ฐานความรู้ทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรม (วทน.)

ดอกดาวเรือง เป็นไม้ดอกสีสวยสดใส ที่คุ้นตาคนไทยนั้น ความจริงเป็นไม้ดอกที่มาจากต่างแดน  มีถิ่นกำเนิด ในประเทศเม็กซิโกและสหรัฐอเมริกา เป็นดอกไม้ที่ชาวเม็กซิกันและชาวอินเดียนแดงเผ่าแอสแต็คใช้บูชาเทพเจ้า ต่อมามีผู้นำเข้าไปปลูกในยุโรป  เนื่องจากเป็นไม้ที่ปลูกง่ายโตเร็ว  อีกทั้งดอกมีความสวยงาม  จึงเป็นที่นิยมปลูกกันอย่างแพร่หลายในยุโรป ดาวเรืองเป็นดอกไม้หน้าแท่นบูชาพระแม่มารี และถือว่าเป็นดอกไม้ประจำตัวของพระแม่มารีด้วย มีตำนานเล่าว่า ดอกดาวเรืองดั้งเดิมมีเพียงสีเดียวคือ สีเหลือง จึงเรียกชื่อไม้ดอกชนิดนี้ว่า Mary’s gold ต่อมาจึงกลายไปเป็น Marigolds  ส่วนภูมิภาคเอเชียนั้น ชาวโปรตุเกสนำมาเผยแพร่ที่ประเทศอินเดียก่อน เป็นดอกไม้มงคลที่ใช้บูชาพระวิษณุและพระลักษมี แล้วจึงแพร่หลายทั่วไป ปลูกดอกดาวเรืองตั้งแต่ยุคกรุงศรีอยุธยา สำหรับประเทศไทย สถาบันวิจัยและพัฒนาแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ระบุว่า มีบันทึกทางประวัติศาสตร์ว่า ชาวฝรั่งเศสเป็นผู้นำเข้ามาปลูกเป็นครั้งแรกในกรุงศรีอยุธยา รัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช (พ.ศ. 2199-2231) ดอกดาวเรืองเจริญงอกงามได้ดีจนปลูกกันดาษดื่นในขณะนั้น

เมื่อวันที่ 30 ตุลาคม 2569  ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) บรรยายพิเศษหัวข้อ เกษตรไทยยุคใหม่ ขับเคลื่อนด้วยดาต้า โตด้วยเทคโนโลยี ในงานครบรอบ 39 ปี ‘เทคโนโลยีชาวบ้าน NEXT MOVE เกษตรไม่เหมือนเดิม’ ตอนหนึ่งว่า ภาคการเกษตรซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของเศรษฐกิจไทยกำลังเผชิญความท้าทายครั้งใหญ่ที่ต้องเร่งแก้ไข คือ ต้นทุนการผลิตสูง จากราคาปัจจัยการผลิตที่ผันผวน  ผลผลิตต่อไร่ต่ำ จากสภาพอากาศที่แปรปรวน และปัญหาโรคพืชโดยเฉพาะโรคใบด่างมันสำปะหลังที่กระทบผลผลิตอย่างรุนแรง สินค้าเกษตรยังขาดการแปรรูปและการเชื่อมโยงตลาด รวมทั้งขาดการถ่ายทอดความรู้สู่คนรุ่นใหม่ ทำให้เกิดช่องว่างของแรงงานและความต่อเนื่องในอนาคต โอกาสของประเทศไทย เริ่มจากการยกระดับรายได้และประสิทธิภาพการผลิตคนในพื้นที่ เพื่อวางรากฐานสู่การเป็นประเทศรายได้สูง สร้างเศรษฐกิจมูลค่าสูง ด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี   กระทรวง อว. มีนโยบายลงทุนสร้างอนาคตให้ประเทศผ่านระบบวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ววน.)  โดยอาศัยความร่วมมือจากสถาบันอุดมศึกษาขับเค

เมื่อวันที่ 30 ตุลาคม 2569 ที่อาคารข่าวสด แขวงลาดยาว เขตจตุจักร กรุงเทพฯ เทคโนโลยีชาวบ้าน ในเครือมติชน จัดสัมมนางาน “เทคโนโลยีชาวบ้าน NEXT MOVE เกษตรไม่เหมือนเดิม” งานที่จะพลิกอนาคตเกษตรไทย เพราะยุคนี้แค่ “ปลูกเก่ง” ไม่พออีกต่อไป แต่ต้อง “คิดเป็น ขายเป็น และปรับตัวเป็น” ตั้งแต่เวลา 10.00-16.00 น. เวลา 14.30-15.30 น. เข้าสู่ช่วง Special Talks หัวข้อ เปลี่ยนเศษไม้ในสวนเป็น ‘ถ่านไบโอชาร์’ สูตร ‘กู้ดินโทรม’ ปลูกพืชเงินล้าน นำโดย คุณเจนนิเฟอร์ อินเนส-เทเลอร์ อินฟลูเอนเซอร์ TikTok ชื่อดังเจ้าของช่อง “น้องเจนทำฟาร์ม” และ คุณณัฐวุฒิ จันทร์เรือง เจ้าของจันทร์เรืองฟาร์ม จ.จันทบุรี ในตอนหนึ่ง คุณเจนนิเฟอร์ กล่าวว่า “เจนโตมากับการเกษตรตั้งแต่เด็ก เห็นคุณพ่อคุณแม่ทำอินทรีย์มาตลอด จึงเกิดคำถามว่าจะทำอย่างไรให้ผืนดินเดิมยืนยาวและยั่งยืนยิ่งขึ้น จุดนั้นเองที่ทำให้เจนตัดสินใจหันมาศึกษาเรื่องการฟื้นฟูดินอย่างจริงจัง ช่วงแรก สิ่งที่เจนทำอาจดูขัดกับความรู้สึกของคนทั่วไป แต่ผ่านไป 7 ปีของการลองผิดลองถูกในแนวทาง ‘เกษตรฟื้นฟู’ เจนได้เห็นการเปลี่ยนแปลงที่น่าทึ่ง ธรรมชาติเริ่มกลับมาสมบูรณ์ ไส้เดือนและระบบนิเวศ

นับตั้งแต่ปี พ.ศ.2509 เป็นต้นมา คณะรัฐมนตรีได้ลงมติให้วันพระราชพิธีพืชมงคล เป็น “วันเกษตรกร” ประจำปี เพื่อให้ผู้มีอาชีพทางการเกษตรได้ตระหนักถึงความสำคัญของการเกษตร ซึ่งเป็นภาคการผลิตและเป็นรากฐานทางเศรษฐกิจที่สำคัญของประเทศ คณะรัฐมนตรีจึงได้กำหนดให้จัดงานวันเกษตรกรควบคู่กับวันพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ เพื่อบำรุงขวัญแก่เกษตรกรนับแต่นั้นเป็นต้นมา เนื่องจาก ร.ต.สุรชัย บุญคง วัย 68  ปี  มีผลงานโดดเด่นด้านการปลูกแฝกและเกษตรทฤษฎีใหม่ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ จึงประกาศยกย่อง ร.ต.สุรชัย บุญคง ในฐานะปราชญ์เกษตรของแผ่นดิน ประจำปี พ.ศ.2568  สาขาปราชญ์เกษตรเศรษฐกิจพอเพียงโดยจะเข้ารับพระราชทานโล่รางวัลในงานพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญในวันศุกร์ที่ 9พฤษภาคม 2568 ณ มณฑลพิธีท้องสนามหลวง ทำเกษตรหลังเกษียณ หลังลาออกจากข้าราชการทหาร  ร.ต.สุรชัย บุญคง  ผันตัวมาทำเกษตรโดยปลูกมันสำปะหลังและมะม่วง บนเนื้อที่ 26 ไร่ แต่รายได้ไม่พอกับค่าใช้จ่ายแถมมีปัญหาด้านสุขภาพจากการใช้สารเคมีในการเพาะปลูก จึงเปลี่ยนมาทำเกษตรผสมผสาน ปลูกปุ๋ยพืชสดเช่น ถั่วพุ่ม ถั่วพร้า และปอเทือง