หอมแดง

นายฉันทานนท์ วรรณเขจร รองเลขาธิการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยถึงสถานการณ์ หอมแดง ปี 2562 (ปีเพาะปลูก 2561/62) ซึ่งคณะกรรมการพัฒนาคุณภาพข้อมูลด้านการเกษตร มีมติเห็นชอบผลพยากรณ์ (ข้อมูล ณ เดือนกันยายน 2561) คาดว่า หอมแดง ปี 2562 มีเนื้อที่เพาะปลูก รวมทั้งประเทศ 66,652 ไร่ ลดลงจากปีที่แล้วที่มีจำนวน 66,795 ไร่ (ลดลงร้อยละ 0.21) เนื้อที่เก็บเกี่ยว รวมทั้งประเทศ 66,135 ไร่ เพิ่มขึ้นจากปีที่แล้วที่มีจำนวน 65,336 ไร่ (เพิ่มขึ้นร้อยละ 1.22) ผลผลิต รวมทั้งประเทศ 168,854 ตัน เพิ่มขึ้นจากปีที่แล้วที่มีจำนวน 166,662 ตัน (เพิ่มขึ้นร้อยละ 1.32) ผลผลิตต่อเนื้อที่เก็บเกี่ยว ทั้งประเทศ 2,553 กิโลกรัม/ไร่ เพิ่มขึ้นจากปีที่แล้วที่ 2,551 กิโลกรัม/ไร่ (เพิ่มขึ้นร้อยละ 0.08) สำหรับเนื้อที่เพาะปลูกหอมแดงคาดว่าลดลง เนื่องจากราคาที่เกษตรกรขายได้มีแนวโน้มลดลง โดยราคาหอมแดงหัวกลาง มัดจุก แห้ง 7-15 วัน เฉลี่ย (มกราคม-มีนาคม) ปี 2561 อยู่ที่กิโลกรัมละ 12.78 บาท โดยปี 2560 อยู่ที่กิโลกรัมละ 19.51 บาท (ลดลงร้อยละ 34.50) ในขณะที่เนื้อที่เก็บเกี่ยวคาดว่าเพิ่มขึ้น เพราะปีที่แล้วบางแหล่

จากสภาพอากาศร้อน มีแสงแดดจัด สลับกับมีท้องฟ้ามืดครึ้มบางช่วงของวัน และมีฝนตกหนักบางพื้นที่ระยะนี้ กรมวิชาการเกษตร แนะเกษตรกรผู้ปลูกหอมแดงให้เฝ้าระวังโรคแอนแทรกโนสที่สามารถพบได้ในระยะที่เริ่มปลูกหอมแดง มักพบแสดงอาการของโรคบนใบ กาบใบ คอ หรือส่วนหัว โดยเริ่มแรกพบจุดเล็กสีเขียวหม่นฉ่ำน้ำ ต่อมาแผลขยายใหญ่เป็นแผลรูปกลม หรือรี เนื้อแผลยุบลงเล็กน้อย บนแผลมีหยดของเหลวสีชมพูอมส้ม เมื่อแผลแห้งจะเห็นเป็นตุ่มเล็กสีน้ำตาลดำ เรียงเป็นวงรีซ้อนกันหลายชั้น ถ้าแผลขยายใหญ่หรือหลายแผลมาชนกัน จะทำให้ต้นหอมแดงหักพับ แห้งตาย หรือเน่าตายทั้งต้น ทำให้ผลผลิตลดลง หากแสดงอาการของโรคในระยะที่ต้นหอมแดงยังไม่ลงหัว จะพบแสดงอาการต้นแคระแกร็น ใบบิดเป็นเกลียว ไม่ลงหัว ถ้าเป็นโรคในระยะที่หอมเริ่มลงหัว จะทำให้หัวลีบยาว บิดโค้งงอ ส่วนคอมักยืดยาว มีระบบรากสั้นกว่าปกติ ทำให้ไม่ได้ผลผลิต แนะนำให้เกษตรกรหมั่นตรวจและกำจัดวัชพืชในแปลงและรอบแปลงปลูกอย่างสม่ำเสมอ เพื่อลดการสะสมเชื้อสาเหตุโรค ถ้าพบต้นที่เป็นโรค ให้ถอนต้นที่พบเชื้อรานำไปเผาทำ ลายนอกแปลงปลูกทันที จากนั้นให้เกษตรกรพ่นด้วยสารโพรคลอราช 50% ดับเบิ้ลยูพี อัตรา 20 กรัม ต่อน

มกอช.เสริมศักยภาพเกษตรกรผู้ปลูกหอมหัวใหญ่จังหวัดเชียงใหม่นำระบบ QR Trace และตลาดสินค้าออนไลน์ www.dgtfarm.com อบรมให้ความรู้ เพิ่มช่องทางในการจำหน่าย หวังแก้ปัญหาราคาสินค้าเกษตรตกต่ำ นายยุทธนา นรภูมิพิภัชน์ รองเลขาธิการสำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) เปิดเผยว่า สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) จัดอบรมให้ความรู้ระบบตามสอบสินค้าเกษตรบนระบบคลาวด์ สำหรับผู้ประกอบการขนาดกลางและขนาดเล็ก (QR Trace on Cloud) และเปิดเว็บไซต์ตลาดออนไลน์ www.dgtfarm.com ให้กับกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกหอมหัวใหญ่ ปลูกกระเทียมและปลูกหอมแดง ซึ่งได้แก่ สหกรณ์ผู้ปลูกหอมหัวใหญ่บ้านกาดพัฒนา จำกัด และสหกรณ์ผู้ปลูกหอมหัวใหญ่แม่วางจำกัด ในอำเภอแม่วาง จังหวัดเชียงใหม่ รวม 48 ราย ณ ห้องศรีนครใบเงิน โรงแรมคุ้มภูคำ จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อยกระดับมาตรฐานหอมหัวใหญ่ กระเทียมและหอมแดง เป็นการเพิ่มช่องทางการจำหน่ายสินค้าเกษตรให้กับเกษตรกร แก้ปัญหาเรื่องราคาสินค้าเกษตรตกต่ำให้กับเกษตรกรในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ และเพื่อให้ทราบถึงแหล่งที่มาของสินค้าเกษตร ให้สามารถตามสอบได้ เพื่อเป็นการป้องกันปัญหาการปลอมปน

จากสภาพอากาศร้อน มีแสงแดดจัด สลับกับมีท้องฟ้ามืดครึ้มบางช่วงของวัน และมีฝนตกหนักบางพื้นที่ระยะนี้ กรมวิชาการเกษตร แนะเกษตรกรผู้ปลูกหอมแดงให้เฝ้าระวังโรคแอนแทรคโนส ที่สามารถพบได้ในระยะที่เริ่มปลูกหอมแดง มักพบแสดงอาการของโรคบนใบ กาบใบ คอ หรือสวนหัว โดยเริ่มแรกพบจุดเล็กสีเขียวหม่นฉ่ำน้ำ ต่อมาแผลขยายใหญ่เป็นแผลรูปกลมหรือรี เนื้อแผลยุบลงเล็กน้อย บนแผลมีหยดของเหลวสีชมพูอมส้ม เมื่อแผลแห้งจะเห็นเป็นตุ่มเล็กสีน้ำตาลดำ เรียงเป็นวงรีซ้อนกันหลายชั้น ถ้าแผลขยายใหญ่หรือหลายแผลมาชนกัน จะทำให้ต้นหอมแดงหักพับ แห้งตาย หรือเน่าตายทั้งต้น ทำให้ผลผลิตลดลง หากแสดงอาการของโรคในระยะที่ต้นหอมแดงยังไม่ลงหัว จะพบแสดงอาการต้นแคระแกร็น ใบบิดเป็นเกลียว ไม่ลงหัว ถ้าเป็นโรคในระยะที่หอมเริ่มลงหัว จะทำให้หัวลีบยาว บิดโค้งงอ ส่วนคอมักยืดยาว มีระบบรากสั้นกว่าปกติ ทำให้ไม่ได้ผลผลิต กรมวิชาการเกษตรแนะนำให้เกษตรกรหมั่นตรวจและกำจัดวั ชพืชในแปลงและรอบแปลงปลูกอย่างสม่ำเสมอ เพื่อลดการสะสมเชื้อสาเหตุโรค ถ้าพบต้นที่เป็นโรค ให้ถอนต้นที่พบเชื้อรานำไปเผาทำลายนอกแปลงปลูกทันที จากนั้น ให้เกษตรกรพ่นด้วยสารโพรคลอราช 50% ดับเบิ้ลยูพี อั

นายบุณยฤทธิ์ กัลยาณมิตร อธิบดีกรมการค้าภายใน กระทรวงพาณิชย์ กล่าวภายหลังนำเจ้าหน้าที่ค้าภายในจังหวัด และกรมศุลกากร ออกสุ่มตรวจแหล่งจำหน่ายกระเทียมขนาดใหญ่ ในบริเวณตลาดไท รังสิต เพื่อควบคุมให้มีการปฏิบัติตามกฎหมาย เมื่อวันที่ 7 มีนาคม พบว่า มีผู้ค้ากระเทียมไม่น้อยกว่า 5 ราย ไม่แจ้งปริมาณการครอบครอง และไม่มีบัญชีการซื้อและขาย ซึ่งต้องทำเป็นรายวัน จึงได้ดำเนินการตามกฎหมายว่าด้วยราคาสินค้าและบริการ โดยโทษหากไม่แจ้งปริมาณ สถานที่เก็บ และจัดทำบัญชีคุม จำคุกไม่เกิน 1 ปี หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ และปรับอีกไม่เกิน วันละ 2,000 บาท จนกว่าจะดำเนินการถูกต้องตามกฎหมาย ส่วนการไม่แจ้งการขออนุญาตขนย้ายโทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 100,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ นอกจากนี้ กรมการค้าภายใน ได้ร่วมกับกรมศุลกากร ตั้งด่านตรวจสอบการลักลอบนำเข้ากระเทียม หอมหัวใหญ่ และหอมแดง อย่างเคร่งครัด เพื่อป้องปรามช่วยให้เกษตรกรในประเทศจำหน่ายได้ในราคาเหมาะสม ทั้งนี้ ได้จัดชุดสายตรวจเพื่อตรวจสอบในทุกพื้นที่ทั่วประเทศ เน้นหนักภาคเหนือและภาคกลาง และในวันที่ 9 มีนาคมนี้ นายสนธิรัตน สนธิจิรวงค์ รัฐมน

ต้องยอมรับว่าหลายๆ เรื่องคนเมืองก็รู้ไม่เท่าคนต่างจังหวัด โดยเฉพาะตำรับยาพื้นบ้าน ไม่ต้องดูอะไรมาก “หอมแดง” ประโยชน์ที่น่าทึ่งนอกจากเป็นส่วนประกอบสำคัญในการปรุงเสน่ห์ให้กับอาหารหลายๆ เมนูมีกลิ่นและรสชาติที่โดดเด่นชวนให้น้ำลายสอ เรามักคิดถึงสรรพคุณบรรเทาหวัดคัดจมูก ทว่ามีความน่าทึ่งมากกว่านั้น และเหมาะกับห้วงเวลา ณ ปัจจุบัน ที่บางแห่งยังต้องเผชิญกับน้ำไหลหลาก หรือคนที่อยู่ในที่ห่างไกลจากสถานพยาบาล เวลาที่ถูกแมลงสัตว์กัดต่อย หอมแดงช่วยได้ เรื่องนี้ได้ความรู้มาจากนางพยาบาลคนหนึ่งเล่าว่า เธอให้ฟังว่า ได้ให้เด็กอายุ 5 ขวบ ดูแลน้องอายุ 1 ขวบ ปรากฏว่าน้องร้องไห้ลั่นเพราะถูกมดตะนอยกัด พี่ 5 ขวบรีบวิ่งเข้าไปในครัวคว้าหอมแดงมาทุบแล้วโปะไปที่แผลมดกัด สักพักเด็กน้อยก็หยุดร้องไห้ และบนผิวส่วนที่บวมก็อักเสบน้อยลงด้วย เธอรู้สึกทึ่ง และยังได้ลองวิชากับลูกสาวเธอที่โดยตัวต่อต่อยถึง 4 ตัว พบว่าระยะเวลาที่พาไปถึงมือหมอ บริเวณที่บุบหอมพอกนั้นยุบจริง ส่วนที่ไม่โปะบวมมากๆ ในตำราบอกถึงวิธีการถอนพิษผึ้งหรือแตนต่อยอย่างง่ายว่า ให้ดึงเหล็กไนออกก่อน แล้วใช้หอมแดงบุบหรือฝานบางๆ ถูกบริเวณที่ถูกต่อยไปมา ช่วยให้หายปว

จากแนวโน้มการเติบโตของตลาดสินค้าอินทรีย์ที่มีแต่จะเพิ่มสูงขึ้น จึงทำให้ คำว่า อินทรีย์ หรือ ออร์แกนิก (Organic) ถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือทางการตลาดกันอย่างแพร่หลาย สำหรับบ้านเรามีสินค้าที่เรียกตัวเองว่าเป็นอินทรีย์มากมายจนผู้บริโภคสับสน จึงมีคำถามตามมาว่า…อินทรีย์ หรือ ออร์แกนิก (Organic) ที่แท้จริงนั้นเป็นอย่างไร? แล้วใช้อะไรเป็นตัวตัดสิน? เพื่อให้ผู้บริโภคเกิดความมั่นใจหรือเชื่อมั่นได้อย่างแท้จริง อย่างไรก็ตาม โดยธรรมชาติการผลิตสินค้าเกษตรของแต่ละแห่งทั่วโลกมีความต่างกันโดยสิ้นเชิง ทั้งสภาพพื้นที่ ปัจจัยการผลิตหรือแม้วิธีและกระบวนการ ฉะนั้น คงไม่ง่ายหากสินค้าทางการเกษตรจากสถานที่แห่งหนึ่งของประเทศหนึ่งจะเป็นที่ยอมรับจากอีกประเทศที่ตั้งอยู่คนละทวีปของโลก แต่สำหรับสินค้าทางการเกษตรของ “ศูนย์เรียนรู้เครือข่ายปราชญ์ชาวบ้าน วิสาหกิจชุมชนตำบลละทาย” จังหวัดศรีสะเกษ นำพืชผลทางการเกษตรในกลุ่มสมุนไพร อย่าง หอมแดง กระเทียม ที่เป็นพืชท้องถิ่นชื่อดังของจังหวัด รวมถึงพืชสมุนไพรสำคัญ อย่าง ขิง ข่า ตะไคร้ มาสร้างมูลค่าผ่านกระบวนการปลูกแบบอินทรีย์อย่างแท้จริง จนได้รับการรับรองจากหน่วยงานที่ได้มา

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรที่ 5 เกาะติดสถานการณ์หอมแดง ปี 60 ในพื้นที่ 3 จังหวัดอีสาน ชัยภูมิ บุรีรัมย์ และสุรินทร์ เผย มีพื้นที่เพาะปลูกรวม 726 ไร่ ผลผลิตรวม 1,699 ตัน ระบุ กุมภาพันธ์-มีนาคม ผลผลิตออกมาก  แนะเกษตรกรต้องพัฒนาศักยภาพการผลิต ส่งเสริมการรวมกลุ่ม ภาครัฐต้องสนับสนุนทั้งองค์ความรู้ เทคโนโลยีการผลิต และการหาตลาดเพื่อลดปัญหาพ่อค้าคนกลางแก่เกษตรกร นายคมสัน จำรูญพงษ์ รองเลขาธิการสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์  เปิดเผยถึงสถานการณ์ หอมแดง ปี 2560 ในเขตพื้นที่จังหวัดชัยภูมิ บุรีรัมย์ และสุรินทร์ โดยสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรที่ 5 จังหวัดนครราชสีมา (สศท.5) ติดตามสถานการณ์ พบว่า มีพื้นที่เพาะปลูกรวม 726 ไร่ (ลดลงร้อยละ 7.82) เนื้อที่เก็บเกี่ยว 676 ไร่ (ลดลงร้อยละ 10.10) ผลผลิตรวม 1,699 ตัน (ลดลงร้อยละ 15.67) ผลผลิตต่อไร่ เฉลี่ย 2,513 กิโลกรัมต่อไร่ (ลดลงร้อยละ 6.20) จากการสอบถามเกษตรกรผู้ปลูกหอมแดงในพื้นที่ทั้ง 3 จังหวัด พบว่า  สาเหตุที่มีการเพาะปลูกลดลงเนื่องจากสภาพอากาศไม่เอื้ออำนวยทำให้ผลผลิตไม่ได้คุณภาพ ประกอบกับเกษตรกรขาดแคลนหัวพันธุ์ และมีหอมแดงบางส่วนเป็นโรค

วันที่ 30 มกราคม 2560 รศ.ดร.เกวลิน คุณาศักดากุล รักษาการแทนรองคณบดีฝ่ายวิจัยและบริการวิชาการ คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (มช.) เปิดเผยว่า จากการนำทีมวิจัยลงพื้นที่สำรวจข้อมูลของเกษตรกรผู้ปลูกหอมแดงพันธุ์บ้านโฮ่ง อำเภอบ้านโฮ่ง จังหวัดลำพูน พบว่าเกษตรกรได้รับผลกระทบจากการเปิดเขตเสรีการค้า (FTA) ทำให้ราคาหอมแดงตกต่ำ อีกทั้งการปลูกตามฤดูกาลทำให้ผลผลิตเกิดการกระจุกตัวจนล้นตลาด เกษตรกรส่วนใหญ่จึงประสบภาวการณ์ขาดทุนอย่างต่อเนื่อง ด้วยเหตุนี้ ทีมวิจัยคณะเกษตรศาสตร์ มช. ร่วมกับกรมการค้าต่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ ดำเนินโครงการวิจัยเพื่อหาทางออกให้เกษตรกรผู้ปลูกหอมแดง ด้วยการสานต่อโครงการเสริมสร้างศักยภาพและขีดความสามารถในการแข่งขันด้านการตลาดของสินค้าหัวพันธุ์ กระเทียมไทย หอมแดงไทย และเมล็ดพันธุ์หอมหัวใหญ่ไทยปลอดโรค ภายใต้ความตกลงการเปิดเสรีทางการค้า “เราค้นพบนวัตกรรมการวิจัยที่สามารถนำมาช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกหอมแดงให้มีรายได้เพิ่มมากขึ้น ด้วยวิธีการผลิตดอกหอมแดงนอกฤดูกาล โดยใช้เทคนิคกระตุ้นการออกดอกด้วยความเย็น หรือ Vernalization ทำให้มีผลผลิตดอกหอมแดงออกสู่ตลาดเร็วขึ้นถึง 2 เดือน จากปก

วันที่ 20 มกราคม 2560 ผู้สื่อข่าวรายงานว่า ขณะนี้เป็นต้นฤดูกาลเก็บเกี่ยวหอมแดง พบว่าราคาหอมแดงต้นฤดูในจังหวัดพะเยา มีราคาอยู่ที่ กก.ละ 35-45 บาท เนื่องจากสถานการณ์สภาพอากาศหนาวเย็นและมีฝนตก กลางวันแดดจัด ทำให้เกษตรกรที่ปลูกหอมแดงประสบปัญหา ผลผลิตหอมแดงไม่มีคุณภาพ หัวหอมไม่โตและบ้างก็ไม่มีหัว เนื่องจากใบเน่า พื้นที่ความเสียหาย โดยเฉพาะใน ต.จำป่าหวาย อ.เมืองพะเยา จ.พะเยา ซึ่งเป็นพื้นที่ปลูกหอมแดงที่มีคุณภาพแห่งหนึ่งของ จ.พะเยา ขณะนี้มีความเสียหายแล้วกว่าร้อยละ 60 ของพื้นที่ทั้งหมด นอกจากนี้หอมแดงจากจีนก็เริ่มขาดตลาดทำให้ราคาขยับตัวขึ้นมาอยู่ที่ กก.ละ 29-35 บาท ทำให้ผู้ค้าหอมทอดต้องแบกรับภาระหอมแพง แต่ก็ยังขายหอมทอดที่ กก.ละ 250-350 บาท นางยุพา บุญเรือง บ้านเลขที่ 33 หมู่ 2 ต.จำป่าหวาย อ.เมืองพะเยา จ.พะเยา เปิดเผยว่า เนื่องจากสภาพอากาศที่แปรปรวน ได้ส่งผลกระทบต่อผลผลิตหอมแดงในพื้นที่ ฝนตก หมอกลงจัดในช่วงเช้าและกลางคืน กลางวันแดดจัด ทำให้ใบหอมแดงเน่า ไม่มีหัว หรือหัวไม่โต ผลผลิตหายไปจำนวนมาก ทราบว่าปีนี้ในพื้นที่ ต.จำป่าหวาย ปลูกประมาณ 2,000 ไร่ แต่ผลผลิตเสียหายไปแล้วกว่า 1,400 ไร่ สำหรับตน