น้ำพริกเผาลูกหมากมาด
สถานการณ์ที่คนไทยจำต้องกักตัว จำกัดพื้นที่ เปลี่ยนพฤติกรรม อันเนื่องจากการระบาดรอบ 2 ของโรคโควิด-19 นี้ คงทำให้การเดินทางไปไหนมาไหนค่อนข้างขลุกขลักอยู่นะครับ หลายคนต้องทำงานอยู่ที่บ้านมากขึ้น บางบ้านเพิ่มสัดส่วนการทำกับข้าวกินเองมากกว่าแต่ก่อน ผมเลยอยากชวนทำอะไรกินง่ายๆ ที่ทั้งเป็นกับข้าววิถีท้องถิ่นดั้งเดิมของเรา ทั้งมีความพิเศษเฉพาะตัว แต่ดูจะสาบสูญร่องรอยไปเกือบหมดแล้วในปัจจุบัน กับทั้งมีความเข้าใจที่ไขว้เขวเล็กน้อยในนิยามความหมาย พลอยทำให้เราเข้าใจหน้าตาและรสชาติของกับข้าวโบราณบางอย่างผิดเพี้ยนไปบ้าง นั่นก็คือ “น้ำพริกเผาลูกหมากมาด” ครับ ผมอยากเชื่อว่า คนไทยส่วนใหญ่คงไม่คุ้นชื่อน้ำพริกนี้กันแล้ว ร่องรอยของมันปรากฏในหนังสือ ตำราปรุงอาหาร สำรับรอบปี ของ จีบ บุนนาค (พ.ศ. 2476) หนังสือบรรยาย “น้ำพริกลูกละมาดปรุง” นี้ไว้เหมือนวิธีตำน้ำพริกแบบบ้านๆ ทั่วไป คือ “ล้างพริกแห้งผึ่งให้สะเด็ดน้ำ แกะเมล็ดให้หมด คั่วให้สุกแต่อย่าให้ไหม้ ปอกหอม กะเทียมหั่น ผึ่งแล้วคั่วให้เหลืองแก่ คั่วลูกละมาด ป่นให้ละเอียด ใช้แต่น้อยพอมีกลิ่น” จากนั้นตำเข้าด้วยกัน แล้ว “ผะสมน้ำเคยดี น้ำตาลหม้อ น้ำส้มมะขาม เอาขึ้น
