รอยพระพุทธบาทจำลอง – วัดเสด็จ เป็นวัดมหานิกาย ประวัติความเป็นมาพอจะสันนิษฐานว่า สมัยเมือง กําแพงเพชรในอดีต ประชาชนที่ตั้งถิ่นฐานทํามาหากินอยู่นอกตัวเมืองคงจะร่วมใจกันสร้างวัดนี้ขึ้น เดิมชื่อวัดราชพฤกษ์ และเท่าที่ทราบมา
สาเหตุที่เรียกชื่อวัดนี้ว่า “วัดเสด็จ” พอจะอนุมานได้เป็น 2 ทางคือ ทางหนึ่งอาจจะมีผู้ใหญ่หรือผู้ปกครองบ้านเมืองสมัยก่อนเสด็จมาประทับที่วัดนี้อย่างหนึ่ง
อีกอย่างหนึ่งเคยมีผู้สูงอายุเล่าว่า เคยเห็นพระธาตุเสด็จจากวัดนี้ (เจดีย์องค์ที่ปรักหักพังแล้วได้สร้างมณฑปทับ) ไปยังเจดีย์ที่ วัดพระบรมธาตุฝั่งนครชุม และในบางครั้ง พระธาตุก็จะเสด็จมาจากวัดพระบรมธาตุมายังวัดเสด็จ ด้วยเหตุอย่างใดอย่างหนึ่งที่กล่าวมานี้ จึงได้มีนามว่า “วัดเสด็จ” ก็เป็นได้
วัดแห่งนี้แต่เดิมเขตวัดจะถึงริมแม่น้ำปิง ทางวัดได้เคยสร้างศาลาท่าน้ำ ถนนหน้าวัดคงจะไม่มี แต่จะมีทางสัญจรให้คนเดินผ่านหน้าวัดได้
ครั้นต่อมาเมื่อทางราชการได้ย้ายตัวเมืองมาตั้งใหม่อยู่นอกตัวเมืองเก่า เพราะต้องอาศัยลุ่มแม่น้ำปิง และสร้างศาลากลางจังหวัดลงไปทางใต้เมืองเก่า โดยมีจวนท่านผู้ว่าราชการจังหวัดสร้างอยู่เหนือศาลากลางจังหวัด (ตรงตลาดสดหลังธนาคารกรุงเทพปัจจุบัน) จึงพอสันนิษฐานได้ว่า เริ่มตัดถนนสายริมแม่น้ำปิง และถนนสายนี้คงเป็น เทศามณฑลนครสรรค์มาเป็น
ครั้นเมื่อเดือนสิงหาคม พ.ศ.2449 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเสด็จประพาสต้นและเสด็จสํารวจปูชนียสถานและโบราณสถานในเมืองเก่าด้วย พระวิเชียรปราการ ท่านเจ้าเมืองในสมัยนั้น ได้ขอที่ประชาชนรวมทั้งที่วัดเสด็จด้วย และได้ตัดถนนจากประตูเมืองเก่า (ประตูน้ำอ้อยทางทิศตะวันตกเฉียงใต้) เป็นเส้นตรงมาทางทิศใต้ประมาณ 1 กิโลเมตร และต่อมาถนนนี้ได้รับพระราชทานนามว่า “ถนนราชดําเนิน”
(จากหนังสือประพาสต้น พระราชนิพนธ์กับพระนิพนธ์ของ สมเด็จฯ กรมพระยาดํารงราชานุภาพ หน้า 165-166 มีข้อความว่า “ถ่ายรูปแล้วเสด็จลงเรือประพาสล่องไปขึ้นท่าหน้าวัดเสด็จ เพื่อถ่ายรูปวัดเสด็จ ซึ่งเป็นที่จารึกบอกเรื่องพระพิมพ์ แต่จารึกนั้นได้นำไปกรุงเทพฯ เสียแล้ว จึงเดินไปวัดคูยาง ซึ่งเป็นที่พระครูเจ้าคณะอยู่ ผ่านถนนสายใน จึงได้ชมว่าถนนสวยงามมาก ได้ถ่ายรูปไว้ และใช้ชื่อถนนสายนี้ว่าราชดำเนิน..”
มีรอยพระพุทธบาทจำลองแต่โบราณ เคยเป็นที่เก็บศิลาจารึกนครชุมหลักที่ 3 และตำนานพระเครื่องเมืองนี้ ทั้งสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) วัดระฆัง และพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวมหาราช ต่างก็ได้เสด็จที่วัดนี้ ทำให้หลักฐานดังกล่าวเป็นที่รู้จักทั่วไป ทำให้เรื่องราวเกี่ยวกับเรื่องพระเครื่องจากตำนาน การทำบุญไหว้พระธาตุ ไหว้พระพุทธบาท ที่มีในจารึกนครชุมเป็นที่แพร่หลาย โดยเฉพาะการนับถือพระเครื่อง การไหว้พระธาตุ และการไหว้พระพุทธบาทคือ มีประเพณีการทำบุญสืบมาจนปัจจุบัน ที่ชาวบ้านเรียกว่า ทำบุญเพ็ญเดือน 3 มีการทำบุญไหว้พระธาตุที่ตำบลนครชุม และไหว้พระพุทธบาทจำลองที่วัดเสด็จ
ต่อมาเมื่อปี พ.ศ.2450 พระครูธรรมาทิมุตมุนี (กลึง) ได้สร้างมณฑปครอบรอยพระพุทธบาทจำลองไว้และมีการบูรณะอีกครั้งเมื่อ พ.ศ. 2512 ปัจจุบัน มีพระอาจารย์เหว่า หรือ “พระครูสุทธิวชิรศาสตร์ เจ้าคณะตำบลในเมืองสระแก้ว เป็นเจ้าอาวาสวัดเสด็จ มีการปรับเปลี่ยนแปลงเสนาสนะไปในทิศทางที่ดีมากขึ้น และมีวัตถุมงคลยอดนิยมคือ พระบูชากำแพงสามขา ที่สร้างมาแล้วหลายรุ่นเป็นที่นิยมของพุทธศาสนิกชนที่มาเช่าบูชาเป็นมงคลแก่ชีวิตและครอบครัว
การเดินทาง จากถนนพหลโยธิน เข้าเมืองกำแพงเพชร ถึงวงเวียนลานโพธิ์ เลี้ยวขวา เรียกว่าถนนราชดำเนิน 1 ขับตรงไปเรื่อยผ่าน วัดเทพโมฬี จากนั้นสี่แยกที่ 2 เลี้ยวขวาเข้าซอยเทศา 1 ซอย 7 ถ้ามาจากสิริจัตอุทยานใช้ถนนเทศา 1 หน้าโรงแรมชากังราวริเวอร์วิวเป็นทางวันเวย์ขับตรงไปไม่ไกลวัดเสด็จอยู่ขวามือ
อาทิตย์ สุวรรณโชติ
