How to
คณะผู้จัดงานฮอร์ติ เอเชีย และวารสารเคหการเกษตร พาสื่อมวลชนเข้าชม หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ศูนย์การเรียนรู้เกษตรทฤษฎีใหม่ บ้านหนองสามพราน ตำบลวังด้ง อำเภอเมือง จังหวัดกาญจนบุรี คุณพิเชษฐ์ เจริญพร ผู้ใหญ่บ้านหนองสามพราน ผู้รับผิดชอบโครงการหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ศูนย์การเรียนรู้เกษตรทฤษฎีใหม่ ให้การต้อนรับคณะ นับได้ว่าสถานที่แห่งนี้เป็นตัวอย่างของเกษตรกรในการใช้หลักเศรษฐกิจพอเพียง ผู้ใหญ่พิเชษฐ์ เล่าว่า เดิมทีพื้นที่แห่งนี้เคยเป็นไร่อ้อย ก่อนที่จะพัฒนามาเป็นศูนย์เรียนรู้เกษตรทฤษฎีใหม่บ้านหนองสามพราน โดยมีเนื้อที่ทำศูนย์เรียนรู้แห่งนี้มี 20 ไร่ ซึ่งเป็นนโยบายที่ได้รับมาจากหน่วยงานของจังหวัดกาญจนบุรี เนื่องจากพื้นที่ตรงนี้มีองค์ประกอบที่หลากหลาย ที่เหมาะแก่การทำพืชสวนเป็นอย่างยิ่ง โดยเฉพาะแหล่งน้ำ ซึ่งเป็นหัวใจที่สำคัญในการทำการเกษตร โดยโครงการนี้เริ่มจัดทำเมื่อวันที่ 27 กุมภาพันธ์ 2559 ที่ผ่านมา “พื้นที่นี้อยู่ในเขตปฏิรูปที่ดิน ซึ่งเป็นพื้นที่จัดสรรคนละ 10 ไร่ เลยดูคับแคบไปหน่อย ก็เลยทำให้ทางผู้ใหญ่บ้านอย่างผมเลือกที่จะรับโครงการมา เพื่อทำไว้เป็นตัวอย่างให้ชาวบ้านของผมได้ดู และเกิดการจดจำเ
คอลัมน์ ตามรอยพ่อไปชิม : ครัวตุ๊ป่อง อุดรธานี เจ้าของสูตรเด็ด แป๊ะซะไก่บ้านนึ่ง ร้านในดวงใจปิ่นโตเถาเล็ก เวลาไปเที่ยวกินตามถิ่นต่างๆ แน่นอนว่าแทบทุกคนต้องเสาะแสวงหาของอร่อยพื้นบ้านกันทั้งนั้น แต่ละจังหวัดแต่ละท้องถิ่นก็จะมีร้านอาหารประเภทเพชรเม็ดงามซ่อนตัวอยู่ โดยมักจะเป็นร้านเล็กๆ ที่ทำกันในครอบครัวญาติพี่น้อง ไม่มีบรรยากาศตกแต่งสวยงามใดๆ ทั้งสิ้น จุดเด่นอยู่ที่ฝีมือการปรุง ทำอาหารได้อร่อยเสียจนมีขาประจำติดกันงอมแงม คราวนี้ก็เช่นกัน ปิ่นโตเถาเล็กได้ค้นพบร้านบ้านๆ เล็กๆ ในจังหวัดอุดรธานี มีเมนูทีเด็ดไม่เหมือนใคร พอได้ชิมแล้วก็เกิดความประทับใจ มีความสุขล้นเหลือ อยากรู้กันแล้วล่ะสิว่าคือร้านไหน ขอเฉลยกันเลยดีกว่าว่าร้านนี้มีชื่อว่า ครัวตุ๊ป่อง ทางไปร้านนี้ไม่ยาก จากตัวเมืองอุดรธานี ให้มาตาม ถนนสายอุดร-หนองคาย มุ่งหน้าสู่จังหวัดหนองคาย พอเลย สี่แยกบายพาสอุดรธานี ที่กำลังสร้างอุโมงค์ทางลอดไปหนองคายประมาณ 1 กิโลเมตร ให้มองหา ปั๊มน้ำมัน ปตท. ทางซ้ายมือ วิ่งมาอีกไม่กี่ร้อยเมตรให้ เลี้ยวซ้ายที่สามแยกถัดไปเข้าถนนอุดร-หนองสำโรง เลี้ยวมาแล้วอีกอึดใจเดียว ไม่เกิน 500 เมตรก็จะเห็นป้ายร้าน ครัวตุ๊ป่
เปิดมาพร้อมกับความสวยงามของถนนอักษะ สำหรับร้านอาหารยามเย็น ตั้งอยู่พุทธมณฑลสาย 4 เปิดให้บริการมานาน 20 ปีแล้ว ขายดีศุกร์ – อาทิตย์ ด้านเมนูอาหารขายความอร่อยคู่สุขภาพ ใช้ผักปลอดสารพิษ ข้าวอินทรีย์ทางร้านปลูกเอง เมนูเด็ดหม้อไฟสารพัดเนื้อปลา ทอดมันพริกสดสมุนไพร สลัดผักอออร์แกนิก สลัดปลากะพงย่าง ขายรสชาติอาหารคู่วิวสวยๆ การออกไปทานข้าวนอกบ้าน ถือเป็นค่านิยมอย่างหนึ่งของผู้คนมาหลายยุคสมัย แล้วอาจกลายเป็นวัฒนธรรมจนถึงทุกวันนี้ไปแล้ว การเลือกประเภทอาหารก็ขึ้นอยู่กับรสนิยมของผู้บริโภคที่ทางร้านจัดไว้เฉพาะไม่ว่าจะเป็นอาหารไทย อาหารต่างประเทศ อาหารทะเล หรืออาจเป็นแนวสุขภาพ โดยร้านหลายแห่งมักรวมไว้ในร้านเดียวเพื่อสะดวกแก่ลูกค้า แต่ไม่ว่าจะเป็นร้านประเภทใดก็ตาม สิ่งสำคัญที่ผู้บริโภคควรตระหนักแล้วนำมาเป็นปัจจัยในการพิจารณาเลือกคือความสะอาด และสุขอนามัย ต้องมาก่อนความอร่อย “ยามเย็น” เป็นร้านที่ให้บริการอาหารทั้งรูปแบบสุขภาพและทั่วไป ย่านพุทธมณฑลสาย 4 นับเป็นร้านอาหารยุคแรกของถนนอักษะที่เปิดขายมานานเกือบ 20 ปี ตั้งอยู่เลขที่ 12 หมู่ 13 ถนนอุทยาน (อักษะ) แขวงศาลาธรรมสพน์ เขตทวีวัฒนา กรุงเทพฯ คุ
ในช่วงอากาศร้อนๆ “ ไอศกรีม…เย็นฉ่ำชื่นใจ ” เป็นสินค้าขายดีที่ถูกใจผู้ซื้อทุกเพศทุกวัย ไม่ว่าจะเป็นไอศกรีมแบบถ้วยตัก หรือไอศกรีมแบบแท่ง ยิ่งเป็นไอศกรีมกะทิสด ไอศกรีมรสนม ไอศกรีมรสผลไม้ ฯลฯ ที่มีรสชาติอร่อย โดนใจผู้ซื้อ ขายดีเทน้ำเทท่า “ ไอศกรีม ” ธุรกิจสร้างเงินสร้างอาชีพ “ ไอศกรีม เป็นธุรกิจสร้างเงินสร้างอาชีพที่มั่นคงได้อย่างน่าทึ่งทีเดียว ” นี่คือคำกล่าวยืนยันจากชีวิตจริงของ “อาจารย์มานะ พชนะโชติ ” ซึ่งเป็นวิทยากร อบรมการทำไอศกรีม ที่ศูนย์อาชีพและธุรกิจ มติชน (มติชน อคาเดมี) อาจารย์มานะ พชนะโชติ เกิดที่จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นลูกคนที่ 5 ในพี่น้อง 7 คน ตั้งแต่เกิดก็ได้เห็นที่บ้านทำไอติมหลอดขายตามโรงเรียน ต่อมาปี 2527อาจารย์มานะย้ายมาอยู่กับลุงทำอาชีพขายไอติมหลอดอยู่ที่จังหวัดระยอง ที่นี่อาจารย์มานะ ได้เรียนรู้เรื่องการทำ ไอศกรีมนมตัดเสียบไม้เพิ่มมาอีกอย่าง สะสมความรู้เรื่องการทำไอศกรีมในทุกกระบวนการผลิต อาจารย์มานะ จึงทำอาชีพค้าขายไอศกรีมนมตัดเสียบไม้และไอติมหลอดไม้แดง อาจารย์มานะเทเนื้อไอศกรีมนมสดลงในพิมพ์ ปี 2534 อาจารย์มานะ เป็นทหารรับใช้ชาติอยู่ 2 ปี หลังจากนั้นกลับมาค้าขาย
ปัญหาราคาสินค้าเกษตรตกต่ำที่เกษตรกรไทยต้องประสบกันมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน ดังจะเห็นได้จากเสียงสะท้อนถึงความเดือดร้อนของเกษตรกรออกมาให้เห็นอย่างต่อเนื่องผ่านสื่อต่างๆ ไม่ว่า ราคากล้วยตกต่ำหรือหาตลาดจำหน่ายไม่ได้ ราคาพริก ใบมะกรูด หรือสัตว์น้ำ อย่าง ปลาชนิดต่างๆ ขายไม่ได้ราคา เป็นต้น นับเป็นอุปสรรคสำคัญในการสร้างความมั่นคงทั้งด้านรายได้และอาชีพเป็นอย่างมาก ซึ่งหนึ่งในหนทางสำคัญที่ทุกภาคส่วนไม่ว่า ภาครัฐหรือ เอกชน ที่เข้ามาช่วยเหลือต่างให้ข้อแนะนำ คือ การนำสินค้าเกษตรมาแปรรูปเพื่อเพิ่มมูลค่า ทั้งนี้ การสร้างมูลค่าเพิ่มสินค้าเกษตรนั้น กรมส่งเสริมการเกษตรได้ให้คำจำกัดความว่า หมายถึง การนำผลิตผลทางการเกษตรมาแปรสภาพจากลักษณะเดิมไป เป็นกระบวนการผลิตไม่ซับซ้อน ซึ่งอาจเกิดจากการแปรสภาพตามธรรมชาติให้ต่างไปจากเดิมเพื่อให้ตรงกับความต้องการของผู้บริโภค ทั้งสินค้าเกษตรด้านที่ไม่ใช่อาหารและด้านอาหาร นายธงชาติ ศรีศักดิ์ ผู้ก่อตั้งศูนย์ถ่ายทอดเทคโนโลยีพลังงานทดแทน เป็นผู้หนึ่งที่ได้เห็นและสัมผัสถึงความเดือดร้อนของเกษตรกรในสาขาต่างๆ มาอย่างต่อเนื่อง จึงมีแนวคิดที่จะขอเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยเหลือเกษตร
เพราะ ‘ลูก’ คือทุกสิ่งทุกอย่าง หลายคนจึงกล้าลองทำสิ่งที่ไม่เคยคิดจะทำก็เพื่อลูก อย่าง มิค – บรมวุฒิ หิรัณยัษฐิติ ที่ปฏิเสธทันทีเมื่อเพื่อนชวนทำธุรกิจ แต่พอชื่อ น้องปริม – รัตน์นรี ลูกสาววัยขวบเศษถูกยกมาเป็นเหตุผล สุดท้ายเลยตัดสินใจร่วมหุ้นโดยไม่ลังเล “มิคมีเพื่อนที่เรียนโรงเรียนประจำด้วยกันตั้งแต่เด็กที่อังกฤษ แล้วย่าเขารู้จักกับย่ามิค เขาเลยชวนทำปูดองสูตรย่ามิคกันไหม เราบอกว่าอย่าทำเลยยาก มันใช้เวลานาน วุ่นวาย เวลาทำลูกน้องที่บ้านมือแหก เพราะกรรมวิธีการเตรียมวุ่นวายมาก เขาก็พูดไปพูดมา เราก็บอกว่าอย่าเลยจะทำทำไมให้เหนื่อย แต่พอเขามาพูดโประโยคสุดท้ายว่าเรามีลูกไม่ใช่เหรอ อยากทำอะไรให้ปริมไม่ใช่เหรอ เออ! จริง ลืมประเด็นสำคัญคือ ลูก โอเค…งั้นทำ เลยเริ่มทำตัดสินใจว่าลองสักตั้ง” นักแสดงอารมณ์ดีบอกถึงที่มาของ ‘Pookaiyerm_byMick (ปูไข่เยิ้มบายมิค)’ โดยเมื่อตัดสินใจเริ่มก็ลองลงมือทำ แต่รสชาติไม่ใกล้เคียงกับที่คุณย่าผู้ล่วงลับเคยทำให้ทาน โชคดีที่ตอนหลังได้เจอสูตรของคุณย่าได้จดไว้ ทว่าขั้นตอนการทำกลับไม่ง่ายเพราะปูไข่ดอง 1 ตัวต้องผ่านคนล้างและขัดถึง 6 รอบ ซึ่งในครั้งแรก ปู 50 ตัวที่มาส่งตั้งแต่
คนไทยใจดีไม่เเพ้ชาติใดในโลก เฉกเช่น ร้านอาหารในตลาดท่าน่า จังหวัดนครปฐม ขึ้นป้ายหน้าร้านประกาศบอกลูกค้าว่า “ไม่มีเงิน ไม่มีกิน มากิน ฟรี ได้ที่นี่” และ “ฟรี สำหรับผู้มีรายได้น้อย ผู้สูงอายุและผู้พิการ” ซึ่งจะกินฟรีกี่จานก็ได้ ขอเพียงห้ามเหลือทิ้งเท่านั้น “เส้นทางเศรษฐีออนไลน์” มีโอกาสไปเดินเที่ยวเล่นที่ “ตลาดท่านา” ตลาดโรงไม้เก่าๆริมแม่น้ำนครชัยศรี(แม่น้ำท่าจีน) อ.นครชัยศรี จ.นครปฐม ในตลาดมีทั้งร้านขายของเล่นโบราณ ร้านขายส้มโอ ร้านเค้กมะพร้าวน้ำหอม ร้านกล้วยปิ้ง ร้านหน่อย เบเกอรี่ ที่ขายขนมขึ้นชื่อ อย่างขนมมาม่อนจัง และร้านอาหารต่างๆ เดินเล่นไปเรื่อย เห็นร้านอาหารร้านหนึ่ง ชื่อร้าน “ตูมตาม ชื่อนี้มีแต่ของอร่อย” ลักษณะเหมือนร้านอาหารทั่วไป ที่เน้นขายอาหารเกี่ยวกับสัตว์ปีก อย่าง เป็ดและไก่ มีเมนูหมูบ้างประปราย แต่ที่ทำให้สะดุดตาจริงๆคือป้ายที่แขวนบอกว่า”ไม่มีเงิน ไม่มีกิน มากิน ฟรี ได้ที่นี่” และ “ฟรี สำหรับผู้มีรายได้น้อย ผู้สูงอายุและผู้พิการ”ต่างหาก เมื่อเห็นว่าในร้านคนยังไม่เยอะเท่าไหร่ จึงเดินเข้าไปพูดคุยกับหญิงสาวคนหนึ่ง เธอยืนลวกเส้นก๋วยเตี๋ยวอย่างแข็งขัน หน้าหม้อลวก เธอชื่อ
คนภาคเหนือแถบเชียงใหม่ แพร่ น่าน ชอบกินบวบลูกเล็กจิ๋วที่เรียก “มะนอยต๊อบ” ส่วนใหญ่ก็ลวกหรือต้มกินกับน้ำพริกนะครับ ผมเองเพิ่งได้ไปเดินเล่นที่กาดแลงของอำเภอปัว จังหวัดน่าน มาเมื่อหลายวันก่อน ได้จับจ่ายของจุ๊กจิ๊กๆ มากินเล่นอย่างเพลินทีเดียว เช่น ข้าวกั้นจิ้น แอบหมู แอบสมองหมู ไก (สาหร่ายน้ำ) นึ่ง ได้ “น้ำผัก” แบบล้านนาแต๊ๆ มาถุงหนึ่ง กับมะนอยต๊อบอีกหนึ่งกอง มะนอยต๊อบ กลับมาถึงบ้าน ผมคิดว่าจะกินมะนอยต๊อบยังไงดี ในที่สุดตัดสินใจปรุงสำรับที่เคยทำแล้วเมื่อหลายปีก่อน คือ “เลียงแห้ง” ครับ ปกติแล้ว เลียงหรือแกงเลียงคือแกงซดน้ำ มักปรุงใส่พริกไทยมาก โดยมีสูตรมาตรฐานที่รู้จักกันดีในปัจจุบัน แต่ทว่า ก่อนหน้าที่แกงเลียงจะมามีนิยามเป๊ะๆ แบบนี้ “เลียง” เคยเป็นคำกริยาด้วย หมายถึงการเอาผักมาต้ม ไม่ใส่พริก ปรุงรสอ่อนๆ เท่านั้นเอง มาทุกวันนี้แหละครับที่หมายความเฉพาะถึงแกงน้ำใสที่มีกลิ่นใบแมงลักนำหน้า ที่จริง ผมไม่ชอบชื่อ “เลียงแห้ง” นี้นัก แต่มันสื่อให้เข้าใจได้ง่ายกว่าชื่ออื่นน่ะครับ ถ้าจะให้อธิบายอย่างรวบรัด นี่ก็คือการปรุงแกงเลียงในขั้นตอนแบบผัดเท่านั้นเอง เราต้องปรุงเครื่องแกงเลียงก่อนครับ โดยตำพริกไท
ปัจจุบันมีคนไทยหัวดี นำ “ยางพารา” มาเพิ่มมูลค่าเป็นสิ่งของเครื่องใช้ที่หลากหลาย ส่งขายไปทั่วโลก เฉกเช่น “อรกานต์ สายะตานันท์” หรือ คุณกานต์ หญิงสาววัย 29 ปี ดีกรี ปริญญาโท ด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์ จากประเทศอิตาลี ใส่ความคิดสร้างสรรค์ในน้ำยางพารา กลายเป็นของใช้ใกล้ตัว ส่วนฟังก์ชั่นการใช้งานเป็นที่ยอมรับทั้งคนไทยและต่างชาติ เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ถูกใจสาวก “อีโค โปรดักต์” คุณอรกานต์ สายะตานันท์ คุณกานต์ เล่าว่า หลังจบปริญญาตรี คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง ทำงานเป็นครีเอทีฟโฆษณา 2 ปี ก่อนบินลัดฟ้าไปเรียนต่อ ป.โท ที่เมืองมิลาน ระหว่างเรียนปริญญาโท เกิดไอเดีย ทำ “จุกน้ำ” ปิดขวดในรูปแบบที่ทันสมัย เป็นทั้งจุกปิดขวดสุญญากาศ กรวยกรอกน้ำ และปากขวดที่ช่วยให้เทน้ำออกจากขวดง่ายขึ้น ช่วยให้ขวดแก้วสามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้ สำหรับที่มาของไอเดีย “จุกน้ำ” คุณกานต์ เล่าว่า จากการสังเกตเมืองที่อาศัยอยู่ มีขวดไวน์เหลือทิ้งจำนวนมาก จึงมองหาโอกาสสร้างรายได้ และตั้งใจอยากเพิ่มมูลค่าน้ำยางพาราของไทย เพราะไทยส่งออกยางพาราอันดับ 1 ของโลก เลยเป็นที่มาของแบรนด์ PARA (พาร่า)
“ไทยเด็ด” เปิดช่องทางค้า เพื่อวิสาหกิจชุมชน สู่ PTT Station กระทรวงพาณิชย์ PTTOR และ ธพว. ผนึกกำลังช่วยวิสาหกิจชุมชน สร้างช่องทางจัดจำหน่ายในสถานีบริการน้ำมัน เปิดตัวโครงการการปรับเปลี่ยนเพื่อยกระดับผลิตภัณฑ์ชุมชนในสถานีบริการ PTT Station หรือ โครงการ “ไทยเด็ด” ณ สถานีบริการน้ำมัน PTT Station สาขาสยาม ด่านขุนทด จังหวัดนครราชสีมา โดยโครงการดังกล่าวจะเริ่มเปิดจำหน่ายในเดือนพฤศจิกายน 2561 คาดว่าจะมีผู้แทนจำหน่ายสถานีบริการน้ำมันเข้าร่วมโครงการทั้งสิ้น 14 แห่ง และในปี 2562 จะเพิ่มขึ้นกว่า 100 แห่งทั่วประเทศ คุณวุฒิไกร ลีวีระพันธุ์ อธิบดีกรมพัฒนาธุรกิจการค้ากระทรวงพาณิชย์ กล่าวว่า “จากแนวคิดรัฐบาลต้องการช่วยเหลือชุมชนท้องถิ่น เกษตรกร ซึ่งมีจำนวนมากผลิตสินค้าแล้วไม่มีสถานที่และช่องทางจำหน่าย ทั้งนี้เพื่อสนองตอบนโยบายที่กระทรวงพาณิชย์ได้รับมอบหมาย โดยกรมพัฒนาธุรกจิการค้า เร่งขยายช่องทางการตลาดให้แก่ผลิตภัณฑ์ชุมชนของไทย โดยคำนึงถึงความหลากหลายของแหล่งกระจายสินค้าให้เข้าถึงผู้บริโภคได้ทุกกลุ่ม รวมถึงเป็นสถานที่ที่ประชาชนสามารถเลือกซื้อสินค้าได้อย่างสะดวก ในส่วนของสินค้าก็มีความพร้อมสำหรับการ
