น้าชาติ คุณทหาร ขำหิรัญ ที่มีชื่ออยู่ในข่าว เป็นใครหรือครับ
จัตวา
ตอบ จัตวา
จากรายงานของมติชน ระบุว่า “พลเรือตรี ทหาร ขำหิรัญ” คือหนึ่งในคณะราษฎร ในประวัติศาสตร์การเปลี่ยนแปลงการปกครอง 2475 และอดีตส.ส.พรรคประชาธิปัตย์ ทั้งยังมีบทบาทในเหตุการณ์กบฏ “แมนฮัตตัน”
ในเหตุการณ์รัฐประหาร พ.ศ.2490 ถือเป็นคนสำคัญที่ ช่วยเหลือ “ปรีดี พนมยงค์” หลบภัยรัฐประหาร ณ สัตหีบ หลังจากนั้นประสบมรสุมการเมืองในข้อหากบฏตลอดช่วง ยุคสมัยที่ 2 ของจอมพล ป. หรือแม้ล่วงเข้ายุคของจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์แล้วก็ตาม
หลังเป็นอิสระจากการจับกุม พ้นคุกออกมา ตัดสินใจลงเลือกตั้ง จนได้เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ขณะดำรงสถานะผู้แทนราษฎรนี้เอง ทำให้มีโอกาสเดินทางพร้อมคณะเยือนสหภาพโซเวียตและจีน โดยได้เข้าพบปรีดีด้วย แต่ทันทีที่กลับถึงสนามบินดอนเมืองก็โดนข้อหาคอมมิวนิสต์จนต้องสิ้นอิสรภาพอีกครั้ง
เมื่อพ้นช่วงวิบากและได้รับอิสรภาพ ใน พ.ศ.2505 ยังคงได้รับเลือกตั้งเข้าสู่สภาในนามพรรคประชาธิปัตย์ อีก 2 สมัย จวบกระทั่งเข้าสู่ปัจฉิมวัย ได้สมาทานตนเป็นชาวพุทธที่เคร่งครัด ก่อนสิ้นลมในวัย 81 ปี โดยได้อุทิศร่างกายเป็นอาจารย์ใหญ่ ให้กับโรงพยาบาลศิริราช
อัฐิของท่านไม่ได้อยู่เคียงข้างเหล่าสหายคณะราษฎรที่วัดพระศรีมหาธาตุฯ บางเขน แต่บรรจุร่วมกับภริยา ณ วัดเครือวัลย์วรวิหาร ฝั่งธนบุรี
พลเรือตรีทหารเคยแสดงความคิดเห็นต่อบ้านเมืองไว้ในอนุสรณ์งานศพ “กำลาภ(กุหลาบ) กาญจนสกุล” ซึ่งท่านเขียนคำรำลึกอุทิศ “กุหลาบ เพื่อนตาย 24 มิถุนายน 2475” ตอนหนึ่งว่า
“…ในทรรศนะของข้าพเจ้า กล่าวตามภาวะทางการเมือง งานของคณะราษฎรสิ้นสุดยุติลงเมื่อวันที่ 8 พฤศจิกายน 2490 ซึ่งควรจะถือว่าคณะราษฎรต้องประสบความปราชัยทางการเมือง แต่ความรับผิดชอบในส่วนตัวบุคคลยังไม่สิ้นสุด เปรียบด้วยหนี้สินบุคคล ชาวคณะราษฎรยังชำระหนี้ไม่หมด คงเป็นลูกหนี้ประชาชนอยู่ จนกว่าประชาชนชาวไทยจะได้รับการปกครองระบอบประชาธิปไตยโดยสมบูรณ์ คุณกำลาภจากไปแล้ว คนอื่นที่ยังมีชีวิตอยู่ต้องรับสนอง
ชาวคณะราษฎรที่ยังมีชีวิตอยู่นับว่าเป็นผู้โชคดี ที่ได้เห็นผลงานของตนซึ่งช่วยกันสร้างสรรค์เอาไว้ ทิ้งปัญหาที่เป็นบทเรียนอันควรแก่การศึกษาวิจัยวิจารณ์กันหลายบท ที่นับว่าสำคัญมี ‘ประเทศไทยได้เปลี่ยนแปลงการปกครองมาสู่ระบอบประชาธิปไตยนานหลายสิบปีแล้ว เพราะเหตุใดจึงยังมีความเห็นกันว่า เข้าไม่ถึงระบอบประชาธิปไตยที่แท้จริง’
‘เพราะเหตุใด ประเทศไทยจึงยังอยู่ในฐานะที่เป็นประเทศด้อยพัฒนา ในทางการเมืองยังล้าหลังทั้งระบบเศรษฐกิจและสังคม’…”
ส่วนประเด็นที่ว่า นามเดิมของท่าน คือ “ทองหล่อ” คือที่มาของชื่อซอยทองหล่อ ยังเป็นที่ถกเถียง บ้างก็ว่า มาจากชื่อท่านจริงๆ เพราะย่านนี้ในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 เคยมีบาร์ญี่ปุ่นตั้งอยู่ในเส้นทางสายตะวันออก เขตรับผิดชอบของทหารเรือ ในขณะที่ นริศ จรัสจรรยาวงศ์ นักวิชาการผู้เชี่ยวชาญประวัติศาสตร์คณะราษฎร เคยให้สัมภาษณ์เพจ The people ว่า ในเอกสารงานศพของ นายทองหล่อ ทองบุญรอด นักธุรกิจด้านอสังหาริมทรัพย์ ระบุที่มาชื่อซอยทองหล่อว่ามาจากบุคคลท่านนี้ซึ่งมีชีวิตอยู่ในช่วงใกล้เคียงกับพลเรือตรีทหาร
