น่าน – นายอุดม หงส์ชาติกุล ผู้ก่อตั้งห้องปฏิบัติการทางสังคม (ประเทศไทย) และผู้นำการขับเคลื่อน Imagine Thailand Movement โดยการสนับสนุนของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) เปิดเผยภายหลังเชิญผู้นำชุมชนและเยาวชนต.คลองพน อ.คลองท่อม จ.กระบี่ กว่า 20 ชีวิต มาร่วมกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ในโครงการพัฒนาพื้นที่สุขภาวะเพื่อลดปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพ ที่ต.เจดีย์ชัย อ.ปัว จ.น่าน ว่า โครงการนี้มีเป้าหมายอยากให้เกิดพื้นที่ ชวนผู้นำ เด็กและทุกคนในชุมชนมาร่วมกันพัฒนาพื้นที่ตนเองเป็นพื้นที่สุขภาวะ ครอบคลุมทั้งสุขภาพกาย ใจ มีความเข้าอกเข้าใจกัน ไม่เกิดความขัดแย้งใดๆ ซึ่งหากสภาพแวดล้อมดี จะทำให้เด็กๆ เติบโตมาดี
สำหรับปัญหาขยะก็เป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้คนเราเจ็บป่วย เรื่องนี้ไม่ใช่การแก้ปัญหาระยะสั้น จึงอยากชวนให้ทุกคน ในชุมชนมามีส่วนร่วม อยากเห็นวงสนทนาแบบนี้ใหญ่ขึ้น ตนและทีมงานขออาสาเข้าไปมีส่วนร่วมในทางใดทางหนึ่ง ซึ่งการทำความดีต้องขยายผล ต้องมีการสื่อสาร เพื่อจุดประกายให้คนอื่นทำตาม เป็นการขยายเรื่องดีๆ ออกไปสู่สังคมในวงกว้าง
สิ่งที่ได้เรียนรู้ในรอบนี้ นอกเหนือจากเรื่องกระบวนการการจัดการเรื่องของขยะของชุมชนที่นี่ ซึ่งให้มีการกำจัดตั้งแต่ต้นทาง คือในครัวเรือน ด้วยการนำมาใช้ประโยชน์ในการทำเป็นปุ๋ยหรือให้อาหารสัตว์ เรื่องของการที่มีแผน เรื่องของการปรับปรุงทัศนียภาพหรือทางกายภาพในเรื่องของจุดเสี่ยงทางสุขภาวะ อีกหนึ่งเรื่องสำคัญที่ทางกลุ่มผู้นำของกระบี่ได้เรียนรู้จากกลุ่มผู้นำของทางเจดีย์ชัยที่จ.น่าน คือเรื่องธรรมนูญชุมชน อันเป็นธรรมนูญที่ส่งเสริมให้เกิดสุขภาวะในชุมชน
นอกจากนี้ยังมีอีกหลายประเด็นที่เป็นปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพ อย่างเช่นของต.เจดีย์ชัยเอง นักเรียนในร.ร.ปงสนุกและร.ร.บ้านนาวงศ์เห็นในเรื่องจุดเสี่ยงทางสุขภาวะ เป็น จุดเสี่ยงทางด้านกายภาพด้วย มีมุมมีจุดอับในชุมชนหรือ จะเรียกได้ว่าเป็นจุดเสี่ยงที่ก่อให้เกิดสิ่งไม่ดี น้องๆ ก็ลุกขึ้นมาชวนผู้ใหญ่ทำให้จุดเสี่ยงทางกายภาพนั้นสว่างไสว สวยงามขึ้น รวมถึงเรื่องของแอลกอฮอล์ เช่นกรณีการจำหน่ายแอลกอฮอล์ให้กับเด็กอายุต่ำกว่า 18 ปี เด็กได้นำเรื่องนี้ไปเล่าให้ผู้ใหญ่ฟัง จากนั้นไปชักชวนร้านค้าในชุมชนลุกขึ้นมาเปลี่ยนตัวเอง ด้วยการรณรงค์เพื่อให้งดขายแอลกอฮอล์ให้กับเด็ก เรื่องนี้เด็กเห็นปัญหาแล้วก็ชวนผู้ใหญ่ทำต่อ ชี้ชัดว่าเด็กๆ เข้าใจถึงปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพมากขึ้น
