ประเทศไทยก้าวสู่ช่วงสัปดาห์สุดท้ายปี 2559 เตรียมต้อนรับปีใหม่ 2560 ด้วยบรรยากาศที่ไม่ค่อยคึกคักแจ่มใสเท่าใดนัก
ด้วยเหตุว่าปีเก่าซึ่งกำลังจะผ่านพ้นในอีกไม่กี่วันข้างหน้าได้เกิดเหตุการณ์เปลี่ยนแปลงสำคัญหลายเรื่อง
การเสด็จสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9 นำพาความโศกเศร้าอาดูรมาสู่ประชาชนชาวไทยทั่วทั้งประเทศ
ขณะเดียวกันก็ปลาบปลื้มปีติยินดีเป็นล้นพ้นต่อการขึ้นทรงราชย์สืบต่อราชบัลลังก์ของสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร รัชกาลที่ 10
ดังนั้น ในปีหน้า 2560 ประเทศไทยจะมี 2 พระราชพิธีสำคัญ ได้แก่ พระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระเจ้าอยู่หัว ในพระบรมโกศ กับพระราชพิธีบรมราชาภิเษกสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 10
หันมาดูทางด้านการเมือง รัฐบาลภายใต้การนำของ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีและหัวหน้าคสช. อยู่ในสถานการณ์ลุ่มๆ ดอนๆ มาตลอดทั้งปี
รัฐบาลคสช.เอาตัวรอดจากการทำประชามติผ่านร่างรัฐธรรมนูญมาได้เมื่อเดือนสิงหาคม และกำลังอยู่ในช่วงการออกแบบจัดทำร่างพ.ร.บ.ประกอบรัฐธรรมนูญหรือกฎหมายลูก 10 ฉบับ
ในจำนวนนี้มี 4 ฉบับเร่งด่วนคือ ร่างพ.ร.บ.พรรคการเมือง ร่างพ.ร.บ.คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ร่างพ.ร.บ.การเลือกตั้งส.ส. และร่างพ.ร.บ.การได้มาซึ่งส.ว.
เพื่อนำไปสู่การเลือกตั้งตามโรดแม็ปในปี 2560
ตลอดปีที่ผ่านมาจะเห็นได้ว่าความเคลื่อนไหวของพรรคการเมืองและกลุ่มการเมืองสีเสื้อต่างๆ ที่จะกระทบต่อความมั่นคงทางการเมืองของรัฐบาลคสช.แทบไม่มีให้เห็น
สะท้อนจากผลสำรวจของโพลสำนักต่างๆ ที่ประชาชนกลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่พอใจผลงานรัฐบาลด้านการแก้ปัญหาการเมืองและความมั่นคงมากที่สุด
แต่ในขณะเดียวกันปัญหาเศรษฐกิจระดับปากท้อง ก็ยังคงครองอันดับ 1 ประชาชนอยากให้รัฐบาลคสช.เร่งแก้ไขมากที่สุด ในทุกโพลสำรวจเช่นกัน
กล่าวกันว่างานด้านเศรษฐกิจคือจุดอ่อนที่สุดของรัฐบาลชุดนี้
และที่ต้องจับตาดูกันในปีหน้าคือผลพวงจากการปรับครม.ประยุทธ์ 4 จำนวน 12 ตำแหน่ง ที่วางน้ำหนักไปยังเก้าอี้รัฐมนตรีกระทรวงเศรษฐกิจ เมื่อกลางเดือนที่ผ่านมา
จะช่วยกำจัดจุดอ่อนได้มากน้อยแค่ไหน
ทบทวนอีกทีสำหรับรายชื่อ 12 รัฐมนตรี ซึ่งแยกเป็นหน้าเก่า 7 คน ได้แก่
นายออมสิน ชีวะพฤกษ์ พ้นจากรมช.คมนาคม มาเป็นรมต.ประจำสำนักนายกฯ, นายสุวิทย์ เมษินทรีย์ จากรมช.พาณิชย์ เป็นรมต.ประจำสำนักนายกฯ, นายพิเชฐ ดุรงคเวโรจน์ จากรมว.วิทยาศาสตร์ฯ มาเป็นรมว.ดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี)
นางอรรชกา สีบุญเรือง จากรมว.อุตสาหกรรม มาเป็นรมว.วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ม.ล.ปนัดดา ดิศกุล จากรมต.ประจำสำนักนายกฯ เป็นรมช.ศึกษาธิการ
นายสุวพันธุ์ ตันยุวรรธนะ จากรมต.ประจำสำนักนายกฯ มาเป็นรมว.ยุติธรรม นายธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์ รมช.ศึกษาธิการ ขยับขึ้นเป็น รมว.ศึกษาธิการ
โดย 2 ตำแหน่งหลังสุด เป็นการปรับมาแทน พล.อ.ไพบูลย์ คุ้มฉายา อดีตรมว.ยุติธรรม กับ พล.อ.ดาว์พงษ์ รัตนสุวรรณ อดีตรมว.ศึกษาธิการ ที่ได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นองคมนตรี
ส่วนรัฐมนตรีหน้าใหม่ 5 คน ประกอบด้วย
นายวีระศักดิ์ ฟูตระกูล อดีตปลัดกระทรวงการต่างประเทศและอดีตสนช. เป็นรมช.การต่างประเทศ, น.ส.ชุติมา บุญยประภัศร รมช.เกษตรและสหกรณ์, นายพิชิต อัคราทิตย์ รมช.คมนาคม, นายสนธิรัตน์ สนธิจิรวงศ์ รมช.พาณิชย์ และ นายอุตตม สาวนายน รมว.อุตสาหกรรม
สำหรับอารมณ์ความรู้สึกของคนทั่วไปต่อโฉมหน้าครม.บิ๊กตู่ 4 นั้นส่วนใหญ่ออกมาในทางไม่ค่อยยินดียินร้าย
เนื่องจากเห็นว่าถึงจะมีการปรับใหญ่ถึง 12 ตำแหน่ง แต่ก็เป็นไปในลักษณะสลับสับเปลี่ยนเก้าอี้กันมากกว่า ส่วนคนใหม่ที่เข้ามาเป็นรมช.ก็ไม่ถือว่าเป็นระดับ “บิ๊กเนม”
แต่ก็มีเหมือนกันที่มองว่า รัฐมนตรีหน้าใหม่ที่เข้ามานั้นเป็นสายของนายสมคิด จาตุศรีพิทักษ์ รองนายกฯ หัวหน้าทีมเศรษฐกิจเสียเป็นส่วนใหญ่ ผลคือน่าจะทำให้การขับเคลื่อนงานด้านเศรษฐกิจในภาพรวม
มีความสมานฉันท์กลมเกลียวมากขึ้น
โฉมหน้าครม.บิ๊กตู่ 4 ถึงกระแสตอบรับไม่หวือหวา แต่ก็สะท้อนว่า พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา วางน้ำหนักไปที่งานด้านเศรษฐกิจมากกว่าด้านอื่น
ซึ่งเป็นสัญญาณการเดินมาถูกทาง โดยเฉพาะการไม่มีชื่อ “บิ๊กทหาร” เข้ามารับตำแหน่งใน ครม.ใหม่ แค่นี้ก็ช่วยลดเสียงวิจารณ์ได้แล้ว
อย่างไรก็แล้วแต่ นอกจากการปรับครม. สิ่งที่รัฐบาลต้องทำคือการลดเงื่อนไขต่างๆ ที่อาจเป็นตัวฉุดเครื่องยนต์เศรษฐกิจในอนาคต
อย่างเช่น กรณีร่างพ.ร.บ.ว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ หรือพ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ ที่กำลังโดนคนในโลกไซเบอร์เคลื่อนไหวต่อต้านหนัก
โดยเฉพาะกลุ่มที่ใช้ชื่อ “พลเมืองต่อต้านซิงเกิลเกตเวย์” นักรบไร้ตัวตน ที่ประกาศสงครามไซเบอร์ เปิดฉากปฏิบัติการโจมตีเว็บไซต์หน่วยงานรัฐแบบรายวัน
วัตถุประสงค์เพื่อเรียกร้องความยุติธรรมและสิทธิเสรีภาพในการสื่อสาร ผ่านกิจกรรมในโลกออนไลน์ ไม่เกี่ยวกับความขัดแย้งทางการเมืองหรือสีเสื้อใดๆ นอกโลกออนไลน์
กับอีกประเด็นที่น่าเป็นห่วง อย่างที่ น.ส. ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร อดีตนายกฯ ให้ความเห็น
แนะนำให้รัฐบาลเปิดหารือรับฟังความคิดเห็นกลุ่มต้านที่มีหลายแสนคน พร้อมชี้แจงเรื่องสิทธิเสรีภาพที่จะเข้าถึงข้อมูลข่าวสารในคอมพิวเตอร์ให้ชัดเจน
เพราะถึงรัฐบาลจะมีเหตุผลเรื่องความมั่นคง แต่การตรวจสอบข้อมูลต้องมีขอบเขตมาตรฐานความเป็นสากล ไม่เช่นนั้นอาจกระทบต่อความเชื่อมั่นด้านเศรษฐกิจการลงทุนจากต่างประเทศ
ล่าสุดยังมีความเคลื่อนไหวของกลุ่มเครือข่ายประชาชนปกป้องประเทศ หรือคปป. ยื่นหนังสือผ่านไปถึงพล.อ.ประยุทธ์
ให้ทบทวนร่างกฎหมายบางฉบับบางมาตราที่ส่งผลกระทบต่อความเป็นไปของบ้านเมือง อาทิ ร่างพ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ ร่างพ.ร.บ.แร่ ร่างพ.ร.บ.ปิโตรเลียม และร่างพ.ร.บ.ภาษีปิโตรเลียม
รวมถึงร่างรัฐธรรมนูญ 2559 ที่ทางกลุ่มเรียกร้องให้พล.อ.ประยุทธ์ ทบทวนให้มีการแก้ไข และใช้อำนาจมาตรา 44 ยังยั้งหรือยกเลิกบางมาตรา
ทั้งหมดคือสัญญาณบ่งชี้ ไม่ว่าเรื่องเศรษฐกิจ ร่างพ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ รวมไปจนถึงการเมืองว่าด้วยร่างรัฐธรรมนูญ หรือแม้แต่กฎหมายลูก จะยังเป็นปัญหายืดเยื้อข้ามปี
ปี 2560 อาจไม่ใช่ช่วงเวลาสวยหรูของรัฐบาลคสช.เท่าใดนัก ตรงนี้เองจึงเป็นชนวนที่มาคำถามสำคัญว่า โรดแม็ปเลือกตั้งจะสุดปลายทางในปี 2560
หรือจะมีเหตุตัวแปร ให้ต้องทอดยาวออกไปอีกครั้ง