ไก่ป่า

เกษตรกรคนเก่งเปลี่ยนความชอบส่วนตัวให้เป็นอาชีพสร้างรายได้คือ นายชเล สมบูรณ์ทรัพย์ อายุ 34 ปี อาศัยอยู่บ้านเลขที่ 27/1 หมู่ 3 ตำบลหนองปลิง อำเภอเมือง จังหวัดกำแพงเพชร ประสบความสำเร็จในการเพาะเลี้ยงและขยายพันธุ์ไก่ป่าพันธุ์ลูกผสมไก่แจ้ จนปัจจุบันมีไก่มากกว่า 100 ตัว นายชเล เล่าให้ฟังว่า จุดเริ่มต้นการเลี้ยงไก่ป่าลูกผสมนี้เกิดจากความชื่นชอบส่วนตัว โดยเฉพาะเมื่อได้เห็นกลุ่มนักเล่นไก่เลี้ยงไก่ไว้สำหรับแข่งขันนับดอกหรือการแข่งขันเสียงขันที่เป็นเอกลักษณ์และมีเสน่ห์ จึงเกิดแรงบันดาลใจอยากลองเลี้ยงและศึกษาจริงจัง ด้วยความใส่ใจและหมั่นศึกษาพฤติกรรมของไก่ จากเดิมที่เลี้ยงไว้เพียงไม่กี่ตัวเพื่อความเพลิดเพลิน จึงเริ่มทดลองเพาะขยายพันธุ์เองจนประสบความสำเร็จ ปัจจุบันภายในบริเวณบ้านยังพอมีป่าพงให้อยู่อาศัย ส่งผลให้ไก่มีสุขภาพแข็งแรงและมีลักษณะเด่นตามที่ตลาดต้องการ ตอนนี้มีไก่ป่าลูกผสมรวมแล้วประมาณ 100 ตัว เริ่มมีผู้สนใจติดต่อเข้ามาสอบถามและซื้อไปเลี้ยงต่อ ทั้งเพื่อนำไปประกวดแข่งขันนับดอกและเลี้ยงไว้ดูเล่นเพื่อความเพลิดเพลิน และเปิดจำหน่ายให้ผู้ที่สนใจ โดยสามารถเลือกซื้อ “ตัวผู้” แยกตัวเดี่ยว เพื่อนำไป

ชมรมไก่แจ้ทวารวดี เป็นชมรมไก่แจ้ที่รวมเกิดขึ้นจากการรวมกลุ่มของ คนเลี้ยงไก่แจ้สวยงามทุกเพศ ทุกวัย และสมาชิกคนรักไก่แจ้ รวมถึงผู้เลี้ยงไก่แจ้ในหลายจังหวัด โดยมีคุณธรรมรัตน์ สมเสร็จ หนุ่มใหญ่วัย 40 ปีเศษ เป็นประธานชมรม ทั้งยังก่อตั้งฟาร์มเล็กๆ ที่รวบรวมสายพันธุ์มาตรฐานไก่แจ้ขึ้น ใช้ชื่อว่า ไก่แจ้ “น้ำพักน้ำแรง” บ้านคุณธรรมรัตน์ เพื่อเพาะและขยายพันธุ์ไก่แจ้ให้เป็นที่รู้จักกว้างขวางมากขึ้น คุณธรรมรัตน์ บอกว่า ปัจจุบันไก่แจ้ ถูกจัดให้เป็นไก่สวยงาม เมื่อมีเวทีประกวดจะดูที่ความสวยงามเป็นหลัก ซึ่งเมื่อพิจารณาจากรูปร่างลักษณะแล้ว ไก่แจ้สายพันธุ์ต่างประเทศจะได้เปรียบ เพราะมีคุณลักษณะที่สวยงามกว่า ส่วนไก่แจ้สายพันธุ์ไทย จะได้เปรียบเรื่องของสีสัน เพราะความชอบเลี้ยงสัตว์เป็นงานอดิเรกในวัยเยาว์ ไก่แจ้ นก และปลา จึงเป็นสัตว์ที่คุณธรรมรัตน์เลือกมาเลี้ยงและให้ความสนใจเป็นพิเศษ เพราะมีขนาดเล็ก จับต้องได้ โดยก่อนหันมามุ่งมั่นกับการขยายพันธุ์ไก่แจ้อย่างจริงจัง คุณธรรมรัตน์มีไก่แจ้ที่เลี้ยงไว้ดูเล่นหลายร้อยตัว กระทั่งปี 2540 ถูกชักชวนให้เข้าวางการไก่แจ้ เริ่มจากการเป็นสมาชิกชมรมอนุรักษ์ไก่แจ้แห่งประเทศไทย

มีโอกาสได้จับเข่านั่งคุยกับ คุณกิตติชัย ไกลถิ่น ประธานชมรมผู้เพาะพันธุ์ไก่ซารามอประเทศไทย ถึงการเลี้ยงไก่ซารามอ ความนิยม การเพาะพันธุ์ การจัดการประกวด และอื่นๆ อีกมาก ทำให้ได้ทราบว่า ไก่ซารามอ เข้ามาในเมืองไทยนานแล้ว แต่ไม่ค่อยได้รับความนิยม เนื่องจากเลี้ยงแล้วจะเพาะให้ได้ไก่ซารามอสวยๆ ทำได้ยาก แม้จะมีการจัดประกวดไก่ซารามอขึ้นทุกปี แต่ก็มีคนเลี้ยงหน้าใหม่เพิ่มเข้ามาน้อย ปัจจุบันมีผู้เลี้ยงไก่ซารามาในประเทศไทยกว่า 50 ราย และมีผู้เลี้ยงในพื้นที่ภาคใต้มากที่สุด ไก่ซารามอ มีถิ่นกำเนิดในรัฐกลันตัน ของประเทศมาเลเซีย และเป็นไก่สายพันธุ์พื้นเมืองของรัฐกลันตัน มีลักษณะประจำตัวที่แปลกไม่เหมือนใคร เพราะมีหน้าอกตั้งสูง คล้ายกับทหารยืนตรง น้ำหนักของไก่ซารามอเมื่อโตเต็มที่ 250-500 กรัม ต่อตัวเท่านั้น จึงให้คำนิยามว่า เป็นไก่ขนาดเล็กที่สุดในโลก คุณกิตติชัย เล่าถึงที่มาของการเลี้ยงไก่ซารามอว่า เขาชอบไก่มาตั้งแต่เล็ก เมื่ออยู่ประถมศึกษาปีที่ 6 ก็ซื้อลูกเจี๊ยบที่ถูกพ่นสีมาเลี้ยง เมื่อไก่โตขึ้นเป็นไก่เนื้อ จึงนำไปขาย เห็นว่าการเลี้ยงไก่ก็ทำเงินได้ จึงคิดซื้อไก่ขนาดเล็กมาเลี้ยง เพราะไม่ต้องการให้ไก่โต ได้

ในวงการประกวดไก่แจ้ เป็นที่รู้กันดีว่า ไก่ที่ขึ้นแท่นประกวดหรือผ่านการประกวด ยิ่งได้รับรางวัลจากการประกวด ค่าตัวของไก่หรือมูลค่าเมื่อได้ลูกไก่จากไก่นั้นๆ จะสูงขึ้น ส่วนหนึ่งไก่ถูกเปลี่ยนมือทันทีหลังการประกวดสิ้นสุดลง อีกส่วนหนึ่งเจ้าของเดิมนำกลับไปพัฒนาสายพันธุ์ และอีกส่วนนำไปเป็นพ่อพันธุ์แม่พันธุ์ เพื่อผลิตลูกไว้จำหน่าย คุณวิชัย สิงห์เทียน เจ้าของ Lena Farm ฟาร์มไก่ย่านคลองสิบ คนรักไก่เช่นเดียวกับนักเลี้ยงไก่ หรือนักประกวดอีกหลายๆ ท่าน คุณวิชัย เปิดฟาร์มให้ชมทุกซอกทุกมุม สังเกตได้ว่า พื้นที่ที่คุณวิชัยเรียกว่าฟาร์ม ไม่ได้กว้างขวางหรือใหญ่โตมากนัก จัดอยู่ในพื้นที่กะทัดรัด แต่แบ่งเป็นสัดส่วน ระหว่างไก่สวยงามและไก่แจ้ Lena Farm ตั้งอยู่ที่ตำบลหนองสามวัง อำเภอหนองเสือ จังหวัดปทุมธานี คุณวิชัย เป็นเจ้าของฟาร์มที่อยู่ในวัยทำงาน เพราะก่อนหน้านี้ทำงานประจำ แต่สนใจไก่สวยงาม จึงลองศึกษาข้อมูล และที่สุดก็ได้ไก่แจ้สวยงามมา 1 คู่ คุณวิชัยเลือกไก่แจ้ไทยและเลือกสีเบญจรงค์ เพราะเป็นสีที่เขาเองรู้สึกว่า มีความโดดเด่น มีเอกลักษณ์ที่สุดในกลุ่มไก่แจ้ไทย ทั้งยังเป็นไก่ที่นิยมเลี้ยง เนื่องจากเสริมบารมี ซึ่

เรื่องราวของสัตว์ปีก โดยเฉพาะไก่ พบหลายลักษณะด้วยกัน ด้วยเหตุนี้ จึงเรียกแตกต่างกันออกไป อย่างไก่แจ้ ไก่อู ไก่ชน ไก่ต๊อก ไก่งวง ไก่คอล่อน ไก่เก้าชั่ง ไก่เบตง แต่ละลักษณะที่พบอยู่ มีพันธุ์แยกย่อย เช่น ไก่ชน มีพันธุ์เหลืองหางขาว ประดู่หางดำ เขียวพาลี และอื่นๆ ส่วนไก่งวง เป็นไก่ตัวใหญ่ มีลักษณะแตกต่างจากไก่ทั่วไป ไก่งวง ภาษาอังกฤษคือ Turkey จัดอยู่ในวงศ์ไก่ฟ้าและนกกระทา  จัดอยู่ในวงศ์ย่อย Meleagridinae สกุล Meleagris มีปากสั้นเรียวบาง บริเวณหัวบางส่วนและลำคอไม่มีขนที่เห็นชัด แต่มีหนังย่นๆ และตุ่มคล้ายหูด…ขนหางมี 28-30 เส้น แพนหางชี้ตั้งขึ้น ขายาว ลักษณะนิ้วตีนเหมือนกับไก่ในวงศ์ Phasianidae ตัวผู้มีเดือย ขนตามลำตัวเป็นเงา ไก่งวง ดั้งเดิมเป็นไก่ป่า ที่พบ 2 ชนิด คือ Meleagris gallopavo พบบริเวณตอนเหนือ และตอนกลางของทวีปอเมริกา และ Agriocharis ocellata พบบริเวณประเทศเม็กซิโก และอเมริกากลางตอนเหนือ ลักษณะของไก่งวงป่า ตัวผู้จะมีน้ำหนัก 22-27 กิโลกรัม บริเวณคอและหัวมีลาย คอมีเหนียง มีต่างหูสีสดใสห้อยลงมาตั้งแต่จะงอยปาก และห้อยลงมาทางด้านข้าง ต่างหูนี้สามารถหดหรือขยายตัวได้ ตัวผู้มีกระจุกขน

ที่ผ่านมา กระแสการแข่งไก่ขันได้รับความนิยมในวงกว้าง ไม่เฉพาะในพื้นที่ภาคใต้เท่านั้น แต่ได้รับความนิยมในหลายจังหวัดทั่วประเทศ ไก่ขัน หรือ ขันไก่ ความหมายใกล้เคียงกัน แต่ในท้ายที่สุด ก็หมายถึงอาการของไก่ที่โก่งคอให้เสียงออกมาจากลำคอ ที่เรียกว่า ขัน ไก่ที่นิยมนำมาแข่งให้ขัน เป็นไก่ในตระกูลเดียวกับไก่ป่าคือ ไก่แจ้ ไม่ได้เน้นรูปลักษณ์ความสวยงามใดๆ ไม่ได้เน้นที่เสียงขันต้องไพเราะเสนาะหูเหมือนการแข่งนกขัน แต่เน้นที่จำนวนครั้งของการขันตามระยะเวลาที่แต่ละสนามกำหนดเป็นกติกา แท้จริงแล้ว พื้นที่ภาคใต้เริ่มเปิดสนามมากกว่าภาคอื่น แต่ก็ใช่ว่าความนิยมในภาคอื่นจะด้อย คุณสุริยศักดิ์ กายสิทธิ์ เจ้าของกิ๊กป๊อกฟาร์มไก่ต่อ-สบเมย ตั้งอยู่หมู่ที่ 3 ตำบลแม่ตะควน อำเภอสบเมย จังหวัดแม่ฮ่องสอน ได้รับการแนะนำจากสำนักงานปศุสัตว์อำเภอสบเมย จังหวัดแม่ฮ่องสอน ว่า เป็นฟาร์มไก่แจ้แม่ฮ่องสอนที่เพาะเลี้ยงดีและจำหน่ายออกไปทั่วประเทศที่ดีที่สุดของอำเภอ ที่การันตีว่าดีที่สุดของอำเภอ เพราะกิ๊กป๊อกฟาร์มไก่ต่อ-สบเมย เป็นฟาร์มไก่แจ้ที่เปิดมานาน 25 ปีแล้ว ไม่เคยมีประวัติไปในทางลบ มีแต่จะพัฒนา เพราะคุณสุริยศักดิ์ทุ่มเทด้วยความรักไ