มูลนิธิเอเชียประจำประเทศไทย ร่วมกับสถานทูตออสเตรเลีย, มูลนิธิอานันทมหิดล, สถานีโทรทัศน์ช่อง 9 อสมท., กรุงเทพมหานคร และสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) ได้จัดทำ “โครงการโรงเรียนดีมีทุกที่” ขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นการกระตุ้นให้เกิดพลังบวกในสังคม และผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลงที่ยั่งยืน
โรงเรียนบ้านห้วยต้มชัยยะวงศาอุปถัมภ์ อ.ลี้ จ.ลำพูน เป็นหนึ่งในโครงการนี้ ที่ได้ใช้หลักบวร โดยนำบ้าน, วัด และโรงเรียน มาจัดการด้านการศึกษาให้กับเยาวชนจนประสบความสำเร็จ ผ่านเกณฑ์การคัดเลือก สามารถนำมาเป็นต้นแบบในโครงการโรงเรียนดีมีทุกที่ของภาคเหนือ
ดร.ธราดร ตันวิพงษ์ตระกูล ผอ. โรงเรียนบ้านห้วยต้มชัยยะวงศาอุปถัมภ์ อ.ลี้ จ.ลำพูน กล่าวว่า “โรงเรียนบ้านห้วยต้มฯ ตั้งอยู่ในชุมชนพระพุทธบาท ห้วยต้ม ซึ่งเป็นหมู่บ้านของชาวปกา เกอะญอ หรือกะเหรี่ยง โดยมีครูบาชัยยะวงศาพัฒนา (ครูบาวงศ์) เป็นศูนย์รวมจิตใจของชาวบ้าน และเป็นผู้ก่อตั้งโรงเรียนขึ้นมา เพื่อมุ่งหวังให้ได้รับความรู้ อ่านออกเขียนได้”
สิ่งที่โดดเด่นคือทางโรงเรียนได้ใช้หลักบวร นำบ้านวัดโรงเรียน มาผสานสัมพันธ์ในการพัฒนาเด็ก เกิดเป็นโรงเรียนแห่งการเรียนรู้มีการพัฒนาทั้งในด้านวิชาการ วิชาชีพ และวิชาชีวิต โดยบ้านคือทรัพยากรบุคคลในชุมชน ที่ได้มาร่วมมือกันพัฒนาสิ่งมีประโยชน์ต่อลูกหลาน เช่น ช่วยกันสร้างสนาม BBL (Brain Based Learning) เพื่อเด็กๆ จะได้มีสถานที่เล่นปนเรียน เพิ่มความสนุกสนาน
ส่วนวัดก็จะสนับสนุนการดูแลเรื่องคุณธรรม จนทำให้เป็นโรงเรียนคุณธรรมของ สพฐ. และเป็นโรงเรียนดีไม่มีอบายมุข สอดคล้องกับ การเป็นหมู่บ้านศีล 5 แห่งแรกของประเทศไทย ด้านโรงเรียนก็ได้มีการปรับตัว พัฒนาให้เกิดการเรียนรู้อย่างแท้จริง ทั้งด้านศักยภาพครู บุคลากรและผู้บริหารรวมจนถึงนักเรียนอย่างต่อเนื่องและยั่งยืน มีการกำหนดทิศทางของโรงเรียนไว้คือคิดและทำอย่างมีคุณภาพมาตรฐาน แต่อยู่ในบริบทของพื้นที่
นอกจากนี้ยังมีหน่วยลูกเสือจิตอาสาพระราชทาน มีการนิมนต์ท่านเจ้าคณะ ต.นาทราย มาให้ความรู้ เทศนาธรรม และการปฏิบัติสมาธิ จนเกิดเป็นค่ายคุณธรรมที่นักเรียนทุกระดับชั้นได้ปฏิบัติเป็นประจำทุกปี
ด้าน ดร.รัตนา แซ่เล้า เจ้าหน้าที่โครงการอาวุโส มูลนิธิเอเชียฯ หัวหน้าในการจัดทำโครงการ กล่าวเสริมว่า การที่คณะครูและผู้บริหารได้ร่วมกันแก้ไขปัญหาทำงานร่วมกันเป็นทีม ช่วยเหลือและสื่อสารกัน ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญ ผลักดันและปรับตัวเองให้เป็นโรงเรียนสมัยใหม่ ก้าวหน้า เด็กมีงานทำหรือได้เรียนต่อ และอยู่ในสังคมได้อย่างมี ความสุข
ขณะที่ นายชาติชัย คีรีเสถียรทรัพย์ ชั้น ม.3/1 โรงเรียนบ้านห้วยต้มชัยยะวงศาอุปถัมภ์ เผยว่า “โตขึ้นผมอยากเป็นช่างทำสีรถ เพราะมีความชอบเกี่ยวกับเครื่องยนต์ โดยตั้งใจจะไปศึกษาต่อในระดับชั้นที่สูงกว่าในตัวเมือง จ.ลำพูน ในช่วงโควิดที่ผ่านมาผมใช้วิธีการหาความรู้ทางออนไลน์ และพูดคุยกับเพื่อนและคุณครูผ่านการแชท”
ปิดท้ายที่ นายนราวิชญ์ ธารสุขสนธิ (ซีแกรม) ชั้น ม.3/1 โรงเรียนบ้านห้วยต้มชัยยะวงศาอุปถัมภ์ บอกว่า “ผมอยากเป็น นักวาดการ์ตูน วิชาที่ชอบและเรียนดีที่สุดคือคณิตศาสตร์ ภาษาอังกฤษ และศิลปะ ตอนสมัยเรียนชั้นประถมผมเป็นตัวแทนส่งรูปภาพเข้าประกวดและได้รางวัลทุกปี โดยจุดเด่นของโรงเรียนผมคิดว่าจะเป็นเรื่องวัฒนธรรม อาทิ การใส่เสื้อปกาเกอะญอ และการกินเจในวันพระ ครับ”
คลิกดูคลิป รายการ 1 ในพระราชดำริ ตอนโรงเรียนดีมีทุกที่ ศรัทธาสร้างพลังการศึกษา ได้ที่ https://www.youtube.com/watch?v=Utz-ANCveGI&t=421s
