ใบตองแห้ง : ปฏิรูปครูไหม

15 ม.ค. 2565 - 00:01 น.

คอลัมน์ ใบตองแห้ง

เกาะติดข่าว กดติดตาม ข่าวสด

ปฏิรูปครูไหม

16 มกราวันครู ลุ้นมาตั้งแต่เด็ก ถ้าปีไหนตรงวันธรรมดาได้หยุดโรงเรียน ปีไหนตรงเสาร์อาทิตย์ ไม่หยุดชดเชยอดไปเลยทั้งเด็กทั้งครู

วันครูปีนี้ดูเหมือนมีความหวัง พลเอกตู่ออกรายการปลดหนี้ จะแก้หนี้ครูหนี้ตำรวจ เอ๊ะ ทหารไม่ยักมี อย่าบอกนะว่าทหารขยันทำมาหากินเลี้ยงไก่ปลูกผักชีจึงไม่เป็นหนี้

ครูเป็นหนี้ เพราะเงินเดือนน้อยจริงหรือ ลบความทรงจำเก่าๆ ทิ้งไป เงินเดือนครูสมัยนี้ไม่น้อยหรอก ครูมีแท่งเงินเดือนของตัวเอง ไล่ตั้งแต่เป็นครูผู้ช่วย 15,050 บาท ไต่ระดับเป็น คศ.1-2-3-4-5 คศ.5 สูงสุดเชี่ยวชาญพิเศษ เทียบเท่าซี 10 เงินเดือนขั้นสูง 76,800 บาท เงินวิทยฐานะเงินค่าตอบแทนพิเศษ 15,600+15,600 บาท

แม้ครู คศ.5 มีน้อยมาก (ตั้งไว้เป็นอนุสาวรีย์ให้แหงนดู) คศ.4 (เชี่ยวชาญ) คศ.3 (ชำนาญการพิเศษ) ก็ไปถึงไม่ยาก ผอ.โรงเรียนประถมทั่วไป นักเรียน 100-200 คนมักเป็นคศ.3 ได้เงินเดือน 58,390 บาท เงินวิทยฐานะเงินค่าตอบแทน 5,600+5,600 บาท ถ้าทำผลงานผ่าน ก็เลื่อนเป็น คศ.4 เงินเดือนขั้นสูง 69,040 บาท เงินวิทยฐานะเงินค่าตอบแทน 9,900+9,900 บาท

โครงสร้างนี้มีมาตั้งแต่ยุคทักษิณปี 47-48 แล้วครับ โดยส่วนใหญ่ครูจะเกษียณที่ คศ.3 เงินเดือนราว 5 หมื่นบาท+5,600+5,600 แต่ที่ว่าครูเองก็ลำบาก เพราะเกษียณแล้วได้บำนาญน้อย ไม่มีค่าตอบแทนค่าวิทยฐานะ

ปัญหาสำคัญครูน่าจะเป็นหนี้ตั้งแต่เริ่มต้น เพราะมีสวัสดิการน้อย แบกภาระ มีบ้านพักบ้าง บ้านผีสิงบ้าง เดี๋ยวๆ ก็มีดราม่าครูอัตราจ้าง 5,500 บาท ซึ่งเป็นเพราะโรงเรียนนั้นนักเรียนน้อย อัตราครูเต็ม (เด็ก 20 มีครูได้ 1) ต้องใช้เงินอุดหนุนหรือทอดผ้าป่า จ้างครูที่หวังว่าอีก 3 ปีจะได้สิทธิสอบบรรจุกรณีพิเศษ

ได้เป็นครูแล้วก็ต้องตั้งหน้าตั้งตาทำแบบประเมิน ทำผลงาน เพื่อให้ได้เลื่อนตำแหน่งเป็น คศ.1-2-3 ซึ่งครูวิพากษ์วิจารณ์กันกว้างขวาง ผลงานบางทีก็ไม่เกี่ยวกับการสอน แต่ไปเอาโครงการที่หน่วยงานต่างๆ ของรัฐมายัดเยียดให้โรงเรียนทำ เช่น โรงเรียนสีขาว โรงเรียนวิถีพุทธ โรงเรียนประชารัฐ ฯลฯ วิถีการเลื่อนตำแหน่งท้ายที่สุดก็ไม่ต่างจากอดีต คือเอาใจนาย โดยเฉพาะตำแหน่งบริหาร

ซึ่งใครอยากเป็นผู้บริหารก็ไม่ยาก แค่ไปเรียนปริญญาโทบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยเอกชนเปิดกันคึกคัก แต่บางแห่งเรียนไปแล้ว คุรุสภาไม่ออกใบอนุญาตประกอบวิชาชีพผู้บริหารสถานศึกษาให้ (มหาวิทยาลัยไหนถาม อว.)

การเลื่อนขั้นเงินเดือนครูก็แปลกไม่เหมือนใคร กระทรวงกำหนดวงเงินให้ 3% ของแต่ละโรงเรียน เช่น เงินเดือนครูรวมกันสองแสนได้เพิ่มหกพัน แต่ขนาดของโรงเรียนก็มีผล คือ ร.ร.เล็กได้น้อยลงไปอีก เขตพื้นที่กันไว้อีก ครูบรรจุพร้อมกัน เงินเดือนเท่ากัน 3-4 ปีผ่านไป แซงหน้ากันเป็นพัน โดยไม่เกี่ยวกับผลงาน ขึ้นกับอยู่บรรจุโรงเรียนไหน (นี่ยังไม่นับความลำเอียงของ ผอ.โรงเรียน ผอ.เขต ที่ครูแอบด่ากันครึกโครมตามเพจต่างๆ)

ครูจำนวนหนึ่งจึงท้อใจ เพียรขอย้ายไม่อยากอยู่โรงเรียนเล็กภาระหนักอนาคตไม่สดใส


ปัญหาครูจึงไม่ใช่แค่ครูเป็นหนี้ แต่ยังมีปัญหาความไม่เป็นธรรม มีปัญหาครูไม่สามารถทุ่มเทให้กับการสอนเด็ก คุณภาพการศึกษาไม่ยึดโยงกับการเลื่อนขั้น

ปัญหาใหญ่ของกระทรวงศึกษาฯ ทุกวันนี้คือมีงบประมาณมหาศาล รัฐบาลฝ่ายค้านก็สนับสนุน ไม่มีใครอยากตัดงบศึกษา แต่กลายเป็นว่างบบุคลากร งบธุรการ เอาไปกินหมด ไม่ลงถึงเด็ก

พูดอย่างนี้เดี๋ยวครูหมั่นไส้ ว่าสัดส่วนเงินเดือนครูเยอะไป ไม่ใช่ครับ เงินเดือนบุคลากรหมายถึงฝ่ายบริหารระดับต่างๆ ซึ่งมีเยอะเกิน แต่ครูที่อยู่กับเด็กจริงๆ มีสัดส่วนน้อย

ปฏิรูปการศึกษาไทย ยังไม่พูดถึงหลักสูตรเนื้อหาล้าหลัง เอาใจอำนาจ แบบหนังสือเรียนประวัติศาสตร์ชาติไทย ท่องอาขยานค่านิยม 12 ประการ แต่ในเชิงโครงสร้างคือปฏิรูปทีไรมันไปเพิ่มเจ้านายให้ครู ครูด้วยกันนั่นแหละขึ้นมาบริหารเป็นเจ้าขุนมูลนาย จนมีคำกล่าวคลาสสิคว่า เราเสียครูดีไป 1 คน ได้ผู้บริหารห่วยๆ มา 1 คน

กระจายอำนาจเป็นเขตพื้นที่การศึกษา ได้ ผอ.เขตพื้นที่มาเป็นร้อยๆ คน พอบ่นว่ามีปัญหา คสช.ก็เข้ามารื้อฟื้นศึกษาธิการจังหวัด ศึกษาธิการภาค เอาผู้ว่าฯ กลับมาเป็นประธาน ใครดีใครชั่วอย่างไรไม่ทราบ แต่ครูมีสองนาย ใหญ่ทั้งสองข้าง เงินเดือนสูงตำแหน่งสูงทั้งนั้น ตอนตั้งสำนักงานก็ดึงอัตราครูเกษียณไปจากโรงเรียน

ทำเพื่ออะไรไม่ทราบ มีความพยายามจะแก้กฎหมายยุบอย่างใดอย่างหนึ่งก็ยุบไม่ลง สร้างอาคารสำนักงานซื้อรถตู้รถปิกอัพกันหมดแล้ว นั่นแหละงบประมาณการศึกษา

ปัญหาครูวันนี้ไม่ใช่แค่แก้หนี้ครู ที่สำคัญคือปัญหาระบบบริหาร โครงสร้างอำนาจเหนือครู หัวโต โรงเรียนลีบ เจ้าขุนมูลนายเยอะ เลื่อนขั้นเลื่อนตำแหน่งไม่เป็นธรรม ไม่ต้องถามใคร ถามครูนั่นแหละรู้ดีที่สุด

“ระบบประเมินไร้สาระ วางเต็มห้อง จัดผ้า วางแฟ้มที่ไม่มีใครเปิดดู ต้อนรับ ผอ. ย้ายยิ่งใหญ่เหมือนนายกฯ มา”

“ทำๆๆๆ สุดท้ายเจอคำพูดใส่ร้าย คำพูดเลียแข้งเลียขา ตอนเราทำโดนด่ายังกะอะไร คนที่ได้ไม่ได้ทำอะไรเป็นชิ้นเป็นอัน”

ก๊อบมาจากเพจที่ครูเขาเมนต์กัน พลเอกตู่ครูตรีนุชน่าจะ เปิดดูบ้าง

ติดตามข่าวสด

ข่าวเด่นประจำวัน












ภาพที่



อัลบั้มภาพ ใบตองแห้ง : ปฏิรูปครูไหม
ข่าวที่เกี่ยวข้อง