รายงานพิเศษ

คุณพิสิตร์ ภูโท หรือ ผู้ใหญ่สิตร์ บ้านโนนสำเริง ตำบลน้ำอ้อม อำเภอกันทรลักษ์ จังหวัดศรีสะเกษ โทรศัพท์ 089-285-5962 เป็นเกษตรกรต้นแบบด้านการทำสวนทุเรียน โดยในปี 2564 ที่ผ่านมาได้รับรางวัลชนะเลิศการประกวดเกษตรกรดีเด่น สาขาทำสวน ระดับจังหวัด และยังเป็นคณะกรรมการกลุ่มเกษตรกรแปลงใหญ่ทุเรียนตำบลน้ำอ้อม ผู้ใหญ่พิสิตร์ ทำสวนทุเรียน เนื้อที่ 20 ไร่ นอกจากนั้นยังปลูกมันสำปะหลังอีกกว่า 10 ไร่ มีความรู้เกี่ยวกับการปลูก การดูแลรักษา การให้น้ำ การใส่ปุ๋ย การผสมเกสร และการเก็บเกี่ยวทุเรียน และที่สำคัญสวนทุเรียนของผู้ใหญ่พิสิตร์ ยังเป็นศูนย์เรียนรู้การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร (ศพก.) เครือข่ายด้านการปลูกทุเรียน เป็นแหล่งเรียนรู้ของเกษตรกรในพื้นที่และผู้ที่สนใจการทำสวนทุเรียน คุณพิสิตร์ เริ่มปลูกทุเรียนเมื่อ 25 ปีที่ผ่านมา โดยยังไม่มีความรู้และเข้าใจธรรมชาติของผลไม้ชนิดนี้ดีนัก กระทั่งเพื่อนที่ทำงานด้านเกษตรแนะนำให้รู้จักเจ้าหน้าที่เกษตรที่จันทบุรี เพื่อให้ทดลองปลูกก่อนสัก 1 ไร่ ผู้ใหญ่พิสิตร์เผยว่า แปลงทดลอง 1 ไร่ ปลูกโดยขาดความรู้และทักษะ ไม่รู้แม้กระทั่งช่วงเวลาการดูแลและใส่ปุ๋ยจึงไม่ได้ใส่ม

คุณเวียง สุภาพ บ้านซำขี้เหล็ก เลขที่ 236 หมู่ที่ 10 ตำบลพราน อำเภอขุนหาญ จังหวัดศรีสะเกษ โทรศัพท์ 080-153-4936 เจ้าของ “สวนเวียงทุเรียนภูเขาไฟ” เป็นหนึ่งในเครือข่ายวิสาหกิจชุมชนกลุ่มพัฒนาการผลิตทุเรียน มีจุดเด่นคือการปลูกทุเรียนอินทรีย์ “สวนเวียงทุเรียนภูเขาไฟ” เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรที่กำลังได้รับความนิยมสำหรับผู้ที่ชื่นชอบทุเรียนภูเขาไฟศรีสะเกษ โดยเปิดบริการให้เข้าชมสวนผลไม้ มีการจัดให้ชิมผลไม้แบบบุฟเฟ่ต์ และจำหน่ายผลผลิตทางการเกษตรที่ได้รับมาตรฐานการปลูกไม้ผล GAP นอกจากนี้ นักท่องเที่ยวยังสามารถเลือกซื้อสินค้าจากตลาดเกษตรชุมชน กลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มไม้ผลทุเรียนภูเขาไฟ ตลอดจนสามารถพูดคุยแลกเปลี่ยนเรียนรู้การทำสวนทุเรียนกับคุณเวียงได้อย่างเป็นกันเอง ที่สำคัญสวนคุณเวียง ยังได้ปฏิบัติตามมาตรการทางสาธารณสุขเกี่ยวกับการป้องกันการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ด้วยมาตรฐาน SHA สร้างความมั่นใจให้กับลูกค้าได้อย่างเต็มที่ สวนทุเรียนคุณเวียง มีเนื้อที่ทั้งหมด 9 ไร่ จัดวางรูปแบบสวนผลไม้ผสมผสานอย่างทุเรียน เงาะ มังคุด ซึ่งในบรรดาผลไม้ทั้งหมดปลูกทุเรียนหมอนทองเป็นหลัก ที่เหลือเป็นพั

“ทุเรียน” ยังคงเป็นแชมป์ผลไม้ยอดฮิตครองใจคนไทยและชาวต่างชาติติดต่อกันมายาวนาน ประเทศไทย มีแหล่งปลูกทุเรียนหลายแห่งทั่วประเทศ แต่ละแห่งมีจุดเด่นด้านคุณภาพต่างกัน ที่เหมือนกันทุกแห่งคือ ความอร่อย ภาคอีสานมีหลายจังหวัดที่หันมาปลูกทุเรียน แม้จะมีความต่างจากทุเรียนทางใต้และตะวันออก เพราะเหตุผลทางภูมิประเทศ แต่ด้วยเทคโนโลยีการจัดการด้านเกษตรสามารถยกระดับคุณภาพสร้างมาตรฐานการปลูกชูจุดเด่นของแต่ละแห่ง ทำให้ยังคงรสชาติความอร่อยได้โดยไม่เปลี่ยนแปลง เป็นที่นิยมชื่นชอบแห่ซื้อไปบริโภคกันคึกคัก สร้างรายได้อย่างดี จึงทำให้เกษตรกรหลายพื้นที่เปลี่ยนจากพืชไร่มาปลูกทุเรียนกันเพิ่มขึ้น ทุเรียนของศรีสะเกษ เป็นอีกแห่งที่ติดอันดับความนิยมของประเทศ อันเป็นผลมาจากการปลูกในพื้นที่ภูเขาไฟโบราณที่มีธาตุอาหารสำคัญ สภาพภูมิอากาศไม่ชื้น เอื้อประโยชน์ให้เนื้อทุเรียนแห้งพอดี นุ่มเหนียว เส้นใยละเอียด มีกลิ่นหอมเฉพาะ ไม่ฉุนมาก รสชาติมันค่อนข้างหวาน ตรงกับความต้องการของผู้บริโภค จนถูกเรียกว่า “ทุเรียนภูเขาไฟศรีสะเกษ” อีกทั้งทุเรียนจากแหล่งนี้หลายสวนได้รับมาตรฐานคุณภาพ ทั้ง GAP และ GMP พร้อมตอกย้ำความมั่นใจทางการค้าด้วยกา

ต้องยอมรับว่า สถานการณ์ราคายางพาราในช่วงหลายปีที่ผ่านมาไม่ค่อยสู้ดีนัก ทำให้เกษตรกรผู้ทำสวนยางพาราหลายรายจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตใหม่ จากที่เคยทำสวนยางพาราสร้างรายได้หลักเพียงอย่างเดียว ต้องหาอย่างอื่นทำเพิ่ม เพื่อให้มีรายได้เข้ามาทดแทนในยามราคายางพาราตก แต่ในวิกฤตย่อมมีโอกาสอยู่เสมอ เพราะถ้าหากมองในแง่ของการทำเกษตรกับพืชชนิดอื่น ข้อดีของการปลูกยางพาราน่าจะอยู่ตรงที่ในระยะยาวมีเงินออมที่ได้จากการขายไม้ยางในช่วงยางหมดอายุ ซึ่งพืชเกษตรอื่นไม่มีรายได้ส่วนนี้ และการทำสวนยางค่อนข้างมีการจัดการดูแลสวนที่ไม่ยุ่งยาก ที่สำคัญมีพื้นที่ว่างระหว่างร่องเยอะ ทำให้สามารถปลูกพืชร่วมยางได้หลากหลายชนิด และยังช่วยเป็นพืชพี่เลี้ยงสร้างร่มเงาให้กับพืชชนิดอื่นได้เป็นอย่างดี คุณบุญชู สิริมุสิกะ เจ้าของ สวนไผ่อาบู ตั้งอยู่ที่ 142 หมู่ที่ 5 ตำบลลำภี อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา อดีตวิศวกรผันตัวทำเกษตร ต่อยอดสวนยางพาราของพ่อกับแม่ ปลูกพืชผสมผสาน ทั้งไม้ผล พืชผักสมุนไพร และเน้นการปลูกไผ่ และไม้เศรษฐกิจแซมในสวนยาง สร้างรายได้แบบไม่รู้จบ พี่บุญชู เล่าถึงจุดเริ่มต้นการเป็นเกษตรกรว่า ก่อนที่จะมาเป็นเกษตรกร ตนท

ยางพารา เป็นพืชเศรษฐกิจที่นิยมปลูกมากในพื้นที่ภาคใต้ จากข้อมูลฐานข้อมูลทะเบียนเกษตรกรของกรมส่งเสริมการเกษตร พบว่า ภาคใต้มีพื้นที่ปลูกยางถึง 4,600,645.97 ไร่ โดยส่วนใหญ่เกษตรกรปลูกยางพาราแบบพืชเชิงเดี่ยว เกษตรเชิงเดี่ยว หรือการทำการเกษตรโดยปลูกพืชเพียงชนิดเดียว มีความเสี่ยงสูงจากการผันผวนของราคา อย่างไรก็ตาม แม้ว่าภาครัฐมีนโยบายเพื่อช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกยาง เช่น โครงการประกันราคายางพารา การส่งเสริมการปลูกพืชแซมยางและพืชร่วมยางเพื่อเสริมรายได้ พืชร่วมยาง หรือการทำเกษตรผสมผสานเป็นทางเลือกหนึ่ง สามารถลดความเสี่ยงนี้ได้ การปลูกพืชร่วมยาง คือ การปลูกพืชที่สามารถเจริญเติบโตควบคู่กับยางพาราเมื่อต้นยางอายุ 3 ปีขึ้นไป ต้องไม่มีผลต่อการเจริญเติบโตของต้นยางพารา ไม่ทำน้ำยางลดลงและสามารถให้ผลผลิตไปพร้อมกันได้ โดยพืชสามารถโตได้ดีในสภาพร่มเงา เช่น สะละ กาแฟ ขิง ข่า ผักพื้นบ้าน ส่วนเกษตรผสมผสาน คือ การทำกิจกรรมการเกษตรตั้งแต่ 2 กิจกรรมขึ้นไป เช่น การเลี้ยงไก่ การเลี้ยงปลา การเลี้ยงผึ้งในสวนยาง มีข้อดีคือ การลดความเสี่ยงและความไม่แน่นอนของรายได้ เพิ่มรายได้และกระจายรายได้ตลอดปี ช่วยลดต้นทุนการผลิตเหมื

เศรษฐกิจพอเพียงของในหลวง รัชกาลที่ 9 เป็นปรัชญาที่ชี้ถึงแนวการดำรงอยู่และปฏิบัติตนของประชาชนในทุกระดับ ตั้งแต่ระดับครอบครัว ระดับชุมชน จนถึงระดับรัฐ ทั้งในการพัฒนาตนและบริหารประเทศให้ดำเนินไปในทางสายกลาง โดยเฉพาะการพัฒนาเศรษฐกิจเพื่อให้ก้าวทันต่อโลกยุคโลกาภิวัตน์ หลักแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง คือการพัฒนาที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานของทางสายกลางและความไม่ประมาท โดยคำนึงถึง ความพอประมาณ ความมีเหตุผล การสร้างภูมิคุ้มกันที่ดีในตัว ตลอดจนใช้ความรู้ความรอบคอบ และคุณธรรม ประกอบการวางแผน การตัดสินใจและการกระทำ คุณเชิดชัย จิณะแสน เกษตรกรชาวศรีสะเกษที่อดีตเคยทำงานในเมืองหลวง แต่ต้องเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจฟองสบู่ มีผลทำให้ตัวเองและภรรยาต้องออกจากงาน แล้วเดินทางกลับสู่บ้านเกิดเพื่อมาปักหลักต่อสู้ชีวิตด้วยการยึดอาชีพเกษตรกรรม แต่ด้วยความเป็นคนยึดมั่นต่อหลักเศรษฐกิจพอเพียงของรัชกาลที่ 9 จึงได้น้อมนำตามแนวทางของพ่อหลวงมาใช้กับการทำเกษตรกรรมในพื้นที่ ขนาด 9 ไร่ ของบ้านเลขที่ 99 หมู่ที่ 9 ตำบลคำเนียม อำเภอกันทรารมย์ จังหวัดศรีสะเกษ จนมาวันนี้ได้ปรากฏเป็นศูนย์ส่งเสริมเศรษฐกิจพอเพียงตามแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเ