วันเสาร์ที่ 4 ตุลาคม พุทธศักราช 2568 เวลา 17.00 น. สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินทรงบำเพ็ญพระราชกุศลเนื่องในโอกาสครบ 18 รอบ พระนักษัตรวันประสูติ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ 8 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เจ้าอาวาสวัดบวรนิเวศวิหาร ลำดับที่ 2 และทรงประกอบพิธีเททองหล่อพระกริ่งปวเรศ ณ มณฑลพิธี หน้าพระอุโบสถ วัดบวรนิเวศวิหาร เขตพระนคร กรุงเทพฯ
สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ ทรงมีพระนามเดิมว่า พระองค์เจ้าฤกษ์ ทรงเป็นพระราชโอรสพระองค์ที่ 18 ใน สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาเสนานุรักษ์ กรมพระราชวังบวรสถานมงคล กับเจ้าจอมมารดาน้อยเล็ก ประสูติเมื่อวันพฤหัสบดี ขึ้น 6 ค่ำ เดือน 10 ปีมะเส็ง ตรงกับวันที่ 14 กันยายน 2352 เมื่อพระชนมายุ 20 พรรษา ทรงผนวช เป็นพระภิกษุ ประทับ ณ วัดมหาธาตุยุวราชรังสฤษฏิ์
ทรงศึกษาพระปริยัติธรรมในสำนักพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระสยามเทวมหามกุฏวิทยมหาราช จนแตกฉานในภาษาบาลี ภายหลังได้ตามเสด็จ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว พระสยามเทวมหามกุฏวิทยมหาราช ไปประทับ ณ วัดบวรนิเวศวิหาร
ตลอดพระชนม์ชีพ ทรงปฏิบัติพระกรณียกิจเป็นอเนกประการต่อคณะสงฆ์ พระพุทธศาสนา สังคม และประเทศชาติ ทรงบริหารคณะสงฆ์ให้เป็นไปตามครรลองพระธรรมวินัยและจารีตประเพณี นอกจากนี้ยังทรงเป็นที่เคารพสักการะของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ในฐานะพระราชอุปัธยาจารย์ มีพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม พระราชทานพระอิสริยยศ ขึ้นเป็นพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระปวเรศวริยาลงกรณ์
ต่อมาปี 2434 ทรงสถาปนาเลื่อนพระอิสริยยศขึ้นเป็น พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมสมเด็จพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ ทรงเป็นสมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ 8 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ภายหลังในปี 2464 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงสถาปนาคำนำพระนามเป็น สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์
โอกาสนี้ สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงประกอบพิธีหล่อพระกริ่งปวเรศ ซึ่งคณะสงฆ์วัดบวรนิเวศวิหารจัดสร้างขึ้นเนื่องในโอกาสครบ 18 รอบ พระนักษัตร วันคล้ายวันประสูติ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ เพื่อนำรายได้หลังหักค่าใช้จ่าย สมทบทุนการจัดสร้างอาคารพักพระภิกษุสามเณรพระปริยัติธรรม วัดบวรนิเวศวิหาร และสมทบทุนก่อสร้างเจดีย์ เพื่อเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เนื่องในโอกาสทรงเจริญพระชนมายุครบ 6 รอบ 72 พรรษา ในปี 2570 ณ วัดน้ำขาวนอก ต.น้ำขาว อ.จะนะ จ.สงขลา ซึ่งเป็นมาตุภูมิถิ่นเกิดของพระพรหมวชิรรังษี เจ้าอาวาสวัดบวรนิเวศวิหารรูปปัจจุบัน โดยพระกริ่งที่จัดสร้างขึ้นแบ่งเป็นพระกริ่ง ปวเรศ เนื้อทองคำ น้ำหนัก 37.5 กรัม ซึ่งจะจัดสร้างเท่าจำนวนที่จอง และพระกริ่งปวเรศ เนื้อนวโลหะ จัดสร้างจำนวน 9,999 องค์
ทั้งนี้ พระกริ่งวัดบวรนิเวศวิหารจัดสร้างขึ้นครั้งแรกโดยพระดำริของสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ เพื่อประทานแด่พระบรมวงศานุวงศ์และผู้ใกล้ชิด นับเป็นต้นแบบการสร้างพระกริ่งของวัดบวรนิเวศวิหาร สืบเนื่องมาถึงปัจจุบัน
