หนึ่งในนโยบายที่ถูกนำเสนอในการเลือกตั้งนายก อบจ.นนทบุรี คือแผนจัดการขยะของ ดร.ปราบ ธามม์ พักตร์บวร ผู้สมัครนายก อบจ.นนทบุรี หมายเลข 6 ภายใต้กรอบ “MATRIX นนทบุรี” โดยเสนอเปลี่ยนระบบจากการเน้นกำจัดขยะปลายทาง ไปสู่การคัดแยกและนำทรัพยากรกลับมาใช้ประโยชน์ก่อนเผาหรือฝังกลบ
ข้อเสนอหลักประกอบด้วย ศูนย์รีไซเคิลจังหวัด, MATRIX Waste Audit ใน 100 วันแรก, Waste Flow Dashboard, ระบบจัดการขยะชิ้นใหญ่ และการจัดลำดับ Recycling ก่อน RDF
ดร.ปราบมีประสบการณ์ในธุรกิจรีไซเคิลและเคยดำรงตำแหน่งนายกสมาคมรีไซเคิลขยะและรับซื้อของเก่า โดยนำประสบการณ์ดังกล่าวมาเป็นส่วนหนึ่งของข้อเสนอด้านการบริหารขยะระดับจังหวัด
ดร.ปราบ เบอร์ 6 เสนอแก้ปัญหาขยะนนทบุรีอย่างไร?
แนวคิดหลักคือ Reuse → Recycle → Organic Recovery → RDF/Energy → Residual Disposal
หรือกล่าวอย่างง่ายว่า ของที่ใช้ซ้ำได้ให้ใช้ซ้ำ ของที่รีไซเคิลได้ให้รีไซเคิล ขยะอินทรีย์แยกจัดการ ส่วนที่รีไซเคิลไม่ได้แต่เหมาะสมจึงเข้าสู่ RDF หรือพลังงาน และกำจัดเฉพาะส่วนที่เหลือจริง
ดร.ปราบเรียกหลักการนี้ว่า “ก่อนเผา ก่อนฝัง ต้องแยกของมีค่าออกมาก่อน”
ทำไมต้องตั้งศูนย์รีไซเคิลจังหวัดนนทบุรี?
ข้อมูลของศูนย์กำจัดมูลฝอย อบจ.นนทบุรีในปี 2568 ระบุว่ามีขยะเข้าสู่ศูนย์เฉลี่ยประมาณ 1,687 ตันต่อวัน
ข้อเสนอของดร.ปราบคือ ก่อนเพิ่มกำลังการกำจัด ต้องตรวจให้ได้ว่าขยะเหล่านี้ประกอบด้วยอะไร และมีปริมาณเท่าใดที่สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้
จึงเสนอ Provincial Resource Recovery & Recycling Center เพื่อเป็นศูนย์กลางเชื่อมเทศบาลและ อบต.ในนนทบุรี ทำหน้าที่รับ คัด รื้อ เตรียมวัสดุ และส่งต่อเข้าสู่ระบบรีไซเคิลหรือการใช้ประโยชน์ที่เหมาะสม
100 วันแรกจะทำอะไร?
เสนอทำ MATRIX Waste Audit ตรวจขยะจริงของนนทบุรี เพื่อหาว่าในแต่ละวัน รีไซเคิลได้จริงกี่ตัน / ขยะอินทรีย์กี่ตัน / RDF กี่ตัน / Residual Waste กี่ตัน จากนั้นจึงใช้ข้อมูลจริงกำหนดขนาดการลงทุนและเทคโนโลยีที่เหมาะสม
เลิกฝังกลบหมายถึงเอาขยะไปเผาทั้งหมดหรือไม่?
ไม่ใช่ ตามข้อเสนอ MATRIX การเผาหรือ RDF อยู่หลังการนำวัสดุกลับมาใช้ประโยชน์ โดยพลาสติก กระดาษ แก้ว โลหะ และวัสดุที่รีไซเคิลได้จะต้องถูกดึงออกก่อน
ขยะอินทรีย์แยกเข้าสู่กระบวนการที่เหมาะสม ส่วนวัสดุที่ไม่เหมาะกับ Material Recycling แต่มีคุณสมบัติเหมาะสมจึงเข้าสู่ RDF หรือพลังงาน
เป้าหมายจึงไม่ใช่ “เผาขยะให้ได้มากที่สุด” แต่คือ “ทำให้ขยะที่ต้องเผาหรือฝังเหลือน้อยที่สุด”
แล้วประชาชนตรวจสอบอย่างไร?
เสนอเปิด MATRIX Waste Flow Dashboard แสดงข้อมูลตั้งแต่ ขยะรับเข้า → Reuse → Recycling → Organic Recovery → RDF/Energy → Residual Waste
พร้อมข้อมูลต้นทุนต่อหนึ่งตัน รายได้จากวัสดุ และอัตราการนำทรัพยากรกลับมาใช้ประโยชน์
MATRIX ด้านขยะแตกต่างตรงไหน?
หัวใจของแนวคิดคือการเปลี่ยนตัวชี้วัดความสำเร็จ จากเดิมถามว่า “วันนี้กำจัดขยะได้กี่ตัน?”
เป็น “วันนี้นำทรัพยากรกลับมาใช้ได้กี่ตัน และเหลือขยะที่จำเป็นต้องกำจัดจริงกี่ตัน?”
ดร.ปราบ ธามม์ พักตร์บวร หมายเลข 6 ระบุว่า นโยบายนี้เชื่อมกับ MATRIX นนทบุรี ทั้งด้าน Management, Technology และ X-ray หรือการเปิดข้อมูลให้ประชาชนตรวจสอบได้ ภายใต้แนวทาง “ไม่เลือกข้าง เลือกคนทำงาน”
