สาหร่ายน้ำจืด
มาใหม่อีกแล้ว แว้บแรกอาจจะยัง ทุกแว้บใช่เลย ท็อปปิ้งไวรัลใหม่ที่หน้าตาแปลกประหลาดไปสักนิด แต่ฮิตแบบงง ๆ ช่วงนี้ใครไถฟีด TikTok ช่วงนี้คงเจอผ่านตากันบ้างแล้ว กับเค้ก เครื่องดื่ม หรือเบเกอรี่ที่โรยหน้าด้วยเส้นสีดำบางๆ หยิกงอ หน้าตาคล้าย…เส้นผม จนกลายเป็นท็อปปิ้งไวรัลที่คนแห่ลองกันทั้งที่ยังงงอยู่ว่ามันคืออะไรกันแน่ วันนี้จะพาไปเปิดที่มาของ “สาหร่ายเส้นผม” ว่าคืออะไร ทำไมถึงถูกยกให้เป็นอาหารมงคล จริงๆ แล้วคำว่าสาหร่ายเส้นผมเป็นชื่อเรียกรวมๆ ที่ครอบคลุมสิ่งมีชีวิตหน้าตาคล้ายเส้นผมหลายชนิด ซึ่งแต่ละชนิดก็มีที่มาต่างกันสุดขั้ว มีทั้ง 1. ฟ่าไช่ (髮菜) หรือ Nostoc flagelliforme คือพระเอกของบทความนี้ และเป็นตัวที่กำลังฮิตในโซเชียล มันไม่ใช่พืชหรือสาหร่ายทะเลอย่างที่หลายคนเข้าใจ แต่จัดอยู่ในกลุ่มไซยาโนแบคทีเรีย เติบโตอยู่ในทะเลทรายแถบมณฑลกานซู ซินเจียง มองโกเลียใน ของจีน ทนร้อน ทนหนาว ทนแล้ง พอเก็บเกี่ยวมาตากแห้งแล้วจะออกมาเป็นเส้นสีดำเล็กๆ หยิกงอ คล้ายเส้นผมมนุษย์แบบเป๊ะ 2. สาหร่ายผมนาง (Gracilaria fisheri) ของดีฝั่งภาคใต้บ้านเรา เป็นสาหร่ายทะเลสีน้ำตาลอมแดง เส้นฝอยยาวกรุบกรอบ พ
ไคแผ่นทอด ทำจากสาหร่ายน้ำจืด ออเดิร์ฟของชาวหลวงพระบาง จิ้มกินกับแจ่วบอง “ไค” หรือ “ไก” เป็นสาหร่ายน้ำจืดที่งอกงามในแม่น้ำที่เย็น ใสสะอาด และต้องเป็นน้ำไหลเอื่อยๆ เช่นที่เมืองหลวงพระบางซึ่งมีแม่น้ำคานและแม่น้ำโขงไหลผ่าน ส่วนในประเทศไทยพบได้ในแม่น้ำน่าน อำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน และแม่น้ำโขง ที่เชียงของ จังหวัดเชียงราย ไค เป็นสาหร่ายเส้นยาวสีเขียวสด บางสายพันธุ์ยาวได้ถึง 2 เมตร ชาวไทลื้อรู้จักนำไคไปประกอบอาหารมาเป็นร้อยปีแล้ว โดยนำไปทำห่อนึ่งไก ไกยี และคั่วไก เดี๋ยวนี้ไทยเราก็รู้จักเอามาแปรรูปเป็นสาหร่ายแผ่นอบกรอบเป็นของกินเล่น คล้ายๆ กับสาหร่ายแผ่นของญี่ปุ่น ไค เป็น สาหร่ายน้ำจืดสีเขียว สกุล Cladophora มีโปรตีนสูง มีเบต้าแคโรทีน วิตามินและเกลือแร่อยู่กว่า 18 ชนิดเชียว สาหร่ายไค เป็นอย่างเดียวกับที่ชาวล้านนาเรียกว่า “เทา” หรือ “เตา” อย่างในเพลงของกิ๋นคนเมืองของอ้ายจรัล มโนเพ็ชร ตอนหนึ่งที่ว่า “ต๋ำบ่าหนุนยำเตา ซ้าบ่าเขือผ่อยแก๋งเห็ดแก๋งหอย ก้อยป๋าดุ๊กอุย” ชาวหลวงพระบางแห่งประเทศสปป.ลาว จะนำสาหร่ายน้ำจืดชนิดนี้ไปล้างน้ำให้สะอาด โรยหน้าด้วยกระเทียมฝาน มะเขือเทศฝาน พริก และงา หรือจะไม่โรยหน้
