ทิ้งหมัดเข้ามุม - สิ่งที่เลือกได้ ยามเผชิญวิกฤต

ราคาดีเซลขยับขึ้น 30 สตางค์ แต่สัญญาณการปรับเพดานตรึงราคาจากไม่เกิน 30 บาทเป็น 33 บาทต่อลิตร สะท้อนว่าภาครัฐเริ่มรับภาระไม่ไหว และกำลังทยอยปล่อยให้กลไกตลาดทำงานมากขึ้น

เรื่องใหญ่ไม่ใช่แค่ราคาดีเซลจะไต่ระดับถึงเท่าไร แต่คือต้นทุนขนส่ง ราคาสินค้า และค่าครองชีพประชาชน ที่จะขยับตามมาเป็นลูกโซ่

กับอีกสิ่งน่ากังวลคือ ความตื่นตระหนกของประชาชน

แม้ภาครัฐยืนยัน น้ำมันไม่ขาดแคลน มีสำรองใช้ได้ถึง 101 วันเป็นอย่างน้อย

แต่ความต้องการใช้ที่เพิ่มขึ้นมากผิดปกติ จนระบบขนส่งกระจายน้ำมันให้ปั๊มไม่ทัน เกิดเป็นภาพขาดแคลน

ความตื่นตระหนกนี้ ไม่ว่าเพราะกลัวขาดแคลน หรือกลัวแพงขึ้นอีก หากไม่จัดการให้ดีจะลามไปสู่การกักตุนสินค้าอุปโภคบริโภค ซ้ำเติมให้สินค้าขาดตลาด ดันราคาสูงขึ้นเกินจริง

บทเรียนภาครัฐจากอดีตทั้งช่วงโควิดและสงครามรัสเซีย-ยูเครน ทำให้รัฐต้องแบกรับภาระอุดหนุนจนงบประมาณติดลบมหาศาล การตรึงราคาจึงไม่ใช่คำตอบระยะยาว ตรงนี้ต้องยอมรับ

สิ่งที่ภาครัฐต้องทำ คือ สื่อสารให้ชัดและต่อเนื่องว่า น้ำมันยังมีพอ ลดข่าวลือ ลดความตื่นกลัว

ออกมาตรการเฉพาะสำหรับภาคการเกษตร อุตสาหกรรม ก่อสร้าง ขนส่ง ฯลฯ ที่จำเป็นต้องใช้น้ำมัน

คุมเข้มราคาสินค้าโดยเฉพาะ 59 รายการควบคุม ไม่ให้ฉวยโอกาสขึ้นราคาเกินจริง

บริหารโลจิสติกส์ให้คล่องตัว ขยายเวลาขนส่งน้ำมัน เพื่อแก้ปัญหาโกลาหลหน้าปั๊ม

ผู้ประกอบการภาคเอกชนต้องปรับตัวอย่างมีความรับผิดชอบ การขึ้นราคาสินค้าควรอ้างอิงต้นทุนจริง ไม่ใช่อาศัยจังหวะวิกฤตเพื่อทำกำไรเกินควร เพราะหากระบบเสียสมดุลสุดท้ายผู้ประกอบการเองก็ไม่รอด

ส่วนประชาชนคือตัวแปรสำคัญในห่วงโซ่

การไม่ตื่นตระหนก ไม่แห่เติมน้ำมัน-กักตุนสินค้า คือการช่วยลดแรงกดดันต่อระบบโดยตรง เช่นเดียวกับการประหยัดพลังงาน แม้ดูเป็นเรื่องเล็ก แต่ถ้าทำพร้อมกันทั้งประเทศ ย่อมสร้างผลลัพธ์ที่ใหญ่

วิกฤตครั้งนี้หลีกเลี่ยงไม่ได้ ที่เลือกได้คือ อย่าปล่อยให้ความกลัวนำทางจนสถานการณ์เลวร้ายลง

แต่ต้องใช้สติและความร่วมมือ ประคองประเทศให้ผ่านช่วงวิกฤตนี้ไปได้

มันฯ มือเสือ