วันพฤหัสบดีที่ 5 มิถุนายน 2568 สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก มีพระบัญชาโปรดให้ สมเด็จพระมหาวชิรมังคลาจารย์ (สงัด ปัญญาวุโธ) เจ้าคณะใหญ่หนใต้ ปฏิบัติพระศาสนกิจแทนพระองค์ ในพิธีทรงตั้งเปรียญธรรม 3 ประโยค และมอบประกาศนียบัตร ประโยค 1-2 แก่พระภิกษุสามเณรในเขตปกครองคณะสงฆ์หนใต้ ประจำปีพุทธศักราช 2568 จำนวน 113 รูป
สมเด็จพระมหาวชิรมังคลาจารย์ (สงัด ปัญญาวุโธ)
ในการนี้ สมเด็จพระมหาวชิรมังคลาจารย์ ได้เชิญพระโอวาท สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก มายังพระภิกษุสามเณรที่สอบได้ ใจความส่วนหนึ่งว่า
“…สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า มีพระพุทธดำรัสไว้ว่า ‘ธรรมและวินัยอันใด เราแสดงแล้ว บัญญัติแล้วแก่พวกเธอ ธรรมและวินัยอันนั้น จักเป็นศาสดาของพวกเธอ โดยกาลอันล่วงไปแห่งเรา’ เพราะฉะนั้น จึงอาจกล่าวได้ว่า พระพุทธศาสนาเป็นศาสนาที่ยังคงมีพระศาสดาเสด็จอยู่ แม้ไม่ใช่ด้วยพระรูปกาย หากแต่ยังทรงดำรงอยู่อย่างแน่แท้ด้วยพระพุทธคุณอันปรากฏให้พุทธบริษัททั้งหลายสามารถเข้าถึงได้ ก็ด้วยการรู้แจ้งแทงตลอด ในพระสัทธรรม ที่ทรงแสดงไว้ดีแล้ว
บูรพาจารย์คณะสงฆ์ไทยอุตสาหะพากเพียรสรรค์สร้างระบบการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลีไว้ก็เพื่อให้พระภิกษุสามเณรได้เข้าถึงพระสัทธรรมด้วยความเข้าใจกระจ่างแจ้งในอรรถะและพยัญชนะแห่งพระไตรปิฎกและพระคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนาในมคธภาษา ผู้ศึกษาพระบาลีจึงมีหน้าที่ที่จะต้องเป็นกำลังสำคัญในการชี้แจง โต้แย้ง แก้ไข บรรดาคำอธิบายอันอุตริหรือทัศนะอันเป็นอัตโนมตินอกแบบของบรรดาผู้ไม่รู้จริงหรือผู้ประมาทในการศึกษา แล้วกระทำอกุศลกรรมอันร้ายกาจ คือการกระทำสัทธรรมปฏิรูป และการทำลายความน่าเชื่อถือของคณะสงฆ์ไทย ในการจัดการศึกษาพระปริยัติธรรม
อย่างไรก็ดี การที่ท่านจะทำหน้าที่รักษาพระศาสนาได้เช่นนั้น ท่านมหาเปรียญ จำเป็นต้องศึกษา วิจัย ทำความเข้าใจ ปฏิบัติ และเผยแผ่พระธรรมวินัยในพระไตรปิฎก อันเป็นเครื่องยืนยันความมีอยู่ของพระพุทธศาสนา และพระบรมศาสดา ให้สมกับเจตนารมณ์ของการจัดการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลี ที่ท่านได้สำเร็จตามหลักสูตรมาแล้ว ขอจงอย่าได้หยุดอยู่เพียงความรู้ทางภาษา แต่ขอให้ตั้งปณิธานที่จะมีสติปัญญา โดยรู้รอบและรู้ลึกในพระพุทธธรรมให้จงได้…”
ทั้งนี้ นายวิทยา เขียวรอด รองผู้ว่าราชการจังหวัดนครศรีธรรมราช หัวหน้าส่วนราชการในจังหวัดนครศรีธรรมราช และพุทธศาสนิกชนร่วมพิธีเป็นจำนวนมาก อีกทั้ง ยังมี นายชัชพล ไชยพร ผู้เชี่ยวชาญด้านวิชาการพระพุทธศาสนา ปฏิบัติราชการแทน ผอ.สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ พร้อมด้วย ข้าราชการ เจ้าหน้าที่สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดในเขตปกครองคณะสงฆ์หนใต้ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ร่วมปฏิบัติงานพิธี ณ วัดเจดีย์ อ.สิชล จ.นครศรีธรรมราช
สำหรับ พิธีทรงตั้งเปรียญธรรม 3 ประโยค และพิธีมอบประกาศนียบัตร ประโยค 1-2 แก่พระภิกษุสามเณรในเขตปกครองคณะสงฆ์หนใต้ จัดขึ้นเพื่อเป็นขวัญกำลังใจในการศึกษาพระปริยัติแผนกบาลี พระธรรมคำสอนของพระพุทธองค์ที่ได้ถูกจารึกไว้เป็นภาษาบาลี ที่รวบรวมไว้ในพระไตรปิฎก เป็นการทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาให้เจริญรุ่งเรืองสืบไป
โดยเปรียญธรรม 3 ประโยค (ป.ธ.3) เป็นระดับชั้นการศึกษาแผนกบาลีของคณะสงฆ์ไทย เรียกพระภิกษุผู้สอบไล่ได้ในชั้นนี้ว่า พระมหา และสามเณรว่า สามเณรเปรียญ การศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลีในชั้น เปรียญธรรม 3 ประโยค แบ่งรายวิชาที่สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวงกำหนดให้พระภิกษุสามเณรสอบไล่ เพื่อผ่านในชั้นนี้ได้เป็น 4 วิชา คือวิชาไวยากรณ์, วิชาแปลมคธเป็นไทย, วิชาสัมพันธ์ไทย และวิชาบุรพภาค
