ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
ชื่อสามัญ มะพลับเจ้าคุณ ชื่อวิทยาศาสตร์ Diospyros winitii ชื่อวงศ์ EBENACEAE ณ เวลานี้ จะเขียนเรื่องต้นไม้ต้นไหน คงไม่น่าภาคภูมิใจไปกว่าเรื่องของ “มะพลับเจ้าคุณ” เพราะต้นไม้ต้นนี้ผู้เขียนได้ทำวิจัยด้านการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ ซึ่งเป็นงานที่ผู้เขียนถนัด และมีโอกาสได้มานำเสนอ ใน “งานประชุมการป่าไม้ประจำปี 2562” ซึ่งจัดที่สถาบันคชบาล หรือศูนย์ฝึกช้างไทย อำเภอห้างฉัตร จังหวัดลำปาง ระหว่าง วันที่ 19-21 สิงหาคม 2562 ช่างโชคดีจริงๆ ที่…นอกจาก เพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ มะพลับเจ้าคุณ จนสำเร็จ…(อาจจะเป็นคนแรกด้วยกระมัง) ยังได้รับรางวัลการนำเสนอผลงานวิจัยภาคโปสเตอร์อีกด้วย จะหาว่าโม้ก็ยอมนะ…มารู้จัก มะพลับเจ้าคุณ กันก่อนดีกว่า มะพลับเจ้าคุณ (Diospyros winitii) อยู่ในวงศ์ EBENACEAE สกุลเดียวกับ มะพลับ (ไม้สกุลมะพลับ ได้แก่ มะพลับ มะเกลือ ตะโก สาวดำ มะริด ฯลฯ) เป็นไม้ชั้นกลาง สูงได้ 10-15 เมตร เลยทีเดียว มะพลับเจ้าคุณ เป็นพืชถิ่นเดียว และมีสถานะเป็นพืชหายาก พบครั้งแรกในประเทศไทย เมื่อวันที่ 17 เมษายน พ.ศ. 2465 โดย หมอคาร์ ชาวไอริช ที่อำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก ชื่อสปีชีส์จึงตั้งตามชื่อ
ดอกขจร หรือ ดอกสลิด (Cowslip creeper) ชื่อวิทยาศาสตร์ Telosma minor Craib. วงศ์ ASCLEPIADACEAE หน้าร้อนปีนี้กว่าจะคืบคลานผ่านไปได้ สิ่งมีชีวิตหลากหลายชนิดเกือบโดนแดดแผดเผา…โชคดีที่หยาดน้ำจากฟากฟ้าได้รินรดพรมให้โลกคลายร้อนทันท่วงที พร้อมกันนั้นดอกไม้ป่าก็ผุดดอกออกมาชูช่อกันสลอน สิ่งกลิ่นหอมฟุ้งไปทั่วดินแดนอันเงียบสงบ …เจ้าช่อดอกไม้เอย เจ้าดอกขจร นกขมิ้นเหลืองอ่อน ค่ำแล้วจะนอนที่ไหนเอย เจ้าช่อดอกไม้เอ๋ย เจ้าดอกขจร ฉันร่อนเร่พเนจร ไม่รู้จะนอนไหนเอย… (บทเพลงนกขมิ้น) ดอกขจร หรือ ดอกสลิด เป็นพืชที่คุ้นเคยที่เกิดขึ้นตามป่า เป็นพืชพื้นบ้านดั้งเดิมของไทยเราอีกชนิดหนึ่ง และเป็นพืชทางเลือกใหม่ของเกษตรกร “สลิด” เป็นชื่อที่คนไทยใช้เรียกกันทั่วไป แต่ชื่อ “ขจร” เป็นชื่อทางการ หรือชื่อใช้ในการเขียน เพราะถือว่าเป็นคำสุภาพ ยอดอ่อนและผลอ่อนของดอกขจร ใช้กินเป็นผักได้ ทั้งเป็นผักจิ้ม ผัด หรือแกง ปัจจุบัน ยังพบว่ามีการขายในตลาดผักทั่วไป แสดงว่าคนไทยยังนิยมกินดอกขจรกันอยู่เช่นในอดีต ดอกขจรปลูกง่าย แข็งแรง ขึ้นได้ดีในดินแทบทุกชนิด ชอบแดดจัด จึงใช้ปลูกเลื้อยคลุมนั่งร้าน หรือตามรั้ว มักออกดอกช
“ผักหวานป่า” ชื่อวิทยาศาสตร์ Melientha suavis Pierre วงศ์ OPILIACEAE …ย่างเข้าเดือนหก ฝนก็ตกพรำพรำ กบมันก็ร้องงึมงำ ระงมไปทั่วท้องนา ฝนตกทีไร คิดถึงขวัญใจของข้า… ฤดูกาลที่ร้อนอบอ้าว…แห้งแล้ง ย่างกรายหนีห่างจากเราไป พร้อมๆ กับสายฝนพรำที่คืบคลานเข้ามาแทนที่ ตามธรรมชาติเริ่มเดือนหกฝนก็ตกแล้ว พอพูดถึงฝน…ภาพของกบออกมาเล่นน้ำฝนน่าจะยังอยู่ในจินตนาการของคนเมืองกรุง แต่ถ้าเป็นชาวบ้านแถบอีสาน ป่านนี้คงนอนยิ้มหวานนึกถึงภาพตัวเองออกไปจับอึ่งกับเพื่อนฝูงมาต้ม มาลาบ ไม่ก็หาแหย่ไข่มดแดง หลังจากฝนตกมากพอ “ผักหวานป่า” ก็จะแตกยอดอ่อน ใบอ่อน ชูช่อเล่นน้ำฝน ณ เวลานี้ คงไม่มีผักใดที่ฮอตฮิตไปกว่า “ผักหวานป่า” อีกแล้ว ราคาก็ช่างดีเหลือหลาย ยิ่งสรรพคุณเกือบไม่ต้องพูดถึงเลย เพราะมีมากมาย คนไทยคนต่างชาติรู้จักกันดี ถ้าเอ่ยถึง ผักหวานป่ากับไข่มดแดง เพราะเป็นอาหารยอดนิยม ผักหวานป่า จัดเป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง และเป็นพืชประจำถิ่นที่นิยมรับประทานในแถบภาคอีสาน สมัยโบราณผักหวานป่าเป็นของมีค่าและราคาแพง ผักหวานป่ามีความสามารถในการขยายพันธุ์ต่ำ จึงทำให้ผักหวานป่าปลูกยากไปด้วย แต่ก็ไม่พ้นความพยายาม
คณะสัตวแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดย ศูนย์เทคโนโลยีเกษตรและนวัตกรรม (Agritech and Innovation Center) (AIC จุฬาฯ สระบุรี) จัดงาน “Chula Dairy Conference & Expo 2026″ ภายใต้แนวคิด “Resilient Thai Dairy: พลิกอนาคตอุตสาหกรรมโคนมไทยสู่ความยั่งยืน” ในวันที่ 11-12 มิถุนายน 2569 ณ อาคารสระบุรี 4 ศูนย์พันธกิจเพื่อสังคม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อำเภอแก่งคอย จังหวัดสระบุรี ปัจจุบันอุตสาหกรรมโคนมไทยกำลังเผชิญแรงกดดันพร้อมกันหลายด้าน ทั้งต้นทุนการผลิตที่พุ่งสูงต่อเนื่อง ภาวะโลกร้อนและปัญหา Heat Stress ในโคนมที่ส่งผลโดยตรงต่อปริมาณและคุณภาพน้ำนม แรงกดดันด้านสิ่งแวดล้อมจากการปล่อยก๊าซเรือนกระจก รวมถึงการแข่งขันจากตลาดโลกที่ทวีความรุนแรงขึ้นทุกปี เกษตรกรโคนมจำนวนมากยืนอยู่บนทางแยกระหว่างการปรับตัวหรือการยุติกิจการ รองศาสตราจารย์ นายสัตวแพทย์ ดร.กิตติศักดิ์ อัจฉริยะขจร ผู้อำนวยการศูนย์เทคโนโลยีเกษตรและนวัตกรรม จุฬาฯ ในฐานะประธานจัดงาน กล่าวว่า “งาน Chula Dairy Conference & Expo 2026 จัดขึ้นเพื่อเป็นเวทีกลางในการเชื่อมโยงองค์ความรู้ นวัตกรรม และสร้างเครือข่ายควา
ช่วงไม่กี่ปีมานี้ จะเห็นคนรุ่นใหม่หันมาประกอบอาชีพเกษตรกรรมกันมากขึ้นเรื่อยๆ หลายคนประสบความสำเร็จในระยะเวลาไม่กี่ปี เนื่องจากนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วย พร้อมใช้รูปแบบการบริหารจัดการสมัยใหม่ รวมถึงการทำตลาดที่ใช้โซเชียลมีเดียควบคู่กับการขายทั่วไป คุณกาญจนา ลากุล เจ้าของ นโม ฟาร์ม (Namo Farm) ซึ่งตั้งอยู่ บ้านเลขที่ 212 หมู่ที่ 8 บ้านคำตานา ตำบลทุ่งใหญ่ อำเภอทุ่งฝน จังหวัดอุดรธานี ก็เป็นคนหนุ่มสาวอีกรายที่หันมาเอาดีในการทำเกษตร โดยเริ่มทำเมื่อปี 2556 หลังจากก่อนหน้านี้เคยเปิดกิจการร้านขายอาหารสัตว์และขายปุ๋ย เมื่อมาเป็นเกษตรกรเต็มตัว ในปี 2556 เธอจึงได้ใช้วิชาบริหารธุรกิจ ในระดับ ปวส. ที่ร่ำเรียนมาใช้ในเรื่องการตลาด รวมถึงความรู้ที่ได้จากการเรียนระดับปริญญาตรี จากมหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย (มมร.) ขอนแก่น พร้อมกันนั้นยังได้รวบรวมเกษตรกรในพื้นที่ตั้งเป็นวิสาหกิจชุมชนผักไร้ดินปลอดสารพิษ บ้าน คำตานา มีสมาชิก 10 ครอบครัว โดยเธอรับหน้าที่เป็นประธานวิสาหกิจชุมชนฯ แหล่งศึกษาดูงานเกษตรอินทรีย์ วันนี้ใช่แต่พืชผักผลไม้ของวิสาหกิจชุมชนผักไร้ดินปลอดสารพิษฯ ภายใต้ชื่อแบรนด์ “นโม ฟาร์ม” จะขายดีแล้ว คุณ
สวนส้มยอดดอย เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรปลอดภัยแนวคิดใหม่ โดยนำวิถีชีวิตของเกษตรกรชาวสวนส้มเขียวหวานและวิถีชีวิตชนเผ่าม้ง มารวมกันและสื่อผ่านการดำเนินงานของ คุณพิทยา ว่างจิตเจริญ เกษตรกรรุ่นใหม่ (Young Smart Farmer) อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ ภายใต้แนวคิด BCG Model โดยสำนักงานเกษตรอำเภอแม่ริมและสำนักงานเกษตรจังหวัดเชียงใหม่ ร่วมขับเคลื่อนกับหน่วยงานภาคี เพื่อบูรณาการเชิงพื้นที่ให้เกิดแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรปลอดภัย เพิ่มมูลค่าสินค้า เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมและสร้างความยั่งยืนแก่ชุมชน เดิมครอบครัวประกอบอาชีพรับจ้างแรงงานเกษตร ดำรงชีพด้วยการปลูกข้าวไร่ ปลูกข้าวโพดเพื่อเลี้ยงสัตว์ และปลูกผักพื้นบ้านเพื่อบริโภคและจำหน่ายเป็นรายได้เสริม มีรายได้เพิ่มมากขึ้น ได้ซื้อที่ดินเป็นของครอบครัว จำนวน 30 ไร่ และเปลี่ยนมาปลูกผักเพื่อการค้าและยังชีพ ภายหลังรายได้ไม่แน่นอนเนื่องจากภาวะการตลาดในช่วงนั้น ราคาสินค้าเกษตรตกต่ำและราคาไม่แน่นอน ทำให้บางปีได้กำไรสูง บางปีขาดทุน จนต้องกู้เงินจากสถาบันการเงินในหมู่บ้าน ทำให้เป็นหนี้พอกพูนขึ้น ต้องส่งสินค้าเกษตรเองไปที่ตลาดใหญ่ในพื้นที่ภาคกลางเพื่อให้ได้ราคาสูงโ
บริษัท ชิมไทย จำกัด ผู้ผลิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์อาหารจากวัตถุดิบไทยหายากจากท้องถิ่น ภายใต้แบรนด์ใหม่ “MAKVAN (แม็คแวน) หอมซ่า..ไม่ชาลิ้น” อันเป็นเอกลักษณ์ของ ” มะแขว่น ” สมุนไพรเครื่องเทศภาคเหนือสู่ตลาดโลก ด้วยหอมซ่าแบบพอดี ไม่ชาลิ้นคัดสรรวัตถุดิบจากธรรมชาติช่วยขับลมในลำไส้ แก้ท้องอืด ท้องเฟ้อบำรุงโลหิตและหัวใจและคุณประโยชน์ดี ๆ อีกมากมายที่แมคแวนตั้งใจส่งต่อสุขภาพดี สู่ผู้บริโภคทั่วโลก เปิดตัวสินค้าใหม่ ในงาน THAIFEX – Anuga Asia 2026 ชิมไทยเปิดพื้นที่นำเสนอเรื่องราวอาหารไทย และการแลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับอาหารของคนที่รักในอาหารไทย เพราะอาหารไทยเป็นทั้งศิลปะ เป็นวิถีชีวิต เป็นยาชั้นเลิศ เป็นความบันเทิงใจชั้นดี นอกจากนี้ ยังเป็นศูนย์กลางของการส่งต่อความพิเศษของวัตถุดิบท้องถิ่นไทยที่หายาก นำเสนอในรูปแบบที่แปลกใหม่ให้ทุกคนสามารถรู้จักและสัมผัสได้ ภายในงาน THAIFEX – Anuga Asia 2026 ที่จัดขึ้นเมื่อเร็วๆ นี้ แม็คแวน นำเสนอผลิตภัณฑ์เครื่องเทศและซอสสไตล์ไทย ยกระดับสู่เวทีโลก พร้อมเปิดตัวผลิตภัณฑ์ Sauce & Seasoning จากวัตถุดิบไทย ภายใต้คอนเซ็ปต์ TRIO SAUCE