ดอยสะเก็ด
มากกว่า 4 ทศวรรษที่ผ่านมา ชาวบ้านปางบงได้ปรับเปลี่ยนอาชีพจากการทำสวนเมี่ยง มาสู่การปลูกกาแฟอาราบิก้าอย่างเป็นระบบ สร้างรายได้ที่มั่นคงภายใต้การดูแลของสหกรณ์การเกษตรดอยสะเก็ดพัฒนา จำกัด จนกระทั่ง ปี 2019 ได้มีโครงการความร่วมมือไทย-ญี่ปุ่น ระหว่างกรมส่งเสริมสหกรณ์ และองค์การความร่วมมือระหว่างประเทศของญี่ปุ่น (JICA – ไจก้า) เพื่อพัฒนากาแฟอาราบิก้าดอยสะเก็ดให้เป็นกาแฟพรีเมียมคุณภาพสูง โดยผู้เชี่ยวชาญจากญี่ปุ่นเข้ามาถ่ายทอดความรู้ให้เกษตรกร ตั้งแต่กระบวนการผลิต การดูแลต้นกาแฟ การเก็บเกี่ยว การควบคุมคุณภาพ ไปจนถึงการแปรรูปด้วยเทคนิคพิเศษ คุณอานนท์ พวงเสน ถือเป็นเกษตรกรรุ่นใหม่ไฟแรง เจ้าของไร่กาแฟดอยปางบง ตำบลเทพเสด็จ อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม่ และเจ้าของแบรนด์กาแฟ “ดอยปางบง” ซึ่งสามารถคว้ารางวัลอันดับที่ 2 ประเภทกาแฟอาราบิก้าแบบกึ่งแห้ง (Honey Process) จากการประกวด Thailand Coffee Excellence Award 2022 ได้รับถ้วยรางวัลพระราชทานจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี สานต่ออาชีพของครอบครัว พัฒนาเป็นอาชีพที่ยั่งยืน คุณอานนท์ เล่าให้ฟังว่า จบการศึ
ข้าวเหนียวดำ หรือเรียกตามภาษาพื้นเมืองของภาคเหนือและตะวันออกเฉียงเหนือว่า “ข้าวก่ำ” เป็นการเรียกตามลักษณะสีของเมล็ดที่มีสีแดงเข้ม หรือ “แดงก่ำ” ซึ่งข้าวก่ำนั้นถือได้ว่ามีคุณค่าทางสมุนไพรหรือความเป็นยาของข้าวก่ำที่ชาวเหนือดั้งเดิมหรือชาวล้านนาได้คิดค้นปรากฏชัดเจนในวัฒนธรรมข้าวชาวเหนือ โดยเฉพาะในนวัตกรรมการเพาะปลูกในพิธีกรรมการเซ่นไหว้ การโภชนาการ การเสริมสวย และยารักษาโรค นับว่าเป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นของโภชนศาสตร์เกษตรและเภสัชรักษาพื้นบ้านล้านนา โดยทางคณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้ส่งเสริมให้เกษตรกรปลูกข้าวพันธุ์ก่ำดอยสะเก็ด ซึ่งได้รับใบรับรองจากกรมวิชาการเกษตรในการรับรองพันธุ์พืชขึ้นทะเบียน ตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 รศ.ดร. ดำเนิน กาละดี ภาควิชาพืชศาสตร์และทรัพยากรธรรมชาติ คณะเกษตรศาสตร์ หน่วยวิจัยข้าวก่ำ สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เปิดเผยว่า ข้าวพันธุ์ก่ำดอยสะเก็ดเป็นข้าวเหนียวที่มีประวัติการปรับปรุงพันธุ์ ในปี 2538 ได้รวบรวมพันธุ์ข้าวจาก คุณพินิจ คำยอดใจ อาชีพทำนา อยู่บ้านเลขที่ 31/1 บ้านสันปูเลย ตำบลสันปูเลย อำเภอดอยสะเก็ด จังหวัดเชียงใหม
