ผอ.JIC ไทย ตอก ฮุน มาเนต อย่าเปลี่ยนเวทีปราบสแกมเมอร์เป็นเวทีกล่าวหา ย้ำแยกปมอาชญากรรม–ชายแดน ชี้ข้อกล่าวหาไม่ใช่หลักฐาน จี้ทำตาม Joint Statement 27 ธ.ค. 68
เมื่อวันที่ 23 ก.ย. 2569 พล.อ.อ.ประภาส สอนใจดี ผู้อำนวยการศูนย์ข่าวสารสถานการณ์ไทย–กัมพูชา (JIC) กล่าวถึงกรณี นายฮุน มาเนต นายกรัฐมนตรีกัมพูชา ระบุว่า การปราบปรามสแกมเมอร์ไม่ควรถูกใช้เป็นเครื่องมือโจมตีประเทศอื่น หรือเป็นข้ออ้างในการใช้กำลังและเข้ายึดครองดินแดนของประเทศอื่นว่า ประเทศไทยเห็นด้วยกับหลักการอย่างชัดเจนว่า อาชญากรรมออนไลน์ไม่ควรถูกทำให้เป็นเครื่องมือทางการเมืองระหว่างประเทศ
แต่หลักการดังกล่าวต้องใช้กับทุกฝ่ายอย่างเท่าเทียมกัน ดังนั้น หากเวทีดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อปราบปรามสแกมเมอร์ ก็ควรพูดถึงแนวทางความร่วมมือ ทำลายเครือข่ายอาชญากรรม มากกว่าการใช้เวทีเพื่อกล่าวหาหรือสร้างความเชื่อมโยงโดยนัยกับประเทศอื่น
พล.อ.อ.ประภาสกล่าวว่า สิ่งสำคัญที่สุดคือ ขอให้กลับไปอ่าน Joint Statement วันที่ 27 ธ.ค. 2568 ที่ไทยและกัมพูชาลงนามร่วมกัน โดยข้อ 10 ระบุไว้อย่างชัดเจนว่า ทั้งสองฝ่ายตกลงปฏิบัติตามแผนความร่วมมือในการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมข้ามชาติ รวมถึง Cyber Scams และ Human Trafficking ตลอดจนตกลงเพิ่มความร่วมมือเพื่อป้องกันการหลอกลวงออนไลน์และการใช้แพลตฟอร์มดิจิทัลในทางมิชอบ
ดังนั้น คำถามที่ควรถามในวันนี้จึงไม่ใช่ว่า ใครกำลังใช้เรื่องสแกมเมอร์โจมตีใคร แต่คือ สิ่งที่เราลงนามร่วมกันนั้น ได้ดำเนินการไปถึงไหนแล้ว โดยประเทศไทยพร้อมร่วมมือ หากกัมพูชามีข้อมูล ผู้ต้องสงสัย บัญชีธนาคาร เครือข่าย สถานที่ หรือเส้นทางการเงิน ขอให้นำเข้าสู่กลไกความร่วมมือที่ตกลงกันไว้ ไทยพร้อมตรวจสอบและดำเนินการตามกฎหมาย
ในทางกลับกัน หากไทยส่งข้อมูลเกี่ยวกับเครือข่ายสแกมเมอร์ที่ดำเนินกิจกรรมจากพื้นที่ในกัมพูชา ก็หวังว่าจะได้รับความร่วมมืออย่างจริงจังและตรวจสอบได้เช่นเดียวกัน
ส่วนกรณี นายฮุน มาเนต กล่าวถึงการใช้เรื่องสแกมเมอร์เป็นข้ออ้าง ใช้กำลังและเข้ายึดครองดินแดนของประเทศอื่น พล.อ.อ.ประภาสกล่าวว่า ต้องแยก 2 เรื่องออกจากกันอย่างชัดเจน เรื่องแรกคือการปราบปรามอาชญากรรมข้ามชาติ ซึ่งต้องดำเนินการผ่านความร่วมมือทางกฎหมาย ตำรวจ การเงิน ข่าวกรอง และกลไกระหว่างประเทศ
เรื่องที่สองคือเหตุการณ์ความมั่นคงตามแนวชายแดน สำหรับเหตุการณ์การสู้รบ ฝ่ายไทยได้ยืนยันจุดยืนอย่างเป็นทางการต่อสหประชาชาติว่า กองกำลังกัมพูชาเป็นฝ่ายเปิดฉากยิงต่อกำลังและดินแดนไทย และไทยจึงใช้สิทธิป้องกันตนเองตามมาตรา 51 แห่งกฎบัตรสหประชาชาติ โดยยืนยันหลักความจำเป็นและความได้สัดส่วน
ขณะที่ฝ่ายกัมพูชามีคำกล่าวอ้างที่แตกต่างออกไป ดังนั้น เรื่องนี้ต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริง ลำดับเหตุการณ์ และหลักฐาน ไม่ใช่จากถ้อยคำทางการเมืองของฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง
“เราไม่ควรนำเรื่องสแกมเมอร์มาปะปนกับข้อพิพาทด้านความมั่นคง แล้วสร้างข้อสรุปว่าการปราบปรามอาชญากรรมออนไลน์เป็นข้ออ้างสำหรับการใช้กำลัง” ผอ.JIC กล่าว
ไทยไม่ได้กล่าวหาว่ากัมพูชาเป็นประเทศสแกมเมอร์ และไม่ควรเหมารวมประชาชนหรือประเทศใดประเทศหนึ่ง แต่สิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้คือ เครือข่ายอาชญากรรมออนไลน์ได้ดำเนินกิจกรรมจากพื้นที่ในภูมิภาคนี้มาเป็นเวลานาน และกัมพูชาเองก็ยอมรับในเวที ICCOS วันนี้ว่า มีเครือข่ายอาชญากรรมข้ามชาติใช้พื้นที่กัมพูชาดำเนินกิจกรรม
ดังนั้น สิ่งที่ประชาคมระหว่างประเทศต้องการเห็นไม่ใช่การแข่งขันกันกล่าวหา แต่คือผลลัพธ์ที่ตรวจสอบได้ ทั้งการจับกุมเครือข่ายได้กี่เครือข่าย ช่วยเหลือเหยื่อได้กี่คน ยึดและอายัดทรัพย์ได้เท่าใด ตัดเส้นทางการเงินได้หรือไม่ ผู้มีอิทธิพลหรือผู้สนับสนุนอยู่เบื้องหลังถูกดำเนินคดีหรือไม่ และมีความร่วมมือส่งข้อมูลกับประเทศเพื่อนบ้านจริงเพียงใด ซึ่งสิ่งเหล่านี้ต่างหากคือมาตรวัดความจริงใจในการปราบปรามสแกมเมอร์
พล.อ.อ.ประภาสกล่าวถึงสิ่งที่ประเทศไทยต้องการสื่อถึงนายกรัฐมนตรีฮุน มาเนตว่า ข้อความง่ายมาก คืออย่าใช้เวทีปราบสแกมเมอร์เป็นเวทีกล่าวหากัน แต่ขอให้กลับไปอ่านข้อตกลงที่ทั้งสองประเทศลงนามร่วมกัน และลงมือทำตามสิ่งที่ตกลงกันไว้ ไทยไม่ได้ต้องการให้กัมพูชาพูดว่าตัวเองไม่มีปัญหา และไทยก็ไม่ควรพูดว่าปัญหาทั้งหมดอยู่ที่กัมพูชา
สิ่งที่ต้องการคือความร่วมมือที่วัดผลได้ เพราะสแกมเมอร์ไม่มีสัญชาติ เงินที่ถูกหลอกไม่มีพรมแดน และเหยื่อมีอยู่ทั่วโลก หากต่างฝ่ายยืนยันว่าปัญหานี้เป็นอาชญากรรมข้ามชาติจริง ก็ต้องร่วมกันจัดการกับอาชญากร ไม่ใช่เปลี่ยนการประชุมต่อต้านอาชญากรรมให้กลายเป็นเวทีกล่าวหาประเทศเพื่อนบ้าน
“เรื่องชายแดน ประเทศไทยยืนยันว่า การปกป้องอธิปไตยกับการปราบสแกมเมอร์เป็นคนละเรื่องกัน ข้อกล่าวหาไม่ใช่หลักฐาน ถ้อยแถลงไม่ใช่ข้อเท็จจริงทั้งหมด และเวทีปราบอาชญากรรมไม่ควรถูกเปลี่ยนเป็นเวทีสร้างความชอบธรรมทางการเมือง ไทยพร้อมร่วมมือ แต่ความร่วมมือต้องเริ่มจากการปฏิบัติตามสิ่งที่ทั้งสองประเทศลงนามไว้ด้วยกัน” พล.อ.อ.ประภาสกล่าว