ฝึกภาษาอังกฤษ
ช่วงเวลานี้ข่าวการแต่งตั้ง พระสังฆราช พระองค์ใหม่ เป็นที่สนใจมาก
คำว่า พระสังฆราช นั้น แปลเป็นภาษาอังกฤษได้ว่า Supreme Patriarch อ่านว่า ซูพรีม พาทริอาร์ค
คำดังกล่าวไม่ได้ใช้เฉพาะกับประมุขของศาสนาพุทธของไทยเท่านั้น ประมุขแห่งศาสนาคริสต์นิกายออร์โธดอกซ์ในรัสเซีย ก็มีชื่อตำแหน่งภาษาอังกฤษว่า Patriarch เช่นกัน แต่มีสร้อยท้ายมาด้วยว่า Patriarch of Constantinople หรือพระสังฆราชแห่งนครคอนสแตนติโนเปิล อันเป็นเมืองศูนย์กลางทางศาสนาของนิกายออร์โธดอกซ์
แต่สำหรับประมุขของศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิก ไม่เรียกว่า Patriarch แต่เรียกว่า Pope หรือพระสันตะปาปานั่นเอง
ตอนที่มีพิธีพระราชทานเพลิงพระศพสมเด็จพระสังฆราชเมื่อเดือนธันวาคม เคยมีชาวต่างชาติถามผู้เขียนว่า ใครคือพระสังฆราช มีตำแหน่งหน้าที่อย่างไร ผู้เขียนก็อธิบายอย่างสั้นไปว่า เป็นเสมือน Pope ของศาสนาพุทธในไทยนั่นแหละยู (ฮา)
รากของคำว่า Patriarch นั้น มาจากคำภาษากรีกสองคำ คือ patri (ครอบครัว) กับ arkho (การปกครอง) รวมกันจึงแปลตรงตัวว่า “หัวหน้าครอบครัว”
แน่นอนว่าสังคมตะวันตกสมัยก่อนหัวหน้าครอบครัวเป็นผู้ชาย ดังนั้น คำว่า patriarch จึงพัฒนากลายเป็นอีกคำหนึ่งที่เรียกว่า patriarchy หรือแปลตรงตัวว่า “ระบอบชายเป็นใหญ่”
คำว่า patriarchy หรือระบอบชายเป็นใหญ่ เป็นที่รู้จักกันมาก หลังขบวนการสิทธิสตรีในตะวันตกนำมาใช้ เพื่อวิจารณ์ระบอบสังคม การเมือง และเศรษฐกิจที่ผู้ชายควบคุมไว้ และกีดกันผู้หญิงเป็นเพียงเบี้ยล่าง หรือ “ช้างเท้าหลัง”
คำว่า patriarchy นั้นตรงข้ามกับคำว่า matriarchy หรือที่แปลว่า ระบอบหญิงเป็นใหญ่ อันเป็นคำที่ใช้เรียกสังคมโบราณจำนวนหนึ่งในภูมิภาคเอเชีย ที่ผู้หญิงมีตำแหน่งเป็นหัวหน้าเผ่าหรือหัวหน้าครอบครัว แทนที่จะเป็นผู้ชาย
บรรดา “พ่อบ้านใจกล้า” ทั้งหลายเอาคำว่า matriarchy ไปใช้เรียกระบอบภริยาเป็นใหญ่ที่บ้านได้เช่นกัน (ฮา)
