มะขามคางคก ผลไม้ไร้ค่า นักเรียนนำมากินพักเที่ยงสู่แยมนางอายแสนอร่อย คว้ารางวัลระดับเหรียญทองการแปรรูปอาหาร
ที่โรงเรียนบ้านโคกทราย ตำบลโพรงจระเข้ อำเภอย่านตาขาว จังหวัดตรัง ด.ญ.วราภา ผ่อนย่อง ด.ญ.โชติมณี นาง ชั้น ป.6 และ ด.ญ.กัญญาวีร์ ศรีนวล ชั้น ป.5 พร้อมคณะครูพาผู้สื่อข่าวไปเก็บผลมะขามคางคกที่สวนหลังโรงเรียนและหลังบ้านของนักเรียน เพื่อนำมาแปรรูปเป็นแยมนางอาย
มะขามคางคก เป็นชื่อเรียกในจังหวัดตรังและสตูล ส่วนจังหวัดอื่นแถวภาคกลางจะเรียกว่า มะเปรียง อัมพวา ผลลูกคางคก นำนำ นางอาย ลูกอาย บูรานัม มะขามคางคก มังคะ หล่ำหล่ำ เป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็กถึงขนาดกลาง พบมากทางภาคใต้และภาคกลางของประเทศไทย ผลแก่ใช้รับประทานสด หรือนำไปต้มน้ำตาล ทำเป็นสลัดผลไม้ ผลสุกใช้รับประทาน เปลือกต้นและรากใช้รักษาโรคเกี่ยวกับเลือด เนื้อไม้ใช้ในงานก่อสร้าง
ด้วยแนวคิดของ ครูน้ำ น.ส.ปิยะดา ทองขวิด ครูประจำชั้น ป.1 ที่ได้กินมะขามคางคกที่เด็กนักเรียนเอามากินที่โรงเรียนตอนพักเที่ยง รู้สึกชอบในรสชาติและเนื้อสัมผัส จึงศึกษาและทดลองแปรรูป
เริ่มต้นจากการทำน้ำมะขามคางคกจี๊ดจ๊าดมะขามคางคก แยมมะขามคางคก สุดท้ายแล้ว แยมมะขามคางคกเป็นที่ถูกอกถูกใจของคุณครูและนักเรียนมากที่สุด จึงทำแยมมะขามคางคกออกแข่งขัน และให้นักเรียนขายเป็นรายได้เสริม
สำหรับการทำแยมมะขามคางคก เริ่มด้วยการนำมะขามคางคกมาล้างและปอกเปลือก ผ่าซีกเอาเมล็ดออก ล้างและหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ ต้มด้วยไฟกลาง 20 นาที ก็จะได้เนื้อมะขามคางคกที่นิ่ม จากนั้นปรุงด้วยน้ำตาล น้ำตาลโตนด เกลือ และผงเพกตินสำหรับทำแยม เคี่ยวด้วยไฟอ่อนอีก 5 นาที ยกขึ้นจากเตา ตักบรรจุขวด
เพื่อให้แยมคางคกมีชื่อชวนรับประทาน ครูน้ำจึงตั้งชื่อใหม่ว่า “แยมนางอาย” นำมาทากับขนมปังปิ้งร้อนๆ จะอร่อยมาก ได้รสสัมผัสความกรอบจากขนมปัง ความหวานอมเปรี้ยวของมะขามคางคก และกลิ่นหอมเฉพาะของมะขามคางคก รับประทานคู่กับน้ำชาหรือกาแฟร้อนๆ จะเข้ากันและอร่อยมาก
ครูน้ำกล่าวว่า ตนเองเกิดแนวคิดจากการที่นักเรียนนำผลมะขามคางคกมารับประทาน คิดว่าน่าจะแปรรูปเป็นแยมได้ จึงทดลองทำดูก็ประสบผลสำเร็จ จากผลของมะขามคางคกที่ไม่น่าดูไม่น่ารับประทาน ผิวขรุขระ สีน้ำตาลออกเหลือง จึงเปลี่ยนชื่อเป็น “แยมนางอาย” ดูน่ารักและน่ารับประทานมากขึ้น และได้เข้าร่วมประกวดคว้ารางวัลระดับเหรียญทองการแปรรูปอาหาร ระดับชั้น ป.4-ป.6 ในงานศิลปหัตถกรรมนักเรียนระดับเขตพื้นที่การศึกษา ครั้งที่ 72 ระดับประเทศ
นอกจากทำแยมแล้ว ก่อนหน้านี้ครูนำมะขามคางคกมาทำน้ำพริก แช่อิ่ม จี๊ดจ๊าด น้ำมะขามสด และจะบูรณาการกับวิชาเกษตรให้นักเรียนเพาะชำต้นกล้ามะขามคางคกขาย นำผลมาทำแยมขายสร้าง รายได้ระหว่างเรียน
สนใจอุดหนุนแยมนางอายของนักเรียนโรงเรียนบ้านโคกทราย ติดต่อ ครูน้ำ 09-3019-3949 หรือเพจโรงเรียนบ้านโคกทราย
ทรงวุฒิ นาคพล
