ลดต้นทุนทำนา
อาชีพเพาะกล้าข้าว ธุรกิจเกษตรสมัยใหม่ ลดการสูญเสียต้นทุน เพราะลดปริมาณการสูญเสียเมล็ดข้าวระหว่างเพาะปลูก และยังช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการเจริญเติบโต เนื่องจากการเพาะกล้าก่อนลงแปลงจะช่วยลดความสูญเสียของต้นอ่อนจากโรคและแมลงต่างๆ และทุกวันนี้ ต้นทุนทำนาสูงขึ้นเรื่อยๆ ทั้งค่าปุ๋ย ค่าแรง อีกทั้งการทำนาหว่านก็ประสบปัญหาตามมา ทั้งวัชพืช ข้าวดีด ต้นข้าวไม่แข็งแรง รวมทั้งปัญหาภัยแล้ง น้ำท่วม ที่ทำให้ผลผลิตเสียหาย เป็นเหตุผลให้ชาวนาในจังหวัดกาฬสินธุ์หลายรายฝ่าวิกฤตต้นทุนทำนาสูง เน้นปลูกข้าวที่ได้คุณภาพ โดยนำนวัตกรรมทำนายุคใหม่เข้ามาใช้ ทำให้เกิดอาชีพ “รับจ้างเพาะต้นกล้า” รวมถึงรับเหมาดำนาด้วยรถ กลายเป็นอาชีพใหม่ที่น่าจับตา สร้างรายได้ให้ผู้ประกอบการในฤดูกาลทำนาไม่น้อยกว่า 260,000 บาท ได้เงินมากกว่าทำนาขายข้าวเปลือกหลายเท่าตัว การทำนาของเกษตรกรใน จ.กาฬสินธุ์ ทั้งในพื้นที่ใช้น้ำชลประทาน และนอกเขตชลประทานที่อาศัยน้ำฝนเป็นหลัก ในปัจจุบันพบว่าส่วนหนึ่งที่ทำนาตั้งแต่ช่วงเริ่มต้นฤดูฝนนิยมทำนาหว่าน เพราะสะดวก ประหยัดทุนกว่าทำนาดำ ส่วนกลุ่มที่ทำนาในช่วงกลางฤดูฝนจะพบว่า ทำนาดำเป็นส่วนน้อย ซึ่งเป็นกลุ่มสมาชิก
ภาคการเกษตรไทยกำลังอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านสำคัญ จากโครงสร้างแรงงานภาคเกษตรที่มีอายุเฉลี่ยสูงขึ้น และมีแนวโน้มเชิงบวก ที่คนรุ่นใหม่กลับมาพัฒนาพื้นที่เกษตรของครอบครัวมากขึ้น รวมถึงมนุษย์เงินเดือนที่สนใจทำเกษตรในช่วงวันหยุดเพื่อต่อยอดเพิ่มรายได้ สยามคูโบต้าบ่มเพาะเมล็ดพันธุ์แห่งความรู้ สู่การเป็น Smart Farmer และผู้ประกอบการเกษตร ภายใต้โครงการ “KUBOTA FARMER ACADEMY โดยเชิญ คุณสุภชัย ปิติวุฒิ เจ้าของเพจ “ชาวนาวันหยุด” มาร่วมถ่ายทอดประสบการณ์ สร้างแรงบันดาลใจ เพื่อเป็นฐานรากสร้างทักษะเกษตรกรพันธุ์ใหม่ให้สามารถเติบโตได้อย่างยั่งยืนในอนาคต ทิศทางของภาคเกษตรไทย คุณสุภชัย กล่าวถึงภาพรวมภาคการเกษตรไทยในปัจจุบันว่า คนในอยากออก คนนอกอยากเข้า คนในที่ทำเกษตรขาดทุน ก็อยากไปหาอาชีพอื่นทำ ส่วนคนเมืองโลกสวย มองว่าเป็นโอกาสเข้าสู่ธุรกิจเกษตร สิ่งที่ทำให้คนในมีความเข้มแข็ง อยู่รอด ไม่โดนแย่งอาชีพคือ เร่งลดต้นทุนการผลิตให้แข่งขันได้ ชาวนาญี่ปุ่นขายข้าวได้ราคาแพง เพราะคนปลูกมีน้อย มีสัดส่วนไม่ถึง 5% แต่คนกินมีเยอะมากถึง 95% ขณะที่เมืองไทยมีเกษตรกรปลูกข้าว 40-50% ทุกวันนี้ คนยิ่งรวยยิ่งกินข้าวน้อย หากจะขายข้า
นายณัฎฐกิตติ์ ของทิพย์ เกษตรจังหวัดนครสวรรค์ เปิดเผยว่า ปัจจุบันต้นทุนการทำนาโดยเฉลี่ยสูงราว 3,500-4,000 บาท หากชาวนาสามารถลดต้นทุนได้มากเท่าไร ก็หมายความว่าได้กำไรมากขึ้นเท่านั้น ดังนั้น ขอแนะหลัก 3 ประการในการลดต้นทุนการทำนา คือ ประการที่ 1 ชาวนาต้องเปลี่ยนความคิดจากเดิมใฝ่หาความรู้ใหม่ เปลี่ยนวิธีการผลิตจากเดิมเป็นทำนาแบบประณีต เปลี่ยนพื้นที่นาไม่เหมาะสมไปปลูกพืชชนิดอื่น เปลี่ยนการพึ่งพาปัจจัยภายนอก มาเป็นพึ่งพาตนเองให้มากที่สุด ประการที่ 2 ชาวนาต้องปลูกข้าวไม่เกิน 2 ครั้งต่อปี เพื่อเป็นการพักดิน พื้นฟูความอุดมสมบูรณ์ของดิน หลีกเลี่ยงภาวะวิกฤตน้ำ ตัดวงจรชีวิตของโรคแมลงศัตรูข้าว ด้วยการปลูกพืชอื่นก่อนทำนา หรือหลังทำนา หรือพักนา ประการที่ 3 ชาวนาต้องเข้าถึงวิธีการปฏิบัติที่เหมาะสมคือ เลือกใช้เมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี เหมาะสมกับพื้นที่และใช้ในอัตราที่เหมาะสม เตรียมดินให้ดี ใช้ปุ๋ยอินทรีย์ หรือปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ของดิน กำจัดวัชพืชก่อนหว่านปุ๋ยเคมี เลือกใช้สารเคมีกำจัดวัชพืชให้ถูกต้อง จัดการน้ำอย่างเหมาะสม หมั่นตรวจแปลงนา ใช้สารเคมีกำจัดศัตรูข้าวเมื่อจำเป็น เก็บเกี่ยวข้าวที่เหมาะสม ลดก
รู้หรือไม่ … ข้าวดีดข้าวเด้งหรือข้าววัชพืช คือ อุปสรรคสำคัญที่ฉุดรั้งไม่ให้ชาวนารวย !! เพราะข้าววัชพืชเหล่านี้แย่งชิงปุ๋ย น้ำ ทำให้ผลผลิตข้าวลดลง แม้เพียง 10% กำไรก็หายหมดแล้ว ทุกวันนี้ ข้าวดีดข้าวเด้งปล้นชาวนาใน 3 มิติ คือ 1. ขโมยผลผลิต แย่งแสง พื้นที่และขโมยปุ๋ยจากข้าวปลูกโดยตรง ทำให้ชาวนาสูญเสียผลผลิต 16-74% 2. ขโมยต้นทุน ทำให้ชาวนาต้องแบกรับค่าใช้จ่ายในการถอนข้าววัชพืช รวมไปถึงภาระค่าน้ำ ค่าสารเคมีที่เพิ่มขึ้นโดยไม่เกิดรายได้ 3.ฝากหนี้อนาคต เพราะข้าวดีดข้าวเด้งเมล็ดร่วงก่อนการเก็บเกี่ยว เติมธนาคารเมล็ดวัชพืชใต้ดิน หรือ Seedbank ลงดิน บังคับให้ต้องจ่ายต้นทุนซ้ำในฤดูถัดไป ที่มาของ ข้าววัชพืช หลายคนเจอข้าวดีดเต็มนาแล้วถามว่า “มันมาจากไหน? เมื่อก่อนนาเราไม่เคยมี…” ปัญหาข้าวดีด–ข้าวเด้ง” ไม่ได้ระบาดเพราะโชคร้าย แต่มันมี “ทางเข้า” และมี “โรงงานผลิตเมล็ด” อยู่ในนาเราเอง “ข้าวดีด–ข้าวเด้งไม่ได้เกิดขึ้นพร้อมกันทีเดียวทั้งแปลง แต่เริ่มจาก การปนเปื้อนเพียงเล็กน้อยแล้วเราปล่อยให้มันสะสมเมล็ดลงดินทีละฤดู จนกลายเป็น Seedbank ”คุณสุภชัย ปิติวุฒิ กรรมการบร
ไบเออร์ โดยความร่วมมือกับองค์กรความร่วมมือระหว่างประเทศของเยอรมัน (Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit: GIZ) และสภาธุรกิจเพื่อความเข้าใจระหว่างประเทศ (Business Council for International Understanding: BCIU) จัดงานเสวนา “Securing the Future of Rice: Innovation and Partnerships Advancing Food Security, Climate Resilience and Low-Carbon Rice Systems” ณ กรุงเทพมหานคร ซึ่งจัดขึ้นควบคู่กับการประชุมประจำปีของธนาคารโลกและกองทุนการเงินระหว่างประเทศ เพื่อเปิดพื้นที่ให้ผู้แทนจากภาครัฐ ภาคอุตสาหกรรม และองค์กรด้านการพัฒนาการเกษตร ร่วมแลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับอนาคตของการผลิตข้าวในเอเชีย ข้าวมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อความมั่นคงทางอาหารของโลกและเป็นรากฐานในการดำรงชีวิตของเกษตรกรหลายล้านคน แต่การผลิตข้าวกำลังเผชิญกับความท้าทายที่เพิ่มมากขึ้นในด้านสภาพภูมิอากาศและความยั่งยืน งานเสวนาครั้งนี้ได้รับเกียรติจากผู้บริหารและผู้เชี่ยวชาญระดับสูงจากภาครัฐ องค์กรพหุภาคี สถาบันวิจัย ภาคการเงิน และภาคเอกชน เพื่อหาแนวทางการขยายผลระบบการผลิตข้าวคาร์บอนต่ำในภูมิภาค ผู้เข้าร่วมงานได้แลกเปลี่ยนมุมมองว่
(14 ตุลาคม 2569) ณ อุทยานวิทยาศาสตร์ประเทศไทย จ.ปทุมธานี – สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) โดยทีมวิจัยเทคโนโลยีการควบคุมทางชีวภาพ ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) ได้รับเกียรติเป็นเจ้าภาพร่วมในการต้อนรับคณะผู้แทนและผู้เชี่ยวชาญจากทั่วโลก ในโอกาสเดินทางเข้าเยี่ยมชมงานวิจัยและเทคโนโลยีนวัตกรรมเกษตรที่สามารถนำไปใช้ได้จริงของไบโอเทคและหน่วยงานภาคี ที่จะช่วยแก้ปัญหาเรื่องสารเคมีตกค้างและขยะพลาสติกในไร่นา ซึ่งทำให้ดินเสื่อมโทรมและส่งผลเสียต่อสุขภาพของเกษตรกรและผู้บริโภค โดยมี ดร.สิทธิโชค ตั้งภัสสรเรือง รองผู้อำนวยการไบโอเทค สวทช. และ Ms. Helena Rey ผู้จัดการโครงการ GEF FARM Global Programme จากโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (UNEP) ร่วมเป็นประธานเปิดงาน ซึ่งกิจกรรมนี้เป็นส่วนหนึ่งของการประชุมระดับสากล “Global Forum 2026: FARM the Transition” ที่จัดขึ้นระหว่างวันที่ 13-16 ตุลาคม นี้ เพื่อเป็นเวทีแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ นวัตกรรม และกลไกทางการเงิน ในการลดใช้สารเคมีเกษตรอันตราย พลาสติกทางการเกษตร และมุ่งสู่การบริหารจัดการศัตรูพืชอย่างยั่งยืนในระดั
นายสุริยะ จึงรุ่งเรืองกิจ รมว.เกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า คณะรัฐมนตรี (ครม.) มีมติอนุมัติให้กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยกรมชลประทาน ดำเนินโครงการผันน้ำจากอ่างเก็บน้ำประแสร์-หนองค้อ-บางพระ วงเงินงบประมาณรวม 12,656 ล้านบาท กำหนดระยะเวลาดำเนินการ 5 ปี ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2570-2574 เพื่อเพิ่มปริมาณน้ำต้นทุนให้อ่างเก็บน้ำบางพระประมาณ 60 ล้านลูกบาศก์เมตร รองรับความต้องการใช้น้ำที่เพิ่มขึ้นของประชาชน ภาคเกษตรกรรม ภาคอุตสาหกรรม และภาคการท่องเที่ยว ตลอดจนสนับสนุนการพัฒนาพื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC) สำหรับโครงการนี้จะเชื่อมโยงแหล่งน้ำจากอ่างเก็บน้ำประแสร์ จ.ระยอง ผ่านอ่างเก็บน้ำหนองค้อ ไปยังอ่างเก็บน้ำบางพระ จ.ชลบุรี โดยมีองค์ประกอบสำคัญ 3 ส่วน ได้แก่ 1. สถานีสูบน้ำอ่างเก็บน้ำประแสร์ ติดตั้งเครื่องสูบน้ำเพื่อส่งน้ำเข้าสู่ระบบผันน้ำ 2. ระบบท่อส่งน้ำระยะทางประมาณ 70 กิโลเมตร เชื่อมจากอ่างเก็บน้ำประแสร์ไปยังอ่างเก็บน้ำหนองค้อ จ.ชลบุรี และ3. ปรับปรุงคลองระบายน้ำเดิมประมาณ 5.35 กิโลเมตร เชื่อมจากอ่างเก็บน้ำหนองค้อไปยังอ่างเก็บน้ำบางพระ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการส่งน้ำเข้าสู่แหล่งน้ำต้นทุนปลายทาง เมื่