แปรรูปสินค้าเกษตร
เมื่อเดินเข้าไปในร้านสะดวกซื้อ เซเว่น อีเลฟเว่น อยากรู้ไหมว่า สินค้า SME อาทิ มะม่วงแปรรูป ‘วรพร’ กล้วยแปรรูป ‘กล้วยเมืองลุง’ และเครื่องสำอาง ‘สมูทโตะ’ ทำไมจึงขายดีและได้รับความนิยมจากผู้บริโภคอย่างต่อเนื่อง ส่วนหนึ่งเพราะผู้ประกอบการที่ศึกษาผลิตภัณฑ์และพฤติกรรมของผู้บริโภคเป็นอย่างดี นอกจากนี้ ยังมีปัจจัยสำคัญ คือ ช่องทางจำหน่ายที่มีศักยภาพอย่างร้านเซเว่น ที่สามารถกระจายสินค้าไปทั่วประเทศในเวลาอันรวดเร็ว ซึ่งหมายถึงโอกาสที่ผู้บริโภคจำนวนมากจะได้เห็นและซื้อสินค้า นั่นจึงเป็นสิ่งที่ช่วยผลักดันให้ SME ประสบความสำเร็จ อีกทั้งยังช่วยสร้างงาน สร้างรายได้ ที่มั่งคงให้ชุมชนและกลุ่มเกษตรกรด้วย ปัจจุบัน ธุรกิจ SME เกษตรแปรรูปในท้องตลาดมีอยู่เป็นจำนวนมาก แต่ใครจะรู้ว่าพลังของความกล้าที่จะแตกต่าง ความทุ่มเท และการได้รับโอกาสทางธุรกิจ จะเป็นแรงผลักดันสำคัญที่ทำให้ SME ประสบความสำเร็จได้ ธุรกิจมะม่วงดองพร้อมทานเจ้าแรกในประเทศไทย อย่างแบรนด์ “วรพร” ได้เปลี่ยนวิธีกินมะม่วงแบบเดิม ๆ มาใช้นวัตกรรมในการแปรรูป เพิ่มมูลค่า จากภูมิปัญญาท้องถิ่นสู่ธุรกิจผลไม้ดองฉีกซองพร้อมรัประทานที่มีมาตรฐานสากล และยังสร้า
จังหวัดยากจนที่สุด “แม่ฮ่องสอน” ที่มีความสุขอันดับ 1 ของประเทศ (ข้อมูลจาก : สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ปี 2561) จังหวัดแม่ฮ่องสอน มีพื้นที่ 7,987,808 ไร่ โดยมีพื้นที่ใหญ่เป็นอันดับ 3 ของภาคเหนือ และอันดับ 8 ของประเทศ ซึ่ง 85 เปอร์เซ็นต์ เป็นพื้นที่ป่า 4.5 เปอร์เซ็นต์ เป็นพื้นที่การเกษตร (361,766 ไร่) และ 10.5 เปอร์เซ็นต์ เป็นที่อยู่อาศัยและอื่นๆ สภาเกษตรกรจังหวัดแม่ฮ่องสอนจึงได้ประเด็นสำคัญในการขับเคลื่อนให้เกษตรกรชาวจังหวัดแม่ฮ่องสอนสามารถดำเนินวิถีชีวิตด้านการเกษตรร่วมกับป่าได้อย่างมีความสุขและอย่างยั่งยืน โดยสภาเกษตรกรจังหวัดแม่ฮ่องสอนได้ดำเนินการกิจกรรมจัดตั้งธุรกิจรายสินค้าเกษตร ปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 เพื่อพัฒนาเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่องค์กรเกษตรกร มุ่งเน้นการมีส่วนร่วมในการพัฒนา แก้ปัญหา เกษตรกรสามารถพึ่งตนเองได้ และนำไปสู่ความเข้มแข็งของชุมชนได้อย่างยั่งยืน สำนักงานสภาเกษตรกรจังหวัดแม่ฮ่องสอนจึงดำเนินกิจกรรมจัดตั้งกลุ่มธุรกิจรายสินค้าเกษตร ปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 กลุ่มเกษตรปลอดภัยบ้านนาเปะ ตำบลหมอกจำแป่ อำเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอน โดยยึดหลัก “ตลาดนำ&
เมื่อเร็วๆนี้ จังหวัดกาฬสินธุ์ โดยมติสภาเกษตรกรจังหวัดกาฬสินธุ์ ครั้งที่ 5/2563 ให้การรับรองแปลงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วม และ Organic OK ตลาดนำผลิต แก่ นางนิตยา ภูชมศรี เจ้าของแปลง “บ้านสวนน้อมเกล้า” อำเภอยางตลาด จังหวัดกาฬสินธุ์ พื้นที่ จำนวน 14 ไร่ หลังทำนาข้าวอินทรีย์มาอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ ปี 2557 รวมเวลา 7 ปี พร้อมรับรองผลผลิตแปรรูปข้าวอินทรีย์ จำนวน 6 รายการ ได้แก่ 1. ข้าวหอมมะลิ 105 2.ข้าวไรซ์เบอร์รี่ 3.ข้าวเหนียวแดงนพเก้า 4.ข้าวหอมมะลินิลสุรินทร์ 5.ข้าวเหนียวดำลืมผัว และ 6.ผงข้าวหอมน้อมเกล้า เป็นสินค้าคุณภาพดีของจังหวัดกาฬสินธุ์ หรือ OK KALASIN ณ ห้องประชุมชั้น 5 องค์การบริหารส่วนจังหวัดกาฬสินธุ์ ซึ่งนำเสนอผลงานด้วยเอกสาร การสาธิต การจัดนิทรรศการประกอบการบรรยาย โดย นางนิตยา ภูชมศรี เจ้าของแปลง ทั้งนี้ สำนักงานสภาเกษตรกรจังหวัดกาฬสินธุ์ จะได้ประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จัดทำระบบ QR Code ติดโลโก้ Organic Ok ตลาดนำผลิต OK KALASIN พร้อมประชาสัมพันธ์ให้ผู้บริโภคได้รับทราบอย่างทั่วถึงต่อไป
คนญี่ปุ่นกับการบริโภคแมลงไม่ใช่เรื่องแปลกใหม่แต่อย่างใด แม้จะไม่พบเห็นทั่วไปนัก แต่หากมีสักร้านนี่ คนญี่ปุ่นแห่ไปลิ้มลอง อาจด้วยนิสัยรักความแปลกใหม่ และใส่ใจเรื่องราวของอาหาร ตลาดแมลงในญี่ปุ่นจึงน่าสนใจทีเดียว แม้ญี่ปุ่นจะเป็นประเทศหนึ่งที่ขึ้นชื่อเรื่องอาหารทะเล แต่ขณะเดียวกันคนญี่ปุ่นก็มีวัฒนธรรมการนำแมลงมาปรุงเป็นอาหารเช่นกัน อาทิ การรับประทานตั๊กแตนในนาข้าว แม้ปัจจุบันจะไม่ใช่เมนูอาหารปกตินัก แต่ก็ถือว่าเป็นเมนูเปิบพิสดารที่คนญี่ปุ่นยอมต่อคิวรอนานๆ เพื่อให้ได้ลิ้มลองหรือผลิตขึ้นมาแล้วขายหมดในระยะเวลาอันรวดเร็ว ตัวอย่างเช่น บะหมี่ราเม็ง “สึเกะเม็งหน้าแมลง” ของร้านอาหารราเม็งนางิ ในกรุงโตเกียว บะหมี่ดังกล่าวโรยหน้าด้วยจิ้งหรีดและหนอนนกทอดกรอบสิบกว่าตัว เสิร์ฟพร้อมน้ำซุปที่ปรุงรสด้วยจิ้งหรีด ตั๊กแตน และตัวไหม ทอดบดเป็นผง ที่ทำขึ้นเพียงวันละ 100 ชามเท่านั้น ราคาของราเม็งเต็มชุดอยู่ที่ 3,000 เยน (ประมาณ 900 บาท) ประกอบด้วย ราเม็งแมลง ข้าวเปล่า 1 ถ้วย โรยหน้าด้วยจิ้งหรีด หนอน เปาะเปี๊ยะทอด และไอศกรีมราดด้วยผงแมลงทอดบด ไม่พลาดทุกข้อมูล ข่าวสารที่น่าสนใจ อย่าลืมกดไลก์ Facebook
วิสาหกิจ ในประเทศไทยมีหลายรูปแบบ อดีตผู้เขียนทำงานสหกรณ์หลายประเภท เกือบ 30 ปี สหกรณ์ก็เป็นวิสาหกิจรูปแบบหนึ่งที่เป็นกลไกสำคัญทางเศรษฐกิจ ในการยกระดับคุณภาพชีวิตให้แก่สมาชิกทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม ฯลฯ วิสาหกิจสหกรณ์ มีมาถึง 104 ปีแล้ว ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2459 จวบจนถึงปัจจุบัน ต่อมาก็มีวิสาหกิจอื่นๆ อีกมาก ซึ่งวิสาหกิจชุมชนก็จัดตั้งขึ้นตามพระราชบัญญัติส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน พ.ศ. 2548 และเป็นนิติบุคคล ตามพระราชบัญญัติฯ (แก้ไขเพิ่มเติม) เมื่อปี พ.ศ. 2562 วิสาหกิจ : เป็นรูปแบบการประกอบกิจการเชิงพาณิชย์เกี่ยวกับการผลิต การจำหน่าย และการขนส่ง ชุมชน : เป็นกลุ่มคนที่อยู่รวมกันเป็นสังคมขนาดเล็ก อาศัยอยู่ในอาณาบริเวณเดียวกันและมีผลประโยชน์ร่วมกัน ถ้ากล่าวถึง วิสาหกิจชุมชน ต้องอาศัยความในพระราชบัญญัติส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน อธิบายไว้ว่า กิจการของชุมชนเกี่ยวกับการผลิตสินค้า การให้บริการหรือการอื่นๆ ที่ดำเนินการโดยคณะบุคคลที่มีความผูกพันมีวิถีชีวิตร่วมกันและรวมตัวประกอบกิจการดังกล่าว…เพื่อสร้างรายได้และการพึ่งพาตนเองของครอบครัว ชุมชน และระหว่างชุมชน วิสาหกิจชุมชน ถือเป็นกลไกหนึ่งในการขับเค
“เกาะหมาก” จังหวัดตราด 1 ใน 3 เกาะ แหล่งท่องเที่ยวเป็นที่รู้จักกันดี นอกเหนือเกาะช้าง เกาะกูด เป้าหมายของนักท่องเที่ยวไปเกาะหมาก คือรักธรรมชาติ ชอบความเงียบสงบ เพราะที่นี่มีรีสอร์ตไม่มากนักประมาณ 50 แห่ง การเดินทางเข้าถึงสะดวกด้วยเรือสปีดโบ๊ตเพียง 50 นาที ตลอดเส้นทางเห็นภาพท้องทะเลและหมู่เกาะสวยงาม หากเดินทางมาแล้วอย่างไรต้องพักค้างอย่างน้อย 1 คืนเพราะตารางการเดินเรือโดยสารไม่เอื้ออำนวย เกาะหมากบรรยากาศของการท่องเที่ยวนอกจากหาดทราย ทะเลที่สวยงามแล้ว วิถีชาวบ้านคงแบบเดิมๆ เมื่อขึ้นเรือที่อ่าวนิด ท่าเรือสาธารณะถนนเส้นเดียวที่มีแยกไปตามที่พักต่างๆ มีร้านอาหารเป็นระยะๆ เกือบ 10 ร้าน แต่วันนี้เจ้าถิ่น “น้องดวง” จากพื้นที่พิเศษหมู่เกาะช้างและพื้นที่เชื่อมโยง (อพท.3) ที่ลงพื้นที่มาทำงาน อพท. ร่วมกับชุมชนร่วม 5-6 ปี คุ้นชินเกาะหมากพาไปรับประทานอาหารตามสั่งที่ร้าน “ป้าดำ” ที่อยู่ห่างจากท่าเรือเพียง 500-600 เมตร เหลือบมองเมนูรายการอาหารภาษาไทย คู่ภาษาอังกฤษร่วม 20 เมนู สนนราคามาตรฐาน ยุติธรรม 50 บาท ลูกค้าที่มารับประทานมีทั้งนักท่องเที่ยวชาวไทยและต่างประเทศ เพราะเกาะหมากช่วงไม่มีโควิด-19 นักท่อง
จังหวัดฉะเชิงเทรา นับเป็นแหล่งผลิตมะม่วงคุณภาพดี ชื่อดังของประเทศ ผลผลิตส่วนใหญ่ถูกใช้บริโภคภายในประเทศและส่งออกแล้ว มะม่วงส่วนหนึ่งถูกนำมาแปรรูปเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มในลักษณะ “ มะม่วงดอง มะม่วงกวน ” ภายใต้แบรนด์ “วรพร” สินค้าดังกล่าวมีรสชาติอร่อย ขายดี มีวางจำหน่ายในร้านสะดวกซื้อ ห้างสรรพสินค้าชื่อดังทั่วประเทศ และเป็นสินค้าส่งออกขายกว่า 10 ประเทศทั่วโลก ช่วยสร้างงาน สร้างอาชีพให้ชาวบ้านและเกษตรกรได้เป็นร้อยคน นับเป็นผลิตภัณฑ์โอท็อปที่สร้างชื่อเสียงและความภาคภูมิใจให้แก่ชาวแปดริ้วจนถึงทุกวันนี้ ธุรกิจหลังบ้าน… โกอินเตอร์ คุณแชมป์ หรือ คุณชัยพร โสธรนบุตร ผู้จัดการผลิตภัณฑ์ บริษัท ผลไม้แปรรูปวรพร จำกัด ทายาทธุรกิจมะม่วงแปรรูป แบรนด์ “วรพร” เล่าถึงความเป็นมาของกิจการว่า เมื่อ 60 กว่าปีก่อน อากง “ ไต่ไห้ แซ่โค้ว ” เป็นชาวจีนอพยพได้โล้เรือสำเภามาจากเมืองซัวเถามาขึ้นชายฝั่งประเทศไทยที่ จ.ฉะเชิงเทรา อากงไต่ไห้เห็นว่า ช่วงฤดูร้อน เมืองแปดริ้ว มีผลผลิตมะม่วงจำนวนมาก ขายในราคาถูก จึงได้นำภูมิปัญญาการดองผลไม้ตามตำรับชาวจีนซัวเถามาใช้ดองมะม่วง เพื่อผลิตเป็นสินค้าออกขายหน้าบ้าน โดยนำมะม่ว
MODDII (มดดิ๊) ผู้ผลิตและจำหน่ายขนมไทย สไตล์มินิ ฉีกกฎขนมไทย แปรรูปปรับโฉมขนมไทยซะใหม่ คิดค้นการผลิตขนมไทยโดยอาศัยหลักทางวิทยาศาสตร์เข้ามาช่วยยืดอายุของขนมไทย ให้เก็บรักษาได้นานขึ้น ซึ่งปัจจุบัน มดดิ๊ได้คิดค้นและยืดอายุของขนมไทยได้ถึง 18 เดือน โดยปราศจากวัตถุกันเสีย ผ่านมาตรฐานการรับรองจากองค์การอาหารและยา (อย.) คุณณัฐดนัย รุจิรา หรือ คุณมด บ้านเลขที่ 584/12 หมู่ที่ 4 ตำบลบ้านหม้อ อำเภอเมือง จังหวัดเพชรบุรี เจ้าของแบรนด์มดดิ๊ และเป็นผู้คิดค้นการยืดอายุขนมไทยให้มีอายุการเก็บรักษาได้นาน จุดเริ่มต้นเกิดจากที่คุณมดเรียนจบมาทางด้านฟู้ดไซน์ มีการสะสมประสบการณ์การทำงานที่โรงงานแปรรูปหลายแห่ง อาทิ โรงงานบะหมี่กึ่งสำเร็จรูป โรงงานผลไม้กระป๋อง โรงงานอาหารทะเลแช่แข็ง เป็นต้น เมื่อทำงานจนถึงจุดอิ่มตัวจึงคิดอยากที่จะกลับมาพัฒนาบ้านเกิดตัวเองให้ดีขึ้น จึงเกิดการรวมกลุ่มผู้ประกอบการในจังหวัดเพชรบุรีที่สนใจมีความคิดเดียวกันและอยากที่จะเห็นขนมไทยเกิดการพัฒนาและแตกต่างไปจากเดิมที่ขายแต่แบบสด อายุการเก็บรักษาได้เป็นเวลาสั้นเพียง 2-3 วัน จึงอยากที่จะพัฒนาขนมไทยที่เป็นเอกลักษณ์ของจังหวัดเพชรบุรีให้ตอบโจทย์
ย้อนกลับไปปี 2556 สองเภสัชกรเพื่อนรักศิษย์เก่ามหาวิทยาลัยมหิดลได้ร่วมกันสร้างธุรกิจความงามด้วยกัน นำเสนอ ‘ครีมซอง’ ฝาเปิด ปิดแบบ Easy Cap สะดวกต่อการใช้งาน ชูภาพลักษณ์สไตล์ญี่ปุ่น ในแบรนด์ “สมูทโตะ” (SMOOTO) เรียกว่า เป็นการพัฒนาไปอีกขั้นของวงการความงามไทย เพราะพกพาง่าย ใช้งานสะดวก นอกจากนั้นยังสร้างจุดขาย ครีม 1 ซอง เทียบเท่ากับผลมะเขือเทศสดถึง 10 ลูก จัดจำหน่ายผ่านร้านเซเว่น อีเลฟเว่น ระยะเวลาเพียง 3 ปี สร้างผลประกอบการกว่า 100 ล้านบาท ปัจจุบัน สมูทโตะ มีสินค้า 30 รายการ ออกผลิตภัณฑ์ใหม่ทุกๆ ไตรมาส พร้อมคว้ารางวัลรองชนะเลิศอันดับ 1 ประเภทผลงานที่เกิดประโยชน์ด้านเศรษฐกิจ จากเวทีเซเว่น อินโนเวชั่น อวอร์ดส์ ปี 2016 ช่วยสร้างงาน สร้างรายได้ให้กับชุมชนอย่างยั่งยืน เบื้องหลังความสำเร็จผลิตภัณฑ์ความงามสัญชาติไทย คือ ภญ.อัญชลี ชุติไพจิตร และภญ.นิษฐกานต์ ภัทรกานต์ ผู้ก่อตั้ง บริษัท โกล บอล เมดดิคัล (ประเทศไทย) จำกัด ภญ.อัญชลี ย้อนเรื่องราวว่า ก่อตั้งบริษัทปี 2556 เน้นรับจ้างผลิตครีมให้แบรนด์อื่น เพราะไม่มีความรู้ด้านการตลาด ผ่านไปราวครึ่งปี ทำสินค้าออกมาวางจำหน่าย 200 รายการ ปรากฏขายไม่ได้
เมื่อ 2 ปีที่ผ่านมา ได้นำเสนอเรื่องราวกากมอลต์เบียร์สดที่ผลิตโดย “สองหมอฟาร์ม” ธุรกิจที่เน้นผลิตวัตถุดิบลดต้นทุนเพื่อใช้เป็นส่วนผสมของอาหารสัตว์ จนได้รับความสนใจจากพี่น้องเกษตรกรกลุ่มผู้เลี้ยงสัตว์ทั่วประเทศอย่างคับคั่ง กากมอลต์เบียร์เป็นวัตถุดิบนำไปใช้ผสมกับอาหารสัตว์ชนิดต่างๆ ไม่ว่าจะเป็น วัว ควาย หมู ปลา เป็ด ไก่ แพะ แกะ หรือจิ้งหรีด แต่จะต้องมีอัตราการผสมที่ถูกต้องเหมาะสมจึงจะได้ผล การนำกากมอลต์เบียร์มาเป็นส่วนผสมในอาหารสัตว์ช่วยทำให้ต้นทุนค่าอาหารของเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ลดลง เจ้าของฟาร์มมีรายได้มากขึ้น ด้วยเหตุนี้จึงมีเกษตรกรจำนวนมากหันมาใช้กากมอลต์เบียร์ในฟาร์มเลี้ยงสัตว์กันอย่างมากมาย แม้ว่ากากเบียร์สดจะตอบโจทย์กลุ่มผู้เลี้ยงสัตว์ได้ในเรื่องคุณภาพ ราคาไม่แพง แต่เป็นเพียงระดับหนึ่งเนื่องจากกากเบียร์สดมีข้อจำกัดในบางประการ อาทิ ระยะเวลาการเก็บรักษาที่ต้องรีบเร่งใช้ให้หมดเพราะอาจส่งกลิ่น, ต้องใช้พื้นที่จัดเก็บ ดังนั้น ในช่วงเวลาที่ผ่านมาจึงทำให้สองหมอฟาร์มต่อยอดพัฒนากากเบียร์สดมาเป็นแบบแห้งโดยผ่านกระบวนการผลิตที่ทันสมัย แล้วยังได้รับรองมาตรฐานจากหน่วยงานที่เชื่อถือ กากเบียร์อบแห้งส
