พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณส่งเสริมและสนับสนุนกีฬาไทยเป็นอย่างยิ่ง ไม่ว่าจะเป็นตะกร้อ, กอล์ฟ, โปโลช้าง, เรือใบ, มวยไทย, มวยสากล ฯลฯ รวมถึงฟุตบอลซึ่งเป็นกีฬาที่รับความนิยมสูงสุดในไทย
จนกล่าวว่าเป็น “ยุครุ่งเรืองของวงการฟุตบอลเมืองไทย” ดังเช่นรัชสมัย “สมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า” พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๖ ที่นักประวัติศาสตร์การกีฬาถือว่าเป็น “ยุคทองของฟุตบอลเมืองสยาม”
ในหลวง รัชกาลปัจจุบันโปรดเกล้าฯ พระราชทานถ้วย ค และถ้วย ง ให้แก่สมาคมฟุตบอลแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ เมื่อพ.ศ. ๒๕๐๔ จึงทำให้ฟุตบอลภายในประเทศเป็นระบบสากลมากขึ้น ก่อนพระองค์โปรดเกล้าฯ พระราชทานถ้วยฟุตบอลคิงส์คัพ เมื่อพ.ศ. ๒๕๑๑ อันกลายเป็นรายการฟุตบอลที่เก่าแก่ที่สุดของทวีปเอเชียในปัจจุบัน ที่มีการแข่งขันเป็นประจำทุกปี
ในหนังสือพระมหากษัตริย์นักกีฬา พระราชาแห่งฟุตบอลสยาม (พิมพ์ พ.ศ. ๒๕๕๐) โดยสมาคมประวัติศาสตร์ฟุตบอลแห่งประเทศไทย จัดพิมพ์ในพระบรมราชานุญาต กล่าวไว้ว่า ในหลวงจะเสด็จฯทอดพระเนตรการแข่งขันฟุตบอลและโปรดเกล้าฯ พระราชทานรางวัลฟุตบอลหน้าพระที่นั่ง เช่นการแข่งขันฟุตบอลถ้วยพระราชทานประเพณีจุฬา – ธรรมศาสตร์ การแข่งขันฟุตบอลถ้วยพระราชทานระหว่างจังหวัดในเขตกีฬาที่ ๗ (ภาคกลาง)
ฟุตบอลถ้วยพระราชทานภูพานราชนิเวศน์ชิงถ้วยพระราชทาน (ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ) การแข่งขันฟุตบอลชิงโล่พระราชทาน (ภาคใต้) ฟุตบอลถ้วยพระราชทานภูพิงคราชนิเวศน์ (ภาคเหนือ) ฟุตบอลระหว่างชาติ อาทิ ฟุตบอลถ้วยพระราชทานคิงส์คัพ ฟุตบอลรายการสำคัญของทวีปเอเชีย ที่จัดแข่งขันขึ้นในประเทศไทย จึงถือเป็นพระมหากรุณาธิคุณต่อวงการกีฬาฟุตบอลของเมืองไทยเป็นอเนกประการ
พลเอก ประเทียบ เทศวิศาล อดีตสภากรรมการบริหารสมาคมฟุตบอลแห่งประเทศไทยฯ กล่าวว่า พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงติดตามผลการแข่งขันฟุตบอลของทีมชาติไทยอยู่เสมอด้วยวิทยุคลื่นสั้น ทรงมีพระบรมราโชวาทเป็นแนวทางปฏิบัติสำหรับการบริหาร ฝึกซ้อมและวิธีการเล่นของนักฟุตบอลอย่างน้ำใจนักกีฬา ทรงเข้าพระทัยในศาสตร์และศิลป์ของกีฬาฟุตบอลอย่างลึกซึ้ง แม้แต่การเสด็จแปรพระราชฐานประทับแรม ณ พระราชวังไกลกังวล อ.หัวหิน จ.ประจวบคีรีขันธ์ จะทอดพระเนตรการแข่งขันกีฬาภาค ๗ (จ.นครปฐม จ.ราชบุรี จ.เพชรบุรี จ.ประจวบคีรีขันธ์) และฟุตบอลคู่ชิงชนะเลิศ ประมาณปีพ.ศ.๒๔๙๙ เป็นการแข่งขันระหว่าง ประจวบคีรีขันธ์ กับ นครปฐม ปรากฏว่ามีฝนตกลงมาอย่างหนัก พระองค์ยังทอดพระเนตรฟุตบอลจนจบ โดยพระราชทานถ้วยชนะเลิศและพวงมาลัยแก่นักกีฬาตามประเพณีแทบทุกครั้ง ยังความปลาบปลื้มให้กับนักฟุตบอลเหล่านั้นอย่างไม่ลืมเลือนตราบจนทุกวันนี้
เหตุการณ์ครั้งสำคัญที่นำมาสู่ความเปลี่ยนแปลงในหน้าประวัติศาสตร์วงการฟุตบอลเมืองไทย คือเมื่อทีมชาติไทยได้สิทธิ์ไปแข่งขันรอบสุดท้าย ฟุตบอลโอลิมปิก ครั้งที่ ๑๖ พ.ศ.๒๔๙๙ ที่เมืองเมลเบิร์น ประเทศออสเตรเลีย ทีมชาติไทยจับสลากประกบคู่เตะแบบแพ้คัดออกต้องลงสนามพบทีมสหราชอาณาจักร (อังกฤษ, สกอตแลนด์, เวลล์ และไอร์แลนด์เหนือ) อดีตเจ้าของเหรียญทองฟุตบอลกีฬาโอลิมปิก 3 สมัย ผลการแข่งขันทีมชาติไทย แพ้ ทีมสหราชอาณาจักร 0-9 นอกจากเป็นการตกรอบ 16 ทีมสุดท้ายแล้ว ยังเป็นสถิติการเสียประตูมากที่สุดของทีมชาติไทย
ต่อมา สมาคมฟุตบอลแห่งประเทศไทยฯ จึงได้ส่ง นายสำรวย ไชยยงค์ (ปัจจุบัน พลตรี สำเริง ไชยยงค์) และนายฉัตร หรั่งฉายา เดินทางไปเรียนหลักสูตรผู้ฝึกสอนฟุตบอลระยะสั้น โดยความช่วยเหลือของสมาพันธ์ฟุตบอลแห่งประเทศเยอรมณี เมื่อราวปี พ.ศ.๒๕๐๕ แต่หลังจากนั้น พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ พระราชทานทุนทรัพย์ส่วนพระองค์แก่นายสำรวย ไชยยงค์ อดีตนักฟุตบอลทีมชาติไทย ชุดโอลิมปิกเมลเบิร์น ให้เดินทางกลับไปศึกษาวิชาการพลศึกษาชั้นสูง ที่สปอร์ตซูเล เมืองโคโลญจน์ ประเทศเยอรมนีตะวันตก ในขณะนั้น โดยเน้นเกี่ยวกับวิทยาการกีฬาฟุตบอล การจัดการ การฝึกซ้อมและแบบแผนการเล่นสมัยใหม่ เพื่อการพัฒนานักฟุตบอลของไทยให้มีทักษะพื้นฐานเพิ่มมากขึ้นจนสำเร็จหลักสูตรผู้ฝึกสอนฟุตบอลอาชีพชั้นสูง เมื่อปี พ.ศ.๒๕๐๖
ภายหลังกลับมาถึงประเทศไทย นายสำรวย ไชยยงค์ นักฟุตบอลทุนในหลวง ซึ่งมี นายเดทมาร์ คราเมอร์ อดีตโค้ชทีมชาติไทยชาวเยอรมัน เป็นครูผู้ฝึกสอนศาสตร์ของกีฬาฟุตบอล จึงได้นำความรู้ที่ได้เรียนมาด้วยทุนพระราชทานดังกล่าวถ่ายทอดให้กับเยาวชนและผู้ที่สนใจการเล่นฟุตบอลทั่วไป ก่อนจะได้เข้ารับหน้าที่เป็นผู้ฝึกสอนฟุตบอล สโมสรธนาคารกรุงเทพชุดชนะเลิศถ้วยน้อย (ถ้วย ข) 1 สมัย (พ.ศ.๒๕๐๕) และชนะเลิศถ้วยใหญ่ (ถ้วย ก) อีก 2 สมัยติดต่อกัน (พ.ศ. ๒๕๐๖ – ๒๕๐๗) โดยระหว่างนั้นยังได้รับการแต่งตั้งให้เป็นผู้ฝึกสอนนักฟุตบอลเยาวชนทีมชาติไทย ท่ามกลางความสนใจของวงการฟุตบอล
ในเวลาต่อมา จึงได้รวบรวมเยาวชนเพื่อนำมาฝึกสอนการเล่นฟุตบอลขั้นพื้นฐาน ที่บริเวณสนามอัฒจันทร์ไม้ ติดกับศาลต้นโพธิ์ด้านข้างสนามศุภชลาศัย กรีฑาสถานแห่งชาติ ก่อนจะย้ายสนามไปฝึกซ้อมกันที่บริเวณสวนพุดตาน ถนนราชวิถี ใกล้กับโรงเรียนจิตรลดา ซึ่งได้สร้างความสนใจให้กับข้าราชบริพารสำนักพระราชวังและพระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์แล้ว ในขณะนั้นสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าวชิราลงกรณฯ ทรงกำลังศึกษาอยู่และเป็นนักฟุตบอลของโรงเรียนจิตรลดา จึงทำให้วงการฟุตบอลเมืองไทยตั้งฉายาสโมสรราชวิถีที่มีสีเหลืองเป็นสีประจำทีม ว่า “สโมสรชาววัง” และทุกครั้งก่อนทำการแข่งขันฟุตบอลชิงถ้วยพระราชทานหรือฟุตบอลหน้าพระที่นั่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว นักฟุตบอลสโมสรราชวิถีจะนั่งก้มกราบลงบนพื้นขอบสนาม
อนึ่ง สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เมื่อขณะทรงเป็นสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าวชิราลงกรณฯ ทรงฝึกซ้อมฟุตบอลจนมีความเชี่ยวชาญ ทำให้พระองค์ได้รับพระสมญานามว่า “เจ้าฟ้าดาราลูกหนัง” โดยทรงเริ่มเล่นตำแหน่งกองหน้าและเปลี่ยนมาเป็นกองหลัง หรือ “เซ็นเตอร์ฮาล์ฟ” ให้กับโรงเรียนจิตรลดา โรงเรียนมิลล์ฟิลด์ ประเทศอังกฤษ โรงเรียนนายร้อยดันทรูน ประเทศออสเตรเลีย และโรงเรียนเสนาธิการทหารบก
การสร้างนักฟุตบอลระดับเยาวชนแบบมีระบบและต่อเนื่อง โดยมีผลมาจากการพัฒนาตามหลักวิทยาการของกีฬาฟุตบอล ด้วยเพราะพระบารมีที่ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ พระราชทานทุนทรัพย์ในคราวนั้น ทีมชาติไทยได้ผ่านรอบคัดเลือกปรี-โอลิมปิก เข้าไปแข่งขันฟุตบอลโอลิมปิก ครั้งที่ 19 พ.ศ.๒๕๑๑ ที่ประเทศเม็กซิโก เป็นสมัยที่สองในรอบ 12 ปี
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ยังทรงติดตามผลงานของนักฟุตบอลไทยที่ลงแข่งขันรายการสำคัญต่างๆ อยู่เนืองนิจ ดังเช่นฟุตบอลกีฬาซีเกมส์ ครั้งที่ 18 รอบชิงชนะเลิศ วันที่ 16 ธันวาคม ๒๕๓๘ ที่สนามสมโภชน์ 700 ปี จ.เชียงใหม่ ทีมชาติไทย พบ ทีมชาติเวียดนาม ก่อนลงสนามทีมชาติไทยต้องใส่เสื้อน้ำเงินครั้งแรกของการแข่งขัน ที่ทีมชาติไทย ชนะ ทีมชาติเวียดนาม 4-0 แต่สิ่งที่นำมาสู่ความปลื้มปีติของนักฟุตบอลและวงการฟุตบอลไทย คือ พระราชกระแสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงตรัสภายหลังทอดพระเนตรการถ่ายทอดสดการแข่งขันทางสถานีโทรทัศน์ว่า
“…สีเสื้อนั้นไม่ใช่สิ่งสำคัญ ถึงใส่สีน้ำเงินก็ชนะได้ ถ้าหากไทยเก่งพอ มีความสามารถและมีความพร้อมกว่าคู่ต่อสู้…”
——————-
ขอบคุณข้อมูลจากสมาคมประวัติศาสตร์ฟุตบอลแห่งประเทศไทย
