รัฐสภาที่สร้างไม่เสร็จ – ขอคั่นเรื่องอีอีซีไว้หนึ่งสัปดาห์ เพราะมีเรื่องพิเศษที่ผู้คนกำลังตั้งคำถามถึงการก่อสร้างรัฐสภาใหม่ ถนนเกียกกาย ยังสร้างไม่เสร็จ
ความจริงเรื่องนี้ไม่ได้ส่งผลกระทบต่อชีวิตและความเป็นอยู่ของคนส่วนใหญ่เท่าใดนัก แต่เป็นเรื่องที่สะท้อนให้เห็นถึงกระบวนการในการพัฒนาประเทศหรือกระบวนการการตัดสินใจตัดสินปัญหา
การคัดเลือกผู้ออกแบบรัฐสภาแห่งชาติหลังใหญ่ที่กำลังก่อสร้าง(ล่าช้าอยู่ในขณะนี้) มีข้อกำหนดในการออกแบบไว้ว่า ผู้ออกแบบจะต้องนำพระบรมราชานุสาวรีย์รัชกาลที่ 7 ที่ประดิษฐานอยู่ที่รัฐสภาเดิม นำมาติดตั้งไว้ที่ทำการรัฐสภาแห่งใหม่
แต่คณะกรรมการอนุสาวรีย์แห่งชาติกลับทำหนังสือแจ้งความเห็นต่อสำนักงานรัฐสภาว่า พระบรมรูปรัชกาลที่ 7 จะดูเล็กไปเนื่องจากอาคารรัฐสภาแห่งใหม่นั้นใหญ่โตกว้างและยาวกว่า 400 เมตร จึงจะขอให้สร้างพระบรมรูปองค์ใหม่ขนาดเป็น 4 เท่าของมนุษย์มาติดตั้งแทน
การสร้างพระบรมรูปองค์ใหม่นี้ใช้งบประมาณ 25 ล้านบาทเกิดคำถามว่า “ทำไปแล้วได้อะไรขึ้นมาบ้าง” ในเมื่อพระบรมรูปที่มีอยู่แล้วก็นำมาติดตั้งในพื้นที่รัฐสภาไว้ตามแบบแปลนที่ได้ออกแบบไว้แล้ว
บรรดาผู้ออกแบบทุกฝ่ายรวมทั้งคณะกรรมการรัฐสภาชุดแรกที่รับผิดชอบก็ไม่เห็นด้วยและได้แสดงความเห็นทางทัศนภูมิสถาปัตย์ ทั้งในส่วนของภูมิทัศน์ การดูแลรักษาและปัญหาที่จะต้องประดิษฐานพระบรมรูปรัชกาลที่ 7 ไว้อย่างเป็นระบบและวิชาการไปแล้ว
แต่การคิดทำใหม่ลักษณะนี้บอกอะไรแก่สังคมไทยได้บ้างคำตอบที่น่าจะเป็นคือ
1.ความอยากจะมีอยากจะเป็นผู้มีส่วนร่วมในโครงการใดๆ ที่ดูมีความยิ่งใหญ่และความสำคัญของตน
2.มองข้ามความเข้าใจของปรากฏการณ์ทั้งทางสังคมและศิลปกรรม ไม่เข้าใจเลยว่างานศิลปกรรมประเภทรูปปั้นบุคคลที่เป็นกษัตริย์ พระราชา สืบทอดกันมาตั้งแต่สมัยโรมัน ผ่านยุคสมัยที่เรียกว่าโกธิก-เรเนสซองส์ จนมาถึงปลายการปฏิวัติอุตสาหกรรมของโลก ผ่านยุคจักรวรรดินิยม อำนาจนิยม เผด็จการที่มีการสร้างรูปปั้นที่เรียกว่า ทัศนอารยะเพื่อประกาศความศักดิ์สิทธิ์ความยิ่งใหญ่ของบุคคลนั้นได้หมดยุคสมัยไปแล้ว
แม้ศิลปแห่งชาติผู้หนึ่งในฐานะผู้ออกแบบของรัฐสภาก็ชี้แจงให้คณะกรรมการอนุสาวรีย์แห่งชาติ ไปว่า “ไม่มีธรรมเนียม ไม่มีที่ใดที่จะสร้างประติมากรรมที่เป็นส่วนหนึ่งของภูมิสถาปัตย์ให้ยิ่งใหญ่มาบดบังผลงานทางสถาปัตยกรรม”
3.ไม่รู้จักจริยธรรมแห่งวิชาชีพจุดประสงค์ของการเปลี่ยนแปลงเพิ่มเติม จึงมีลักษณะที่เรียกว่า ความปรารถนาดีที่ผู้จะได้รับไม่ได้ร้องขอหรือเกิดพึงพอใจ
โครงการที่เกิดความปรารถนาดีแบบนี้มักจะเกิดขึ้นกับโครงการใหญ่ๆ ของรัฐเสมอ ดังตัวอย่างที่โด่งดังขณะนี้ก็การดื้อดึงที่จะสร้างอาคารผู้โดยสารหลังที่ 2 ให้ผิดไปจากผังแม่บทสนามบินสุวรรณภูมิที่ได้ทำไว้แล้วตามที่มีองค์กร วิชาชีพ 12 องค์กรได้ทำความเห็นแย้ง รวมทั้งความไม่เห็นด้วยของสภาพัฒนาการเศรษฐกิจแห่งชาติที่ยืนยันให้ต้องก่อสร้างอาคารไปตามผังแม่บทเดิม ที่ทำให้เกิดคำถามถึงผลประโยชน์ซ่อนเร้นทางเศรษฐกิจ
นายช่าง
