ปลูกผักสลัด
จากสาวเมืองกรุง มุ่งสู่บ้านเกิด คุณรุ่งฟ้า วชิรถาวรชัย อดีตพนักงานประจำบริษัทเอกชนในกรุงเทพฯ ปัจจุบันได้ผันตัวเองเป็นเกษตรกรเต็มตัว โดยได้เข้าร่วมกิจกรรมการอบรมของสำนักงานเกษตรจังหวัดตรัง กรมส่งเสริมการเกษตร และได้ผ่านการอบรมเป็น Young Smart Farmer เหตุผลในการกลับมาอยู่บ้านในครั้งนี้ คุณฟ้า บอกว่า ไม่ได้มีอะไรมาก แค่ได้อยู่กันพร้อมหน้าพร้อมตาของคนในครอบครัว ได้กลับมาดูแลพ่อแม่ ได้มีเวลาเลี้ยงดูสอนลูกน้อยได้อย่างเต็มที่ เพื่อให้เป็นเด็กและผู้ใหญ่ที่มีคุณภาพ และอยากพัฒนาบ้านเกิดของตัวเองด้วย จึงหันมาเลือกทำการเกษตร เพราะการเกษตรสามารถสร้างความมั่นคงทางอาหารให้กับครอบครัว สามารถสร้างรายได้ให้กับครอบครัว การปลูกผักสลัดจึงเป็นทางเลือกและได้ประเมินความสนใจของธุรกิจแล้วว่ายังมีโอกาสทางการตลาดสำหรับเทรนด์คนรักสุขภาพและอาหารปลอดภัยของกลุ่มลูกค้าในจังหวัดตรัง และทำเลเหมาะสมไม่ไกลจากตัวเมืองมากนัก ได้เริ่มปลูกผักไฮโดรโปนิกส์ โดยใช้ชื่อว่า “สวนผักข้างบ้าน” BesideHome Farm ตั้งอยู่ตำบลนาบินหลา อำเภอเมืองตรัง ฟาร์มปลูกผักสลัดด้วยระบบไฮโดรโปนิกส์ ปลอดสารพิษ ไร้ยาฆ่าแมลง 100 เปอร์เซ็นต์ ผ่านการรับรองม
ปัจจัย 4 ถือเป็นพื้นฐานสำคัญในการดำรงชีวิตของมนุษย์ ได้แก่ อาหาร ยา เครื่องนุ่งห่ม และที่อยู่อาศัย แต่ในยุคปัจจุบันนอกจากปัจจัย 4 แล้ว ความมั่นคงทางการเงิน กลายเป็นปัจจัย 5 เพราะเป็นสิ่งจำเป็นในการช่วยพยุงให้เราปลอดภัยและอยู่รอดได้ ด้วยสถานการณ์การเกิดโรคระบาดโควิด-19 ที่ผ่านมาได้พิสูจน์ให้เห็นแล้วว่า ความมั่นคงทางการเงินสำคัญอย่างไร และทำให้กระจ่างว่าการมีรายได้จากช่องทางเดียวอาจไม่เพียงพออีกต่อไป ซึ่งที่ผ่านมาหลายคนเริ่มตื่นตัวและต่อยอดสร้างรายได้เสริมกันเป็นจำนวนมาก หากใครกำลังมองหาช่องทางเพิ่มความมั่นคงทางการเงิน ฉบับนี้เทคโนโลยีชาวบ้านขอแนะนำการปลูกผักสลัดในกล่องโฟมสร้างอาชีพเสริม ที่ไม่จำเป็นต้องมีพื้นที่มาก หรือใช้เงินลงทุนที่สูง ก็สามารถทำได้ แถมสร้างรายได้ดีมากๆ อีกด้วย คุณวิพักตร์ อุดทา หรือ คุณก้อย เจ้าของฟาร์มฮัก ผักไฮโดร ตั้งอยู่ที่บ้านอีเลี่ยน ตำบลหนองขอนกว้าง อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี สาวแบงก์ปลูกผักสลัดในกล่องโฟมเป็นอาชีพเสริม ต้นทุนต่ำ ใช้พื้นที่ไม่มาก มีงานประจำก็ทำได้ ผลตอบแทนดี ยิ่งขยันยิ่งมีรายได้เพิ่ม คุณก้อย เล่าให้ฟังว่า ปัจจุบันตนเองทำงานเป็นพนักงานธนา
โดยปกติเราแค่คิดว่าการปลูกผักเอาไว้บริโภคในครัวเรือน เพียงอย่างเดียว แต่การปลูกผักอินทรีย์ข้างบ้านยังสามารถรักษาสุขภาพได้เนื่องจากผักที่เราปลูกกินเองย่อมไม่มีสารพิษตกค้างเพราะเราไม่ได้ใช้สารเคมีเหล่านี้ในการปลูก เรารับรู้กันทั่วไปว่าผักส่วนใหญ่มีการผลิตแบบใช้สารเคมี ชนิดที่คนปลูกไม่ได้กิน คนกินไม่ได้ปลูก การที่เรากินเฉพาะผักที่ปลูกก็เป็นการประหยัดค่าใช้จ่ายแล้วยังประหยัดค่ารักษาโรคได้อีกด้วย เรื่องราวในคราวนี้ผู้เขียนไม่ได้ถ่ายทอดความรู้เรื่องการทำเกษตร แต่เป็นการถ่ายทอดเรื่องราวของแรงบันดาลใจของการทำการเกษตร ผู้เขียนคิดว่าคนทำการเกษตรในเรื่องนี้เข้าถึงความคิดของการทำเกษตรยั่งยืนอย่างลึกซึ้ง คุณพสุธ รัตนบรรณางกูร หรือ คุณโพธิ์ เล่าให้ฟังว่า “ผมจบปริญญาเอกสาขาวิศวกรรมเคมี จากมหาวิทยาลัยสแตนฟอร์ด สหรัฐอเมริกา เมื่อปี พ.ศ. 2545 ได้ทำงานในบริษัทยาที่อเมริกาได้ 5 ปี มีความรู้สึกคิดถึงเมืองไทย รู้สึกอยากกลับบ้านเกิด เพราะคุณพ่อคุณแม่ยังอยู่ที่เมืองไทย ที่อเมริกาสะดวกและทันสมัยก็จริง แต่ความรู้สึกว่าบ้านเราคล่องตัวกว่า ก็เลยกลับมาเมืองไทย เพื่อเปิดกิจการส่วนตัว ต่อมาได้เจอกับคู่ชีวิตคือ คุณห
เทคโนโลยีการเกษตร คือการใช้เทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้นมาเพื่อปรับปรุงประสิทธิภาพและผลกำไรในภาคเกษตรกรรม ปัจจุบันภาคเกษตรกรรมในเมืองไทยเริ่มตื่นตัว เห็นได้จากหลายฟาร์มที่มีการนำเอานวัตกรรมและเทคโนโลยีการเกษตรเข้ามาใช้บริหารจัดการภายในฟาร์มกันมากขึ้น เพื่อให้การทำเกษตรเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและแม่นยำ ทั้งในเรื่องของคุณภาพ ปริมาณผลผลิต รวมถึงช่วยลดปัญหาด้านแรงงานขาดแคลน คุณเสาวนีย์ ภูมิลุน หรือ คุณเปรี้ยว นักวิชาการเกษตร บริษัท กรีนพลัส ฟาร์ม อยู่ที่บ้านคำบง ตำบลสะอาด อำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น เกษตรกรรุ่นใหม่ มุ่งหน้าทำในสิ่งที่รักคือการทำเกษตร พร้อมเรียนรู้และเปิดใจการนำเทคโนโลยีการเกษตรเข้ามาปรับใช้เพื่อผลลัพธ์ที่ดีกว่า คุณเปรี้ยว เล่าให้ฟังว่า ตนเองเรียนจบคณะเกษตรศาสตร์ จากมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม หลังเรียนจบก็ได้กลับมาประกอบอาชีพเป็นเกษตรกรทำฟาร์มปลูกผักไฮโดรโปนิกส์เล็กๆ เป็นของตนเอง เป็นระยะเวลาประมาณ 1 ปี จากนั้นได้ตัดสินใจหยุดพักงานที่สวน เพื่อต้องการหาความรู้ และประสบการณ์ด้านใหม่ๆ สำหรับนำมาประยุกต์ต่อยอดทำฟาร์มปลูกผักของตัวเองในอนาคตให้ดียิ่งขึ้น จึงตัดสินใจไปสมัครงานที่บริษัท กรี
ความรับผิดชอบ ความอดทน ความขยันหมั่นเพียร และความซื่อสัตย์ คำสั้นๆ ง่ายๆ เหล่านี้ยังใช้ได้จริงเสมอ ไม่ว่าจะผ่านมากี่ยุคสมัย หรือใช้กับสายงานอาชีพใดๆ ถ้าใครยึดคำมั่นเหล่านี้ เชื่อว่าจะเป็นหนทางสู่ความสำเร็จในการประกอบอาชีพการงานได้ไม่ยาก คุณธนวัฒน์ ว่องไวตระการ หรือ คุณเต๋า ประธานวิสาหกิจชุมชนเกษตรอินทรีย์ด่านมะขามเตี้ย อยู่บ้านเลขที่ 49 หมู่ที่ 10 ตำบลด่านมะขามเตี้ย อำเภอด่านมะขามเตี้ย จังหวัดกาญจนบุรี เกษตรกรรุ่นใหม่ไฟแรง ที่เป็นแรงขับเคลื่อนสำคัญในการผลักดันให้เกิดการรวมตัวจัดตั้งกลุ่มวิสาหกิจชุมชน เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตความเป็นอยู่ของทุกคนให้ดีขึ้น จากความพยายามตั้งใจสร้างมาตรฐานสินค้าเกษตรอินทรีย์ จนสามารถปลูกผักส่งห้างค้าส่งขนาดใหญ่ของประเทศไทยได้สัปดาห์ละ 2 ตัน สร้างรายเข้ากลุ่มสัปดาห์ละ 2 แสน คุณเต๋า เล่าให้ฟังว่า เริ่มปลูกผักมาตั้งแต่สมัยตอนที่ยังเรียนมหาวิทยาลัย ปี 1 เทอม 2 คือเรียนไปด้วยปลูกผักไปด้วย จนกระทั่งเรียนจบมาก็ยังปลูกผักและยึดอาชีพเกษตรหารายได้เลี้ยงครอบครัวมาจนถึงทุกวันนี้ หากย้อนกลับไปเมื่อ 4-5 ปีก่อนตอนที่ยังเรียนมหาวิทยาลัยอยู่ ถามว่าทำไมคนรุ่นใหม่อย่างตนเองถึ
การทำงานเป็นมนุษย์เงินเดือนมีความสุขที่ไม่ต้องรับผิดชอบทั้งกิจการ รับผิดชอบเฉพาะในตำแหน่งหน้าที่เพราะเราไม่ใช่ผู้จัดการใหญ่ ความเครียดก็มีมากน้อยตามตำแหน่ง ยิ่งใหญ่ยิ่งหนาวเหมือนที่เขาว่าไว้ แต่ความเครียดของมนุษย์เงินเดือนก็หาทางออกไม่ค่อยได้เนื่องจากมีเวลาต้องทำงานเป็นเรื่องจำกัด แต่ก็ไม่ใช่ว่าจะไม่สามารถทำได้เสียเลย คุณนิรันดร์พัชร์ ธนบดีนพคุณ หรือ คุณจิ๊กโก๋ และ คุณดุจภาภร ศรีสุวะ หรือ คุณแข เป็นคู่ชีวิตที่มีความรักในธรรมชาติและเกษตรเหมือนกัน ทั้งคู่ทำงานในโรงงานผลิตฮาร์ดดิสก์ไดร์ฟเหมือนกัน ที่อำเภอสูงเนิน จังหวัดนครราชสีมา และโดยพื้นเพทั้งคู่เป็นคนในโคราชแต่อยู่ต่างอำเภอ คุณจิ๊กโก๋ เล่าให้ฟังว่า จบการศึกษาช่างอิเล็กทรอนิกส์ จากช่างกลพณิชยการนครราชสีมา เมื่อปี 2545 และได้มาทำงานที่โรงงานดังกล่าวในตำแหน่งช่างเทคนิค Engineering specialist ที่โรงงานจังหวัดสมุทรปราการ แต่ต่อมาได้ย้ายกลับมาอยู่โรงงานที่จังหวัดนครราชสีมา แต่โรงงานกับบ้านคือ อำเภอสูงเนิน กับอำเภอด่านขุนทด ไกลกัน ไม่อยากเดินทางจึงหาซื้อที่ดินเปล่าหลังโรงงานที่ทำอยู่ซึ่งมีขนาด 100 ตารางวา เพราะไม่ชอบบ้านจัดสรรรู้สึกไม่เป็นส่
การสื่อสารด้วยเทคโนโลยีในปัจจุบันล้ำสมัยจนคาดไม่ถึง เมื่อ 40 ปีก่อนถ้าใครพูดว่าอีกหน่อยเราจะมีโทรศัพท์มือถือติดตัวกันทุกคน และเมื่อโทร.แล้วสามารถเห็นหน้ากันทั้งสองฝ่าย เหมือนคุยกันต่อหน้า คงจะมีคนหัวเราะเยาะ ในสมัยนั้นโทรศัพท์บ้านก็ไม่ใช่จะมีกันทุกบ้าน การได้โทรศัพท์บ้านเครื่องแรกของผมต้องซื้อเบอร์ราคาแพงจากคนอื่น ไม่ใช่จากองค์การโทรศัพท์ด้วยซ้ำ ในช่วงที่เริ่มมีโทรศัพท์กันก็ไม่มีใครนึกว่าจะมีสมาร์ทโฟนที่สามารถทำอะไรได้หลายอย่าง และมีแอปพลิเคชั่น สามารถดูข่าวสารได้อย่างฉับไว ไม่ต้องง้อสำนักงาน พูดได้ว่าทุกคนที่มีมือถือมีสัญญาณโทรศัพท์ก็สามารถเสนอข่าวได้อย่างรวดเร็ว นั่นคือความสิ้นหวังของสื่อสิ่งพิมพ์ หนังสือพิมพ์หลายหัวเริ่มเลิกกิจการ ชีวิตตอนเช้าคนไม่ต้องนั่งอ่านหนังสือพิมพ์ การเรียนรู้ทางการเกษตรก็เช่นกัน เราไม่จำเป็นต้องไปเรียนวิชาเกษตรในมหาวิทยาลัยอีกแล้ว เราสามารถดูได้ทางสื่อออนไลน์หลายรูปแบบ เพียงแต่ขอให้คิดวิเคราะห์ต่อเท่านั้น เพราะในสื่อออนไลน์มีทั้งเรื่องจริงและเรื่องไม่จริง คุณต่าย หรือ คุณรัตติกาล สุวรรณธาดา จบการศึกษาระดับปริญญาตรี สาขาวิศวกรรมคอมพิวเตอร์ จากมหาวิทยาลัยขอนแก
บทบาทของผู้มีรายได้จากเงินเดือน จำต้องแสวงหาความก้าวหน้าในตำแหน่งและเงินเดือนที่จะเพิ่มขึ้นตามความรับผิดชอบ ยิ่งนานความรู้สึกยิ่งกดดัน ยิ่งห่างเหินจากความสุข เพราะว่าเป้าหมายเราทำงานเพื่อเงินและตำแหน่ง ในใจลึกๆ มักโหยหาอดีตที่เคยวิ่งเล่นหลังบ้าน ในสวนของพ่อ แม่ ปู่ ย่า ตา ยาย หรือสวนของคนอื่น ความรู้สึกนั้นจะกลับคืนมาเสมอเมื่อเกิดความเครียดในการทำงานและการใช้ชีวิตประจำวัน การคร่ำเคร่งกับการจราจรในเมืองใหญ่ การที่ต้องเลี้ยงดูลูกเต้าเป็นภาระและหน้าที่ที่ยิ่งใหญ่ ความกดดันของเด็กในเรื่องการศึกษาในโรงเรียนก็มากกว่าเด็กในชนบท ช่วงก่อน นิตยสารเทคโนโลยีชาวบ้าน ได้จัดงานเกษตรในห้างสรรพสินค้าหลายครั้ง มีโอกาสได้ไปช่วยงานทุกครั้ง มักมีคนมาคุยที่บูธบ่อยๆ เรื่อง “อยากลาออกไปทำเกษตรบ้าง จะเริ่มต้นยังไงดี” คำถามนี้ยอดฮิตเลยสำหรับคนเมือง ได้สอบถามความพร้อมหลายอย่างที่น่าจะเป็นตัวตัดสินได้ว่าควรไปทำเกษตรไหม มักจะไม่ผ่านความพร้อมนี้ แต่ก็เห็นความมุ่งมั่นในแววตาทุกคน หวังว่าในโอกาสต่อไปคงจะได้พบท่านเหล่านั้นในวงการเกษตร และได้ถูกนำมาเขียนให้อ่านเพื่อเป็นประโยชน์แก่คนอื่นๆ บ้าง คุณปรเมนทร์ ประมะโข หรือ ค
คุณธีรพงษ์ ทาหล้า เจ้าของสวนผักอินทรีย์ สวนผักดอยโอเค ในพื้นที่ตำบลบ่อหลวง อำเภอฮอด จังหวัดเชียงใหม่ เกษตรตำบลผู้มีหัวใจรักและคลั่งไคล้การทำเกษตรมาตั้งแต่วัยเด็ก สานฝันควบคู่กับการทำงานข้าราชการ อีกทั้งยังมองเห็นว่าการทำเกษตรแบบเดิมโดยใช้สารเคมีของครอบครัวนั้น ไม่ตอบโจทย์การใช้ชีวิตในอนาคตระยะยาว จึงตั้งใจที่จะเปลี่ยนมาทำเกษตรแบบอินทรีย์ โดยการเรียนต่อปริญญาโทจากคณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เพื่อนำวิชาความรู้ที่ได้รับมานั้น พัฒนาและต่อยอดธุรกิจของครอบครัวและสร้างแบรนด์ผักที่ชื่อว่า “ผักดอยโอเค” จุดเริ่มต้นของการทำสวนผักอินทรีย์ สวนผักดอยโอเค เริ่มจากที่บ้านมีการทำเกษตรแบบเดิม ใช้สารเคมีเยอะมาก ในการปลูกพริก มะเขือเทศ กะหล่ำปลี ในอดีตเมื่อ 30 ปีที่แล้ว คุณธีรพงษ์จึงเริ่มขออนุญาตใช้พื้นที่ของพ่อและแม่ จำนวน 1-2 งาน ในการที่จะปลูกผักสลัด ระหว่างรอผลผลิตพริก กะหล่ำปลี และมะเขือเทศ ซึ่งกว่าจะเก็บเกี่ยวผลผลิตต้องใช้เวลานานพอสมควร คุณธีรพงษ์จึงมองเห็นช่องทางการมีรายได้เพิ่ม โดยการปลูกพวกผักใบ ทำให้มีรายได้เพิ่มมากขึ้นในรายสัปดาห์ เพื่อนำมาเป็นค่าแรงของคนงานโดยที่ไม่ต้องรอการเก็บเกี่ยวผ
ใครหลายคนหันไปปลูกผักสลัดไว้ทานเองที่บ้าน เพราะต้องการความปลอดภัยจากสารเคมี ไทยออยล์ได้ขอให้พันธมิตรจาก “โครงการนวัตกรรมสร้างรอยยิ้ม (Smart Farming)” มาเปิดเผยเคล็ดลับในการปลูกผักสลัดไว้รับประทานที่บ้านแบบง่ายๆ คุณวิโรจน์ มีนะพันธ์ รองกรรมการผู้จัดการใหญ่ ด้านกำกับองค์กรและกิจการสัมพันธ์ บริษัท ไทยออยล์ จำกัด (มหาชน) กล่าวว่า “โครงการนวัตกรรมสร้างรอยยิ้ม (Smart Farming)” เน้นการใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยีมาใช้ เพื่อยกระดับกระบวนการผลิตและการเพาะปลูก พัฒนาระบบโครงสร้างพื้นฐานไปสู่การผลิตสินค้าเกษตรวิถีใหม่ ประกอบด้วย 1.) โครงการที่ อ.บางพระ จ.ชลบุรี ภายใต้ความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลตะวันออก วิทยาเขตบางพระ ส่งเสริมให้เกษตรกรปลูกพืชประเภทผักสลัด 2.) โครงการที่เรือนจำกลาง ต.คลองกิ่ว อ.บ้านบึง จ.ชลบุรี เน้นด้านการพัฒนาคุณภาพชีวิต สร้างอาชีพ สร้างโอกาสให้กับผู้ต้องขัง ได้ฝึกทักษะฝึกอาชีพด้านการเกษตรเพื่อให้ผู้ต้องขัง สามารถนำความรู้ไปประกอบอาชีพต่อได้ภายหลังการพ้นโทษ และ 3.) โครงการที่ อ.สว่างวีระวงศ์ จ.อุบลราชธานี ตั้งเป้าหมายให้เป็นศูนย์การเรียนรู้เพาะปลูกใบบัวบก เพื่อนำมาแปรรูปส
