ปลูกผัก
ผักกูด ผักพื้นบ้านเพื่อสุขภาพ ปลูกอย่างไร ให้ได้กิน ได้ขายสร้างอาชีพ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (วว.) โดย สถานีวิจัยลำตะคอง จังหวัดนครราชสีมา ประสบผลสำเร็จในการศึกษาระบบการปลูกผักกูดเป็นการค้า การคัดเลือกสายพันธุ์ที่เหมาะสมต่อการให้ผลผลิต และส่งเสริมการปลูกผักกูดในระบบปลอดสารพิษแก่เกษตรกร เพื่อให้ผักกูดเป็นที่รู้จักอย่างแพร่หลาย และเป็นการสนับสนุนส่งเสริมการผลิตพืชผักพื้นบ้านเพื่อสุขภาพ และเพื่อเป็นการเผยแพร่ความรู้ดังกล่าวในวงกว้าง จึงได้นำความเชี่ยวชาญมาถ่ายทอดความรู้ผ่านการอบรมออนไลน์หลักสูตร โดยมี นายวิเซ็น ดวงสา เจ้าหน้าที่ปฏิบัติการทางวิทยาศาสตร์ สถานีวิจัยลำตะคอง และ คุณอาคม ทัศนะนาคะจิตต์ พันธมิตรเครือข่ายเกษตรกร และเป็นเจ้าของสวนผักกูดปากช่อง ซึ่ง วว. ให้การสนับสนุนด้านวิชาการตั้งแต่เริ่มต้นกิจการจวบปัจจุบัน สามารถปลูกผักกูดเป็นอาชีพหลักบนพื้นที่ประมาณ 3 ไร่ เก็บเกี่ยวผลผลิตได้ประมาณวันละ 20-30 กก. และยังเป็นสวนผักกูดรายเดียวและรายแรกของจังหวัดนครราชสีมา ที่ได้รับการรับรองมาตรฐานอินทรีย์จากกรมวิชาการเ
เริ่มปลูกจากถังสี สู่แปลงผักบนดาดฟ้า ก่อนขยายต่อเป็นธุรกิจเสริมยุคโควิด ของเจ้าของอพาร์ตเมนต์บนทำเลทอง ใครจะเชื่อว่าบนที่ดินทำเลทองย่านสาทร ซึ่งเป็นที่ตั้งของอาคารสูงเฉียดฟ้า ตึกรามบ้านช่อง รวมทั้งอพาร์ตเมนต์ ยังมีพื้นที่สีเขียวที่ไม่ใช่สวนสาธารณะ แต่เป็นแปลงผักสลัดออร์แกนิกบนดาดฟ้า ชื่อว่า “Baanrim Rooftop Farm (บ้านริมรูฟท็อปฟาร์ม)” ที่ได้รับรองมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ มกษ. จากกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ซึ่งปลูกโดย คุณวี-วีรวรรณ กตัญญูวิวัฒน์ เจ้าของอพาร์ตเมนต์วัย 39 ปี ในอีกมุมหนึ่งเธอคือเจ้าของธุรกิจนำเข้าวัสดุก่อสร้าง และได้พี่ รปภ. กับเจ้าหน้าที่ธุรการซึ่งเก่งเรื่องเกษตรมากๆ มาช่วยดูแล ซึ่งจุดเริ่มต้นของแปลงผักบนดาดฟ้าแห่งนี้มาจากคุณอา ที่ชื่นชอบการปลูกผัก “เมื่อก่อนคุณอาปลูกผักสวนครัวไว้ที่ระเบียงของอพาร์ตเมนต์ใช้แค่ถังสี และกระบะเล็กๆ แต่ภายหลังคุณอาเสียชีวิต วีจึงเข้ามารับช่วงต่อ คุณพ่อของวีซึ่งทำธุรกิจก่อสร้างมาเห็นแปลงผักเลยเข้ามาช่วยขยายพื้นที่ไปบนดาดฟ้า เอานั่งร้านมาต่อเป็นกระบะผัก ทำระบบน้ำอัตโนมัติ และเปลี่ยนจากปลูกผักสวนครัวมาปลูกผักสลัดแทน เพราะรู้สึกว่าถ้าปลูกแล้วได้ทานสดๆ รสช
เกษตรกรคนขยัน เช่าที่ปลูกผัก เก็บผลผลิตขายในเซเว่นฯ ได้จับเงินทุกวัน แม้จะไม่มีที่ทางเป็นของตนเอง แต่ คุณทะนงศักดิ์ แซโค้ง เกษตรกรคนขยัน อายุ 66 ปี ก็สามารถสร้างรายได้ให้กับตนเองได้ทุกวัน ด้วยการเช่าพื้นที่ปลูกผัก 30 ไร่ ตำบลเชียงรากใหญ่ อำเภอสามโคก จังหวัดปทุมธานี ส่งผักปลอดสารขายในเซเว่นฯ มาปีกว่า เจ้าตัว เล่าว่า ตั้งแต่ค้าขายกับซีพี ออลล์ มีรายได้ที่แน่นอน ไม่ต้องกังวลเรื่องถูกเอาเปรียบ มีรายได้ทุกวัน เฉลี่ยวันละ 1,200 บาท สบายใจ มั่นใจไม่ตกงาน “เมื่อก่อนส่งผักขายตลาด มีออร์เดอร์ไม่แน่นอน ซ้ำยังถูกกดราคา ตั้งแต่ส่งผักให้เซเว่นฯ สบายใจขึ้นเยอะ ไม่โดนเอาเปรียบ ได้กำไรแน่นอนอย่างน้อยกิโลกรัมละ 5 บาท ยิ่งช่วงโควิด-19 เพื่อนเกษตรกรด้วยกันตกงาน แต่เรารายได้เพิ่ม จากวันละ 1,200 เป็น 2,400 บาท เรียกว่าเหนื่อยกายแต่ไม่เหนื่อยใจ เพราะได้จับเงินทุกวัน” จากที่ได้ร่วมงานกับบริษัท ซีพี ออลล์ เกษตรกรคนขยัน เผยความในใจว่า ตลอดระยะเวลาที่เป็นคู่ค้ากันมา ได้รับการช่วยเหลือจากเซเว่นฯ ทุกอย่าง ไม่คิดว่าองค์กรใหญ่จะให้ความสำคัญกับเกษตรกรที่เรียนจบไม่สูง ช่วยสร้างงานที่มั่นคง มีออร์เดอร์ที่แน่นอน ปัจจุบ
กทม. แจก “ชุดปลูกผักกินเอง” ลดรายจ่ายให้ประชาชนช่วงโควิด-19 ชุดปลูกผักกินเอง – พล.ต.ท.โสภณ พิสุทธิวงษ์ รองผู้ว่าฯ กทม. เผยว่า สำนักพัฒนาสังคมและสำนักสิ่งแวดล้อม กรุงเทพมหานคร จัดโครงการผักกระถางปลอดสารพิษเพื่อคุณภาพชีวิตพิชิตโควิด-19 แจกต้นกล้าผักสวนครัวให้แก่ประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากการกักตัวอยู่บ้าน คนตกงาน และคนมีรายได้น้อย ในช่วงที่ยังมีการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อโควิด-19 เพื่อลดภาระค่าใช้จ่าย และส่งเสริมให้ผู้ที่หยุดอยู่บ้านใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ โดยผักสวนครัวที่แจกจ่าย เป็นผักกระถาง ปลูกง่าย ให้ผลผลิตเร็ว ใช้พื้นที่ปลูกน้อย สามารถปลูกหน้าบ้าน หรือระเบียงบ้านได้ เช่น ผักบุ้ง กวางตุ้ง โหระพา ใบกะเพรา ผักกาดขาว และผักสลัดรวมกว่า 20,000 ต้น กทม. ยังได้จัดทำชุดปลูก DIY จำนวน 2,500 ชุด ประกอบด้วย กระถาง เมล็ดพันธุ์ผัก ดินปลูก กาบมะพร้าวสับ ปุ๋ยหมัก สารสกัดไล่แมลง และคู่มือการปลูกผัก แจกจ่ายให้ประชาชนอีกด้วย ขอรับต้นกล้าผักสวนครัวและชุดปลูก DIY ไปปลูกด้วยตัวเอง หรือชุมชนต่างๆ ในพื้นที่กรุงเทพฯ ให้เจ้าหน้าที่ไปแนะนำวิธีการปลูกให้กับคนในชุมชน ติดต่อได้ที่ สำนักพัฒนาส
กทม. แจกต้นกล้าผักสวนครัวและชุดปลูก DIY ให้คนตกงาน-มีรายได้น้อยช่วงโควิด วันที่ 24 เม.ย. พล.ต.อ.อัศวิน ขวัญเมือง ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร โพสต์เฟซบุ๊ก “ผู้ว่าฯ อัศวิน” ระบุว่า กรุงเทพมหานคร โดยสำนักพัฒนาสังคม และ สำนักสิ่งแวดล้อม จัดโครงการผักกระถางปลอดสารพิษเพื่อคุณภาพชีวิตพิชิตโควิด-19 โดยแจกต้นกล้าผักสวนครัวให้กับประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากการกักตัวอยู่บ้าน คนตกงาน และคนมีรายได้น้อย ในช่วงที่ยังมีการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อโควิด-19 เพื่อลดภาระค่าใช้จ่าย และส่งเสริมให้ผู้ที่หยุดอยู่บ้านใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ สำหรับกล้าผักสวนครัวที่แจกจ่ายนั้น จะเป็นผักกระถางปลูกง่ายพร้อมทาน เช่น ผักบุ้ง กวางตุ้ง โหระพา ใบกะเพรา ผักกาดขาว และผักสลัด รวมกว่า 20,000 ต้น ซึ่งผักเหล่านี้ ตัดแล้วแตกเรื่อยๆ ครับ โตไว ดูแลง่าย ให้ผลผลิตเร็ว ใช้พื้นที่การปลูกน้อย สามารถปลูกหน้าบ้าน หรือระเบียงบ้านก็ได้ เพื่อให้พี่น้องประชาชนนำไปปลูกในครัวเรือน และต่อยอดขยายพันธุ์จาก 1 กระถาง เป็น 2 กระถาง จนกลายเป็นแปลงผักเล็กๆ ภายในบ้าน ที่สามารถปลูกไว้กินในระยะยาว ปลูกเอง กินเอง ประหยัด ปลอดสารพิษ และยังสามารถเป็นอาชีพที
“ปลูกผักกลับหัว” ไอเดียทำการเกษตรแบบเจ๋งๆ ประหยัดน้ำ-พื้นที่-เวลา ปลูกผักกลับหัว – หลายคนคงพอคุ้นตาหรือได้ยินผ่านหูกันมาบ้าง กับวิธีการปลูกผักลงแปลงดิน ซึ่งเป็นวิธีแบบดั้งเดิม หรือจะวิธีใหม่ๆ อย่างปลูกผักในกระบะ ปลูกไฮโดรฯ หรือการปลูกผักในผัก ก็มีให้เห็นกัน เพจ บ้านและสวน ได้แชร์วิธีการปลูกผักอีกแบบ ที่ปลูก 1 ได้ถึง 2 ที่เรียกว่า “ปลูกผักกลับหัว” เป็นวิธีที่ประหยัดพื้นที่ แถมช่วยประหยัดน้ำอีกด้วย โดยขั้นตอนมีดังนี้ สิ่งที่ต้องเตรียม ผักที่ต้องการจะปลูก 2 ชนิด 2. ตาข่าย 3. ลวดแขวนกระถาง 4. กระถางสำหรับปลูก (เลือกใบใหญ่หน่อยนะคะ) 5. ดินปลูก (ขุยมะพร้าว 2 ส่วน+ ปุ๋ยคอก 1/2 ส่วน+ ดิน 1 ส่วน นำมาผสมกันให้เข้ากัน) วิธีการปลูก เริ่มขั้นตอนแรก โดยการนำผักชนิดแรกมาปลูกแบบกลับด้าน ก่อนปลูกล้างดินที่ติดกับรากพืชออกจนหมดก่อนนะคะ 2. จากนั้นนำกระถางที่จะนำพืชมาปลูกแขวนไว้ให้สูงพอกล้าที่จะนำมาปลูก แล้วค่อยนำรากของผักสอดเข้าทางรูที่ก้นกระถาง ขั้นตอนนี้ต้องระมัดระวังอย่าให้รากขาดหรือเสียหายนะคะ 3.เมื่อใส่รากเข้าช่องกระถางได้แล้ว ให้ใช้ตาข่ายล็อกรากไว้ไม่ให้พืชเลื่อนหลุดและช่วยป้องกันดินร่วงลงมา 4
7 ข้อควรรู้ก่อนลาออกจาก ‘ลูกจ้าง’ มาทำ ‘เกษตร’ การเป็นลูกจ้างในยุคปัจจุบัน คงเป็นความขมขื่นสุดจะทน หลายคนจึงมีฝันที่จะหนีไปให้ไกล สิ่งที่กลายเป็นปรากฏการณ์อันน่าฉงนสำหรับผมคือ “เดี๋ยวนี้ คนอยากไปทำเกษตรกรรมเยอะมาก” เริ่มตั้งแต่ช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา บนแผงหนังสือ ถูกยึดครองด้วยหนังสือแนวเกษตรกรรมจำนวนมาก อย่างที่ไม่เคยมีมากขนาดนี้มาก่อน แล้วแต่ละเล่ม “สร้างฝัน” ทั้งสิ้น พืชชนิดนั้นเงินล้าน พืชชนิดนี้เงินล้าน หรือ พื้นที่เท่านั้นเท่านี้ไร่ ได้กี่แสน อ่านแค่ปก ตาก็ลุกวาวเป็นประกาย พร้อมตั้งคำถามกับตัวเอง…เฮ้ย! นี่เรามาโง่งมทำอะไร ทำงานแทบตาย โดนโขกโดนสับขนาดนี้ ได้เงินแค่นี้เองเหรอ… แต่เดี๋ยวจะหาว่าผมขัดคอ กีดขวางคนมีฝัน เอาเป็นว่า ผมประมวลสิ่งที่ได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนเรียนรู้ กับผู้คนที่เป็นเกษตรกรตัวจริงแต่อ้อนแต่ออก และเกษตรกรในฝัน เกษตรกรแบบสมาร์ตฟาร์มเมอร์ มีหลายอย่างน่าสนใจ และใครที่ยังมีฝันเช่นที่ว่ามา ลองนำไปใคร่ครวญดูครับ ข้อที่หนึ่ง ทุกคนบอกเป็นเสียงเดียวกันครับว่า เกษตรกรรมเป็นอาชีพที่ “เหนื่อย” แม้จะเป็นสมาร์ตฟาร์มเมอร์ ที่หาเครื่องท
การปลูกมะพร้าวเพื่อ “ตัดยอด” ขาย เริ่มยังไง? ปัจจุบันมีผู้นิยมบริโภค “ยอดมะพร้าว” กันมากขึ้น เนื่องจากมีรสชาติดีเมื่อนำไปประกอบอาหารก็จะทำให้รสชาติดีตามไปด้วย โดยการปลูกต้นมะพร้าวเพื่อตัดยอดอ่อนขายนั้นยังถือว่าเป็นอาชีพที่มีอนาคต ในบางช่วงที่มะพร้าวผลสดราคาตก แต่ยอดมะพร้าวนั้นราคาจะอยู่ที่ราวๆ 250-300 บาท ซึ่งถือว่าราคาขยับสูงขึ้นมากในรอบ 5 ปีเลยทีเดียว ข้อควรคำนึงในการปลูกมะพร้าวเพื่อตัดยอด จะต้องมีปริมาณน้ำเพียงพอตลอดปี เนื่องจากต้องให้น้ำต้นมะพร้าวทุกๆ 2 สัปดาห์ ต้องหมั่นกำจัดวัชพืชอยู่เสมอ พร้อมกับมีการให้ปุ๋ยอย่างพอเพียง วิธีการปลูก เริ่มจากการเตรียมดิน โดยการไถดะไถแปร แล้วขึ้นร่องเพื่อป้องกันน้ำขังขณะฝนตกหนักหรือหลังการให้น้ำ สันร่องกว้าง 1-1.5 เมตร ปรับผิวร่องให้เรียบ ใช้ระยะปลูก 2×3 เมตร ขุดหลุมปลูกลึก 25-30 เซนติเมตร รองก้นหลุมด้วยปุ๋ยคอกเก่า อัตราครึ่งปุ้งกี๋ต่อหลุม คลุกเคล้ากับดินให้เข้ากัน หลุมปลูกควรปลูกให้ชิดขอบด้านใดด้านหนึ่งเพียงด้านเดียว นำกล้ามะพร้าวอาจใช้พันธุ์มะพร้าวทั่วไปหรือมะพร้าวน้ำหอมก็ได้ สุดแท้แต่ความสะดวกที่จะหาได้ และต้องเป็นต้นกล้าที่แข็งแรงสมบูรณ์ มีใบ 4-
เปิดเทคนิคปลูก ‘ฟักทอง’ ง่ายๆ ให้ได้ผลผลิตคุณภาพ ณ สวนคุณลี เกษตรกรที่เสร็จสิ้นการทำนาปีแล้ว นิยมปลูกผักหลังการทำนาเพื่อเป็นรายได้เสริม “ฟักทอง” พืชที่มีความเหมาะสมในการปลูกช่วงหลังการทำนา เกษตรกรจะประสบความสำเร็จในการผลิตฟักทองให้ได้คุณภาพ จึงต้องศึกษาถึงลักษณะนิสัยของพืชชนิดนี้ ตั้งแต่การปลูกจนถึงการเก็บเกี่ยว การเลือกพื้นที่ที่เหมาะสม การเตรียมดินก่อนปลูก การให้น้ำ-ปุ๋ย ตลอดจนปัญหาของโรค-แมลงศัตรู เพื่อจะได้หาวิธีป้องกันกำจัด และได้ผลผลิตที่มีคุณภาพ สำหรับบ้านเราพบว่า ฟักทอง ที่ปลูกเพื่อการบริโภคนั้น ลักษณะของพันธุ์จะมีเปลือกสีเขียวคล้ำร่องผลเป็นพูสม่ำเสมอ หรือเปลือกขรุขระแบบหนังคางคก ผลที่แก่จัดขึ้นนวลสีขาวตั้งแต่ขั้วไปทั้งผลและนิยมปลูกพันธุ์ผลใหญ่มีน้ำหนักมากกว่า 4-5 กิโลกรัม หรือผลเล็กมีน้ำหนักผลระหว่าง 2-3 กิโลกรัม ในปัจจุบันพันธุ์ฟักทองทางการค้าที่เกษตรกรไทยนิยมปลูกจะใช้พันธุ์ลูกผสม ซึ่งมีให้เลือกตามที่ตลาดมีความต้องการ ก็จะเลือกใช้สายพันธุ์ที่ตลาดจะเป็นตัวกำหนดในแต่ละพื้นที่ การเตรียมพื้นที่ปลูกฟักทอง ฟักทอง เป็นพืชผักที่มีลำต้นทอดเลื้อยไปตามพื้น เช่นเดียวกับแตงโม
“หลุมพอเพียง” ปลูกทุกอย่างในหลุมเดียว ลดภาระการรดน้ำ ปลูกซ้ำ หลุมพอเพียง คือ การปลูกพืชหลายอย่างในหลุมเดียว หลุมที่ว่านี้ไม่ได้สภาพเป็นหลุมลึก ๆ แต่เป็นการปลูกพืชเป็นกลุ่ม ขนาดที่น่าลองทำคือ ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 1 เมตร แต่สำหรับคนที่มีพื้นที่ว่าง เพื่อเตรียมปลูกพืช อาจจะทำหลายๆหลุม ขนาดที่กำลังพอแรง คือขนาดกว้าง 80 – 100 เซนติเมตร จะทำวงกลมหรือสี่เหลี่ยมก็ได้ ระยะห่างระหว่างหลุม 4 x4 เมตร ถ้ามีพื้นที่ 1 ไร่ จะได้ 100 หลุม หรือถ้าไม่มีที่เป็นผืนก็สร้างหลุมไว้ตามหัวไร่ปลายนา มุมบ้าน หลังครัว ขอบบ่อน้ำ ริมทางเดิน ได้หมด หลุมพอเพียง เป็นวิธีการบริหารจัดการสิ่งที่อยู่ในหลุม เริ่มจากเตรียมพื้นที่ตามขนาดที่กำหนด แล้วก็ปลูกหญ้าแฝกเป็นรูปวงกลมหรือเป็นล็อกสี่เหลี่ยม จากนั้นปลูกไม้ในหลุมนี้ ลงได้ถึง 4 – 5 ประเภทในหลุมเดียว เพื่อลดภาระการรดน้ำ ปลูกซ้ำ และเกื้อต่อการกำจัดศัตรูพืชเพราะให้ทุกอย่างเกื้อกูลกันเอง ต้นไม้ที่จะปลูกในหลุมแบ่งเป็น 5 ประเภท 1. ไม้พี่เลี้ยง เป็นไม้ที่ให้ร่มเงา เก็บน้ำ เก็บความชื้นโดยเฉพาะช่วงร้อนหรือหน้าแล้ง เช่น กล้วยน้ำว้า กล้วยหอม ควรปลูกทางทิศตะวันตก เพราะช่วยบังแสงช่วงบ
