พบคนไข้เข้าใจผิดเสมอก่อนเจาะเลือด! หมอเผยห้ามเชื่อ ให้งดน้ำ-การอดน้ำก่อนเจาะไม่ถูกหลัก เปิดผลกระทบที่ตามมาหลังเจาะเลือด ก้อนปริศนา-ค่าเลือดเพี้ยน ค่าไตเชื่อถือไม่ได้เสมอไป หลายคนก็เพิ่งรู้
หลายแฟนเพจ นพ.กฤษดา ศิรามพุช แพทย์ชะลอวัย ผู้อำนวยการศูนย์เวชศาสตร์อายุรวัฒน์นานาชาติ โพสต์ข้อความระบุว่า
หมอเผยห้ามเชื่อ ให้งดน้ำ-การอดน้ำก่อนเจาะไม่ถูกหลัก
“ผมเจาะเลือดคนไข้เองแล้วจะดูเลือดที่ออกมาจากเส้นทันทีว่ามีลักษณะอย่างไร มันบอกอะไรได้หลายๆอย่างก่อนเข้าเครื่อง automate
คนไข้ที่มาคลินิกหลายท่าน
ลืมการเจาะเลือดนานหลายปี
เพราะเชื่อผิดมาจากที่อื่นว่าต้องอดน้ำก็อุตส่าห์ไม่ดื่มน้ำจนหิวโหยจะเป็นลม เส้นเลือดก็แฟบเจาะยาก ซ้ำฉี่ไม่ออกเก็บปัสสาวะลำบาก”
“คนไข้ที่“ขาดน้ำก่อนเจาะเลือด”นั้น…
- เส้นเลือดแฟบเหนียว หาเส้นเจาะยาก สงสารคนไข้
- เลือดเวลาดูดออกมาจะหนืดจนรู้สึกได้ Thick blood มี high viscosity
- สีเลือดที่ออกมาจะเข้มเพราะ liquid plasma น้อย มี Hemoconcentration สูงขึ้นกับการงดน้ำ ยิ่งอดน้ำมานานหลายชั่วโมงก็ยิ่งเลือดหนืดเข้ม
- ค่าเลือด ผล report ที่ออกมาจะไม่ใช่ค่าที่เชื่อถือได้เสมอไป เช่นค่าไต ค่าการกรอง eGFR ที่เกี่ยวกับไตก็จะตกต่ำลงจาก reducing blood flow ไปไต ส่งผลทำให้ false positive อ่านผิดว่าเป็น“ไตเสื่อม”ได้ ทั้งที่แค่เกิดจากการ“ขาดน้ำ”แค่นั้น”
“ที่สำคัญคือค่าเลือดที่จำเป็นเช่นเลือดจางนั้นอาจ“เพี้ยน”ไปด้วยภาวะ“ขาดน้ำ(dehydration)”เพราะมันเกิด Hemoconcentration คือเลือดข้นขึ้นมาจนดูเหมือนว่าฮีมาโตคริทดี และมีค่าเกล็ดเลือดเพี้ยนๆหลอกออกมาจากภาวะ thrombocytosis ที่เกิดจากขาดน้ำน้าาา”
“ลำพังดูจากเลือดที่เจาะออกมานี้ แค่มองก็จะเห็นว่ามี “ก้อน” ที่สงสัยว่าเป็น fibrin mass หลุดออกมา กลิ้งขาวๆในหลอดใส่เลือดนี้ ซึ่งในคนที่ขาดน้ำจะยิ่งมีเจ้านี่มากวนชัดขึ้นครับ”
หลายคนคอมเมนต์ขอบคุณข้อมูลหมอ เผยบางรพ.ก็ยังให้งดน้ำอยู่
โดยคอมเมนต์ต่างมาขอบคุณข้อมูลดีๆจากคุณหมอกันรัวๆ พร้อมทั้งบอกด้วยว่า “บาง รพ. ยังให้งดน้ำอยู่” ซึ่งคุณหมอก็มาตอบด้วยว่า “สงสารคนไข้ครับ ต่อไปคงค่อยๆหมดไปครับ ”
ที่มา นพ.กฤษดา ศิรามพุช
ทีมข่าวสด 23 เม.ย.69
