การผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตรที่ 4 ขอนแก่น (สศท.4) สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร (สศก.) ติดตามการดำเนินงานของ “กลุ่มเกษตรกรทำนาเศรษฐกิจพอเพียงบ้านกุดน้ำใส” ตำบลกุดน้ำใส อำเภอน้ำพอง จังหวัดขอนแก่น ซึ่งนับเป็นกลุ่มที่ประสบความสำเร็จในการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี เป็นการรวมกลุ่มของเกษตรกรในการทำนาแปลงใหญ่แบบอินทรีย์ โดยได้รับการสนับสนุนจากกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ พัฒนาระบบการผลิตแบบแปลงใหญ่มาตรฐาน GAP ข้าวและมาตรฐานข้าวอินทรีย์ ดำเนินการผลิตและแปรรูปเป็นข้าวเจ้าหอมมะลิ 105 คัดคุณภาพดีชั้นเลิศ 100% แบบครบวงจร อีกทั้งยังเป็นแม่ข่ายผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพให้แก่วิสาหกิจชุมชนนาแปลงใหญ่ กลุ่มเกษตรกร สหกรณ์ และเกษตรกรทั่วไป จากการติดตามของ สศท.4 พบว่า กลุ่มเกษตรกรทำนาเศรษฐกิจพอเพียงบ้านกุดน้ำใส เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2545 ปัจจุบันมีพื้นที่ปลูกรวม 3,225 ไร่ เกษตรกรสมาชิก 166 ราย โดยมี คุณฉัตรนพวัฒน์ วีระศักดิ์ เป็นประธานกลุ่ม ซึ่งเกษตรกรในพื้นที่นิยมปลูกข้าวพันธุ์ กข 6 และพันธุ์หอมมะลิ 105 พื้นที่ปลูกเป็นบริเวณพื้นที่ราบลุ่มลำน้ำพองขอนแก่น ถือเป็นแหล่งปลูกข้าวเจ้าหอมมะลิ 105 ที่มีคุณภาพดีชั้นเลิศอีกแห่งห
กรมการข้าวนำทีมสื่อมวลชน เยี่ยมชมการดำเนินงานโครงการการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีของศูนย์ข้าวชุมชน ณ จังหวัดนครราชสีมา นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว มอบหมายให้ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวนครราชสีมา นำทีมสื่อมวลชน เยี่ยมชมการดำเนินงานโครงการการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีของศูนย์ข้าวชุมชน ณ ศูนย์ข้าวชุมชนองค์กรเกษตรอินทรีย์สีคิ้ว และศูนย์ข้าวชุมชนท่าเยี่ยม จังหวัดนครราชสีมา กรมการข้าว เพื่อประชาสัมพันธ์โครงการการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีของศูนย์ข้าวชุมชนที่ประสบความสำเร็จ สามารถเสริมสร้างศักยภาพการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวให้เพียงพอต่อความต้องการของชาวนาในชุมชน และของประเทศ ตลอดจนการสร้างและเชื่อมโยงเครือข่ายอย่างเป็นระบบมากขึ้น รวมทั้งผลักดันให้ศูนย์ข้าวชุมชนเข้าร่วมการดำเนินงานเชิงนโยบายของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ในระดับพื้นที่มากขึ้น นายนรภัทร ศรีษะนอก นักวิชาการเกษตรชำนาญการหัวหน้ากลุ่มผลิตเมล็ดพันธุ์ กล่าวว่า สำหรับศูนย์ข้าวชุมชนองค์กรเกษตรอินทรีย์สีคิ้วและศูนย์ข้าวชุมชนท่าเยี่ยม เป็นกลุ่มที่ประสบความสำเร็จเป็นอย่างมาก โดยเกิดจากการรวมกลุ่มของเกษตรกร มีการปรึกษาหารือรวมกันอยากจะพัฒนาอาช
จากสถานการณ์แพร่ระบาดโรคติดเชื้อไวรัสโคโรน่า2019(COVID-19)ที่ยังคงระบาดต่อเนื่อง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์เป็นห่วงผลกระทบที่จะส่งผลต่อเกษตรกรและภาคเกษตรไทยเป็นอย่างมากจึงพยายามแก้ไขปัญหาต่างๆ เพื่อไม่ให้เป็นการซ้ำเติมพี่น้องเกษตรกรเพิ่มขึ้นอีก การแก้ปัญหา“ขาดแคลนเมล็ดพันธุ์ข้าว” เป็นอีกหนึ่งปมสำคัญที่กระทรวงเกษตรฯได้เร่งรัดให้กรมการข้าวเร่งวางแผนการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวให้เพียงพอตามเป้าหมายเพื่อให้ชาวนาได้ใช้เมล็ดพันธุ์ข้าวที่มีคุณภาพตรงตามพันธุ์และตรงกับความต้องการของตลาด นายทองเปลว กองจันทร์ ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กล่าวว่า เมล็ดพันธุ์ข้าวเป็นหนึ่งในปัจจัยการผลิตที่สำคัญในการผลิตข้าว เนื่องจากการใช้เมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดีช่วยให้ได้ผลผลิตต่อไร่มากขึ้น ผลผลิตมีคุณภาพดีและได้มาตรฐานเป็นที่ยอมรับของทั้งในประเทศและต่างประเทศ สร้างรายได้ที่มั่นคงและยั่งยืนของเกษตรกร ที่ผ่านมาพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้แสดงความเป็นห่วงชาวนาไทยที่กำลังประสบกับปัญหาเมล็ดพันธุ์ข้าวไม่เพียงพอ พร้อมกำชับให้กระทรวงเกษตรฯเร่งหาแนวทางในการเพิ่มศักยภาพการผลิตให้เพียงพอและตรงกับความต้องการของเกษตรกรและตล
ข้าว ถือเป็นอีกหนึ่งการทำเกษตรกรรมที่อยู่คู่ประเทศไทยมาอย่างยาวนาน เพราะประชาชนส่วนใหญ่ทั่วภูมิภาคเน้นบริโภคข้าวในทุกมื้อ จึงทำให้การทำนาเป็นอีกหนึ่งอาชีพที่เปรียบได้กับเป็นกระดูกสันหลังของชาติ เพราะในแต่ละปีเกษตรกรผู้ปลูกข้าวสามารถทำผลผลิตส่งออกยังตลาดต่างประเทศได้ไม่น้อยทีเดียว โดยเฉพาะข้าวหอมมะลิของไทยขึ้นชื่อในเรื่องของความหอมอันเป็นเอกลักษณ์ ทำให้ปัจจุบันวงการข้าวไทยมีการพัฒนาแบบไม่หยุดนิ่ง กรมการข้าวจึงได้มีแผนยุทธศาสตร์ต่างๆ เพื่อปรับปรุงและวิจัยเมล็ดพันธุ์ข้าวปลูกให้มีคุณภาพอยู่เสมอ จึงทำให้ชาวนาไทยมีแหล่งผลิตพันธุ์ข้าวปลูกที่ดี ช่วยให้มีผลผลิตที่ดีได้มาตรฐาน จำหน่ายได้ทั้งในและต่างประเทศ ศูนย์ข้าวชุมชนตำบลท่ามะขาม อำเภอเมือง จังหวัดกาญจนบุรี มีพื้นที่ 500 ไร่ ได้ขับเคลื่อนและพัฒนาการปลูกข้าวของชุมชน จนสามารถเข้าร่วมโครงการศูนย์ข้าวชุมชนเมื่อปี 2555 ซึ่งในกลุ่มมีการจัดโครงการนาแปลงใหญ่ เพื่อส่งเสริมให้เกษตรกรได้รวมกลุ่มกันเพื่อผลิตข้าวคุณภาพ และสามารถทำการตลาดได้อย่างยั่งยืน โดยทำให้มีอำนาจในการต่อรองสำหรับการจำหน่ายได้เป็นอย่างดี จากการรวมกลุ่มที่เข้มแข็งนี้เอง ทำให้ภายในกลุ่ม
กรมการข้าว ลงพื้นที่ติดตามโครงการเพิ่มศักยภาพการผลิตข้าวหอมมะลิทุ่งกุลาร้องไห้สู่มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ปี 2563 ณ ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวร้อยเอ็ด และวิสาหกิจชุมชนศูนย์ข้าวชุมชนบ้านโนนสวรรค์ ตำบลทุ่งหลวง อําเภอสุวรรณภูมิ จังหวดร้อยเอ็ด นายสุดสาคร ภัทรกุลนิษฐ์ อธิบดีกรมการข้าว เปิดเผยว่า การผลิตข้าวอินทรีย์ เป็นระบบการผลิตข้าวที่ไม่ใช้สารเคมีทางการเกษตรทุกชนิด เป็นต้นว่า ปุ๋ยเคมี สารควบคุมการเจริญเติบโต สารควบคุมและกำจัดวัชพืช สารป้องกันกำจัดโรค แมลงและสัตว์ศัตรูข้าว ตลอดจนสารเคมีที่ใช้รมข้าวในโรงเก็บเพื่อป้องกันกำจัดแมลงศัตรูข้าว การผลิตข้าวอินทรีย์นอกจากจะทำให้ได้ผลผลิตข้าวที่มีคุณภาพสูงและปลอดภัยจากสารพิษแล้ว ยังเป็นการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและเป็นการพัฒนาการเกษตรแบบยั่งยืนอีกด้วย ด้าน นายคารมย์ ขุนหล้า ผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวร้อยเอ็ด เปิดเผยต่อว่า วิสาหกิจชุมชนศูนย์ข้าวชุมชนบ้านโนนสวรรค์ ก่อตั้งขึ้น ปี พ.ศ. 2555 เกิดขึ้นจากการรวมกลุ่มของเกษตรกรในชุมชน ผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี ข้าวขาวดอกมะลิ 105 และ กข 15 เพื่อใช้เป็นเมล็ดพันธุ์จําหน่ายภายในชุมชน และเก็บไว
เกษตรฯ รวมศูนย์ข้าวชุมชน เร่งเครื่องเพิ่มศักยภาพผลิตเมล็ดพันธุ์คุณภาพดี 2 แสนตัน ภายในปี 63 รองรับความต้องการใช้ในประเทศ พร้อมผนึกเครือข่ายเชื่อมโยงการทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ นายประภัตร โพธสุธน รมช. เกษตรฯ เปิดเผยภายหลังเป็นประธานพิธีเปิดการสัมมนาเชื่อมโยงเครือข่ายประธานศูนย์ข้าวชุมชนระดับเขต พร้อมมอบนโยบายแนวทางการทำงาน ณ โรงแรม ดิ ไอเดิล เซอร์วิส เรสซิเดนซ์ จ.ปทุมธานี ว่า ศูนย์ข้าวชุมชนมีบทบาทสำคัญในการเป็นศูนย์กลางถ่ายทอดเทคโนโลยีการพัฒนาการผลิตข้าวและชาวนา และผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวพันธุ์ดีไว้ใช้เองอย่างเพียงพอในชุมชน เป็นอีกแนวทางหนึ่งในการแก้ปัญหาการขาดแคลนเมล็ดพันธุ์ดี ที่รัฐบาลได้ให้ความสำคัญกับเรื่องข้าวมาโดยตลอด ชาวนาจึงเปรียบเสมือนผู้สร้างความมั่นคงทางอาหารให้กับประเทศ อีกทั้ง กระทรวงเกษตรฯ ได้ให้ความสำคัญกับการพัฒนาและเพิ่มเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพ ที่จะสามารถช่วยให้การเพาะปลูกได้ผลผลิตดียิ่งขึ้น รัฐบาลต้องการสร้างระบบการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวของประเทศให้มีความเข้มแข็ง มั่นคง โดยศูนย์ข้าวชุมชนคือส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนเป้าหมายดังกล่าวให้ประสบความสำเร็จ จึงต้องร่วมมือกันในการผลิตเมล็ด
