วันศุกร์ที่ 24 พ.ค.2567 น้อมรำลึกครบรอบ 98 ปี ชาตกาล “พระครูพิพิธสุทธารักษ์” หรือ “หลวงปู่หมื่น ผัคคุโณ” อดีตเจ้าอาวาสวัดปัจจิมเชียงยืน และอดีตเจ้าคณะอำเภอเชียงยืน จ.มหาสารคาม
เกิดในสกุลแสงต้น เมื่อวันที่ 24 พ.ค.2469 ที่บ้านหนองล่าม ต.เหล่าบัวบาน อ.เชียงยืน จ.มหาสารคาม เป็นบุตรของพ่อก่ำ-แม่ติ่ง แสงต้น ครอบครัวประกอบอาชีพทำไร่ทำนา
เมื่ออายุครบ 20 ปีบริบูรณ์ เข้าพิธีอุปสมบท ที่อุโบสถวัดศรีสมพร ต.นาทอง อ.เชียงยืน จ.มหาสารคาม มีพระครูพิทักษ์โกสุมพิสัย วัดโพธิ์ศรี อ.เมือง จ.มหาสารคาม เป็นพระอุปัชฌาย์
อยู่จำพรรษาศึกษาเล่าเรียนพระธรรมวินัย ที่สำนักเรียนวัดศรีสุทธาราม จนสอบได้นักธรรมชั้นเอก ต่อมาได้ย้ายไปจำพรรษาอยู่วัดศรีสมพร 5 พรรษา
ต่อมาได้รับนิมนต์ให้กลับมาจำพรรษาที่วัดศรีสุทธาราม บ้านหนองล่าม
ทุ่มเทแรงกายแรงใจพก่อตั้งสำนักเรียนเพื่อให้พระภิกษุ-สามเณรได้ศึกษาเล่าเรียนพระธรรมวินัย โดยไม่ต้องเดินทางไปเรียนไกลถึงในตัวอำเภอ โดยท่านรับหน้าที่เป็นครูสอนเอง
นอกจากนี้ ยังให้ความสนใจวิทยาคม ขอฝากตัวเป็นศิษย์พระครูพิทักษ์โกสุมพิสัย หรือหลวงปู่โม่ง วัดโพธิ์ศรี จ.มหาสารคาม ซึ่งได้เมตตาถ่ายทอดวิทยาคมให้จนหมดสิ้น
พ.ศ.2535 ย้ายไปจำพรรษารับตำแหน่งเจ้าอาวาสวัดปัจจิมเชียงยืน อ.เชียงยืน จ.มหาสาร คาม และจำพรรษาอยู่วัดแห่งนี้ตราบจนวาระสุดท้ายของท่าน
ลำดับงานปกครองสงฆ์ พ.ศ.2498 ได้รับแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาสวัดศรีสุทธาราม บ้านหนองล่าม พ.ศ.2522 เป็นพระอุปัชฌาย์และรองเจ้าคณะอำเภอเชียงยืน
พ.ศ.2535 เป็นเจ้าอาวาสวัดปัจจิมเชียงยืน พ.ศ.2542 ดำรงตำแหน่งเจ้าคณะอำเภอเชียงยืน
ลำดับสมณศักดิ์ พ.ศ.2517 ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรเจ้าอาวาสวัดราษฎร์ชั้นตรี ที่ พระครูพิพิธ สุทธารักษ์ พ.ศ.2520 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นโท ในราชทินนามเดิม
พ.ศ.2532 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระครูสัญญาบัตรรอง เจ้าคณะอำเภอ ในราชทินนามเดิม พ.ศ.2542 ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะอำเภอชั้นโท ในราชทินนามเดิม
พ.ศ.2545 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระครูสัญญาบัตรเจ้าคณะอำเภอชั้นเอก ในราชทินนามเดิม
ช่วงปัจฉิมวัยมีอาการอาพาธบ่อยครั้งด้วยโรคชรา สุดท้ายถึงแก่มรณภาพอย่างสงบใน พ.ศ.2546
สิริอายุ 77 ปี พรรษา 57
เชิด ขันตี ณ พล
