คอลัมน์ สดจากเยาวชน
ผลการวิจัยของยูนิเซฟเปิดเผยว่า แม้สถานศึกษาไทยแทบทุกแห่ง
จะมีการสอนเพศวิถีศึกษาแล้วก็ตาม แต่ยังจำเป็นต้องเพิ่มเวลาสอนเพศวิถีศึกษาและให้ครูทุกคนได้รับการอบรมที่มีมาตรฐาน เพื่อช่วยให้นักเรียนพัฒนาทักษะที่จำเป็นต่อชีวิตทางเพศของตนได้
“รายงานผลการวิจัยเพื่อทบทวนการสอนเพศวิถีในสถานศึกษาไทย” ชี้ให้เห็นว่า การสอนเพศศึกษาในโรงเรียนไทยยังไม่ให้ความสำคัญกับประเด็นที่สำคัญต่างๆ เช่น สิทธิทางเพศ ความเสมอภาคทางเพศ ความหลากหลายทางเพศ และการเคารพสิทธิของผู้อื่น ซึ่งส่งผลให้นักเรียนจำนวนมากมีทัศนคติเชิงลบ โดยนักเรียนยังคงไม่เห็นด้วยกับความเท่าเทียมกันทางเพศและสิทธิทางเพศ และกลับยอมรับความรุนแรงในครอบครัวในบางกรณี
ผลวิจัยยังพบว่าวิธีการสอนเพศวิถีศึกษาในสถานศึกษาไทย มักเน้นไปที่การบรรยาย ซึ่งไม่เอื้อให้นักเรียนพัฒนาทักษะในการคิดวิเคราะห์ การสื่อสารและต่อรอง ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นในการจัดการเรื่องเพศวิถีและชีวิตทางเพศของตน
การวิจัยครั้งนี้จัดทำโดยศูนย์นโยบายสาธารณสุข มหาวิทยาลัยมหิดล ด้วยการสนับสนุนจากองค์การยูนิเซฟและความร่วมมือ กับสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา กองทุนประชากรแห่งสหประชาชาติ และ ยูเนสโก โดยสำรวจข้อมูลจากนักเรียนมัธยมศึกษาและอาชีวศึกษาจำนวน 8,837 คน และครู 692 คน ในโรงเรียนมัธยมศึกษาและอาชีวศึกษา 398 แห่ง ในช่วงเดือนกันยายน 2558 ถึงเดือนมีนาคม 2559 เพื่อทบทวนความสำเร็จและความท้าทายในการจัดการเรียนการสอนเพศวิถีศึกษา พร้อมสำรวจทัศนคติของครูและนักเรียน โดยจัดแถลงเมื่อไม่นานนี้ที่ห้องประชุม ม.ล.ปิ่น มาลากุล ชั้น 3 อาคาร รัชมังคลาภิเษก กระทรวงศึกษาธิการ ถ.ราชดำเนินนอก
นางวาเลรี ตาตอน รองผู้แทนองค์การยูนิเซฟ ประเทศไทย กล่าวว่า “การที่โรงเรียนแทบทุกแห่งในประเทศไทยมีการสอนเพศศึกษา ถือเป็นเรื่องที่น่ายินดี แต่ในขณะเดียวกันการที่นักเรียนจำนวนมากยังขาดทักษะที่จำเป็นในการมีสุขภาวะทางเพศ ยังคงเป็นสิ่งที่ น่ากังวลอย่างยิ่ง การที่เราจะลดอัตราการ ตั้งครรภ์ในวัยรุ่นหรือลดจำนวนการติดโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ในหมู่เยาวชนได้นั้น เราต้องช่วยให้เด็กรู้จักตนเองและมีทักษะที่ จำเป็น ตลอดจนมีความมั่นใจในการตัดสินใจ ที่ถูกต้องต่อวิถีทางเพศของพวกเขา”
ผลวิจัยครั้งนี้พบว่า นักเรียนชายอาชีวศึกษาร้อยละ 41 มีทัศนคติที่เป็นปัญหาในเรื่องเพศภาวะและเพศวิถี โดยเชื่อว่าสามีมีสิทธิ์ทุบตีภรรยาได้หากพบว่าภรรยาไม่ซื่อสัตย์ และนักเรียนชายชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1-3 ประมาณครึ่งหนึ่งเชื่อว่า การมีความสัมพันธ์ทางเพศกับผู้ที่มีเพศเดียวกันเป็นสิ่งผิด นอกจากนี้ยังพบว่า มีนักเรียนเพียงส่วนน้อยเท่านั้นที่ตอบคำถามเกี่ยวกับการมีประจำเดือนและรอบเดือนได้อย่างถูกต้อง ในขณะที่นักเรียนหญิงที่เคยมีเพศสัมพันธ์แล้วหลายคนบอกว่ายาคุมฉุกเฉินเป็นวิธีหลักในการคุมกำเนิด ส่วนการใช้ถุงยางอนามัย นักเรียนชายจำนวนมาก ไม่ต้องการใช้ถุงยางอนามัย ในขณะที่มีนักเรียนมัธยมศึกษาหญิงเพียงร้อยละ 54 เท่านั้นที่บอกว่าพวกเขามั่นใจว่าจะสามารถยืนกรานและต่อรองที่จะใช้ถุงยางอนามัย ทุกครั้งเมื่อมีเพศสัมพันธ์
ผลวิจัยยังอ้างถึงการศึกษาในต่างประเทศ (Haberland 2015) ซึ่งพบว่า การสอนเรื่องเพศภาวะและอำนาจมีผลสำคัญต่อชีวิตของนักเรียน กล่าวคือ ร้อยละ 80 ของแผนงานที่สอนเกี่ยวกับเพศภาวะและอำนาจ สามารถลดการตั้งครรภ์ที่ไม่พึงประสงค์และลดจำนวนการติดโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ เมื่อเทียบกับแผนงานสอนที่ไม่ครอบคลุมประเด็นดังกล่าว
ผลวิจัยระบุต่อไปว่า สถานศึกษาไทยแทบทุกแห่งมีการสอนเพศวิถีศึกษาที่ยังไม่รอบด้าน โดยมักเน้นย้ำเพียงหัวข้อที่เกี่ยวข้องกับสรีระ พัฒนาการทางเพศ การหลีกเลี่ยงการ มีเพศสัมพันธ์ก่อนแต่งงาน และการป้องกันการตั้งครรภ์ที่ไม่พึงประสงค์ นอกจากนี้ยังพบว่า ครูเกินครึ่งหนึ่งไม่ได้รับการอบรมในการสอนเพศวิถีศึกษา ทำให้การสอนมักใช้การบรรยายแทนการจัดกิจกรรมที่จะเอื้อให้เด็กคิด วิเคราะห์และตั้งคำถามเชิงลึก
การวิจัยครั้งนี้ เสนอให้สถานศึกษามีการสอนเพศวิถีศึกษาที่รอบด้านอย่างแท้ จริง เน้นกระบวนการเรียนรู้ให้นักเรียนสามารถคิด วิเคราะห์ ตั้งคำถามและแสดงความคิดเห็น และเสนอให้สถานศึกษาจัดสรรเวลาในการสอนวิชานี้เพิ่มขึ้น พร้อมจัดอบรมครูในการสอนประเด็นเหล่านี้ในชั้นเรียน
ด้านตัวแทนเยาวชน น้องหนุน น.ส. มนชนก เดชคำแหง อายุ 19 ปี เปิดเผยว่า ขณะศึกษาอยู่ในระดับมัธยมศึกษาที่โรงเรียนสตรีวัดอัปสรสวรรค์ กรุงเทพฯ ได้ทำกิจกรรมชุมนุมชื่อว่า เซ็กซ์พลัส เพื่อให้เพื่อนในโรงเรียนเข้ามาเรียนรู้เรื่องเพศวิถีศึกษา โดยเน้นการทำกิจกรรม นักเรียนในโรงเรียนสนใจกันมาก ส่วนตัวมองว่าการสอนของครูยังไม่แม่นยำพอ ขาดอุปกรณ์ที่ใช้สอน อยากให้โรงเรียนเน้นย้ำเรื่องปฏิสัมพันธ์ให้มากๆ รวมถึงรูปแบบการสอนที่เน้นการบรรยาย เด็กอาจจะไม่เข้าใจชัดเจนหรือจำได้ไม่หมด อยากให้สอนในรูปแบบการทำกิจกรรม ไปด้วย
“อยากให้สถานศึกษาปรับเปลี่ยนทัศนคติที่มีต่อเรื่องเพศวิถี เพราะโลกไปไกลมากแล้ว ถ้าเด็กเรียนรู้เมื่อเกิดเหตุการณ์ขึ้น เด็กจะรู้ว่าต้องปฏิบัติตัวอย่างไร การสอนไม่ได้เป็นการชี้โพรงให้กระรอก เพราะกระรอกจะต้องเข้าโพรงอยู่ดี แต่เป็นการบอกให้กระรอกเข้าโพรงที่ดี อยากให้โรงเรียนและผู้ปกครองร่วมมือกัน ผู้ปกครองต้องทำความเข้าใจและมองว่าเป็นเรื่องปกติ รวมถึงการมีเว็บไซต์ที่ถูกต้องในเรื่องเพศศึกษาด้วย” น้องหนุนกล่าว
