กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม

วันที่ 7 ตุลาคม 2569 ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เป็นประธานในงานแถลงข่าวและส่งมอบนวัตกรรม “รับมือภัยน้ำ ด้วยวิจัยและนวัตกรรม : รู้ทัน บรรเทา เยียวยา ฟื้นฟู” จัดโดยสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ร่วมกับ หน่วยงานภาคีเครือข่ายวิจัย พร้อมกันนี้ นายดนุพร ปุณณกันต์ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวง อว. ร่วมในกิจกรรม โดยมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวรายงานการใช้ประโยชน์จากผลงานวิจัยเพื่อรับมือภัยน้ำ และนักประดิษฐ์ นักวิจัย และกลุ่มผู้ใช้ประโยชน์ เข้าร่วมพิธี ณ ศูนย์ส่งเสริมการวิจัยเพื่อมรดกทางวัฒนธรรม อาคาร วช.8 ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวว่า เมื่อมีสถานการณ์ภัยพิบัติเกิดขึ้น งานวิจัยและนวัตกรรมจะเป็นอีกกลไกสำคัญที่จะสามารถแสดงให้เห็นการนำไปใช้ประโยชน์ การตอบโจทย์ความต้องการและแก้ไขปัญหาของประชาชน ซึ่งเป็นความท้าทายที่จำเป็นต้องอาศัยการบูรณาการข้อมูล เทคโนโลยี และองค์ความรู้จากงานวิจัย เพื่อช่วยยกระดับศักยภาพของไทย ในแต่ละด้านในการเตรียมความพร้

สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เดินหน้าพัฒนาศักยภาพนักวิจัยรุ่นใหม่และสร้างเครือข่ายความร่วมมือทางวิชาการระดับนานาชาติ นำนักวิจัยรุ่นใหม่ STS forum Young Leaders 2026 by NRCT พร้อมด้วย STS forum Young Leaders Alumni เข้าร่วมการประชุม Science and Technology in Society Forum 2026 – The 23rd Annual Meeting (STS forum 2026) ระหว่างวันที่ 4–6 ตุลาคม 2569 ณ Kyoto International Conference Center (ICC Kyoto) เมืองเกียวโต ประเทศญี่ปุ่น เพื่อเปิดโอกาสให้นักวิจัยไทยได้แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ สร้างเครือข่าย และเชื่อมโยงความร่วมมือกับประชาคมวิทยาศาสตร์ระดับโลก ในปี 2026 นี้ วช. ร่วมกับ STS forum เรียนเชิญ ศาสตราจารย์ ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ปาฐกถาพิเศษในพิธีเปิดการประชุม Science and Technology in Society Forum 2026 – The 23rd Annual Meeting (STS forum 2026) โดยนำเสนอแนวคิด Natural Capital Financing การพัฒนากลไกทางการเงินเพื่อการอนุรักษ์ ฟื้นฟู และเพิ่มคุณค่าของทรัพยากรธรรมชา

ข้าวเจ้าพันธุ์ขาหนี่ ตามภาษาปกาเกอะญอเรียกว่า บือกอ แปลว่า ข้าวแดง เป็นพันธุ์ข้าวนาสวน ไวต่อช่วงแสง เหมาะสำหรับทำนาบนพื้นที่สูง ระดับทะเลปานกลาง 700 – 1,000 เมตร  ชาวเขาในพื้นที่ภาคเหนือนิยมปลูกในลักษณะนาขั้นบันได ให้ผลผลิตสูงสุดถึง 783 กิโลกรัมต่อไร่  อ่อนแอมากต่อเพลี้ยกระโดดหลังขาว และอ่อนแอต่อแมลงบั่ว ค่อนข้างต้านทานต่อโรคไหม้ คุณภาพการสีดีมาก ไม่ตอบสนองต่อปุ๋ยไนโตรเจน คุณภาพการหุงต้มดี มีคุณค่าทางโภชนาการสูง โดยมีประสิทธิภาพในการเป็นพรีไบโอติก ป้องกันความเสียหายของดีเอ็นเอจากภาวะเครียดออกซิเดชันได้ วิทยาลัยอาชีวศึกษาลำปาง เล็งเห็นคุณค่าของ ข้าวขาหนี่หรือข้าวบือกอ ที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง อุดมไปด้วยโอเมก้า 3 6 และ 9 ช่วยบำรุงสมอง ช่วยลดคลอเรสเตอรอลในเลือด ป้องกันโรคหัวใจ โรคพาร์คินสัน ช่วยลดความดันโลหิต บำรุงประสาทและการทำงานของไต จึงเกิดแรงบันดาลใจที่จะเพิ่มมูลค่าให้ข้าวพื้นบ้านให้เป็นที่รู้จักแก่ผู้บริโภค โดยนำข้าวบือกอซึ่งเป็นข้าวพื้นที่สูงภาคเหนือที่มีดัชนีน้ำตาลต่ำ นำมาพัฒนาเป็นสูตรเครื่องดื่มเพื่อสุขภาพ ผสมข้าวกล้องและธัญพืช เสริมคอลลาเจน เพื่อให้รับประทานง่าย

วันที่ 21 พฤษภาคม 2569 ศาสตราจารย์ ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เป็นประธานเปิดการแสดงดนตรีในหัวข้อ “ท่าสยาม ท่าเรือนานาชาติจันทบุรี” การแสดงดนตรีเพื่อรำลึกถึงพระราชกรณียกิจของสมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี ในวาระที่องค์การยูเนสโก (UNESCO) เฉลิมพระเกียรติครบ 100 ปี ภายใต้โครงการวิจัยดนตรีประจำชาติ เพื่อพัฒนาศักยภาพความเป็นเลิศและพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ผ่านดนตรี สร้างคนดนตรีและวัฒนธรรมดนตรีให้เป็นวัฒนธรรมนานาชาติ ซึ่งได้รับการสนับสนุนทุนวิจัยจากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) โดยมี นายดนุพร ปุณณกันต์ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ นายธวัชชัย นามสมุทร รองผู้ว่าราชการจังหวัดจันทบุรี รองศาสตราจารย์พอพันธ์ สุทธิวัฒนะ อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี และ รองศาสตราจารย์ ดร.สุกรี เจริญสุข ประธานมูลนิธิอาจารย์สุกรี เจริญสุข พร้อมด้วยคณะผู้บริหาร นักวิชาการ สื่อมวลชน และประชาชนผู้สนใจเข้าร่วมงานจำนวนมาก ณ หอประชุมสิริรำไพพรรณ อาคารเฉลิมพร

เมื่อวันที่ 20 มีนาคม 2569 ศาสตราจารย์ ดร.ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เป็นประธานในพิธีมอบรางวัลผลงานดีเด่น (Best Practice) จากการประกวดโครงการ Bootcamp: LLM Research Challenge Thailand 2026 “จุดไฟนวัตกรรมวิจัยด้วย LLM สัญชาติไทย” โดยมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ และ ศาสตราจารย์ ดร.ชูกิจ ลิมปิจำนงค์ ผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ พร้อมด้วยคณะกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ และผู้เข้าร่วมประกวดโครงการ เข้าร่วม ณ ห้องแถลงข่าว ชั้น 1 สำนักงานปลัดกระทรวง อว. ศาสตราจารย์ ดร.ศุภชัย กล่าวว่า การประกวดโครงการ Bootcamp: LLM Research Challenge Thailand 2026 จุดไฟนวัตกรรมวิจัยด้วย LLM สัญชาติไทย มุ่งเน้นการขับเคลื่อนระบบ ววน. ซึ่งทำหน้าที่เป็นกลไกเชื่อมโยงนโยบาย นักวิจัย และผู้ใช้ประโยชน์ โดยนำ AI มาประยุกต์ใช้กับข้อมูลวิจัยและนวัตกรรม เพื่อทำให้งานวิจัย “เข้าถึงได้ง่าย ใช้งานได้จริง” ผ่านการพัฒนาระบบสืบค้นและถามตอบด้วยภาษาที่เข้าใจง่าย ช่วยให้ประชาชน นักวิจัย และหน่วยงานต่างๆ สามารถเข้าถึงองค์ความรู้และนำไปใช้ประ

“กาแฟ” เป็นเครื่องดื่มยอดนิยมที่ผู้คนทั่วโลกต่างหลงใหล ด้วยรสชาติที่เข้มข้นทำให้ร่างกายสดชื่น กระปรี้กระเปร่า ไม่ว่าจะดื่มในตอนเช้าหรือบ่าย ส่งผลให้อุตสาหกรรมกาแฟเติบโตอย่างรวดเร็ว เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภค โดยการบริโภคกาแฟของโลกมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องเฉลี่ย 1.9% ต่อปี ทว่าในเบื้องหลังความหอมหวานของกาแฟนั้น ยังมีอีกด้านหนึ่งที่หลายคนอาจมองข้าม นั่นคือ ของเหลือทิ้งมหาศาลที่เกิดขึ้นจากกระบวนการผลิตและแปรรูปกาแฟ ตั้งแต่การปลูก การเก็บเกี่ยว การแปรรูป จนถึงการบริโภค ของเหลือทิ้งเหล่านี้ ไม่ว่าจะเป็นเปลือกกาแฟเชอรี่ เนื้อเชอรี่ กะลากาแฟ และกากกาแฟ ล้วนเป็นปัญหาที่ท้าทายต่อสิ่งแวดล้อมและชุมชน โดยเฉพาะกะลากาแฟที่ย่อยสลายยาก ซึ่งจะใช้เวลานานกว่า 10 ปี ก่อให้เกิดปัญหามลพิษทางดินและน้ำ ส่วนเนื้อเชอรี่ที่เน่าเสียง่าย จะส่งกลิ่นเหม็น ก่อให้เกิดปัญหามลพิษทางน้ำอีกด้วย จากโจทย์ปัญหาดังกล่าว กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) โดย ศูนย์เชี่ยวชาญนวัตกรรมหุ่นยนต์และเครื่องจักรกลอัตโนมัติ (ศนย.) สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย (วว.) จึงได้วิจัยและพัฒ

เมื่อวันที่ 5 มกราคม 2569 กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ในฐานะหน่วยงานกลางด้านการวิจัยและการประดิษฐ์ ร่วมกับ หน่วยงานภาครัฐภาคเอกชน สถาบันการศึกษา และองค์กรด้านการวิจัยและการประดิษฐ์คิดค้นนานาชาติ จัดงาน “วันนักประดิษฐ์ ประจำปี 2569 (Thailand Inventors’ Day 2026)” ครั้งที่ 27 ภายใต้แนวคิด “ปลดล็อกประเทศไทยด้วยพลังของสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรม (Unlock Thailand–Power of Invention and Innovation)” ระหว่างวันที่ 5-9 มกราคม 2569 ณ Event Hall 100-104 ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค บางนา กรุงเทพฯ โดยงานในครั้งนี้จัดขึ้นเพื่อน้อมรำลึกถึงวันประวัติศาสตร์ การทูลเกล้าฯ ถวายสิทธิบัตรการประดิษฐ์ “กังหันน้ำชัยพัฒนา” แด่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร “พระบิดาแห่งการประดิษฐ์ไทย” ภายในงานได้รับเกียรติจาก นายสุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เป็นประธานในพิธีและปาฐกถาพิเศษ โดยมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวรายงานวัตถุประสงค์ก

วันที่ 25 พฤศจิกายน 2568 นายสุรศักดิ์ พันธ์เจริญวรกุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม นำคณะผู้บริหาร อว. ประกอบด้วย นางสาววราภรณ์ รุ่งตระการ รองปลัดกระทรวง อว.,ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ, ดร.พันธุ์เพิ่มศักดิ์ อารุณี ผู้ช่วยปลัดกระทรวง อว.และคณะผู้บริหารจากกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ลงพื้นที่หาดใหญ่ติดตามสถานการณ์ และนำความช่วยเหลือจาก อว. ร่วมบรรเทาสถานการณ์ผู้ประสบอุทกภัย ณ หาดใหญ่ จังหวัดสงขลา พร้อมสิ่งของจำเป็นช่วยเหลือประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากอุทกภัยน้ำท่วมในพื้นที่หาดใหญ่ จ.สงขลา

วันที่ 26 กรกฎาคม 2568 นางสาวสุดาวรรณ หวังศุภกิจโกศล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เป็นประธานในการแถลงข่าวและเสวนาการรับมือภัยพิบัติ ภัยธรรมชาติ “พายุวิภา” ในมุมวิจัยและนวัตกรรม จัดโดยสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ซึ่งมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ ให้การต้อนรับ พร้อมด้วย ศาสตราจารย์ ดร.นายแพทย์สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล ประธานกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม, ศาสตราจารย์ ดร.สมปอง คล้ายหนองสรวง ผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม, ดร.กิตติ สัจจาวัฒนา ผอ.บพท. ผู้บริหารอว. ผู้บริหารและบุคลากร วช. และสื่อมวลชนให้การต้อนรับ ณ ห้องประชุมจอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ(วช.) นางสาวสุดาวรรณ หวังศุภกิจโกศล รัฐมนตรีกระทรวง อว. กล่าวถึง พายุ “วิภา” ที่ส่งผลทำให้บริเวณภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน ด้านตะวันตกของภาคกลาง ภาคตะวันออก และภาคใต้ฝั่งตะวันตก ซึ่งส่งผลให้บริเวณดังกล่าวเกิดผลกระทบจากฝนตกหนักถึงหนักมากและฝนที่ตกสะสม ทำให้เกิดน้ำท่วมฉับพลัน และน้ำป่าไหลหลาก โดยเฉพาะพ

สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ร่วมกับหน่วยงานเครือข่ายในระบบวิจัยทั่วประเทศ จัดงาน “มหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ 2568 (Thailand Research Expo 2025)“ งานแสดงผลงานวิจัยระดับชาติที่จัดมาอย่างต่อเนื่องตลอด 2 ทศวรรษ และปีนี้เป็นปีที่ 20 แห่งความภาคภูมิใจ นำเสนอความก้าวหน้าของผลงานวิจัย นวัตกรรมและเทคโนโลยีที่เชื่อมโยงสู่การพัฒนาประเทศในทุกมิติ ภายใต้แนวคิด “Research for All : เชื่อมต่ออนาคตไทยด้วยวิจัยและนวัตกรรม” โดยมี นางสาวศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กล่าวปาฐกถาพิเศษเรื่อง “Research for All : พลิกโฉมอนาคตไทย ด้วยวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม“ พร้อมนี้ ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวต้อนรับ ณ โรงแรมเซ็นทาราแกรนด์ และบางกอกคอนเวนชันเซ็นเตอร์ เซ็นทรัลเวิลด์ กรุงเทพฯ ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวว่า การจัดมหกรรมงานวิจัยแห่งชาติในปีนี้ วช. มีความมุ่งมั่นที่จะนำเสนองานวิจัยในรูปแบบที่เข้าใจง่าย ลดช่องว่างระหว่างนักวิจัยกับประชาชนทั่ว