จังหวัดพังงา
เกาะยาว เป็นอำเภอเล็กๆ ของจังหวัดพังงา พื้นที่ประมาณ 137.6 ตารางเมตร ประกอบด้วย 2 เกาะหลักๆ คือ เกาะยาวน้อย เกาะยาวใหญ่ และเกาะต่างๆ รายล้อมมากมาย มีชายหาดและทิวทัศน์ที่สวยงามกลางทะเลอันดามัน รายได้หลักของประชาชนมาจากการทำสวนยางพารา ทำนา ประมง และท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ นอกจากพืชเศรษฐกิจหลักคือ ข้าว ที่มีชื่อเสียงในเรื่องของข้าวอินทรีย์ ที่มีรสชาติดี มีไอโอดีนแล้ว ยังมีพืชเศรษฐกิจอีกชนิดที่มีอนาคตสดใส สร้างความหวังให้เกษตรกรชาวอำเภอเกาะยาว คือ มะพร้าวอ่อน เนื่องจากเกาะยาวเป็นเมืองท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ที่ได้รับความนิยมจากนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ อีกทั้งมะพร้าวของเกาะยาวมีรสชาติดี เนื่องจากอยู่ใกล้ทะเล ทำให้มะพร้าวมีรสชาติหวาน เข้มข้น อร่อย พร้อมทั้งได้สัมผัสวิถีแบบพื้นบ้าน ร่วมกิจกรรมกับชาวบ้านจับปลา หาหอย เกี่ยวข้าว ขี่จักรยาน เที่ยวศึกษาธรรมชาติ ดังคำยืนยันของเกษตรกรรายนี้ คุณลุงอุสัน บัวทอง หรือที่ชาวอำเภอเกาะยาวรู้จักกันดี ในนาม “ป๊ะบ่าว” อายุ 71 ปี อยู่บ้านเลขที่ 32/1 หมู่ที่ 7 ตำบลเกาะยาวน้อย อำเภอเกาะยาว จังหวัดพังงา ซึ่งทำอาชีพไร่นาสวนผสม ในพื้นที่ จำนวน 4 ไร่ โดยทำ
สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ร่วมกับ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ และจังหวัดพังงา จัดพิธีปิดฤดูกาลท่องเที่ยวและส่งมอบตลาดน้ำคลองงาให้ชุมชน ณ ตลาดน้ำคลองงา จังหวัดพังงา ศาสตราจารย์ นายแพทย์สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล เลขาธิการคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ เปิดเผยว่า โครงการ Innovation เป็นความร่วมมือภายใต้บันทึกข้อตกลง ระหว่าง วช. กับ สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา (สกอ.) และเครือข่ายวิจัยอุดมศึกษา 4 ภูมิภาค โดยศูนย์วัฒนธรรมเพื่อเศรษฐกิจสร้างสรรค์ภาคใต้ตอนบน และองค์กรเครือข่ายชุมชนของจังหวัดพังงา ได้จัดตั้งศูนย์นวัตกรรมเพื่อเศรษฐกิจสร้างสรรค์ภาคใต้ตอนบนขึ้น ภายใต้อุทยานวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เพื่อดำเนินการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในชุมชน โดยมีเป้าหมายกระจายรายได้จากแหล่งท่องเที่ยวหลักสู่ชุมชน จำนวน 2 แห่ง ได้แก่ อำเภอลานสกา จังหวัดนครศรีธรรมราช และพื้นที่จังหวัดพังงา ศูนย์ได้นำโครงการวิจัยเข้าไปพัฒนาพื้นที่ จัดตั้ง Creative Market ภายใต้แนวคิด “ตลาดนัดชุมชนเพื่อการท่องเที่ยว : สวนสร้างบุญลานสกา” ซึ่งสามารถสร้างรายได้มากกว่า 15 ล้านบาท และศูนย์ได้พัฒนาแหล่งท่องเที่ยวเกิดใหม่ให้ชุมชน อาทิ น้ำตกวังไทร สวนมั
นับวันพื้นที่ป่าไม้ลดลงอย่างต่อเนื่อง และมีแนวโน้มจะลดลงเรื่อยๆ ส่งผลกระทบต่อสภาพเศรษฐกิจสังคม และสิ่งแวดล้อมของประเทศ ทำให้ฝนแล้งเป็นระยะเวลานาน ฝนตกไม่ถูกต้องตามฤดูกาล ส่งผลกระทบต่อการทำการเกษตรของเกษตรกร สำนักงานเกษตรอำเภอเกาะยาว จึงได้ร่วมกับสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดพังงา ส่งเสริมการปลูกไม้เศรษฐกิจในพื้นที่ปลูกยางพาราและพื้นที่เกษตรกรรม โดยมีเป้าหมายพื้นที่ 100 ไร่ เพื่อเป็นการลดความเสี่ยงในการทำการเกษตรเชิงเดี่ยวตามศาสตร์พระราชา เพิ่มพื้นที่ป่าของประเทศ ส่งเสริมให้เกษตรกรใช้ประโยชน์ที่ดินอย่างเต็มศักยภาพ สร้างอาชีพและรายได้จากไม้ที่ปลูกให้แก่เกษตรกร นางอุษณี เจียมรา เกษตรอำเภอเกาะยาว กล่าวให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า นับวันพื้นที่ป่าไม้ลดลงอย่างต่อเนื่อง และมีแนวโน้มจะลดลงเรื่อยๆ ส่งผลกระทบต่อสภาพเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมของประเทศ ทำให้ฝนแล้งเป็นระยะเวลานาน ฝนตกไม่ถูกต้องตามฤดูกาล ส่งผลกระทบต่อการทำการเกษตรของเกษตรกร สำนักงานเกษตรอำเภอเกาะยาวจึงร่วมกับสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดพังงาส่งเสริมการปลูกไม้เศรษฐกิจในพื้นที่ปลูกยางพาราและพื้นที่เกษตรกรร
เกาะยาว เป็นอำเภอเล็กๆ ในจังหวัดพังงา อยู่กลางทะเลอันดามัน มีทัศนียภาพที่สวยงามตระการตา ดึงดูดนักท่องเที่ยวให้มาเยือนปีละหลายแสนคน อีกทั้งเลื่องชื่อในเรื่องของการทำนาแบบอินทรีย์ ดังคำขวัญที่ว่า “เกาะยาว ข้าวอินทรีย์ มีไอโอดีน” ปลาจิ้งจังแสนอร่อยและปลอดภัย นอกจากนี้ ในเรื่องของผลไม้เกาะยาวก็ไม่ด้อยกว่าใคร โดยเฉพาะทุเรียน ซึ่งมีคุณภาพดี เนื้อแห้ง รสหวาน มัน อร่อย ใครได้ชิมถือว่ามีบุญวาสนา เนื่องจากพื้นที่ปลูกและผลผลิตไม่มากนัก นางอุษณี เจียมรา เกษตรอำเภอเกาะยาว กล่าวให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า ในปี 2562 เกาะยาวฝนแล้งเป็นเวลายาวนานทำให้มีความเหมาะสมในการออกดอกจำนวนมากของไม้ผล โดยเฉพาะทุเรียน ดังนั้น เพื่อให้ทุเรียนมีเปอร์เซ็นต์การติดผลมากและผลผลิตที่ได้มีคุณภาพ สำนักงานเกษตรอำเภอเกาะยาวได้แนะนำวิธีการผสมเกสรทุเรียนในแปลงตัวอย่างของ นายประยูร เริงสมุทร เกษตรกรหมู่ที่ 1 ตำบลเกาะยาวน้อย อำเภอเกาะยาว จังหวัดพังงา โดยผสมเกสรในช่วงเวลา 19.00-21.00 น. เนื่องจากดอกทุเรียนบานในตอนกลางคืนและช่วงเวลาดังกล่าว เกสรตัวเมียจะมีน้ำเหนียวๆ มาก ถ้าผสมช่วงนี้ทำให้โอกาสติดผลมาก โดยวิธีการผสมเกสรก็ไม่ยุ่งยากใช้อุปก
อำเภอเกาะยาว มีพื้นที่ทำการเกษตร จำนวน 41,916 ไร่ ครัวเรือนเกษตรกร จำนวน 2,853 ครัวเรือน พืชเศรษฐกิจหลัก ได้แก่ ยางพารา ข้าวนาปี ไม้ผล และพืชผัก โดยเฉพาะข้าวมีพื้นที่ปลูกมากที่สุดในจังหวัดพังงา ซึ่งเป็นนาผืนสุดท้ายกลางทะเลอันดามัน มีเกษตรกรผู้ปลูกข้าว จำนวน 277 ราย พื้นที่ 880 ไร่ ดังนั้น การผลิตสินค้าเกษตรที่มีคุณภาพและได้มาตรฐาน ปลอดภัยต่อเกษตรกรผู้ผลิตและผู้บริโภค จะส่งผลให้เกษตรกรมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นและพึ่งพาตนเองได้ สามารถลดต้นทุนการผลิต เพิ่มรายได้ เพิ่มมูลค่าผลิตภัณฑ์ นางอุษณี เจียมรา เกษตรอำเภอเกาะยาว กล่าวว่า สำนักงานเกษตรอำเภอเกาะยาวได้ส่งเสริมให้เกษตรกรทำการผลิตสินค้าเกษตรที่ปลอดภัยและได้มาตรฐาน โดยใช้กระบวนการโรงเรียนเกษตรกร มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ตลอดฤดูการผลิต ซึ่งเกษตรกรในพื้นที่อำเภอเกาะยาวส่วนใหญ่ตระหนักถึงความสำคัญของการทำเกษตรอินทรีย์ ตั้งแต่การปรับปรุงและบำรุงรักษาดิน ความปลอดภัยของผู้ผลิต ผลผลิต ผู้บริโภค และระบบนิเวศซึ่งสอดคล้องกับกระแสนิยมในปัจจุบัน ที่นิยมบริโภคผลผลิตที่ปลอดภัยและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ประกอบกับนโยบายของรัฐบาลในการพัฒนาประเทศให้เป็นแหล่งผลิตอา
“มังคุด” นับเป็นพืชเศรษฐกิจสำคัญของจังหวัดพังงา เพราะมีตัวเลขพื้นที่ปลูกมากเป็น อันดับ 3 รองจากยางพาราและปาล์มน้ำมัน ลักษณะเด่นของมังคุดพังงาคือ มี “ผิวสีน้ำตาลอมแดง รสชาติหวานอมเปรี้ยว” กลายเป็นอัตลักษณ์สำคัญของจังหวัดพังงา ปลูกง่าย ขายดี เป็นที่นิยมของผู้บริโภคทั้งคนไทยและต่างชาติ จากคุณลักษณะเด่นดังกล่าว ดร. สุเมธ ตันติเวชกุล เลขาธิการมูลนิธิชัยพัฒนา จึงตั้งชื่อมังคุดพังงาว่า “ทิพย์พังงา” หมายถึง ผลไม้ที่เป็นของเทวดา มีรสเลิศจากจังหวัดพังงา ที่ผ่านมา หน่วยงานภาครัฐและการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ได้เข้าช่วยประชาสัมพันธ์สินค้ามังคุดทิพย์พังงาอย่างเต็มที่ โดยจัดกิจกรรมท่องเที่ยวเชิงเกษตร เชิญนักท่องเที่ยวทั้งไทยและต่างประเทศ เช่น มาเลเซีย สิงคโปร์ ญี่ปุ่น ฯลฯ เข้ามากินมังคุดในช่วงฤดูกาลผลไม้ ตลอดระยะเวลากว่า 10 ปี ที่ผ่านมา มังคุดทิพย์พังงา สร้างชื่อเสียงและความภาคภูมิใจแก่ชาวพังงาอย่างต่อเนื่อง เพราะเป็นพืชเศรษฐกิจที่สร้างอาชีพและรายได้ที่มั่นคง สู่ครอบครัวเกษตรกรและกระจายรายได้ก้อนโตเข้าสู่ท้องถิ่นอย่างต่อเนื่องทุกปี กลุ่มพัฒนามังคุด เพื่อการส่งออกจังหวัดพังงา โดยทั่วไป มังคุด
