รัฐบาลส่ง รมว.แรงงานเดินสายหารือ 3 ประเทศ พม่า ลาว และกัมพูชา ร่วมกัน แก้ไขปัญหาแรงงานต่างด้าวที่เข้ามาทำงานในไทยมีความคล่องตัวขึ้น ขณะ “บิ๊กตู่” ชี้ปัญหาที่เกิดขึ้นเพราะต้นทางประเทศดังกล่าวมีปัญหาเรื่องการพิสูจน์สัญชาติ จึงต้องออกกฎหมายมาจัดระเบียบ เตือนผู้ประกอบการอย่าเอาแต่ได้ แนะทั้งภาครัฐ-ภาคประชาชน-ผู้ประกอบการ-แรงงานต่างๆ ต้องร่วมมือกัน สั่งเปิดศูนย์เฉพาะกิจทุกจังหวัด และ 10 พื้นที่ในกรุงเทพฯ เพื่ออำนวยการ-บริหารจัดการให้ทันก่อนกฎหมายบังคับใช้ทั้งฉบับ ด้านประมง-เกษตรหนุนจัดระเบียบ ชี้ที่ผ่านมาแรงงานต่างด้าวผิดกฎหมายเยอะมาก
เมื่อวันที่ 7 ก.ค. ที่ทำเนียบรัฐบาล พล.อ. ธนะศักดิ์ ปฏิมาประกร รองนายกรัฐมนตรี ให้สัมภาษณ์ภายหลัง นายหลี บุญค้ำ เอกอัคร ราชทูตสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว เข้าเยี่ยมคารวะในโอกาสจะพ้นจากตำแหน่งว่า ในการพูดคุยได้คุยถึงเรื่องการแก้ปัญหาแรงงานต่างด้าวของไทยว่าเป็นการจัดระเบียบของไทย ซึ่งเอกอัครราชทูตมีความเข้าใจดี และบอกด้วยว่าคนลาวยังอยากเข้ามาทำงานในไทย เพราะได้ค่าจ้างสูงกว่าทำงานในประเทศเขา และชาวลาวเขาถือว่าได้มาทำงานต่างประเทศ มาทำงานประเทศไทย เขาอยากมา ซึ่งไทยยืนยันไปว่าเราต้องการจัดระเบียบให้เหมาะสมยิ่งขึ้น ซึ่งเท่าที่ทราบคือ พล.อ.ศิริชัย ดิษฐกุล รมว.แรงงานจะได้เดินสายพูดคุยกับเมียนมา กัมพูชา และสปป.ลาว เพื่อให้การเคลื่อนแรงงานในอาเซียนเกิดความเคลื่อนตัวอย่างคล่องตัว ทุกประเทศร่วมกันทำให้ง่ายขึ้น
วันเดียวกัน ที่ศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง น.ส.ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร อดีตนายกฯ กล่าวถึงปัญหาการไหลออกของแรงงานต่างด้าวว่า แรงงานเป็นส่วนสำคัญของพืชเศรษฐกิจ รัฐควรมีมาตรการและแผนรองรับ ตนคงไม่ก้าวล่วงในขั้นตอนปฏิบัติ แต่อยากให้คุยกันทั้งระบบทั้งวิธีการและปริมาณ เพื่อให้มีกฎหมายรองรับ
เมื่อเวลา 20.15 น. วันเดียวกัน พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกฯและหัวหน้าคสช. กล่าวในรายการศาสตร์พระราชาสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน ตอนหนึ่งถึงเรื่องแรงงานต่างด้าวว่า ข้อดีวันนี้ที่เห็นคือดีใจที่คนไทยตื่นตัวในเรื่องกฎหมายและการปฏิรูปมากขึ้น ซึ่งอยากให้เข้าใจตรงกันว่า ปัญหาแรงงานต่างด้าวเป็นส่วนหนึ่งของการแก้ปัญหาในเรื่องกฎหมายค้ามนุษย์ ซึ่งเราแสดงเจตนารมณ์ชัดเจนทุกครั้งในเวทีระหว่างประเทศว่าจะป้องกันและต่อต้านการค้ามนุษย์ให้ถึงที่สุด
นายกฯ กล่าวว่า 3 ปีที่ผ่านมา รัฐบาลได้เปิดโอกาสให้ลงทะเบียนแรงงานต่างด้าว 3 สัญชาติไปแล้ว ราว 3 ล้านคน แต่อุปสรรคสำคัญ คือการพิสูจน์สัญชาติโดยประเทศต้นทาง ทำให้ยังคงเป็นปัญหาอยู่ และได้ผ่อนผันให้มาตลอด หากยังพิสูจน์สัญชาติไม่ได้ ก็ให้ถือบัตรสีชมพูไปพลางก่อน เรื่องนี้ ขอให้พิจารณาด้วยใจที่เป็นกลาง อย่ามองปัญหาในเชิงธุรกิจแต่เพียงด้านเดียว เรื่องแรกที่เราต้องดำเนินการ คือ การจัดระเบียบใหม่ทั้งหมด หากทำได้เรียบร้อย เป็นระบบ เราจะบริหารจัดการได้อย่างยั่งยืนตรงตามความต้องการตลาดแรงงานในประเทศที่เราต้องการ ทุกภาคการผลิตและบริการไม่มีการแย่งงาน ไม่มีการหนีงาน เปลี่ยนงาน เปลี่ยนนายจ้าง ทุกฝ่ายก็ได้ประโยชน์ร่วมกัน ไม่เป็นเหมือนเช่นที่ผ่านมา ต้องอยู่แบบหลบๆ ซ่อนๆ แล้วศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ก็หายไป
นายกฯ กล่าวว่า สิ่งเหล่านี้ คนที่ไม่เคยรู้ ควรเปิดหูเปิดตาไม่ใช่หลับตาปิดใจ วิพากษ์วิจารณ์โดยปราศจากข้อมูล เราต้องเอาความจริงมาพูด มาเสนอแนะกัน ให้ความรู้ด้วยความจริงกับสังคมว่าถ้าหากว่าไม่ให้แรงงานเพื่อนบ้านเข้ามาทำงานเลย จะไม่มีใครทำงานในโรงงานต่างๆ แม้แต่เด็กปั๊ม เด็กเสิร์ฟ ร้านอาหาร ไปจนถึงแรงงานในบ้าน แรงงานในสวนนาไร่ หรือการกรีดยาง และในเรือประมง ก็มีแรงงานเหล่านี้ ที่ทำให้เศรษฐกิจของประเทศไม่หยุดชะงัก ฉะนั้น อย่าไปพูดจาให้มันเสียหาย เพราะในเมื่อเขาเป็นส่วนหนึ่งของระบบเศรษฐกิจเราแล้ว ด้วยหลักมนุษยธรรม และ สิทธิมนุษยชนขั้นพื้นฐาน แรงงานเหล่านี้จะเป็นส่วนหนึ่งของระบบสังคมของเรา ซึ่งต้องได้รับสวัสดิการตามสมควร ที่รัฐต้องดูแลตามหลักสากลด้วยซึ่งมีกระบวนการค่าใช้จ่ายตามปกติ ไม่ต่างอะไรจากคนไทยที่ต้องไปทำงานในประเทศต่างๆ ทั่วโลกเช่นกัน เพราะเป็นกฎหมายระหว่างประเทศ
พล.อ.ประยุทธ์กล่าวว่า ที่สำคัญ เราจะเอาแต่ได้ โดยไม่ยอมเสียอะไรเลยคงเป็นไปไม่ได้ แต่ต้องไม่ใช่การเสียความมั่นคงในชีวิตและทรัพย์สิน ซึ่งรัฐบาลจะไม่ยอมปล่อยปละละเลย ให้เป็นปัญหาคาราคาซังอีกต่อไป ให้เวลาไปแล้ว ต้องไปหาวิธีการดำเนินการกันให้ได้ ทั้งภาครัฐ ภาคประชาชน ผู้ประกอบการ แรงงานต่างๆ ก็ต้องร่วมมือ หลายประเทศเขาก็ทำแบบนี้มาก่อน ทั้งนี้ การที่เราเคยเปิดให้จดทะเบียนไปแล้ว เมื่อปีพ.ศ. 2557 กว่า 1.3 ล้านคน เป็นเพียงความสำเร็จในระดับหนึ่ง แต่แรงงานที่ไม่เข้ามาอยู่ในระบบ และแรงงานที่เข้าๆ ออกๆ หมุนเวียนมาใหม่ ด้วยช่องทางที่หลีกเลี่ยงกฎหมายของข้าราชการที่ทุจริตบ้าง นายหน้าบ้างนายจ้างบ้าง ก็สร้างปัญหาอยู่อย่างต่อเนื่อง นำไปสู่วงจรแรงงานทาสบ้าง ค้ามนุษย์บ้าง ที่ส่งผล กระทบในภาพรวมของประเทศ ผู้ประกอบการเอง ประสบปัญหาการเปลี่ยนงานของแรงงานต่างด้าวอยู่ตลอดเวลา ทำให้มันถูก มันจะได้ชัดเจนขึ้น บางครั้งเสียเงิน เสียเวลา ฝึกฝนจนใช้งานได้ ก็ถูกดึงไปใช้ เพราะอะไร เพราะเราไม่ซื่อสัตย์ต่อกัน มันก็เลยเกิดความไม่เป็นธรรมต่อนายจ้างเดิม เหล่านี้เป็นต้น
นายกฯ กล่าวว่า วันนี้ก็มีข้อตกลงทำ เอ็มโอยูกันระหว่าง 3 ประเทศได้ระบุไว้ว่า ต้องมีการพิสูจน์สัญชาติ ณ ชายแดนประเทศต้นทางที่มีสำนักงานอยู่เท่านั้น ซึ่งควรจะเป็นอย่างนี้มาตั้งแต่แรกแล้ว แต่ที่ผ่านมามันปล่อยเข้ามาหลายปีที่ผ่านมาก่อนหน้านี้ จนเราต้องเข้ามาหามาตรการชะลอไป วันนี้มันชะลอ ไม่ได้ มันต้องเข้ามาสู่กระบวนการที่มันถูกต้อง ก่อนเข้ามาในปลายทางของแต่ละประเทศ ก็มีการพิสูจน์สัญชาติมาก่อน
พล.อ.ประยุทธ์กล่าวว่า ดังนั้น เมื่อเรามีพ.ร.ก.แรงงานต่างด้าวฯ ออกมา ก็ต้องปฏิบัติตามนั้น แต่ปัญหาเราอยู่ตรงที่แรงงานที่เข้ามาอีกบางส่วนยังคงไม่ผ่านการขึ้นทะเบียนของรัฐบาลในช่วงที่ผ่านมา บางส่วนทำแล้วไม่สมบูรณ์ คงต้องไปดำเนินการให้เรียบร้อยที่ชายแดน ถ้าเราทำครั้งนี้เรียบร้อยก็จะไม่มีปัญหาอีกต่อไป ต้องขออภัยในความยุ่งยากด้วย และเพื่อจะได้เข้ามาอย่างถูกต้อง เราไม่สามารถจะอนุญาตให้เข้ามาก่อน ให้มาขึ้นทะเบียนแล้วมาพิสูจน์สัญชาติภายหลังได้อีกต่อไป ทั้งนี้มันเป็นการเปิดโอกาสให้ทำผิดกฎหมายอีก แล้วมันต้องไปพันกับค้ามนุษย์ ไปพันกับไอยูยูต่างๆ เหล่านั้น แล้ววันหน้าถ้ายังคงมีอาการประเภทเหล่านี้อยู่ ค้ามนุษย์ ผิดกฎหมาย แล้วเขาไม่ซื้อสินค้าอื่นๆ แล้ว จะเป็นอย่างไร ฉะนั้นคนที่ออกมาเรียกร้อง ต้องเข้าใจประเด็นนี้ด้วย
“ผมเข้าใจถึงความเดือดร้อนของท่าน แต่ท่านต้องเข้าใจถึงความเดือดร้อนของประเทศด้วย วันนี้เราพยายามแก้ปัญหาที่ก่อนหน้านี้ ที่เราเข้ามาให้ได้ในประเด็นแรงงาน เป็นเรื่องสำคัญและเป็นวาระสำคัญของชาติ เราจะต้องแก้ปัญหาให้ได้ ยอมรับไม่ได้อีกต่อให้มีแรงงาน ผิดกฎหมาย ต้องขอความร่วมมือจากทุกฝ่าย นายจ้าง ลูกจ้าง ที่ยังปฏิบัติไม่ถูกต้อง เราให้เวลา ไปเกือบ 6 เดือน หรือภายในสิ้นปีนี้ ตามที่ขยายไปแล้วให้ไปดำเนินการให้ครบ ภาครัฐ กระทรวงแรงงาน สำนักงานจัดหางานต่างๆ ผู้ประกอบการ บริษัทเหล่านี้ต้องร่วมมือกันว่า จะหากลไกมาตรการอย่างไรที่จะไม่ให้เกิดผลกระทบจากการประกอบการ” นายกฯ กล่าว
พล.อ.ประยุทธ์กล่าวว่าแรงงานที่จะเข้ามาทำงานเป็นรายปี และแรงงานอีกประเภท คือแรงงานที่เข้ามาไปเช้า-เย็นกลับ อันนี้ก็ต้องตกลงต่างหากอีกอัน อย่าเอามาปนกัน ไอ้ส่วนนั้นต้องเอาเข้ามาและออกไป ทำงานในพื้นที่แนวชายแดนไม่ให้เกิดผลกระทบกับการประกอบการในพื้นที่ชายแดน ถ้าตอนในก็อีกอันหนึ่ง ฉะนั้นขอให้ส่วนราชการให้ไปคิดมาตรการให้มันชัดเจนเกิดขึ้น ในเรื่องของที่มีการเรียกร้องให้ดูแลหรือปรับปรุงในเรื่องค่าปรับต่างๆ รัฐบาลพยายามจะหาทาง วิธีการทางด้านกฎหมายว่าจะทำได้อย่างไรที่ค่าปรับต่างๆ ให้มีมาตรฐานเดียวกันทั้งหมด ก็กำลังดำเนินการอยู่ ก็จะใช้เวลาที่มี 6 เดือนอยู่นี้แก้ปัญหาให้ได้มากที่สุดเพื่อลดกระทบ
นายกฯ กล่าวว่าทั้งนี้เพื่อป้องกันไม่ให้สำนักจัดหางานเถื่อน นายหน้า หรือบริษัทไม่สุจริตเข้ามาแสวงประโยชน์ จากแรงงานเหล่านี้จะต้องถูกลงโทษเด็ดขาด สำหรับผู้ที่ค้ามนุษย์ก็ดำเนินการเต็มที่ ทั้งโทษอาญา โทษต่างๆ เหล่านี้ สำหรับขบวนการค้ามนุษย์ หากการล่อลวงว่าจะให้รายได้ที่ดีกว่าแล้วย้ายคนงานเหล่านี้ไปทำงานที่อื่นเอาผลประโยชน์ แล้วนายจ้างเดิมที่เขาเสียค่าใช้จ่ายเหล่านี้เขาจะทำอย่างไร อย่าเห็นแก่ตัวแบบนั้น ทำให้เกิดปัญหากับนายจ้างเดิม แรงงานใหม่บางทีไปถ้าถูกกฎหมายก็แล้วไปย้ายงานได้แต่ถ้าย้ายงานไม่ได้ ก็ผิดกฎหมายลักลอบเข้าเมือง ลักลอบทำงานผิดกฎหมายอีก มันพันไปทั้งหมดทุกอย่างต้องอาศัยความไว้วางใจกันและใช้สติปัญญาแก้ไข้ปัญหา ต้องเสียสละกันบ้าง บางคนก็กำไรมามากแล้วในการใช้แรงงานผิดกฎหมาย วันนี้พอขาดทุนก็เรียกร้อง ก็ขอบคุณสำหรับผู้ที่ประกอบการดีๆ ทั้งหมด สำหรับตนคิดว่ามีจำนวนมากกว่า ผู้ประกอบการที่ไม่ถูกต้องนะครับ
นายกฯ กล่าวว่า ทั้งนี้ เพื่อให้ทันต่อการดำเนินการในช่วงผ่อนผัน ตามกรอบเวลา “6 เดือนข้างหน้า” เป็นไปด้วยความเรียบร้อย ขอให้กระทรวงแรงงาน มีการจัดตั้งศูนย์เฉพาะกิจ เพื่ออำนวยการ-บริหารจัดการ สำหรับการทำงานของคนต่างด้าวให้ถูกต้องตาม พ.ร.ก. แรงงานต่างด้าวฯ นี้ อาทิ (1) กลุ่มที่มีใบอนุญาตทำงาน (Work Permit) แต่ผิดนายจ้าง และ (2) กลุ่มที่ตรวจสัญชาติแล้ว มี Passport มี VISA มีCI(หรือ เอกสารรับรองบุคคล) แล้ว แต่ยังไม่ได้ขอใบอนุญาตทำงาน ทั้ง 2 กลุ่มนี้ ให้สามารถดำเนินการให้ถูกต้องได้ทันที ณ ศูนย์เฉพาะกิจฯ สำนักงานจัดหางาน “ทุกจังหวัด” และกรุงเทพฯ “ทั้ง 10 พื้นที่”
(3) กลุ่มที่มีการนำเข้าตาม MOU ไม่ได้เป็น ปัญหา สามารถดำเนินการได้ตามปกติ และสำหรับ (4) กลุ่มที่ไม่มีใบอนุญาตทำงาน ให้ทั้ง นายจ้าง และลูกจ้าง มาพบเจ้าหน้าที่ ณ ศูนย์เฉพาะกิจฯ ดังกล่าว เพื่อดำเนินการตามขั้นตอน ให้ถูกต้อง ระหว่าง 24 ก.ค.-7 ส.ค.นี้ กรณีที่ยัง มีข้อสงสัย สามารถสอบถามที่ สายด่วน 1694
วันเดียวกัน นายสิทธิพร จริยพงศ์ รองประธานสภาเกษตรกรแห่งชาติ เปิดเผยว่า ปัจจุบันการใช้แรงงานต่างด้าวในภาคการ เกษตรมีกว่า 80% และส่วนใหญ่เป็นแรงงานที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย ดังนั้นเมื่อรัฐบาลเร่งใช้พ.ร.บ.ควบคุมแรงงานต่างด้าว จึงส่งผล กระทบต่อภาคการเกษตรและกลุ่มอุตสาหกรรม ขนาดเล็กและขนาดกลาง หรือเอสเอ็มอี ดังนั้น เมื่อรัฐบาลขยายระยะเวลาออกไปอีก 180 วัน เพื่อให้แรงงานเหล่านี้ขึ้นทะเบียนอย่างถูกต้อง จึงเป็นโอกาสที่นายจ้างและแรงงานจะขึ้นทะเบียนให้ถูกต้อง เมื่อพ้นระยะนี้ไปทางภาคการเกษตรพร้อมจะให้ความร่วมมือกับหน่วยงานรัฐในการตรวจสอบแรงงานต่างด้าวที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย
นายสิทธิพรกล่าวว่าอย่างไรก็ตามการขึ้นทะเบียนต้องดำเนินการตลอดระยะเวลา 180 วันทำการ เนื่องจากแรงงานที่ไม่ถูกต้องหรือแรงงานเถื่อนมีกว่า 3 ล้านคน การกำหนดให้ขึ้นทะเบียนเป็นบางช่วงเวลาอย่างที่ผ่านๆ มา จะทำให้ไม่สามารถขึ้นทะเบียนได้ทัน ทั้งนี้การขึ้นทะเบียนดังกล่าวถือเป็นการเซ็ตซีโร่ใหม่ทั้งหมด คาดว่าหากนายจ้างและลูกจ้างใส่ใจดำเนินการให้แล้วเสร็จ ทุกอย่างจะไม่มีปัญหา นอกจากนี้ ตามที่สภาเกษตรกรทำหนังสือถึงนายกรัฐมนตรี เพื่อขยายระยะเวลา 180 วัน การบังคับใช้พ.ร.บ. การเดินเรือน่านน้ำไทย ฉบับที่ 17 ที่ส่งผลกระทบกับการเลี้ยงปลาในกระชังนั้นเกษตรกรต้องดำเนินการให้แล้วเสร็จในระยะเวลาที่กำหนดด้วย
นายมงคล สุขเจริญคณา นายกสมาคมประมงแห่งประเทศไทย กล่าวว่า ในส่วนของแรงงานต่างด้าว ปัจจุบันในภาคการเกษตร มีแรงงานที่ถูกต้องเพียง 1.5 ล้านคนเท่านั้น ที่เหลือ 3 ล้านคน เป็นแรงงานที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย ในจำนวนนี้มีทั้งแรงงานที่ไม่สามารถพิสูจน์สัญชาติได้ พิสูจน์สัญชาติได้แต่ไม่ได้ขึ้นทะเบียน ขึ้นทะเบียนแล้วแต่ทำงานไม่ตรงกับที่ระบุไว้ และไม่มีใบอนุญาตการทำงานในประเทศ
นายมงคลกล่าวต่อว่า ทั้งหมดนี้นายจ้างและแรงงานจะต้องทบทวนตัวเองและขึ้นทะเบียนให้ถูกต้องภายใน 180 วัน ที่รัฐบาลขยายระยะเวลาเอาไว้ แต่การพิสูจน์สัญชาติ การขอวีซ่า การขอใบอนุญาตการทำงานต้องดำเนินการในประเทศไทยเท่านั้น ไม่ควรปล่อย ให้แรงงานเหล่านี้กลับประเทศเดิม เพราะจะส่งผลให้แรงงานหายทันทีถึง 3 ล้านคน ในขณะที่แรงงานเหล่านี้เมื่อกลับบ้านไปแล้วโอกาสที่จะย้อนกลับเพื่อเข้าสู่ภาคการเกษตรของไทยอีกครั้งเป็นไปได้ยาก ส่วนการเดินทางกลับเพื่อขึ้นทะเบียน ทำข้อตกลงการใช้แรงงานอย่างถูกต้องนั้นจะมีค่าใช้จ่ายถึงรายละ 2 หมื่นบาท สูงกว่าเมื่อเทียบกับการขึ้นทะเบียน ในประเทศไทยที่มีค่าใช้จ่ายเพียง 3,500-8,000 บาท อีกทั้งใช้ระยะเวลาเพียง 1 วันเท่านั้น โดยนายจ้างมีความพร้อมจะรับผิดชอบค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น
“แรงงานของไทยไม่สนใจจะเข้าสู่ภาคการ เกษตร ส่วนหนึ่งเป็นผลมาจากการสนับสนุนของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน หรือบีโอไอ ที่สร้างโรงงานมากเกินไป ทำให้แรงงานรุ่นใหม่หันเข้าสู่โรงงานกันหมดเพราะ ค่าจ้างที่สูงกว่าทำงานสบาย ดังนั้นภาคการ เกษตรจึงต้องง้อแรงงานต่างด้าว หากปล่อยให้แรงงานเหล่านี้กลับบ้าน ผมไม่แน่ใจว่าภาคการเกษตรของไทยจะขับเคลื่อนไปข้างหน้าได้” นายมงคลกล่าว
นอกจากนี้จากกฎหมายทางด้านประมงที่เข้มงวดและขาดแรงงาน ส่งผลให้เรือประมงปัจจุบันกว่า 3,000 ลำ ไม่สามารถออกเรือทำประมงได้นานกว่า 7 เดือนแล้ว มูลค่าความเสียหายที่เกิดขึ้นประมาณเดือนละ 1 หมื่นล้านบาท
สำหรับการขึ้นทะเบียนผู้เลี้ยงปลาในกระชัง ตามพ.ร.บ.การเดินเรือในน่านน้ำไทย จะกระทบ กับการเลี้ยงปลานิลของเกษตรกรกว่า 50 ครัวเรือน ซึ่ง 50% เป็นการเลี้ยงปลานิล นอกจากนี้ ยังมีความกังวลการพิจารณาของประมงจังหวัด ที่บางแห่งกำหนดให้เกษตรกรขึ้นทะเบียนได้ไม่เกิน 4 กระชังเท่านั้น ซึ่งการขึ้นทะเบียนควรพิจารณาตามขนาดของกระชัง ที่เกษตรกรนิยมเลี้ยงปลาในขนาด 3×3 เมตร 5×5 เมตร และ 10×10 เมตร ซึ่งในเรื่องนี้กรมประมง จะพิจารณาตามประเภทสัตว์น้ำควบคุมอีกครั้ง
