พระกริ่งบาเก็งท่านเจ้าคุณศรีฯ(สนธิ์)วัดสุทัศน์
คอลัมน์ ชมรมพระเครื่อง
พระกริ่งบาเก็ง – สวัสดีครับ ท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน โดยส่วนตัวผมเองนั้นไม่ได้ศึกษาเรื่องพระกริ่งมากนัก แต่ก็ชื่นชอบเป็นบางรุ่น เช่น สนใจพระกริ่งบาเก็งรุ่นที่ 1 ที่ท่านเจ้าคุณศรีฯ สร้างไว้ได้และตั้งชื่อว่า “พระกริ่งหลักชัย” เป็นนิมิตมงคล พระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 ท่านเจ้าคุณศรีฯ ได้สร้างขึ้นโดยนำพระกริ่งบาเก็งนอกของข้าราชการผู้ใหญ่ท่านหนึ่งมาถอดพิมพ์โดยช่างหรัส พัฒนางกูล เพื่อนำมาเป็นแบบพิมพ์หุ่นเทียนของพระกริ่งรุ่นนี้
พระกริ่งบาเก็ง รุ่น 1 ประกอบพิธี ณ บริเวณพระอุโบสถวัดสุทัศน์ เมื่อวันที่ 29 มกราคม พ.ศ.2487 ตรงกับวันเสาร์ ขึ้น 5 ค่ำ เดือน 3 ปีมะแม ในการสร้างครั้งนี้สมเด็จพระสังฆราชแพ ได้ประทานแผ่นทองลงอักขระยันต์ที่ท่านทรงจารและปลุกเสกด้วยพระองค์เองเป็นส่วนผสมหลัก นอกจากนี้ยังมีชนวนทองของพระกริ่ง พระชัยวัฒน์ที่สะสมไว้จากพิธีครั้งก่อนๆ ทั้งของสมเด็จพระสังฆราชแพ และของท่านเจ้าคุณศรีฯ เอง เงินกลมตรายันต์จำนวนมาก เพื่อมาเททองหล่อองค์พระ เนื้อพระกริ่งรุ่นนี้จึงออกขาวอมเทา แต่ถ้าขัดพระลงไปอีกชั้นหนึ่งจะเห็นเนื้อในออกแดงอมชมพูคล้ายเนื้อนาก ถ้าทิ้งไว้ผิวจะกลับดำอมเทามีกระแสเงินประปราย
พระกริ่งบาเก็ง รุ่น 1
พระกริ่งรุ่นนี้เมื่อเทหล่อเสร็จช่างประจำวัดจะนำมาเกลาผิวพอให้ดูเรียบร้อยเท่านั้น ไม่ได้แต่งจนสวยงามเป็นพิเศษแต่อย่างใด จึงถือว่าเป็นพระที่อยู่ในลักษณะเดิม (ไม่แต่ง) พระกริ่งรุ่นนี้รายละเอียดของเม็ดพระศกจะไม่ติดชัด เนื่องจากหุ่นเทียนเป็นการทอดแบบจากพระกริ่งบาเก็งนอกมา ซึ่งรายละเอียดของเม็ดพระศกก็จะไม่ค่อยคมชัดมาแต่เดิม ดังนั้นพระกริ่งบาเก็ง รุ่น 1 ของท่านเจ้าคุณศรีฯ ซึ่งไม่ได้มีการแต่งเม็ดพระศกจึงไม่ค่อยชัด จำนวนการสร้างพระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 มี 162 องค์
พระกริ่งรุ่นนี้เป็นพระกริ่งแบบกริ่งในตัว อุดบรรจุกริ่ง 2 รู ที่ด้านหลังใกล้บัวเม็ดสุดท้ายทั้ง 2 ข้าง และส่วนใหญ่จะมีการตอกโค้ด มีทั้งแบบไม่มีไส้(โค้ดเล็ก) และแบบมีไส้ ในตำแหน่งใต้ข้อศอกขวาด้านหลัง บางองค์ท่านเจ้าคุณศรีฯ จะจารอักขระพุดซ้อนที่ใต้ฐานด้วยตัวท่านเอง เข้าใจว่าท่านที่ได้รับไปนำมาให้ท่านเจ้าคุณลงเหล็กจารให้อีกทีหนึ่ง ในส่วนพระบางองค์ที่ไม่มีการตอกโค้ดหรือลงเหล็กจารก็มี เรื่องนี้ไม่ใช่ข้อยุติ การพิจารณาต้องดูที่พิมพ์และกระแสเนื้อ เป็นหลัก
พระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 เมื่อแจกหมดไปแล้วลูกศิษย์ที่ยังไม่ได้รับก็มาขอให้ท่านเจ้าคุณสร้างเพิ่มเติมขึ้นอีก ท่านก็กรุณาสร้างขึ้นอีกครั้งในปีเดียวกันเป็นพระกริ่ง บาเก็งรุ่น 2 เมื่อวันที่ 9 พฤษภาคม พ.ศ.2487 โดยใช้แม่พิมพ์เดียวกัน เนื้อหาก็ใกล้เคียงกันมากเพราะใช้ทองชนวนที่เหลือจากการเทรุ่น 1 มาเท ผิวกลับดำอมเทาเช่นเดียวกัน เอาแว่นขยายส่องดูก็เป็นประกายเงินเช่นเดียวกัน และก็ไม่ได้ตกแต่งเช่นเดียวกับพระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 การอุดบรรจุกริ่งก็แบบเดียวกับพระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 บางองค์มีการตอกโค้ด และลงเหล็กจารเช่นเดียวกับรุ่น 1 แต่บางองค์ก็ไม่มี จำนวนการสร้าง 202 องค์
พระกริ่งบาเก็ง รุ่น 2
เรื่องพระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 กับรุ่น 2 จะคล้ายกันมากแทบจะแยกกันไม่ออก แล้วจะแยกแยะกันอย่างไร สำหรับผู้ที่ชำนาญการเขาแยกได้อยู่แล้วครับ ทีนี้ผมจะนำมาบอกว่าเขาแยกกันออกได้อย่างไรง่ายๆ และชัดเจนครับ พระกริ่งบาเก็งรุ่นที่สร้างในครั้งที่ 2 นี้ ช่างเขาได้ปาดหุ่นเทียนใต้ฐานด้านหลังไว้ เพื่อให้แยกแยะได้ง่าย เป็นการปาดในพิมพ์ ให้สังเกตที่ใต้ฐานบริเวณขอบด้านหลังจะเห็นได้ชัดว่าพระกริ่งบาเก็งรุ่น 2 จะมีการปาดฐานเป็นรอยเว้าเข้าไปเล็กน้อยพอมองเห็นได้ชัดครับ ดังในรูปที่ผมได้นำมาลงทั้งด้านหน้า ด้านหลัง และก้นครับ
สำหรับพระกริ่งบาเก็งของท่านเจ้าคุณศรีฯ ท่านยังสร้างต่อมาอีก เป็นพระกริ่งบาเก็งรุ่นที่ 3 รุ่นที่ 4 และรุ่นที่ 5 ส่วนในรุ่นอื่นๆ นั้นแยกกันได้ง่าย ไม่ว่าจะเป็นพระกริ่งรุ่น 3 ที่มีการแต่งสวยทุกองค์ หรือพระกริ่งรุ่น 4 ที่มีเนื้อออกไปทางอมเหลือง หรือพระกริ่งบาเก็ง 5 เฉพาะรุ่นนี้การบรรจุกริ่งด้วยการปะก้นด้วยทองฝาบาตร ซึ่งก็สามารถแยกออกได้ง่ายว่าเป็นรุ่นใด
ครับ ก็มีพระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 กับรุ่น 2 นี่แหละครับที่คล้ายกันมาก แต่ก็สามารถแยกออกได้เช่นกัน ตามที่ผมเล่ามาครับ ในครั้งแรกๆ ที่ผมศึกษาพระกริ่งบาเก็งรุ่น 1 อยู่ก็งงอยู่เหมือนกันว่าเขาแยกออกได้อย่างไร เรื่องนี้ในสมัยก่อนเขาก็ไม่บอกกันง่ายๆ ครับ จนผู้ใหญ่ท่านได้ชี้แนะให้ดูจึงเข้าใจ และนำมาเล่าสู่กันฟังครับ
ด้วยความจริงใจ
แทน ท่าพระจันทร์
อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง :
