ชง
“ชง” แปลว่าอะไร ทำไมต้องกลัวปีชง
ขี้สงสัย
ตอบ ขี้สงสัย
อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญเรื่องจีน ถาวร สิกขโกศล อธิบายว่า คำว่า ชง ตามหลักโหราศาสตร์จีน เป็นความหมายเก่าที่สืบทอดมาตามความเชื่อและศาสตร์เฉพาะวิชา ชง คือ ขัดแย้ง, เข้ากันไม่ได้ เช่น ก ชงกับ ข ก็คือ ก กับ ข เข้ากันไม่ได้หรือขัดกันตามเกณฑ์โหราศาสตร์จีน ไม่ใช่ชนหรือปะทะกัน ปีชวดชงกับปีมะเส็ง (สมมติ) หมายถึงคนที่เกิดสองปีนี้มีดวงขัดกันหรือเข้ากันไม่ได้ ไม่ถึงชนหรือปะทะกันตามความหมายภาษาไทย
มหาพจนานุกรมจีน เล่ม 3 อธิบายคำ Chong ชง และคำผสมที่เกิดจากคำนี้ มีความหมายของ “ชง” ในเชิงโหราศาสตร์จีนอยู่ในคำ Chongfàn แต้จิ๋วอ่าน ชงหวม ดังนี้ 1. ฝ่า กระทบ 2. บุกรุก 3. ล่วงเกิน ปะทะ ขัดแย้ง 4. ความเชื่องมงายในอดีตอย่างหนึ่ง เชื่อว่าธาตุทั้งห้า (ปัญจธาตุ) ขัดข่มกันอยู่
คำอธิบายนี้อิงอยู่กับหลักปัญจธาตุ (ธาตุทั้งห้า) ของปรัชญาสำนักยินหยางที่ถือว่าสรรพสิ่งในโลกนี้ล้วนมีธาตุมูลฐาน 5 อย่าง คือ ดิน น้ำ ไฟ ไม้ และโลหะ ประกอบหรือกำกับอยู่ เช่น ปีเกิดของคนก็มีธาตุประจำปีซึ่งแยกย่อยเป็นยินกับหยาง คือ ปีชวด ธาตุน้ำหยาง, ฉลู-ดินยิน, ขาล-ไม้หยาง, เถาะ-ไม้ยิน, มะโรง-ดินหยาง, มะเส็ง-ไฟยิน, มะเมีย-ไฟหยาง, มะแม-ดินยิน, วอก-โลหะหยาง, ระกา-โลหะยิน, จอ-ดินหยาง, กุน-น้ำยิน
ธาตุทั้งห้าให้กำเนิดและขัดข่มกันเองเป็นวงจร คือ ธาตุดินให้กำเนิดโลหะ โลหะให้กำเนิดน้ำ น้ำให้กำเนิดไม้ ไม้ให้กำเนิดไฟ ไฟให้กำเนิดดิน ในแง่การขัดข่มกัน ดิน ข่มน้ำ น้ำข่มไฟ ไฟข่มโลหะ โลหะข่มไม้ ไม้ข่มดิน
ธาตุที่เป็นคู่ให้กำเนิดนั้นช่วยเหลือกัน ส่วนคู่ขัดข่มควบคุมข่มกัน แต่แยกออกจากกันไม่ขาด มีคู่ให้กำเนิดสิ่งนั้นจึงเกิดขึ้น มีคู่ขัดข่มสิ่งนั้นจึงเปลี่ยนแปลงพัฒนาไปอย่างสมดุลกลมกลืน เป็นปรัชญาเรื่องการเกิดขึ้น เปลี่ยนแปลง แตกดับของสรรพสิ่งในโลก ทั้งนี้ ตั้งข้อสังเกตว่า “ชง” หรือขัดข่มกัน ไม่ได้มีแต่ด้านร้าย แต่เป็นปัจจัยกระตุ้นให้เกิดความเปลี่ยนแปลงไปอย่างสันติ ไม่หยุดนิ่งอยู่ ทำให้มีพัฒนาการของชีวิตและสรรพสิ่ง
สำหรับไทย เรื่อง “ขัด” ของหมอดูไทยมีส่วนคล้ายกับเรื่อง “ชง” ของจีนอยู่บ้าง ต่างเกิดจากอำนาจลี้ลับเหมือนกัน แต่เกิดเป็นปัญหาในลักษณะต่างกัน ชงของจีนเป็นเกณฑ์ห้ามทำกิจนั้นกิจนี้เพราะมีความขัดแย้งกันในความลี้ลับ ส่วนขัดของไทยเกิดปัญหาขึ้นแล้วจึงมาหาสาเหตุว่าขัดแย้งกับสิ่งลี้ลับใด แก้ไขอย่างไร
อนึ่งความเชื่อเรื่อง “ชง” มีที่มาจากเรื่อง “ปัญจธาตุขัดข่มกัน” ธาตุทั้งห้ามีความขัดแย้งข่มกันอยู่ในตัวเป็นวงจร ไม่ใช่การปะทะ ชนกัน ซึ่งมีความรุนแรงกว่า เพราะในความขัดข่มเป็นปฏิปักษ์กันยังมีความเกื้อกูลจุนเจือให้ความงอกงามแก่กันด้วย เป็นทั้งการสนับสนุนและควบคุมกันเพื่อให้เกิดสมดุลของธรรมชาติ
ดังกล่าวแล้วว่าตามหลักปรัชญาสำนักหยินหยาง “ชง” หรือการขัดข่มกันเป็นของคู่กับการเกื้อกูลให้กำเนิด ดำเนินควบคู่กันไปตามสมดุลของธรรมชาติ เป็นปกติวิสัยของธรรมชาติ มิได้เลวร้ายจนน่าสะพรึงกลัว ควรเข้าใจและปฏิบัติให้ถูกต้องเหมาะสมเท่านั้น
