เวเนซุเอลา ประเทศสวยงามในอเมริกาใต้ กลายเป็นข่าวดังไปทั่วโลก มีสื่อตะวันตกตั้งอกตั้งใจกระพืออย่างไม่วางมือมากว่าเดือน
ผู้คนกำลังเฝ้ามองการล่มสลายของเศรษฐกิจของเวเนซุเอลาอย่างเศร้าใจ เงินของประเทศนี้เฟ้อหลายสิบเท่าตัวในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา คือ เรียกว่าจะเท่ากับเศษกระดาษเข้าไปทุกที
ขนมปังแถวละ 900 กว่าบาท ไข่โก่โหลละ 500 บาท นี่หมายถึงต้องเข้าแถวรอทั้งวัน เพื่อจะมีโอกาสได้ซื้อ
แต่ที่หนักกว่าความเศร้าใจคือ อาการดราม่า งง-งง ที่ว่า เวเนซุเอล่า ดิ่งนรกจากประเทศที่ร่ำรวยที่สุดในอเมริกาใต้ มาเป็นประเทศที่ยากจนกระทั่งผู้คนไม่มีกิน ต้องคุ้ยขยะกิน บ้างกระเสือกกระสนหนีออกนอกประเทศอย่างสิ้นไร้ไม้ตอก เช่นนี้ได้อย่างไร
คือ แบบทำท่างงกันหนักว่ามันเป็นไปได้อย่างไร มันไม่น่าเป็นไปได้นี่นา หัวข้อข่าวที่กระจายทั่วโลกก็จะเน้นเช่นนี้ ออกมาในแนวดราม่าจากปราสาทสู่สลัม ทำนองนั้น
ดราม่าหนักไปกว่า คือ ด่านักการเมือง ซึ่งมักเป็นธรรมเนียมของคนที่รู้อะไรนิดหน่อยแล้วอยากออกความเห็น คือด่านักการเมืองไว้ก่อน ปาก้อนหินลงไป มันไม่ถูกหัวใครก็หัวใครสักคนแหละน่า
แต่ถ้าเราจะระลึกเวเนซุเอลาด้วยความจริงใจ และเรียงร้อยประสบการณ์อันขมขื่นน่าเศร้าใจของเขามาเตือนตน ข้อแรกเราต้องรู้เรื่องจริง เลิกมโน เลิกดราม่า
ความจริงเท่านั้น เป็นพาหนะ พาเราพ้นวังวนแห่งอวิชชา และหากเป็นไปได้จะพาเราพ้นทุกข์ หรือหาทางหลีกเลี่ยงทุกข์นั้น
อย่าลืมว่า ไม่ว่าใครจะว่าอย่างไรก็ตาม เศรษฐกิจของไทยไม่ได้ดีงามเลิศเลอจนจะจินตนาการถึงความล่มสลายไม่ได้
ดังนั้น ข้อควรรู้ หากเราจะไปเดินดูตลาดเวเนซุเอลาในช่วงแห่งความทุกข์ระทมนี้ด้วยกัน
ข้อแรกที่สำคัญยิ่ง ประเทศเวเนซุเอลา อาจรวยจากน้ำมัน แต่คนเวเนซุเอลาส่วนใหญ่ไม่เคยรวย ไม้ยมกร้อยตัว พวกเขาไม่เคยรวย นี่จำไว้เลย เวลาไปเดินตลาดคุณจะเห็นคนเวเนซุเอลาจริงๆ ที่ไม่ได้สวยขายาวเหมือนนางงามจักรวาลที่พวกเขาส่งออกมาในแต่ละปี (มากไปกว่านั้น อุตสาหกรรมนางงามของเขา เป็นทางออกหนึ่งของสาวๆ ที่จะก้าวข้ามความยากจน)
ย้ำอีกครั้ง น่าเบื่อแต่ต้องย้ำ เพราะเข้าใจผิดกันมากเหลือเกิน คนเวเนซุเอลาส่วนใหญ่ยากจน จำนวนมากยังอ่านหนังสือไม่ออก ไม่ได้รับการศึกษา
พวกด่าว่าเวเนซุเอลามาถึงวันนี้ได้เพราะการคอร์รัปชั่นของนักการเมืองนั้นต้องอ่านหนังสือเพิ่มเลยนะ หรือไม่ก็หยุดวิพากษ์วิจารณ์เรื่องที่รู้น้อยสักพัก
เพราะเวลาส่วนใหญ่ของเวเนซุเอลาปกครองโดยระบบเผด็จการ
น้ำมันซึ่งเป็นทรัพยากรหลักของประเทศถูกสูบขึ้นมาใช้ และกระจายความร่ำรวยหยิบมือท่ามกลางนายทุนต่างชาติ (ดัตช์ อังกฤษ และต่อมาก็อเมริกา) ข้าราชการขี้ฉ้อ และทหาร ในยุคที่ประเทศปกครองด้วยทหาร
ทุกครั้งที่ประชาธิปไตยกลับคืนมาในช่วงสั้นๆ (และมันมักจะสั้นจนน่าใจหาย) นักการเมืองที่มาจากการเลือกตั้งจะพยายามเรียกร้องเอาผลประโยชน์มหาศาลของน้ำมันนั้นกลับสู่ปากท้องของประชาชน พยายามจะดึงเอาอุตสาหกรรมน้ำมันมาอยู่ในมือของรัฐ (จะเป็นระบบสังคมนิยมหรืออะไรนั้นว่ากันทีหลัง สังคมนิยมอาจเหมาะกับประเทศเขาก็ได้ อย่าไปอี๊อ๊าสังคมนิยมทั้งที่บ้านตัวเองก็หัวมังกุท้ายมังกร จะเป็นอะไรก็ไม่เป็นสักอย่าง)
และพวกเขาที่ว่านั้นก็ถูกรัฐประหารซ้ำแล้วซ้ำเล่า การปราบปราม การฆ่ากันกลางเมือง เป็นเรื่องชาชินของคนเวเนซุเอลา น้ำมันอยู่ในมือต่างชาติอย่างมั่นคงด้วยการหนุนหลังของทหาร
ดังนั้น การล่มสลายของเศรษฐกิจของประเทศนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเพราะนักการเมืองที่ขึ้นมาปกครองประเทศในช่วงสั้นๆ หรือจะมโนว่านักการเมืองที่ไม่มีอาวุธในมือ มันจะเป็นซุปเปอร์แมนกินดีหมีฆ่าไม่ตาย
ความทุกข์ของเวเนซุเอลาก่อนระเบิดวันนี้ มันสะสมนานหลายสิบปี ซ้ำเติมโดยการแย่งชิงทรัพยากรจากปากประชาชนทุกครั้งที่เผด็จการครองเมือง
ช่วงอดีตประธานาธิบดีชาเวซ ปกครองประเทศ และ “บังอาจ” รับเอากิจการน้ำมันของต่างชาติมาเป็นของรัฐเมื่อ 10 กว่าปีก่อน เวเนซุเอลาถูกแซงก์ชั่นจากประเทศตะวันตก โดยเฉพาะอเมริกา โทษของเขาคือ “บังอาจ” นั่นแหละ ไม่มีข้อหาอื่นใด เวเนซุเอลาในช่วงถูกแซงก์ชั่นก็ต้องดิ้นรนเอาตัวรอด ไม่คุกเข่าให้ตะวันตก
เป็นเรา เราจะไม่ทำอย่างนี้หรอกหรือ?
ช่วงชาเวซตัวแสบของอเมริกาปกครองประเทศ ชีวิตของประชาชนดีขึ้น คนจนได้เรียนหนังสือ มีงานทำ ดัชนีเศรษฐกิจดีขึ้น ตัวเลขเหล่านี้จัดทำโดยประเทศตะวันตกที่เกลียดชาเวซเป็นอย่างมาก ดังนั้น เขาคงไม่โกหกใช่ไหม
แต่ชาเวซก็ไม่ฉลาด ที่กู้ยืมหนัก ส่วนหนึ่งเพราะสินค้าอาหารต้องซื้อหมด และใช้เงินจากการขายน้ำมันอย่างเดียว โดยไม่ได้สร้างกำลังการผลิตในประเทศ
แต่ก็นั่นแหละ ชาวเวเนซุเอลาค่อนประเทศ จมกับความยากจนและไร้การศึกษา ทรัพยากรมนุษย์ของเวเนซุเอลา นอกเหนือจากนางงามจักรวาลแล้ว อยู่ในระดับย่ำแย่ อันนี้ยืนยัน
ชาเวซตายเพราะมะเร็งเมื่อไม่กี่ปีก่อน ตลอดเวลา 10 กว่าปีที่อยู่ในอำนาจเขาไม่เคยมีข่าวเรื่องคอร์รัปชั่น แม้จะในสื่อของอเมริกาที่เกลียดเขาเป็นกิ้งกือไส้เดือน สิ่งที่สื่อตะวันตกทำกับชาเวซคือทำให้เขาเป็นตัวตลก กึ่งบ้ากึ่งดี แต่วันนี้เขาตาย คนของเขาร้องไห้ทั้งประเทศ
ความตายของชาเวซ มาพร้อมกับราคาน้ำมันดิ่งเหว ประเทศเจ้าหนี้เลิกให้กู้และเรียกเงินคืน ส่วนหนึ่งเพราะเศรษฐกิจประเทศดูจะดิ่งเหวตามน้ำมัน อีกส่วนคือคนที่จะมาต่อชาเวซ คือมาดูโร่นั้น ไม่มีใครเชื่อน้ำยา ชาเวซก็โง่พอที่จะไม่เตรียมคนให้ทำงานต่อจากตน
ไอเอ็มเอฟ บีบคอเวเนซุเอลาอย่างหนัก คาดว่าไม่นานจะเข้าควบคุมการเงินการคลังของประเทศ
ไอเอ็มเอฟ เป็นประเทศตะวันตก พวกเดียวกับที่มองชาเวซเป็นกิ้งกือไส้เดือน และมองเวเนซุเอลาเป็นประเทศตลกกระจอกๆ ที่ส่งออกนางงามอย่างเดียว
เราเดินผ่านตลาดเวเนซุเอลาอย่างเศร้าใจ และภาวนาให้พวกเขาปลอดภัย
“ป้าบุญคาเฟ่” ร้านอาหารที่สร้างปรากฏการณ์ลูกค้าแห่เข้าใช้บริการจนล้นทะลัก สร้างกระแสบอกต่อถึงบรรยากาศร่มรื่น สวยงาม เครื่องเล่นจัดเต็มสำหรับน้องๆ หนูๆ มีมุมเก๋ๆ ให้ถ่ายรูปไม่มีเบื่อ อาหารอร่อย สะอาด และบริการประทับใจที่เป็นเสน่ห์ที่ใครก็ตาม เมื่อมาเยือนต่างตกหลุมรัก ซึ่งเบื้องหลังความสำเร็จ เกิดจากแนวคิดที่เรียบง่ายแต่ทรงพลัง นั่นคือ “เอาใจเขา มาใส่ใจเรา” เพื่อให้ทุกคนที่เข้ามายังดินแดนแห่งนี้ มีแต่ความสุข และอยากใช้เวลาอยู่ให้นานที่สุด คุณอำพล ยุติศรี เจ้าของธุรกิจ “ป้าบุญคาเฟ่” เล่าให้ฟังถึงจุดเริ่มต้นธุรกิจร้านอาหารเมื่อกว่า 10 ปีที่แล้ว เวลานั้น รับราชการอยู่เมืองพัทยา ทำหน้าที่ดูแลวางระบบจัดสวนสาธารณะครบวงจรในพื้นที่เมืองพัทยาและอยากจะหารายได้เสริมจากงานประจำ ทำให้ริเริ่มเปิดร้านอาหารเล็กๆ ในพื้นที่ของ “ป้าบุญ” ตั้งอยู่ในเมืองพัทยา ใช้ชื่อร้านว่า “ครัวบ้านป้าบุญ” เพื่อให้เกียรติเจ้าของสถานที่ ทั้งที่ไม่เคยมีประสบการณ์การทำธุรกิจร้านอาหารมาก่อนเลย แต่สิ่งสำคัญที่คุณอำพลใช้เป็นแกนหลักในการสร้างร้านอาหารตามความฝัน คือต้องการแก้ไขปัญหาที่ตัวเองเคยประสบเมื่อไปใช้บริการร้านอาหารต่างๆ ด้
ลูกค้ายังเต็มร้าน แต่สั่งของหวานน้อยลง โต๊ะยังแน่น แต่ใช้เวลานานขึ้นก่อนตัดสินใจ บางโต๊ะถามหาเซ็ตที่คุ้มกว่า บางโต๊ะเปิดมือถือเทียบราคา หรือเลือกใช้สิทธิประโยชน์จากบัตรเครดิตอย่างคุ้มค่า สิ่งที่เคยเป็น “การสั่งแบบไม่ต้องคิด” วันนี้กลายเป็น “การตัดสินใจที่ต้องคิดมากขึ้น” สำหรับคนทั่วไป เพราะคาดหวังว่าทุกบาทที่จ่าย ไม่ว่าจะผ่านเงินสดหรือบัตรเครดิค ต้อง “คุ้มจริง” นี่อาจเป็นเพียงพฤติกรรมเล็กๆ ระหว่างมื้ออาหาร แต่สำหรับผู้ประกอบการร้านอาหาร นี่คือสัญญาณเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นจริงทุกวันหน้าร้าน เพราะร้านอาหารคือหนึ่งในธุรกิจแรกๆ ที่มองเห็นกำลังซื้อผ่านบิลอาหาร คือมุมมองของ “คุณจีรภัทร ศรีทองคำ” ผู้ก่อตั้ง “พาสต้า อาม่า” จากอดีตสายงาน HR สู่ธุรกิจร้านอาหารหลายแบรนด์ ทั้ง พาสต้า อาม่า, ปูนแดง แกงร้อน และ KARAMIZU ที่เติบโตจนมีมูลค่ารวมเกือบ 400 ล้านบาท ภายในเวลาเพียง 5–6 ปี เบื้องหลังความสำเร็จนี้ไม่ได้เกิดจากแค่เมนูฮิต แต่เกิดจากการอ่านลูกค้าให้ทัน บริหารต้นทุนอย่างแม่นยำ สร้างทีมให้แข็งแรง และวาง “ระบบหลังบ้าน” ให้พร้อมรองรับการเติบโต รวมถึงการเลือกพาร์ทเนอร์ด้านการชำระเงินอย่างเคทีซี ที่ช่วยใ
ท่ามกลางบรรยากาศความคึกคักของโครงการ “ไทยช่วยไทยพลัส 60/40” ก่อนที่จะเปิดให้ร้านอาหารลงทะเบียนเลือกเข้าร่วมแพลตฟอร์มดีลิเวอรีในวันที่ 10 มิถุนายนนี้ หลายแพลตฟอร์มได้ทำแคมเปญพิเศษเพื่อขานรับโครงการ อย่างแกร็บฟู้ดที่มีการลดค่าคอมมิชชันให้เหลือ 9% แถมด้วยแพ็กเกจสิทธิประโยชน์ถึง 10 เด้งเพื่อสนับสนุนเหล่าร้านอาหาร ซึ่งหากย้อนดูความสำเร็จจากโครงการ “คนละครึ่งพลัส” เมื่อปีที่ผ่านมา มีร้านอาหารหลายแห่งที่สามารถต่อยอดโอกาสจากโครงการดังกล่าวจนสร้างการเติบโตทางธุรกิจได้อย่างน่าสนใจ หนึ่งในนั้นคือ “ปุ๊ เย็นตาโฟ พระราม 9” ที่สามารถสร้างรายได้ทะลุหลักล้าน และ “PREP & POUR by Kitchen 501” ที่มียอดขายเติบโตต่อเนื่องสูงเกือบ 10 เท่าแม้จะจบโครงการไปแล้ว ซึ่งถือเป็นตัวอย่างที่น่าสนใจสำหรับผู้ประกอบการร้านอาหารในการเตรียมความพร้อมเพื่อคว้าโอกาสใหญ่ที่กำลังจะมาถึง “ปุ๊ เย็นตาโฟ พระราม 9” ราคาดี ระบบเป๊ะ สูตรลับยอดขายโตทะลุล้าน สำหรับร้าน “ปุ๊ เย็นตาโฟ พระราม 9” ภายใต้การดูแลของ นุ้ย – อรุณี เอื้อวิทยาศุภร เบื้องหลังยอดขายทะลุล้านมาจากแนวคิด “อาหารคุณภาพดีในราคาที่เข้าถึงได้” รวมถึงการใช้กลยุทธ์เพิ่มมู
เรื่องราวของ คุณตุล-ธรพร โถวรุ่งเรือง คุณแม่ที่อยากให้ลูกพูดภาษาไทยได้ จนกลายเป็นจุดเริ่มต้นของการเปิดโรงเรียนสอนภาษาไทยในนครซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย โดยใช้หลักสูตรที่เธอและครูสอนภาษาไทยหลายท่านร่วมกันพัฒนาจากประสบการณ์จริงและปัญหาที่พบในการสอน ก่อนปรับรูปแบบสู่ “คลาสออนไลน์” ที่สามารถเข้าถึงนักเรียนได้จากหลายประเทศทั่วโลก พร้อมต่อยอดเป็นโอกาสสร้างอาชีพให้กับครูและผู้ที่สนใจสอนภาษาไทยแก่ชาวต่างชาติ ท่ามกลางกระแสความนิยมประเทศไทยที่เพิ่มขึ้น ทั้งจากศิลปินไทย ซีรีส์วาย อาหารไทย และซอฟต์พาวเวอร์ด้านต่างๆ ที่ดึงดูดให้ชาวต่างชาติหันมาเรียนภาษาไทยมากขึ้น จากแม่ที่อยากให้ลูกพูดไทยได้ สู่ติวเตอร์สอนภาษา คุณตุลย้ายไปอยู่นครซิดนีย์ ประเทศออสเตรเลีย ตั้งแต่สมัยเรียนมหาวิทยาลัย ก่อนสร้างครอบครัวกับสามีชาวจีนและมีลูกวัย 7 ขวบ เธออยากให้ลูกพูดภาษาไทยได้ แต่หาครูสอนค่อนข้างยาก จึงเห็นโอกาสทางธุรกิจร่วมกับคุณครูคนไทยจากวิ่งไปสอนเด็กตามบ้านสู่การเปิดโรงเรียนสอนภาษาในปี 2018 ก่อนปิดตัวปี 2019 เพราะเจอโควิด เธอมองเป็นความโชคดี เพราะก่อนหน้านี้ต้องแบกค่าเช่าสถานที่ราคาสูง เปิดสอนจริงๆ ได้แค่วันเสาร์-อาทิ
