“คนดีอยู่ที่เรานี่แหละ ถ้าเราไม่ดีแล้ว เราจะอยู่ที่ไหนกับใคร มันก็ไม่ดีทั้งนั้น” สารธรรมมงคล หลวงพ่อชา สุภัทโท วัดหนองป่าพง จ.อุบลราชธานี

พระสมเด็จวัดมฤคทายวัน สร้างใน ปี พ.ศ.2462 โดยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ ให้หลวงปู่นาคเป็นเจ้าพิธี เพื่อพระราชทานให้ข้าราชบริพารและชาวบ้าน ในโอกาสเสด็จฯ ประทับแรม ณ พระราชนิเวศน์มฤคทายวัน เป็นพระเนื้อผงทรงสี่เหลี่ยม คล้ายพระสมเด็จวัดระฆังพิมพ์ปรกโพธิ์ของสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต พรหมรังสี) มีการจัดสร้างด้วยกันกว่า 20 พิมพ์ ซึ่งทุกพิมพ์จะมีเอกลักษณ์เฉพาะ

พระสมเด็จวัดมฤคทายวัน พิมพ์ปรกโพธิ์ ลักษณะแม่พิมพ์ด้านหน้า องค์พระประธานประทับนั่ง แสดงปางสมาธิอยู่เหนืออาสนะ ด้านหลังองค์พระประธานเป็นโพธิบัลลังก์ ภายในซุ้มเรือนแก้ว ส่วนแม่พิมพ์ด้านหลัง เป็นยันต์ตรีนิสิงเห เป็นพระพิมพ์ที่มีความงดงาม

“หลวงพ่อชุ่ม จันทโชติ” อดีตเจ้าอาวาสรูปแรกวัดอุทุมพรทาราม หรือวัดท่ามะเดื่อ ต.สวนกล้วย อ.บ้านโป่ง จ.ราชบุรี ผู้สร้างตำนานปาฏิหาริย์ปราบผี เหรียญรุ่นแรก จัดสร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ.2463 เป็นเหรียญรูปไข่ ด้านหน้าเป็นรูปหลวงพ่อชุ่มครึ่งองค์ ซ้อนวงกลม 2 ชั้น ด้านในวงกลมล่างเป็นโบซ้อน ระบุ พ.ศ.2463 ขอบด้านหน้าเขียนอักขระขอมล้อมรอบวงกลม ส่วนด้านบนมีหูเชื่อม ด้านหลังมีอักขระ ด้านล่างเขียน “ไว้เปนที่ระฤก” ได้รับการยอมรับและเป็นที่นิยมอย่างมาก

“พระรูปเหมือนปั๊ม หลวงพ่อเดิม พิมพ์คอตึง” เป็นอีกหนึ่งวัตถุมงคล “หลวงพ่อเดิม พุทธสโร” พระเกจิชื่อดังภาคกลาง ที่ได้รับความนิยมไม่แพ้ “พระรูปเหมือนปั๊ม พิมพ์นิยม” เหตุที่ได้รับความนิยม อาจเนื่องมาจากการพิจารณาง่ายกว่า รวมทั้งประวัติการสร้าง มีการระบุว่าสร้างก่อนพิมพ์นิยม อีกด้วย จัดสร้างเฉพาะเนื้อทองเหลือง จำนวนไม่เกิน 1,000 องค์

ลักษณะเป็นรูปเหมือนปั๊มหลวงพ่อเดิมเต็มองค์ นั่งสมาธิ เหนืออาสนะฐานเขียง ลักษณะเป็นธรรมชาติ ศีรษะและลำตัวดูใหญ่ ลำคออวบอ้วน เส้นคอเป็นสันหนา 2 เส้น ติดกับคาง ทำให้ใบหน้าของหลวงพ่อดูเชิดขึ้น เอกลักษณ์สำคัญ คือ ลักษณะคอตึง อันเป็นที่มาของชื่อพิมพ์ ที่ฐานจารึกคำว่าว่า “หลวงพ่อเดิม” สามารถแบ่งย่อยออกได้เป็น 2 บล็อก คือ บล็อก ตัว ‘ง’ หางสั้น หรือ จีวรถี่ และบล็อก ตัว ‘ง’ หางยาว หรือ จีวรห่าง

ส่วนด้านหลังและฐานพระรูปเหมือน บริเวณจีวรด้านล่าง มีร่องรอยการตกแต่งด้วยตะไบ รวมถึงบริเวณข้อศอก ตรงท้ายทอยเป็นบ่อยุบลงไป ฐานจะมีทั้งแบบฐานกลมและ ฐานเหลี่ยม จากการตกแต่งของช่างที่มีหลายคนหลายฝีมือ ใต้ฐานโดยส่วนใหญ่จะมีรอยจาร ปัจจุบันหาของแท้ยากยิ่ง

อริยะ เผดียงธรรม
[email protected]

ติดตามข่าวสด

ข่าวเด่นประจำวัน