เมล็ดพันธุ์มันฝรั่ง (ภาพ: People’s Daily)
มณฑลกานซู่ หนึ่งในแหล่งผลิตมันฝรั่งสำคัญของจีน กำลังยกระดับการพัฒนาสายพันธุ์ด้วยเทคโนโลยีสมัยใหม่ ตั้งแต่การเพาะปลูกแบบไร้ดิน การผลิตเมล็ดพันธุ์ปลอดโรค ไปจนถึงการปรับปรุงพันธุ์ เพื่อสร้างมันฝรั่งคุณภาพสูงที่ให้ผลผลิตดี ทนโรค และเหมาะกับสภาพแวดล้อมในแต่ละพื้นที่
ภายในโรงเรือนเพาะปลูกของสถาบันวิจัยมันฝรั่งเมืองติ้งซี ต้นมันฝรั่งเติบโตโดยไม่มีดินแม้แต่เม็ดเดียว แต่ใช้ระบบเพาะปลูกแบบ “แอโรโพนิกส์” (Aeroponics) หรือการพ่นละอองธาตุอาหารไปยังรากพืชโดยตรง ช่วยลดการแพร่กระจายของโรคจากดิน และเพิ่มผลผลิตต่อหนึ่งต้นจากเดิมเพียงไม่กี่หัว เป็นประมาณ 40-50 หัว
นักวิจัยอธิบายอย่างเปรียบเปรยว่า เมล็ดพันธุ์มันฝรั่งก็มีลำดับรุ่นเช่นเดียวกับคน โดยหัวพันธุ์ดั้งเดิมเปรียบเสมือน “คุณปู่” เมื่อปลูกจะได้ “คุณพ่อ” และเมื่อนำไปปลูกต่อจึงกลายเป็น “หลาน” หรือหัวมันฝรั่งสำหรับบริโภคที่พบในท้องตลาด
การคัดเลือกสายพันธุ์จึงมีความสำคัญอย่างยิ่ง โดยต้องเลือกสายพันธุ์พ่อที่แข็งแรง ต้านทานโรค และปรับตัวได้ดี ขณะที่สายพันธุ์แม่ต้องให้ผลผลิตสูงและมีคุณภาพดี เพื่อให้ได้พันธุ์ใหม่ที่ตอบโจทย์ทั้งเกษตรกรและตลาด
เมล็ดพันธุ์มันฝรั่ง (ภาพ: People’s Daily)
ปัจจุบันเขตอันติ้ง เมืองติ้งซี ถือการพัฒนาพันธุ์มันฝรั่งเป็นหัวใจของการพัฒนาอุตสาหกรรม โดยในปี 2025 พื้นที่ปลูกมันฝรั่งปลอดโรคครอบคลุมมากกว่า 90% ของพื้นที่ทั้งหมด และมีส่วนช่วยเพิ่มผลผลิตต่อไร่อย่างต่อเนื่อง
ภายในโรงเรือนปรับปรุงพันธุ์ แต่ละปีนักวิจัยต้องผสมข้ามสายพันธุ์ จนเกิดเป็นชุดการผสมกว่า 300-400 แบบ ได้เมล็ดจริงเกือบ 300,000 เมล็ด ก่อนคัดเลือกเหลือเพียง 130,000-150,000 เมล็ดเพื่อนำไปทดลองปลูกในแปลงจริง
จากนั้นจะเข้าสู่กระบวนการคัดเลือกที่ใช้เวลายาวนาน 6-7 ปี โดยแต่ละปีจะคัดเหลือเพียง 2-5% ของต้นทั้งหมด เพื่อค้นหาสายพันธุ์ที่มีคุณสมบัติโดดเด่นที่สุด ก่อนนำไปขึ้นทะเบียนและขยายพันธุ์เชิงพาณิชย์
เมล็ดพันธุ์มันฝรั่ง (ภาพ: People’s Daily)
ปัจจุบันสถาบันได้ขึ้นทะเบียนพันธุ์มันฝรั่งใหม่แล้ว 4 สายพันธุ์ และอยู่ระหว่างการขึ้นทะเบียนอีก 4 สายพันธุ์ คาดว่าจะสามารถผลักดันออกสู่ตลาดได้ในเร็ว ๆ นี้
นักวิจัยระบุว่า พันธุ์ใหม่เหล่านี้ได้รับการพัฒนาให้เหมาะกับพื้นที่ที่มีปริมาณน้ำฝนน้อย มีความสามารถในการปรับตัวต่อสภาพแวดล้อมได้ดี ให้ผลผลิตสูงแม้ในสภาพน้ำไม่เพียงพอ และยังมีความต้านทานโรคที่ดีอีกด้วย
ในอนาคต การวิจัยจะมุ่งพัฒนาพันธุ์เฉพาะทางมากขึ้น ทั้งสายพันธุ์สำหรับตลาดเฉพาะ เช่น มันฝรั่งที่มีปริมาณแป้งสูง หรือมันฝรั่งหลากสี รวมถึงการปรับปรุงเทคโนโลยีการเพาะปลูกอย่างต่อเนื่อง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตและสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับอุตสาหกรรมมันฝรั่งของจีน
ที่มา People’s Daily
