ระดมกึ๋นเยาวชน จากต่างสถาบัน ผนึกฝีมือ พลิกโฉมอนาคตเกษตรไทย ด้วย Big Data และ AI
ปัญญาประดิษฐ์ AI ชื่อของเทคโนโลยีที่เข้ามาปฏิวัติหลายๆ อุตสาหกรรมทั้งการผลิต การเงิน โลจิสติกส์ การขนส่ง ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพและความแม่นยำในการทำงานอย่างมหาศาล
ขณะเดียวกัน อุตสาหกรรมการเกษตรก็ไม่ได้น้อยหน้า เพราะ AI กำลังกลายเป็นเครื่องทุ่นแรงสำคัญในการทำเกษตรกรรมให้ก้าวล้ำไปอีกขั้น ไม่ว่าจะเป็นการเพิ่มผลผลิตที่มีคุณภาพสูงขึ้น การจัดการทรัพยากรในอุตสาหกรรมอย่างมีประสิทธิภาพ หรือการควบคุมศัตรูพืชที่ทำลายผลผลิต
เทคโนโลยีเหล่านี้ไม่เพียงแต่ช่วยลดภาระของเกษตรกร แต่ยังเป็นกุญแจสำคัญในการขับเคลื่อนการเกษตรไทยให้เติบโตและยั่งยืนในอนาคต
ด้วยบทบาทที่เพิ่มขึ้นของ AI ในภาคการเกษตร สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI ที่มีภารกิจเชื่อมโยง ส่งเสริม ประสานแก่ทุกภาคส่วนในการใช้ประโยชน์จากข้อมูลขนาดใหญ่ ในการเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงานและการให้บริการ
ได้เล็งเห็นถึงโอกาสและความท้าทายในการนำ Big Data และ AI มาใช้ในการพัฒนาและผลักดันภาคเกษตรไทยให้เติบโตอย่างยั่งยืน โดยใช้เทคโนโลยีเข้ามาช่วยแก้ไขปัญหาหรือ Pain Point ต่างๆ ให้เกิดประสิทธิภาพและตรงจุดมากยิ่งขึ้น
ล่าสุด จึงจัดการแข่งขัน Durian Hackathon 2025 เวทีประชันไอเดียระดับประเทศครั้งแรก ที่ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตภูเก็ต ช่วงก.พ.ที่ผ่านมา เพื่อเปิดเวทีให้คนรุ่นใหม่ได้แสดงไอเดียด้าน AI และ Computer Vision สำหรับการเกษตร
ไม่ว่าจะเป็นการตรวจจับและแยกแยะวัตถุในภาพ การวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อการตัดสินใจที่แม่นยำ หรือการคาดการณ์โรคพืช ซึ่งทั้งหมดนี้ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ลดต้นทุน และเพิ่มรายได้ให้กับเกษตรกร
ทีมที่สามารถคว้าชัยชนะในการแข่งขันครั้งนี้ คือ ทีม “เขามันวินเทจ เรามันเกษตรอินทรีย์” การรวมตัวของ 5 นักศึกษาจาก 4 มหาวิทยาลัยชั้นนำ ซึ่งโดดเด่นด้วยการนำเสนอโซลูชันสำหรับจำแนกโรคพืช (Image Clustering) โดยใช้เทคนิค HDBSCAN (Hierarchical Density-Based Spatial Clustering of Applications with Noise) เพื่อจัดกลุ่มรูปภาพที่มีความคล้ายคลึงกัน
โดยใช้เทคนิค CLIP (Contrastive Language-Image Pretraining) ในการแปลงข้อมูลรูปภาพเป็นตัวเลข จากนั้นนำกลุ่มรูปภาพที่ได้มาทำ Classification ด้วย Deep Learning ผ่าน PyTorch Image Models เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ข้อมูลที่ซับซ้อน จากการแบ่ง Label ย่อยให้ละเอียดขึ้น จนนำไปสู่การวิเคราะห์และคาดการณ์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ไม่เพียงแต่ผลผลิตอย่างทุเรียน แต่ยังสามารถนำตัว Dataset ที่ทางทีมทำมาสานต่อในส่วนของผลผลิตพืชพันธุ์อื่นๆ ของการเกษตรได้ในอนาคต
นายธนดล ดรุณศรี นักศึกษาปี 2 สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าคุณทหารลาดกระบัง เผยว่า จุดเริ่มต้นการเข้าร่วมการแข่งขันเพราะอยากหาประสบการณ์ใหม่ๆ ผ่านการลงมือทำจริง แลกเปลี่ยนความคิดเห็นกับเพื่อนในทีมและผู้เข้าแข่งขันคนอื่นๆ จึงชวนเพื่อนที่เคยร่วมงานในเวที CAI Hackathon และ Super AI Engineer มารวมตัวเป็นทีม “เขามันวินเทจ เรามันเกษตรอินทรีย์” ไม่เพียงเปิดโอกาสให้นักศึกษาเท่านั้น แต่เวทีนี้เปิดกว้างให้เด็กมัธยมฯและเกษตรกรที่ต้องการศึกษาเกี่ยวกับ Data และ AI ด้วย
น.ส.พิมพ์มาดา จิระวัธน์ นักศึกษาปี 2 สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าคุณทหารลาดกระบัง กล่าวว่า การทำความเข้าใจรายละเอียดการแข่งขันและการคาดการณ์สถานการณ์ล่วงหน้าสำคัญมาก เพราะการศึกษาข้อมูลเบื้องต้นเกี่ยวกับอุตสาหกรรมเกษตร และการทำความเข้าใจรูปแบบอุปกรณ์ที่ใช้แข่งขันจะทำให้มองเห็นภาพรวมได้ชัดเจน และรู้ว่าต้องฝึกฝนหรือศึกษาข้อมูลส่วนไหนเพิ่มเติม เพื่อให้พร้อมสำหรับการแข่งขัน
โจทย์ครั้งนี้คือการวิเคราะห์ภาพทุเรียนเพื่อพยากรณ์โรคจากข้อมูลที่เก็บจากพื้นที่ปลูกจริง ซึ่งเราต้องเริ่มต้นจากการตรวจสอบข้อมูล หาความผิดปกติ และปรับแต่งข้อมูลให้พร้อมก่อนนำไปพัฒนาโมเดลพยากรณ์ รวมทั้งเลือกใช้อัลกอริธึมที่มีประสิทธิภาพในการพยากรณ์โรค
น.ส.เจนตา วงศ์เลิศสกุล นักศึกษาปี 1 มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ระบุว่า ตนเองมีประสบการณ์น้อยกว่าผู้ร่วมทีมคนอื่นๆ ทำให้เกิดความท้าทายหลายด้านระหว่างการแข่งขัน ทำให้เกิดความสับสนว่าต้องจัดการกับข้อมูลอย่างไรดี แต่ด้วยประสบการณ์จากพี่ๆ ในทีมที่มีความรู้และสามารถนำมาประยุกต์ใช้ได้ ช่วยให้เข้าใจวิธีการจัดการและแก้ปัญหาได้ดียิ่งขึ้น แสดงให้เห็นถึงการทำงานเป็นทีมและการช่วยเหลือเกื้อกูลกันระหว่างสมาชิกในทีม
นายศดิศ วงษ์ประยูร นักศึกษาปี 2 จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวว่า แม้เทคโนโลยีปัจจุบันจะเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว แต่การพัฒนาศักยภาพตัวเองก็ต้องทำอยู่เสมอ เพราะทักษะที่เรามีอาจไม่เพียงพอและไม่ตอบโจทย์อีกต่อไป ดังนั้น การ Unlearn แนวคิดและทักษะรูปแบบเดิมๆ เพื่อเปิดรับสิ่งใหม่ Relearn เทคโนโลยีหรือแนวคิดใหม่ๆ ให้ทันยุคสมัย และการ Reskill เรียนรู้ทักษะใหม่ๆ จึงเป็นสิ่งสำคัญ
เช่นเดียวกับการเข้าร่วมการแข่งขัน Durian Hackathon 2025 ไม่เพียงทำให้เราได้ลงมือปฏิบัติจริง แต่ยังได้เรียนรู้สกิลใหม่ๆ ที่ไม่เคยมีโอกาสได้เรียนมาก่อน เช่น Data Modeling, Machine Learning และ Clustering หวังอย่างยิ่งว่าผลงานของทีมจะสามารถนำเสนอมุมมองใหม่ๆ ให้เกษตรกรเพื่อประยุกต์ใช้ในอุตสาหกรรมการเกษตรได้จริงในอนาคต
ดร.สุนทรีย์ ส่งเสริม รองผู้อำนวยการสถาบันสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (BDI) กล่าวว่า โจทย์ใหญ่ของ BDI นอกเหนือจากการส่งเสริมและประสานการใช้ข้อมูลขนาดใหญ่ในองค์กรภาครัฐและเอกชน เพื่อให้ได้ผลลัพธ์การทำงานที่มีประสิทธิภาพและนำไปสู่การกำหนดนโยบายและกลยุทธ์ที่แม่นยำ และเพื่อสอดรับกับนโยบายรัฐบาล
BDI ยังให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับการวางรากฐานและการพัฒนากำลังคนด้านดิจิทัล เพื่อรองรับความเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี โดยเฉพาะในสาขา Big Data และ AI ซึ่งมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคมไทยให้สามารถเติบโตอย่างยั่งยืนในระยะยาว
Durian Hackathon 2025 จึงเป็นเวทีสำคัญที่ไม่เพียงเปิดโอกาสให้คนรุ่นใหม่ได้เปลี่ยนไอเดียให้กลายเป็นนวัตกรรมที่ใช้งานได้จริง แต่ยังช่วยส่งเสริมทักษะรอบด้าน ไม่ว่าจะเป็น การวิเคราะห์ข้อมูล การคิดเชิงออกแบบ (Design Thinking) การทำงานเป็นทีม การนำเสนอผลงานอย่างมีประสิทธิภาพ และการแก้ปัญหาในโลกจริง
โดยเฉพาะโจทย์ในภาคการเกษตรซึ่งไม่เพียงเกี่ยวข้องกับชีวิตความเป็นอยู่ของคนไทยจำนวนมาก แต่ยังเป็นรากฐานสำคัญของเศรษฐกิจ และยังมีศักยภาพสูงในการต่อยอดด้วยเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้ประเทศ
การแข่งขันครั้งนี้ยังเป็นส่วนหนึ่งของภารกิจหลัก BDI ในการยกระดับทักษะดิจิทัล (Digital Upskilling) ให้ก้าวทันเทคโนโลยี และสร้างโอกาสการพัฒนาอาชีพในอนาคต ทั้งช่วยให้เกิดการบ่มเพาะบุคลากรที่มีศักยภาพสูงในการขับเคลื่อนประเทศไทยสู่การเป็น Data-Driven Nation ที่สามารถใช้ Big Data และ AI เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงในทุกภาคส่วนของประเทศ
จึงเดินหน้าจัดกิจกรรม Hackathon: AI & Data Innovation for Smart Tourism ร่วมกับมหาวิทยาลัยพะเยา เชิญชวนนักศึกษาร่วมแข่งขัน Hackathon สร้างนวัตกรรมพลิกโฉมธุรกิจท่องเที่ยวในจังหวัดเชียงใหม่ด้วย AI และ Data Innovation
โดยเปิดรับสมัครแล้ว จนถึง 31 พฤษภาคม 2568 ศึกษารายละเอียดและสมัครได้ที่ https://ict.up.ac.th/hackathon2025/ หรือสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ 093-137-8833 (คุณแพรพลอย สุนทรพฤกษ์) และ 02-480-8833 ต่อ 9587 (คุณเศรษฐสรณ์ ไชยประเสริฐ)
ติดตามอัปเดตข้อมูลและกิจกรรมต่างๆ ของสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI ได้ทางเว็บไซต์ https://bdi.or.th/ และ Facebook: BDI- Big Data Institute
