จากเหตุการณ์ดังกล่าวได้สร้างความตื่นตระหนกในสังคมออนไลน์และในกลุ่มนักท่องเที่ยวสายธรรมชาติ ภายหลังมีรายงานผู้เสียชีวิตในพื้นที่จังหวัดลำปาง โดยมีการตั้งข้อสังเกตเบื้องต้นว่า สาเหตุอาจเกี่ยวข้องกับการถูก “คุ่น” หรือ “ริ้นดำ” กัด จนเกิดภาวะติดเชื้อในกระแสเลือดและนำไปสู่การเสียชีวิตในที่สุด
ตัวคุ่น (Black Flies) หรือที่รู้จักกันในชื่อ ริ้นดำ เป็นแมลงขนาดเล็ก รูปร่างคล้ายแมลงหวี่หรือแมลงวันตัวจิ๋ว มีสีดำหรือเทาเข้ม มักพบได้มากในพื้นที่ป่าที่มีความชื้นสูง โดยเฉพาะบริเวณแหล่งน้ำสะอาดที่ไหลเชี่ยว เช่น น้ำตก หรือลำธารในป่าลึก
ความน่ากลัวของตัวคุ่นไม่ได้อยู่ที่ “เข็ม” เหมือนยุง แต่อยู่ที่ “ปาก” เพราะธรรมชาติของมันไม่ได้เจาะดูดเลือด แต่จะใช้วิธี “กัดกระชากเนื้อ” (Bite and tear) เพื่อให้เกิดบาดแผลจนเลือดซึมออกมาเป็นแอ่งเล็กๆ แล้วจึงดูดกินเลือดจากตรงนั้น ทำให้ผู้ถูกกัดมักไม่รู้สึกเจ็บในทันที แต่จะเห็นจุดเลือดออกเล็กๆ กลางรอยกัด ทั้งนี้แล้วตัวคุ่นหรือริ้นดำเป็นแมลงที่ไม่มีพิษร้ายแรงต่อมนุษย์จนถึงขั้นเสียชีวิต
อาการหลังโดนตัวคุ่นกัด: คันทรมานข้ามวัน
ปฏิกิริยาของร่างกายต่อพิษน้ำลายของตัวคุ่นจะแตกต่างกันไป แต่โดยทั่วไปจะมีลำดับอาการดังนี้
- ระยะแรก: จะเห็นเป็นจุดเลือดออกสีแดงสดเล็กๆ บริเวณที่ถูกกัด อาจยังไม่มีอาการคันทันที
- ระยะต่อมา: ผ่านไปสักพักหรือข้ามวัน จะเริ่มมีอาการคันคะเยออย่างรุนแรง ตุ่มจะบวมแดง นูนแข็ง หรือบางรายอาจเป็นตุ่มน้ำใส และอาจมีน้ำเหลืองไหลร่วมด้วย
- ระยะอันตราย: หากแพ้พิษรุนแรง (Anaphylaxis) อาจมีอาการหน้าบวม ปากบวม หายใจติดขัด เวียนศีรษะ ซึ่งต้องรีบพบแพทย์ทันที
สาเหตุสำคัญที่ทำให้แผลจากการถูกคุ่นกัดลุกลามจนเกิดอันตราย มักไม่ได้เกิดจากพิษของแมลงโดยตรง หากแต่เกิดจากการเกาบริเวณรอยกัดจนผิวหนังถลอก เปิดช่องให้เชื้อแบคทีเรียเข้าสู่ร่างกาย ส่งผลให้เกิดการติดเชื้อ อักเสบ เป็นหนอง และในกรณีที่รุนแรงอาจนำไปสู่ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด ดังเช่นกรณีที่ปรากฏเป็นข่าวในช่วงที่ผ่านมา
นพ.อัครฐาน จิตนุยานนท์ รองอธิบดีกรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เปิดเผยว่า กรมการแพทย์มีความห่วงใยประชาชน โดยเฉพาะกลุ่มที่ทำงานหรือทำกิจกรรมในพื้นที่ชื้น เช่น ริมน้ำ ป่า ทุ่งนา หรือบริเวณที่มีแมลงชุกชุม ซึ่งอาจพบตัวคุ้นหรือริ้นดำ เป็นแมลงขนาดเล็กมาก อยู่ในกลุ่ม biting midges / black fly (บางพื้นที่เรียกรวมๆ) กัดแล้วคันมากกว่ายุง และมักทิ้งรอยชัด เป็นภาวะการอักเสบของผิวหนังที่เกิดขึ้นภายหลังการสัมผัสสารจากแมลง เช่น น้ำลายหรือพิษของแมลง ร่างกายเกิดปฏิกิริยาตอบสนองทางภูมิคุ้มกัน ส่งผลให้เกิดผื่นแดง ตุ่มนูน บวม คัน หรือปวด พบได้บ่อยบริเวณผิวหนังที่สัมผัสแมลงโดยตรง เช่น ขา แขน หรือบริเวณที่ไม่ได้ปกปิด แนะนำประชาชนควรหลีกเลี่ยงการเกา และหลีกเลี่ยงการใช้สารที่ก่อการระคายเคือง หรือไม่มีหลักฐานทางการแพทย์รองรับ
ตัวคุ่นไม่ใช่แมลงพิษร้ายแรง : โดยปกติการถูกตัวคุ่นกัดจะส่งผลเพียงอาการคัน หรือเป็นตุ่มเลือดเล็กน้อยเท่านั้น ไม่ได้ทำให้เสียชีวิตโดยตรงในทันที
สาเหตุการเสียชีวิต : กรณีนี้เกิดจากภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด (Sepsis) ซึ่งอาจเกิดจากปัจจัยเฉพาะบุคคล หรือมีการติดเชื้อแทรกซ้อนที่รุนแรง ไม่ใช่ผลจากพิษของตัวคุ่นโดยลำพัง
แนวทางปฏิบัติ : หากถูกแมลงกัดให้ทำความสะอาดด้วยน้ำสะอาด ประคบเย็นเพื่อลดบวม ทายาลดคัน สิ่งสำคัญคือห้ามเกา ถ้ามีอาการผิดปกติ เช่น อาการแพ้รุนแรง มีไข้ หายใจหอบเหนื่อย หรือผิวหนังเปลี่ยนสี ควรรีบพบแพทย์และแจ้งประวัติการถูกกัดทันที
พื้นที่เสี่ยง การป้องกัน : หลีกเลี่ยงพื้นที่ชื้นแฉะหรือป่าเขา สวมเสื้อผ้ามิดชิด และทายากันแมลงเมื่อต้องเข้าในพื้นที่เสี่ยง
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลวังเหนือ, sanook
จากพฤติกรรมความเปลี่ยนแปลงของผู้บริโภค ที่หันมาใส่ใจพิถีพิถันกับอาหารการกินมากขึ้น ส่งผลดีต่อภาคอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว ผู้ประกอบการร้านอาหารไม่น้อย และยังส่งต่อการสร้างรายได้ สร้างอาชีพให้กับเกษตรกรรายย่อยได้มีช่องทางเพิ่มรายได้อีกช่องทางหนึ่ง สืบเนื่องจากพฤติกรรมของผู้บริโภคที่หันมาประณีตกับอาหารการกินมากขึ้น บางคนตามหาร้านอาหารที่รสชาติอร่อยใช้วัตถุดิบเกรดพรีเมียม บางคนชอบอาหารที่รสชาติและสีสันสวยงามน่ากิน เพื่อสร้างการอยากอาหาร รวมถึงการถ่ายรูปลงโซเชียล ทำให้เกิดอีกหนึ่งธุรกิจที่น่าสนใจ และสร้างรายได้ดีแบบเงียบๆ ในฉบับนี้ผู้เขียนขอยกให้กับธุรกิจการปลูกดอกไม้-ใบไม้กินได้ ที่ใช้พื้นที่ไม่ต้องมาก แต่ตอบโจทย์การสร้างรายได้ และทันกับยุคสมัยที่สุด จนสามารถสร้างรายได้ให้กับเกษตรกร หรือเจ้าของธุรกิจหลักแสนต่อเดือนเลยทีเดียว คุณนัจนันท์ ศรีพัธยากร หรือ คุณอุ๋ง เจ้าของฟาร์มโรสแมรี่หาดใหญ่ ตั้งอยู่ที่ 20/7 ถนนกองทุนสงเคราะห์ ตำบลบ้านพรุ อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา อดีตเจ้าหน้าที่การกีฬา ผันตัวเป็นเกษตรกร สร้างงาน สร้างเงินจากสิ่งที่รัก พร้อมกับการพัฒนาไม่หยุดนิ่ง นำไปสู่การสร้างรายได้จากการทำฟา
สถานการณ์น้ำท่วมในหลายพื้นที่ ยังส่งผลกระทบต่อภาคการเกษตรอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะจังหวัดฉะเชิงเทราหรือแปดริ้ว ซึ่งถือเป็นพื้นที่เลี้ยงไก่ไข่สำคัญของประเทศ และครั้งนี้ต้องเผชิญกับน้ำท่วมขังนานกว่า 7 วัน ทำให้ฟาร์มไก่ไข่ขนาดใหญ่ได้รับความเสียหายอย่างหนัก ขณะที่ฟาร์มขนาดเล็กบางส่วนก็ได้รับผลกระทบเช่นกัน ความเสียหายไม่ได้หยุดอยู่แค่ตัวไก่ แต่ยังลุกลามไปถึงปริมาณไข่ที่ออกสู่ตลาด และรายได้ของเกษตรกรในช่วงที่ต้นทุนการผลิตยังอยู่ในระดับสูง คุณมาโนช ชูทับทิม นายกสมาคมผู้เลี้ยงไก่ไข่ กล่าวว่า จากข้อมูลที่ได้รับรายงานจากสำนักงานปศุสัตว์และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในจังหวัดฉะเชิงเทราพบว่า มีไก่ไข่ยืนกรงได้รับความเสียหายรวมกว่า 3 ล้านตัว และยังมีไก่ไข่รุ่นที่อยู่ระหว่างเตรียมเข้าสู่ช่วงให้ผลผลิต เสียหายอีกประมาณ 500,000-600,000 ตัว ส่งผลให้ปริมาณไข่ไก่ในพื้นที่ลดลงอย่างเห็นได้ชัด และต้องใช้เวลาในการฟื้นฟูฟาร์มและนำไก่รุ่นใหม่เข้ามาทดแทน “ความเสียหายที่เกิดขึ้นที่แปดริ้ว ทำให้ไข่หายไปวันละ 2 ล้านกว่าฟอง จากที่ผมสอบถามเกษตรกรที่เสียหาย เขาก็ต้องคิดว่าจะทำอย่างไร บางรายยังมีพ่อแม่พันธุ์อยู่ แต่บางรายหมดแล้
ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวอุดรธานี จับมือ มทบ.24 พัฒนาพื้นที่ 17 ไร่หลังค่ายประจักษ์ศิลปาคม สนองพระราชดำริ “ทหารพันธุ์ดี” ปั้นศูนย์เรียนรู้และแปลงผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพ ถ่ายทอดองค์ความรู้สู่กำลังพลและชุมชน พร้อมสำรองเมล็ดพันธุ์รับมือภัยพิบัติและสร้างความมั่นคงทางอาหารอย่างยั่งยืน นายนรภัทร ศรีษะนอก ผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวอุดรธานี กรมการข้าว เปิดเผยว่า “โครงการทหารพันธุ์ดี” เป็นโครงการในพระราชดำริฯ ที่มุ่งให้หน่วยทหารใช้พื้นที่ว่างให้เกิดประโยชน์ ด้วยการผลิตเมล็ดพันธุ์พืชและพันธุ์สัตว์ที่มีคุณภาพ เพื่อใช้บริโภคภายในชุมชน สำรองไว้ช่วยเหลือประชาชนที่ประสบภัยพิบัติ รวมทั้งเป็นศูนย์เรียนรู้ให้กำลังพล ครอบครัว และประชาชนสามารถนำองค์ความรู้ไปประยุกต์ใช้ในพื้นที่ของตนเอง สำหรับ มทบ.24 ได้เริ่มพัฒนาพื้นที่ว่างบริเวณหลังค่ายประจักษ์ศิลปาคม จังหวัดอุดรธานี ตั้งแต่ปี 2556 เนื้อที่ประมาณ 17 ไร่ ให้เป็นศูนย์การเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงจังหวัดอุดรธานี โดยน้อมนำแนวทางเศรษฐกิจพอเพียงและเกษตรทฤษฎีใหม่มาเป็นหลักในการดำเนินงาน เน้นการเรียนรู้จากการลงมือปฏิบัติจริง เพื่อให้กำลังพลและประช
จากผักที่ตั้งใจปลูกไว้กินเอง สู่เส้นทางเกษตรอินทรีย์เต็มรูปแบบของ คุณเต้-อัญชรี อัสววิมล เจ้าของ Organ by Smart Nine Farm จ.นนทบุรี กว่า 10 ปีแห่งการเรียนรู้และพัฒนาจากปัญหา “ดินเหนียว แห้ง และฝน” สู่การปรุงดิน ทำปุ๋ยหมักเอง และพัฒนาระบบโต๊ะปลูกถึง 144 โต๊ะ ปลูกผักไทยสลับผักสลัด หมุนเวียนผลผลิตกว่า 5,000 ต้นต่อสัปดาห์ 🥬✨ . 🍽️ เมื่อผักคุณภาพไม่ได้จบแค่หน้าฟาร์ม คุณเต้จึงต่อยอดสู่ ร้านอาหารแบบ Farm to Table นำผักที่ปลูกมาเพิ่มมูลค่าเป็นเมนูอาหารในชีวิตประจำวัน ตั้งแต่สลัด สเต๊ก ไปจนถึงเมนูผักไทย พร้อมขายตรงถึงผู้บริโภค โดยผักสลัดเฉลี่ย 210 บาท/กก. และผักไทยเฉลี่ย 150 บาท/กก. 🌿👩🌾
