first jobber

ช่วงเริ่มต้นทำงานคือจุดที่หลายคนค้นพบว่าแม้รายได้จะเพิ่มขึ้น แต่รายจ่ายก็เพิ่มขึ้นตามมาด้วยอย่างไม่ทันตั้งตัว เสื้อผ้าที่เคยเป็นแค่ความชอบกลายเป็นส่วนหนึ่งของภาพลักษณ์ การเดินทางกลายเป็นต้นทุนของเวลา และกิจกรรมทางสังคมก็กลายเป็นสิ่งที่เลี่ยงไม่ได้มากกว่าที่คิด รายจ่ายเหล่านี้ไม่ใช่เพราะ “ฟุ่มเฟือย” แต่เกิดจากบทบาทใหม่ที่ต้องรับผิดชอบ หรือที่หลายคนเรียกว่า “ภาษีสังคม” ข้อมูลจาก Deloitte เคยระบุว่า 56% ของคนรุ่นใหม่ใช้ชีวิตแบบเดือนชนเดือน สะท้อนว่านี่ไม่ใช่ปัญหาเฉพาะของคนใดคนหนึ่งแต่เป็นความจริงของวัยเริ่มทำงานจำนวนมาก ซึ่งสาเหตุที่แท้จริงอาจไม่ได้มาจากการใช้เงินเกินตัวแต่คือการเจอค่าใช้จ่ายที่ไม่เคยถูกสอนให้เตรียมพร้อมรับมือมาก่อน เข้าใจ “โครงสร้างรายจ่าย” ก่อนจะคุมเงิน เมื่อมองให้ลึกลงไป เราจะพบว่ารายจ่ายของวัยทำงานไม่ได้เพิ่มขึ้นอย่างไร้แบบแผน หากแต่มีรูปแบบเกิดซ้ำ เช่น ค่าใช้จ่ายด้านความสัมพันธ์ หรืองานสังคมตามฤดูกาล ที่หลายคนมองสิ่งเหล่านี้เป็นเหตุการณ์พิเศษ ทั้งที่จริงแล้วมันคือรายจ่ายประจำของชีวิตที่เปลี่ยนไป เคทีซีแนะนำว่าจุดเริ่มต้นที่สำคัญคือการคาดการณ์ค่าใช้จ่ายที่เกิดเป็นประจ

ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา การเริ่มต้นปีใหม่มักมาพร้อมคำแนะนำทางการเงินในโทนเดียวกัน คือให้ระมัดระวังการใช้จ่าย ลดความฟุ่มเฟือย และเร่งเก็บเงินออมให้มากขึ้น แม้คำแนะนำเหล่านี้จะตั้งอยู่บนความหวังดี แต่สำหรับ Gen Z จำนวนไม่น้อย โดยเฉพาะกลุ่ม first jobber หรือผู้ที่ยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นสร้างรายได้ คำถามแรกที่ต้องเผชิญไม่ใช่ “จะเก็บเงินอย่างไร” หากแต่คือ “จะเอาเงินจากไหนมาเก็บ” บริบททางการเงินที่ Gen Z เติบโตขึ้นมาแตกต่างจากรุ่นก่อนอย่างชัดเจน ค่าครองชีพเพิ่มขึ้นเร็วกว่ารายได้ ขณะที่ความคาดหวังเรื่องความมั่นคงกลับถูกเร่งให้เกิดเร็วขึ้น รายงานปี 2025 จาก Deloitte และ Ernst & Young (EY) ระบุว่า ค่าครองชีพและความมั่นคงทางการเงินเป็นหนึ่งในความกังวลอันดับต้นๆ ของคนรุ่นนี้ ปรากฏการณ์ดังกล่าวถูกนิยามว่า Financial Anxiety Generation ซึ่งหมายถึงคนรุ่นที่ยังอยู่ระหว่างสร้างตัว แต่ต้องรับมือกับโจทย์การเงินในระดับเดียวกับผู้ที่พร้อมแล้ว ภายใต้บริบทนี้ การให้คำแนะนำทางการเงินแบบเดิมอาจไม่เพียงพอ เคทีซีจึงรวบรวม 3 กรอบคิดทางการเงินที่ Gen Z ไม่อาจมองข้าม เพื่อหลีกเลี่ยงการตัดสินใจที่อาจสร้างภาระระยะยาว