กล้วยน้ำว้า

กล้วย เป็นพืชอาหารที่มีวิตามิน เกลือแร่ ที่เป็นประโยชน์ต่อสุขภาพผู้บริโภค กล้วยที่เรารู้จักมักคุ้นกันดี เช่น กล้วยหอม กล้วยไข่ กล้วยเล็บมือนาง หรือกล้วยน้ำว้า กล้วยปลูกได้ทั้งหัวไร่ปลายนา หรือปลูกเป็นสวนในเชิงธุรกิจ แต่ช่วงวิกฤตเศรษฐกิจแปรปรวน กล้วยน้ำว้ายักษ์ เป็นพืชที่มาแรงและน่าสนใจ เพื่อการยกระดับรายได้สู่การดำรงชีพที่มั่นคง วันนี้จึงนำเรื่อง กล้วยน้ำว้ายักษ์ มหัศจรรย์พืชเศรษฐกิจ สร้างงาน สร้างรายได้ สู่วิถีมั่นคง มาบอกเล่าสู่กัน คุณพี่พัชนี ตุษยะเดช เกษตรกรตัวอย่างผู้ปลูกกล้วยน้ำว้ายักษ์ประสบความสำเร็จ เล่าให้ฟังว่า พันธุ์กล้วยน้ำว้ายักษ์นี้ มีที่มาจากได้พันธุ์กล้วยน้ำว้ามะลิอ่องจาก ครูลออ จังหวัดนนทบุรี แล้วนำไปปลูกที่จังหวัดกาญจนบุรี หลังการปลูกราว 1 ปี ต้นกล้วยเจริญเติบโตสมบูรณ์แตกปลี ติดเครือติดผลดี แต่แปลกใจในสิ่งที่ได้คือ ต้นพันธุ์กล้วยเปลี่ยนไปในลักษณะพิเศษคือ ต้น เครือและผลขนาดใหญ่กว่ากล้วยน้ำว้าทั่วไป ผลกล้วยที่สุกพอดีได้เนื้อเหนียวนุ่มหวานมีกลิ่นหอมอ่อนๆ อร่อยมาก สันนิษฐานว่าที่ได้กล้วยน้ำว้าลักษณะเด่นนี้อาจจะเกิดจากการกลายพันธุ์ที่มีสาเหตุจากสภาพดินฟ้าอากาศเป็นตัวแปร จา

การใช้ชีวิตอยู่บนความฝันของคนอื่น อาจมีคุณภาพชีวิตที่ดี แต่ไม่มีความสุข เมื่อความฝันของตัวคุณเองถูกละเลย “คุณมุก-ณัชคิรากร ดำชมทรัพย์” เกษตรกรปริญญาโท เมืองแปดริ้ว จึงตัดสินใจลาออกจากงานประจำในบริษัทเอกชน เพื่อไล่ตามความฝันของตัวเองในฐานะเกษตรกร ที่ประสบความสำเร็จในเส้นทางอาชีพได้อย่างน่าทึ่ง  จบคอมพิวเตอร์  แต่ได้ดีในสายงานเกษตร คุณมุก-ณัชคิรากร ดำชมทรัพย์ นักศึกษาปริญญาโทรายนี้ สนใจเรียนสายเกษตร ตั้งแต่ ม. 3 ช่วงนั้นธุรกิจคอมพิวเตอร์กำลังบูม คุณแม่แนะนำให้เธอเรียนด้านคอมพิวเตอร์ เพื่อจบแล้วมีงานทำแน่นอน คุณมุก ยอมรับว่า ตอนนั้น เธอยังไม่รู้จักตัวเองมากพอ จึงตัดสินใจเรียนในสาขาธุรกิจคอมพิวเตอร์ ตามความต้องการของคุณแม่ หลังเรียนจบ ในปี 2540 เธอทำงานกับบริษัทเอกชนแห่งหนึ่ง ได้ประมาณ 2 ปี ก็ตัดสินใจลาออก เพื่อทำอาชีพเกษตรที่เธอใฝ่ฝัน จังหวัดฉะเชิงเทรา ซึ่งเป็นบ้านเกิดของเธอมีสภาพภูมิประเทศเอื้อต่อการเลี้ยงกุ้ง เลี้ยงปลา คุณมุกจึงตัดสินใจเช่าบ่อกุ้งร้าง เนื้อที่ 20 ไร่ เพื่อนำมาเลี้ยงกุ้งขาว เพราะเป็นสินค้าที่มีมูลค่าสูง เป็นที่ต้องการของตลาดทั่วไป ต่อมาเจอวิกฤตราคากุ้งตกต่ำ และมีปัญหาโรค

สวัสดีครับ ท่านผู้อ่านที่รักและคิดถึงทุกท่าน ขึ้นต้นมาเหมือนทุกครั้ง แต่ในช่วงนี้ต้องบอกว่าแอบเหงาเล็กๆ ทำงานแบบเวิร์กฟรอมโฮมมาเป็นเดือนแล้ว เริ่มคิดถึงออฟฟิศ คิดถึงบรรยากาศการทำงาน ผู้คนที่อยู่ร่วมกัน แต่ในวันเช่นนี้เราต้องดูแล ป้องกันตัวเอง รักษาระยะห่าง ล้างมือ สวมหน้ากากอนามัยหรือหน้ากากผ้า ไม่อยู่ในที่ชุมชนคนหมู่มาก ใช้เครื่องใช้ของใครของมัน ชาม ช้อน แก้วน้ำ สิ่งเหล่านี้แม้จะอยู่บ้านเดียวกันก็ต้องช่วยกันทำในสิ่งเหล่านี้ ทำให้ในแต่ละวันกว่าจะผ่านไปได้ก็เหน็ดเหนื่อยไม่น้อย แอบอิจฉาพี่น้องเกษตรกรที่อยู่ตามไร่นาสวนหรือแปลงเกษตรของตัวเอง ห่างไกลผู้คน ห่างไกลสิ่งที่เรียกว่าเชื้อแปลกปลอมที่จะมาก่อเชื้อ มาเป็นเกษตรกรกันดีไหมครับ วันนี้อยากพูดเรื่องกล้วยๆ ให้ได้ทราบกันครับ เราประคองชีวิตกันด้วยความยากลำบากมากแล้ว เรามาหาเรื่องที่ง่ายๆ บ้าง ก็น่าจะดี โบราณว่า “ง่ายเหมือนปอกกล้วยเข้าปาก” กระนั้น เรื่องของเรื่องก็คือ ผมได้รู้จักกับชาวสวนผู้ปลูกกล้วยขายอยู่รายหนึ่ง ว่ากันว่าหวีละ 30-40 บาท ก็ดูจะแพงแล้วสำหรับกล้วยน้ำว้า แต่เกษตรกรรายนี้สามารถส่งขายกล้วยน้ำว้าได้ราคา หวีละกว่า 50 บาทเลยเชียว เข

กล้วยน้ำว้า เป็นผลไม้ไทยๆ ที่มีมาแต่โบราณแล้ว คนไทยทุกคนเกิดมาก็ต้องรู้จักกล้วยน้ำว้าเป็นอย่างดี เพราะปลูกง่าย โตเร็ว ออกดอก และให้ผลผลิตที่เร็วพอๆ กับการแตกหน่อใหม่เพื่อใช้ในการขยายพันธุ์ต่อไป ในบรรดากล้วยในบ้านเรา กว่า 20 ชนิด กล้วยน้ำว้า ถือว่าเป็นผลไม้ที่อุดมไปด้วยคุณประโยชน์ที่สมบูรณ์แบบที่สุดชนิดหนึ่ง เพราะเนื่องจากในผลกล้วยจะมีวิตามินบี 1 และบี 2 ที่ช่วยในการเร่งเผาผลาญ น้ำตาลและไขมัน ช่วยฟื้นฟูร่างกายจากการเหนื่อยล้า อีกทั้งยังมีโพแทสเซียมช่วยในการขับโซเดียม อันเป็นหนึ่งในตัวการที่จะทำให้ความดันเลือดสูงออกทางปัสสาวะ และส่งผลให้ลดการบวมของร่างกายได้ประโยชน์และคุณค่าทางโภชนาการ ที่ได้จากกล้วยน้ำว้า ไม่ว่าจะผลดิบ ห่าม หรือสุก กล้วยก็สามารถนำมาประกอบอาหาร ได้หลายรูปแบบ และรสชาติความอร่อยก็ไม่ซ้ำแบบกัน กล้วยน้ำว้าสุกงอม นำมาครูด หรือขูดเบาๆ สามารถใช้เป็นอาหารสำหรับเด็กทารกเนื่องจากย่อยง่าย ช่วยระบายท้อง กล้วยน้ำว้าดิบและห่าม นำมาใช้ทำแกงคั่ว ทำกล้วยฉาบ ปิ้ง นึ่ง ทอด อบ กวน และเชื่อม กล้วยน้ำว้าสุก นำมาทำเป็นของหวาน เช่น กล้วยบวชชี กล้วยแขก กล้วยตาก ขนมกล้วย นอกจากนั้นแล้วส่วนที่เรีย

กล้วยน้ำว้า เป็นพืชที่ครอบครัวคนไทยชอบปลูกไว้รอบๆบ้าน เพราะมีประโยชน์มากเหลือเกิน ในชนบท พื้นที่ว่างมีมากสามารถปลูกได้ทีละมากๆ อาจจะ 1-2 ไร่ หรือมากกว่านี้ เพราะผลผลิตกล้วยน้ำว้า นอกจากใช้กินเป็นผลไม้ในครัวเรือนแล้ว ยังสามารถจำหน่ายได้อีกด้วย ทุกวันนี้ แวดวงวิชาการเกษตร พบกล้วยน้ำว้ามากกว่า 10 ลักษณะด้วยกัน กล้วยน้ำว้านวลจันทร์ ถือว่ามีความโดดเด่นไม่น้อย กล้วยน้ำว้านวลจันทร์มีชื่ออื่นๆอีก กล้วยน้ำว้านวลและกล้วยน้ำว้าเงิน พบในหลายๆ พื้นที่ของประเทศไทย เช่นนทบุรี ลำปาง สมุทรสงคราม ฉะเชิงเทรา เป็นต้น จุดเด่นของกล้วยน้ำว้านวลจันทร์ คือเปลือกผลสีเขียวนวลอมฟ้า(สีเงิน) สีเหมือนกับกล้วยหักมุกนวล ลำต้น มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 22-28 เซนติเมตร สูง 320-420 เซนติเมตร กาบนอกสีเขียวอมเหลือง เจือน้ำตาลอ่อน หน่อสีเขียวนวล ใบยาว แผ่นใบกว้าง สีเขียวสด ค่อนข้างหนา ก้านใบสีเขียวอ่อน ร่องค่อนข้างชิด มีนวลจับเล็กน้อย ปลีรูปไข่ ไหล่ของปลีกว้างปลายมน กาบนอกสีแดงคล้ำ เมื่อบานเปิดม้วนขึ้น เห็นลูกกล้วยสีเขียวอ่อน หลังจากติดผลหวีสุดท้ายแล้ว ปลีจะมีปลายแหลมขึ้น ในหนึ่งเครือจะมี 7-11 หวี แต่ละหวีมี 14-16 ผล ขนาดผลกว

นโยบายของผู้ว่าราชการจังหวัดฉะเชิงเทรา เมื่อปี 2542 สนับสนุนให้ทุกครัวเรือนปลูกกล้วยน้ำว้า เพื่อบริโภค และสร้างรายได้จากผลิตผลของกล้วยน้ำว้า ส่งผลให้ชาวอำเภอราชสาสน์ จังหวัดฉะเชิงเทรา มีรายได้ต่อยอดจากการแปรรูปกล้วยน้ำว้า มาจนถึงปัจจุบัน คุณจินตนา ตันเจริญ ประธานกลุ่มสตรีแปรรูปกล้วย ตำบลบางคา อำเภอราชสาสน์ จังหวัดฉะเชิงเทรา จัดบริเวณพื้นที่บ้านส่วนหนึ่งให้เป็นสถานที่แปรรูปกล้วยน้ำว้า ให้เป็นกล้วยอบราชสาสน์ จำหน่ายตามยอดการสั่งซื้อของลูกค้า เมื่อมีการปลูกกล้วยน้ำว้าทุกครัวเรือน ประกอบกับได้รับการส่งเสริมจากภาครัฐ ทำให้ผลผลิตจากกล้วยล้นตลาด เมื่อผลผลิตมากขึ้น กลุ่มแม่บ้านที่มีการรวมตัวกันอยู่แล้ว จึงมีแนวคิดแปรรูปกล้วยขาย เพื่อลดความเสียหายจากผลกล้วยสดที่จำหน่ายไม่หมดลง เป็นโชคดีของกลุ่มแม่บ้านในจังหวัดฉะเชิงเทราที่ได้รับการส่งเสริมและสนับสนุนจากหน่วยงานภาครัฐ ส่งให้ คุณจินตนา ในฐานะประธานกลุ่ม เป็นตัวแทนอำเภอราชสาสน์ ไปอบรมการแปรรูปที่สถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ กรุงเทพฯ และเรียนรู้การใช้เครื่องมือสำหรับอบกล้วย เพื่อนำมาเผยแพร่ และครั้งนั้นเป็นจุดเริ่มต้นของกลุ่มแม่บ้านสตรีแปรรูปกล้วย ที่นำโดยค

กล้วยน้ำว้าปากช่อง 50 ได้เปิดตัวเป็นครั้งแรกในปี 2551 ถือเป็นอีกหนึ่งผลงานเด่นของอาจารย์กัลยาณี สุวิทวัส และคณะ สถานีวิจัยปากช่อง อันเป็นสถานีที่วิจัยงานทางด้านไม้ผลเขตร้อนของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์  กล้วยน้ำว้าปากช่อง 50 เกิดจากการคัดเลือกสายพันธุ์กล้วยน้ำว้าไส้เหลืองที่เก็บรวบรวมพันธุ์ไว้ที่สถานีวิจัยปากช่อง กว่า 10 สายพันธุ์ โดยพบว่าสายพันธุ์ที่คัดเลือกได้นี้มีคุณสมบัติที่เหมาะในการปลูกเพื่อการค้าลักษณะเด่น คือ – เครือใหญ่ น้ำหนักเครือมากกว่า 30 กิโลกรัม (ไม่รวมก้านเครือ) – จำนวนหวีมากกว่า 10 หวี – จำนวนผลต่อหวีประมาณ 18 ผล – ผลกล้วยใหญ่อ้วนดี น้ำหนักผลโดยเฉลี่ยประมาณ 140 กรัม ต่อผล – ไส้กลางไม่แข็ง ออกสีเหลือง เนื้อแน่น – เมื่อสุกมีความหวานประมาณ 26 องศาบริกซ์ ทั้งนี้สิ่งที่เป็นเป้าหมายสำคัญของการวิจัยพัฒนาสายพันธุ์เพื่อให้เกษตรกรในประเทศไทยได้ปลูกกล้วยน้ำว้า ที่ปลูกแล้วให้เครือใหญ่ คุ้มกับการลงทุน และภาคอุตสาหกรรมของกล้วยน้ำว้าจะได้มีการเติบโต หนุนใช้เทคโนโลยีใหม่ ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการปลูก จากการทุ่มเทและคลุกคลีกับการปลูกกล้วยน้ำว้ามาอย่างยาวนา

น่าจะมีการเอ่ยถึงมาแล้วหลายสิบราย สำหรับเกษตรกรหรือกลุ่มแม่บ้าน กลุ่มวิสาหกิจชุมชน ในอำเภอบางกระทุ่ม จังหวัดพิษณุโลก ที่ใช้เวลาว่างรวมกลุ่มแปรรูปกล้วย ออกมาในรูปแบบของกล้วยตาก รสชาติดี จนขึ้นชื่อเรียกติดปากกันว่า กล้วยตากบางกระทุ่ม กระทั่งได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ หรือจีไอ ของกรมทรัพย์สินทางปัญญา เมื่อปี 2558 มีรายชื่อ ผู้ขอขึ้นทะเบียนในครั้งนั้น 13 ราย โดยให้คำนิยามถึงกล้วยตากบางกระทุ่ม พิษณุโลก ว่า หมายถึง กล้วยตาก ที่มีเนื้อแห้งเนียนละเอียด เหนียวนุ่ม ไม่มีเม็ด รสชาติหวานเป็นธรรมชาติ ผลิตจากกล้วยน้ำว้าพันธุ์มะลิอ่อง พันธุ์นวลจันทร์ พันธุ์ปากช่อง 50 หรือพันธุ์พื้นเมือง ในพื้นที่จังหวัดพิษณุโลก และตำบลท่าฬ่อ อำเภอเมือง จังหวัดพิจิตร คุณบุญศักดิ์ มาขำ เป็น 1 ใน 13 ราย ที่ได้รับขึ้นทะเบียนในครั้งนั้นด้วย คุณบุญศักดิ์ เป็นประธานกลุ่มสตรีสหกรณ์บางกระทุ่ม และประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนบ้างบึงเรียน หมู่ที่ 7 ตำบลบางกระทุ่ม อำเภอบางกระทุ่ม จังหวัดพิษณุโลก คุณบุญศักดิ์ เล่าว่า โดยอาชีพเดิมของเกษตรกรที่นี่ทำนา และตามหัวไร่ปลายนา หรือบริเวณบ้านก็มีต้นกล้วยพันธุ์มะลิอ่องปลูกอยู่ เ

กล้วย เป็นพืชปลูกง่ายโตไว ปลูกได้ทุกภูมิภาคของประเทศไทย กาบใบนำไปทำกระทง นำไปแทงหยวกทำเป็นสิ่งประดิษฐ์ใช้ในงานพิธีต่างๆ ใบตองนำไปห่อทำอาหารคาว-หวาน หรือผลกล้วยสุกกินอร่อยได้คุณค่าทางโภชนาการ ผู้ปลูกกล้วยบางคนปลูกเพื่อขายหน่อ บางคนปลูกเพื่อขายผลกล้วยดิบ-กล้วยสุก หรือบางคนปลูกกล้วยเพื่อตัดใบขาย ซึ่งล้วนเป็นทางเลือกที่ผู้ปลูกต่างก็มุ่งเพื่อก่อให้เกิดรายได้ โดยเฉพาะการ ปลูกกล้วยตัดใบ อาชีพเงินแสน เส้นทางอาชีพที่สร้างความมั่นคงให้กับเกษตรกรจังหวัดอ่างทอง เป็นเรื่องราวที่น่าสนใจที่นำมาบอกเล่าสู่กัน จังหวัดอ่างทองมีพื้นที่ปลูกกล้วยน้ำว้า 15,258 ไร่ การปลูกกล้วยมีทั้งเป็นการปลูกแบบสวนหลังบ้านเพื่อได้ผลผลิตไว้กินไว้ใช้ในครัวเรือน และปลูกในเชิงการค้าเพื่อก่อให้เกิดรายได้จากการขายผลผลิตกล้วย เกษตรกรมีพื้นที่ปลูกกล้วยตั้งแต่ 3 ไร่ขึ้นไป และสำหรับเกษตรกรที่ปลูกกล้วยเพื่อตัดใบขายในแต่ละปีจะมีรายได้ปีละกว่าแสนบาท เป้าหมายสำคัญในการส่งเสริมให้มีการปลูกกล้วยเพื่อตัดใบขายคือ ผู้ปลูกต้องเลือกหน่อพันธุ์ดีปลอดโรคมาปลูก มีการใส่ปุ๋ยให้น้ำพอเพียง ทำแนวป้องกันลม และต้องป้องกันและกำจัดแมลงศัตรูกล้วยไม่ให้เข้าท

กล้วยน้ำว้าในประเทศไทย พบว่ามีอยู่ประมาณ 3 กลุ่มใหญ่ คือ กลุ่มกล้วยน้ำว้าไส้ขาว, กลุ่มกล้วยน้ำว้าไส้เหลือง และกลุ่มกล้วยน้ำว้าไส้แดง โดยกล้วยน้ำว้าในแต่ละกลุ่มก็มีลักษณะการใช้งานที่เหมาะสมที่แตกต่างกันขึ้นอยู่กับการนำไปใช้ประโยชน์ เช่น กล้วยน้ำว้าไส้ขาว ที่รู้จักกันดีคือ “กล้วยน้ำว้ามะลิอ่อง” เป็นกล้วยน้ำว้าไส้ขาว เมื่อนำไปทำ “กล้วยตาก” จะได้กล้วยตากที่สีเหลืองสวย ไม่ดำคล้ำ หรือ เอาไปทำกล้วยแผ่นอบ ก็จะมีสีเหลืองสวยพอดี ไม่เหลืองมาก เหมือนกลุ่มกล้วยน้ำว้าเหลือง ส่วนกล้วยน้ำว้ากลุ่มไส้เหลือง เหมาะสำหรับการกินผลสด ทำกล้วยเชื่อม กล้วยทอด กล้วยบวชชี เป็นกล้วยที่เหมาะสำหรับการแปรรูป ทำขนม ใช้งานได้หลากหลายที่สุด สุดท้ายคือ กล้วยน้ำว้ากลุ่มไส้แดง เป็นกล้วยที่ติดผลค่อนข้างดก ไส้กลางค่อนข้างแข็ง มีความฝาด จะเหมาะนำไปทำกล้วยเชื่อม หรือทำไส้ข้าวต้มมัด เพราะไส้กล้วยมีความแข็งไม่เละ กล้วยน้ำว้ากลุ่มไส้แดงนั้น ไม่เหมาะที่จะนำไปทำกล้วยตาก เพราะกล้วยตากที่มีสีคล้ำดำ สีไม่สวย ดูเหมือนกล้วยตากเก่า ในกรณีดังกล่าวก็เคยเกิดขึ้นกับผู้ปลูกหลายรายที่ส่งกล้วยน้ำว้าไส้แดงขายกับผู้ผลิตกล้วยตาก พบว่า กล้วยตากที่ไ