ต้นไม้ในพุทธประวัติ

ชื่อสามัญ : กักกุธะ, ผักก่าม, Sacred barnar ชื่อวิทยาศาสตร์ : Crateva religiosa/Crateva adansoii/Crateva trifoliate วงศ์ : Cappridaceae กุ่มบก ไม้ยืนต้นที่คุ้นเคยกันมาเนิ่นนานทางแอฟริกาใต้ และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ มีลำต้นสวยสง่างดงาม กิ่งก้านคดโค้งพลิ้วไหวตามธรรมชาติ เปลือกสีเทาอมน้ำตาล ใบประกอบย่อยชนิด 3 ใบ ดอกเป็นกระจุกออกตามปลายกิ่ง สีขาวอมเหลือง ปนชมพู เหลือบม่วงอ่อน เมื่อถึงฤดูปลายฝนต้นหนาว หรือหน้าเกี่ยวข้าว จะเห็นต้นกุ่มบกสลัดใบทิ้ง ออกดอกพรูพราวทั้งต้น ชนิดที่ใครเห็นต้องตะลึงกันเป็นแถว ปกติพบมากทางภาคอีสาน เหนือตอนล่าง ระมาได้จนถึงชายทะเลภาคตะวันออกก็ยังมีขึ้นตามภูเขาหินปูน บางแสน-อ่างศิลา ก็มีประปราย ผู้เขียนก็เคยได้อาศัยเก็บมากินอยู่บ้างบ่อยๆ ต้นกุ่มนั้น มีความเชื่อกันมาว่าเป็นไม้มงคลและเป็นพืชสมุนไพรที่มีประโยชน์มาก ใครปลูกไว้ประจำบ้านจะช่วยให้ลูกหลานครอบครัวอยู่กันเป็นปึกแผ่น เหนียวแน่นมั่นคง แต่งานนี้ขอกระซิบกันไว้ก่อนนะว่า อย่าปลูกใกล้ตัวบ้านเรือนอาคารมากไปก็แล้วกัน เพราะกิ่งเขาเปราะ ฉีกขาดหักง่ายเวลาโดนลมแรงๆ คำว่า “กุ่ม” มาจากภาษาไทยใหญ่ ที่แปลได้ความว่า “คุ้ม” ในภาษาก