บัญชีครัวเรือน

กลุ่มแปลงใหญ่ไผ่อำเภอท่าตะเกียบ จังหวัดฉะเชิงเทรา ต้นแบบความสำเร็จ ลดต้นทุน-เพิ่มรายได้ ด้วยบัญชี ตามที่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้ดำเนินนโยบายส่งเสริมวิสาหกิจเกษตรแปลงใหญ่ เพื่อเพิ่มพูนรายได้ให้เกษตรกร โดยมุ่งเน้นการลดต้นทุนการผลิตและมีผลผลิตต่อหน่วยเพิ่มขึ้น ตลอดจนมีคุณภาพ ได้มาตรฐาน สามารถแข่งขันในตลาดโลกได้ สอดคล้องกับนโยบายสำคัญของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ด้าน “การตลาดนำการผลิต” กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ ได้ร่วมเป็นหน่วยงานสนับสนุนการดำเนินงานตามนโยบายดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง โดยร่วมบูรณาการขับเคลื่อนการนำระบบบัญชีไปวางรากฐานในการสร้างความเข้มแข็งให้แก่เกษตรกรและสถาบันเกษตรกรเพื่อเพิ่มพูนรายได้เกษตรกรในระดับพื้นที่ ให้เกษตรกรได้นำองค์ความรู้ด้านบัญชีมาใช้วางแผนการประกอบอาชีพ วางแผนกิจกรรมทางการเกษตรมีความรู้และเข้าใจในการนำระบบบัญชีไปใช้ในการบริหารจัดการภาคการเกษตรได้ รู้รายรับรายจ่าย รู้เวลาที่เหมาะสม รวมทั้งสนับสนุนให้เกิดกลไกการรวมกลุ่มเกษตรกรเพื่อจำหน่ายผลผลิตออกสู่ตลาด สร้างเสริมให้เกษตรกรไทยพร้อมก้าวทันต่อความเปลี่ยนแปลงและสามารถแข่งขันในตลาดโลกได้ กลุ่มแปลงใหญ่ไผ่อำเภอท่าตะเกียบ จังหวัดฉ

นางสาวอัญมณี ถิรสุทธิ์ อธิบดีกรมตรวจบัญชีสหกรณ์ เปิดเผยว่า กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ มุ่งเน้นสร้างความเข้มแข็งให้สหกรณ์และกลุ่มเกษตรกรมีระบบบริหารจัดการด้านการเงินการบัญชีและการควบคุมภายในที่ดี ผ่านการตรวจสอบบัญชีตามมาตรฐานวิชาชีพและให้คำปรึกษาแนะนำให้สามารถดำเนินธุรกิจได้อย่างโปร่งใส โดยพัฒนาเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อช่วยอำนวยความสะดวกให้กับสหกรณ์ได้นำไปใช้เป็นเครื่องมือในการช่วยบริหารจัดการสหกรณ์อย่างมีประสิทธิภาพและให้บริการสมาชิกได้อย่างถูกต้อง รวดเร็ว ก้าวทันกับยุคสมัยและตอบสนองกับการดำเนินธุรกิจของสหกรณ์ที่หลากหลายมากขึ้น อาทิ การพัฒนาแอปพลิเคชั่น Smart4M ซึ่งประกอบด้วย SmartManage สำหรับคณะกรรมการสหกรณ์ในการตรวจสอบการดำเนินงานของสหกรณ์ประจำวันอย่างรวดเร็ว จากทุกที่ ทุกเวลา และกำกับสหกรณ์ได้อย่างโปร่งใส มีประสิทธิภาพ ลดความเสี่ยงและเพิ่มโอกาสในการพัฒนาสหกรณ์ SmartMember ระบบสอบถามข้อมูลสมาชิกสหกรณ์ สำหรับตรวจสอบฐานะทางการเงินของตนเองได้ตลอดเวลา สร้างการมีส่วนร่วมของสมาชิกสหกรณ์ในการกำกับดูแลสหกรณ์ SmartMe สำหรับเกษตรกรและประชาชนทั่วไป ใช้บันทึกบัญชีครัวเรือน (รายรับ-รายจ่าย) และบัญชีต้นทุนอ

กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ แถลงข่าวผลการดำเนินงานและทิศทางการปฏิบัติงาน ปี 2565 ย้ำเดินหน้าสร้างความเข้มแข็งด้านการเงินการบัญชีแก่สหกรณ์และกลุ่มเกษตรกร มุ่งพัฒนาคุณภาพการสอบบัญชี พร้อมมาตรการเชิงรุกตรวจสอบระบบการควบคุมภายใน สร้างความโปร่งใสในระบบสหกรณ์ ควบคู่การสอนบัญชีให้ครอบคลุมทุกกลุ่มเป้าหมาย กระตุ้นการสร้างวินัยทางการเงิน สร้างเศรษฐกิจฐานรากเข้มแข็งอย่างยั่งยืน นายอำพันธุ์ เวฬุตันติ อธิบดีกรมตรวจบัญชีสหกรณ์ กล่าวว่า กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ เป็นหน่วยงานที่มีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนการพัฒนาระบบการบริหารจัดการด้านการเงินและการบัญชีของสหกรณ์และกลุ่มเกษตรกร ทั้งในด้านการตรวจสอบบัญชีสหกรณ์และกลุ่มเกษตรกร กํากับการสอบบัญชีสหกรณ์ที่ดําเนินการโดยผู้สอบบัญชีรับอนุญาตและบุคคลอื่น เพื่อให้สหกรณ์ได้รับการตรวจสอบบัญชีอย่างโปร่งใส และประเมินประสิทธิภาพระบบการควบคุมภายในของสหกรณ์ โดยชี้แนะแนวทางการแก้ไขปัญหา ข้อบกพร่องต่าง ๆ ให้สหกรณ์ได้นำไปปรับปรุงแก้ไข เพื่อดูแลรักษาผลประโยชน์ของสมาชิกสหกรณ์ที่มีมูลค่ากว่า 3.58 ล้านล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 13.54 ของ GDP ทั้งประเทศ พร้อมทั้งดำเนินงานเสริมสร้างและพัฒนาศักยภ

จากสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ได้ส่งผลกระทบต่อวิถีชีวิตและความเป็นอยู่ของคนทั่วโลก รวมถึงครัวเรือนภาคเกษตรไทย บางคนได้รับผลกระทบจากการถูกเลิกจ้างงาน รายได้ลดลง ทำให้ความสามารถในการชำระหนี้ลดลงตามไปด้วย การปรับตัวโดยลดรายจ่ายที่ไม่จำเป็น ปรับเปลี่ยนช่องทางการหารายได้ ที่สำคัญคือ การใช้ “บัญชี” เป็นภูมิคุ้มกัน ช่วยวางแผนการดำเนินชีวิตและการประกอบอาชีพ เพิ่มรายได้ในครัวเรือน ตามแนวทางของเศรษฐกิจพอเพียง จึงเป็นทางออกที่ช่วยให้เกษตรกรและประชาชนสามารถดำเนินชีวิตได้อย่างไม่ติดขัดภายใต้วิกฤตในครั้งนี้ ดังเช่นเกษตรกรตัวอย่างคือ นายไชยยา วิมูลชาติ เกษตรกรดีเด่นระดับภาค สาขาบัญชีฟาร์ม ประจำปี พ.ศ. 2564 เป็นเกษตรกรที่ปรับตัวให้อยู่รอดและสร้างความมั่นคงในอาชีพ โดยนำบัญชีมาใช้เป็นภูมิคุ้มกันในการประกอบอาชีพและการดำเนินชีวิต นายไชยยา วิมูลชาติ เกษตรกรดีเด่นระดับภาค สาขาบัญชีฟาร์ม ประจำปี พ.ศ. 2564 จากตำบลไผ่หูช้าง อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม กล่าวว่า ตนเองประกอบอาชีพทำนาและเป็นประธานกลุ่มนาแปลงใหญ่ ตำบลไผ่หูช้าง อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม รายได้ที่ได้มาก็นำไปใช้

กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ สนับสนุนโปรแกรมระบบบัญชี บริหารจัดการธุรกิจสหกรณ์ของ สหกรณ์การเกษตรเมืองอุบลราชธานี จำกัด เมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม 2562 นายโอภาส ทองยงค์ อธิบดีกรมตรวจบัญชีสหกรณ์ พร้อมด้วยคณะผู้บริหารและสื่อมวลชน ลงพื้นที่เยี่ยมชมการดำเนินงานของสหกรณ์การเกษตรเมืองอุบลราชธานี จำกัด จ.อุบลราชธานี ซึ่งเป็นสหกรณ์การเกษตรขนาดใหญ่ ดำเนินธุรกิจหลักในการแปรรูปสินค้าและให้บริการสินเชื่อแก่สมาชิก ซึ่งปัจจุบัน สหกรณ์ฯ ได้นำโปรแกรมระบบบัญชีแยกประเภทของกรมตรวจบัญชีสหกรณ์ มาใช้ในการดำเนินงานสหกรณ์ และส่งเสริมให้สมาชิกจัดทำบัญชีครัวเรือนและนำข้อมูลจากบัญชีมาประกอบการพิจารณาให้สินเชื่อ ทั้งนี้ ได้เตรียมนำโปรแกรมระบบบัญชีสหกรณ์ครบวงจร มาใช้บริหารงานสหกรณ์เพื่อสร้างความเข้มแข็งต่อไปในอนาคต ณ สหกรณ์การเกษตรเมืองอุบลราชธานี จำกัด จ.อุบลราชธานี

การส่งเสริมการทำบัญชีครัวเรือน นับเป็นหนึ่งในกระบวนการบริหารจัดการอาชีพทุกอาชีพให้ประสบความสำเร็จ เพราะการทำบัญชีจะทำให้รู้ถึงต้นทุนการผลิต กำไร ทำให้สามารถวางแผนการผลิตได้ตามงบประมาณที่ควรจะเป็น โดยมองเห็นความคุ้มค่าที่จะได้อย่างแท้จริง ‘ยอด อิ่มพลับ’ ครูบัญชี อ.ไทรโยค จ.กาญจนบุรี นับเป็นต้นแบบครูบัญชีอีกหนึ่งคนที่ประสบความสำเร็จในอาชีพเกษตรกรรมได้ด้วยจากการทำบัญชี นายยอด อิ่มพลับ เล่าให้ฟังว่า เดิมทีมีอาชีพหลักทำไร่อ้อย และเห็นว่าการทำเกษตรให้ประสบความสำเร็จนั้นไม่ใช่เรื่องง่าย เนื่องจากในอดีตที่ผ่านมาไม่รู้ต้นทุนกำไรที่แท้จริง ลงทุนไปเท่าไรไม่เคยทำบัญชีพอได้เงินมาก็ใช้จ่ายในครอบครัวและลงทุนต่อไป และเมื่อวันหนึ่งมาถึงทางตัน รายได้ไม่พอรายจ่ายจึงได้คิดหาว่าจะมีวิธีไหนที่จะช่วยให้ตนและครอบครัวดำเนินอาชีพเกษตรกรรมต่อไปได้ ประกอบกับขณะนั้นกรมตรวจบัญชี ได้เข้ามาให้ความรู้เกษตรกรให้มองเห็นถึงความสำคัญของการทำบัญชี ตนจึงได้มีโอกาสเข้ามาเป็นครูบัญชี โดยเริ่มจากนำบัญชีไปใช้ในการปลูกอ้อย มีการทำบัญชีต้นทุน กำไร และลดต้นทุนบางอย่างลงเพื่อให้มีรายได้ที่พออยู่ได้ การเริ่มต้นตรงนั้นส่งผลให้วันนี้ต

คุณประเสริฐ จีนตุ้ม เกษตรกรดีเด่นสาขาบัญชีฟาร์ม จังหวัดราชบุรี ประจำปี 2561 เป็นอีกบุคคลหนึ่งที่เคยล้มเหลวในการประกอบอาชีพการทำการเกษตร จากเดิมที่ปลูกอ้อยแล้วประสบปัญหาต้นทุนสูงรายได้ไม่แน่นอน สวนทางกับรายจ่ายที่มีทุกวัน ถ้าเงินไม่พอก็ไปกู้ยืม ท้ายสุดจึงมีปัญหาหนี้สินตามมา แต่หลังจากเริ่มจดบันทึกบัญชี และนำข้อมูลทางบัญชีมาวิเคราะห์ ทำให้รู้ว่าการใช้สารเคมีทำให้ต้นทุนการผลิตสูง จึงหันมาทำเกษตรแบบอินทรีย์ไม่ใช้สารเคมีในการผลิต ทำให้ประสบความสำเร็จจนถึงปัจจุบัน ผลผลิตที่ได้ก็นำมาบริโภคในครัวเรือน ส่วนที่เหลือสามารถนำไปขายสร้างรายได้ให้กับตนเองและครอบครัว ใช้พื้นที่การเกษตรของครอบครัวเป็นศูนย์เรียนรู้ ขยายโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ก่อเกิดเป็นเกษตรกรกลุ่มเครือข่ายขยายโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริเขาชะงุ้ม ซึ่งเป็นพื้นที่ให้เกษตรกรได้นำผลผลิตทางการเกษตรของตนเองมาจัดจำหน่าย สร้างรายได้อีกทางหนึ่ง คุณประเสริฐ บอกว่า เมื่อก่อนจะมีรายได้จากการทำไร่อ้อยเพียงอย่างเดียว ไม่มีรายได้แบบรายวัน รายเดือน เมื่อตัดอ้อยมาก็ได้เงินเป็นก้อน พอเงินหมดก็ไปกู้เขามา เมื่อถึงเวลาตัดอ้อยรอบใหม่ก็ต้องเอาเงิ

ช่วงปลายเดือนมิถุนายนถึงเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2561 ที่ผ่านมา ผู้เขียนได้รับเชิญจากสำนักงานเกษตรอำเภอลอง ให้ไปเล่าประสบการณ์ ชี้ช่องทางการเพิ่มรายรับ ลดรายจ่ายให้แก่เกษตรกรตามโครงการสร้างทักษะและส่งเสริมอาชีพด้านการเกษตร กิจกรรมสร้างรายได้ให้กับเกษตรกรรายย่อย ผู้เขียนได้ศึกษาข้อมูลจากโครงการ มีสาระดี ระบุไว้ว่าโครงการนี้เน้นการพัฒนาเกษตรกรรายย่อยให้มีการรวมกลุ่มโดยการเรียนรู้ฐานวิธีคิด การสร้างความเข้าใจร่วมกันในการขับเคลื่อนประเทศ หลักการสำคัญของการรวมกลุ่ม การประกอบธุรกิจ การจัดทำแผนธุรกิจ การลดต้นทุน ทั้งนี้ มีการอบรมบัญชีครัวเรือนอยู่ด้วย และเป็นวิชาบังคับ การจัดโครงการครั้งนี้มีหน่วยงานหลักคือ กรมส่งเสริมการเกษตร สำนักงานเกษตรจังหวัด และสำนักงานเกษตรอำเภอในพื้นที่ เป็นหน่วยงานดำเนินงาน ผู้เขียนเห็นว่าเป็นโครงการดีๆ จึงขอนำมาเล่าสู่กันอ่าน ผู้เขียนตอบรับและยินดี ด้วยเห็นว่าบัญชีครัวเรือนเป็นเรื่องที่สำคัญต่อการนำมาใช้เป็นเครื่องมือในการจัดการกับชีวิตและความเป็นอยู่ของเกษตรกร หากเกษตรของประเทศเราพร้อมใจกันจัดทำบัญชีครัวเรือนแล้วนำตัวเลขที่จดบันทึกนั้นมาปรึกษาหารือกันภายในครอบครัว เพื่อแส