สายพันธุ์ข้าว
“ข้าว” ไม่ได้เป็นเพียงอาหารหลักของคนไทยเท่านั้น แต่ยังสะท้อนวิถีชีวิต ภูมิประเทศ วัฒนธรรมการกิน และภูมิปัญญาของชุมชนในแต่ละพื้นที่อย่างลึกซึ้ง แต่รู้หรือไม่ว่า… ข้าวแต่ละภาค แต่ละสายพันธุ์ มีลักษณะและเอกลักษณ์ที่แตกต่างกัน ไม่ว่าจะเป็นความนุ่ม ความร่วน ความเหนียว รวมถึงกลิ่นหอมเฉพาะตัว ดังนั้น การเลือก “กินข้าวให้เหมาะกับเมนู” จึงช่วยให้รสชาติอาหารอร่อยยิ่งขึ้น และช่วยส่งเสริมคุณค่าของข้าวพื้นบ้านไทยให้โดดเด่นมากขึ้นเช่นกัน ไม่ใช่แค่ “กินข้าวกับอะไรก็ได้” อีกต่อไป เพราะการเลือก จับคู่ข้าวให้เหมาะกับเมนู คือศิลปะการกินแบบไทยที่มีความหมายมากกว่ารสชาติบนปลายลิ้น หากแต่เต็มไปด้วยเรื่องราว วัฒนธรรม และคุณค่าของ “ข้าวพื้นบ้าน 4 ภาค” ที่ควรค่าแก่การรักษาและภาคภูมิใจ วันนี้ เทคโนโลยีชาวบ้าน จึงได้รวบรวม “ข้าวพื้นถิ่น 4 ภาคที่โดดเด่น” พร้อมจับมาแมตช์กับเมนูที่เข้ากันอย่างลงตัว ให้ทุกคนได้ลองชิมและสัมผัสด้วยตัวเอง แล้วจะพบว่าประสบการณ์การกินข้าวนั้นอร่อยและมีความหมายมากกว่าที่เคย ภาคกลาง ข้าวขาวเกยไชย จ.นครสวรรค์ ข้าวพัฒนาสายพันธุ์จากจังหวัดนครสวรรค์ ผสมพันธุ์ขึ้นจากข้าวบาสมาตีของอินเดียและข้าวช
กรมทรัพย์สินทางปัญญา เผยสถิติข้าวไทยที่ได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ หรือ GI รวม 24 รายการ จาก 31 จังหวัดทั่วประเทศ สามารถสร้างมูลค่าขับเคลื่อนเศรษฐกิจชุมชนใน 3 ไตรมาสแรก (ม.ค. – ก.ย.) ปี 2568 มากกว่า 8,000 ล้านบาท สะท้อนคุณภาพและอัตลักษณ์ข้าว GI เป็นที่ยอมรับของตลาด ทั้งในฐานะสินค้าบริโภคหลักภายในประเทศและสินค้าส่งออกสำคัญที่มีตลาดรองรับทั่วโลก ช่วยสร้างความมั่นคงและยกระดับคุณภาพชีวิตให้กับเกษตรกรผู้ขึ้นทะเบียนกว่า 6 แสนครัวเรือน นางอรมน ทรัพย์ทวีธรรม อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา เปิดเผยว่า สินค้าไทยที่ได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์จากกรมทรัพย์สินทางปัญญา ล้วนเป็นสินค้าคุณภาพที่มีเอกลักษณ์พิเศษเชื่อมโยงกับแหล่งผลิต ภูมิประเทศ ภูมิอากาศ และภูมิปัญญาท้องถิ่น ด้วยอัตลักษณ์โดดเด่นแตกต่างจากสินค้าทั่วไป ทำให้สินค้า GI เป็นที่ยอมรับของผู้บริโภคและมีมูลค่าเชิงเศรษฐกิจสูง โดยเฉพาะสินค้า “ข้าว” ที่ไม่ได้เป็นเพียงสินค้าบริโภคหลักของคนไทยเท่านั้น แต่ยังเป็นสินค้าส่งออกสำคัญในตลาดโลก โดยนับตั้งแต่ปี 2547 ที่เริ่มมีกฎหมายสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ในประเทศไทย กรมทรัพย์ส
กรมการข้าวคลอดข้าว 10 พันธุ์ใหม่ เฉลิมพระเกียรติ ร.10 เนื่องในโอกาสมหามงคล 72 พรรษา ครอบคลุมความหลากหลายสายพันธุ์ เพิ่มทางเลือกให้เกษตรกร วันที่ 9 เมษายน 2567 นายณัฏฐกิตติ์ ของทิพย์ อธิบดีกรมการข้าว เปิดเผยระหว่างเป็นประธานที่ประชุมคณะกรรมการพิจารณารับรองพันธุ์ข้าว ว่าที่ประชุมมีมติรับรองข้าวพันธุ์ใหม่ 10 พันธุ์ เนื่องในโอกาสพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 10 พระชนมพรรษา 72 พรรษา โดยมีข้าวหลายประเภท ประกอบด้วยข้าวขาวพื้นนุ่ม ข้าวขาวพื้นแข็ง ข้าวหอมไทย ข้าวเหนียว ข้าวญี่ปุ่น ข้าวพื้นเมือง และข้าวสาลี ซึ่งข้าวแต่ละประเภทจะมีจุดเด่นที่แตกต่างกันตามการนำไปใช้ประโยชน์ ได้แก่ กข99 (หอมคลองหลวง 72) กข26 (เชียงราย 72) กข103 (หอมชัยนาท 72) กข105 (เจ้าพระยา 72) กข107 (พิษณุโลก 72) กข109 (หอมพัทลุง 72) กข24 (สกลนคร 72) กขจ1 (วังทอง 72) กขส1 (สะเมิง 72) และ หอมหัวบอน35 (กระบี่ 72) พันธุ์ กข99 (หอมคลองหลวง 72) เป็นข้าวเจ้าหอมพื้นนุ่ม ไม่ไวต่อช่วงแสง ผลผลิตสูง อายุเก็บเกี่ยว 115 วัน ประมาณ 113 เซนติเมตร ศักยภาพการให้ผลผลิต 957 กิโลกรัมต่อไร่ ข้าวสุกมีกลิ่นหอม เนื้อสัมผัสค่อนข้างเหนียวและนุ่ม มี
สามย่านมิตรทาวน์ ฮอลล์ ชั้น 5 สามย่านมิตรทาวน์ ระหว่างวันที่ 6-9 กันยายน 2566 เส้นทางเศรษฐี ในเครือมติชน จัดงาน Upskill Thailand 2023 “จักรวาลสร้างอาชีพ” ที่จัดเต็มเรื่องของความหลากหลายของอาชีพ และจักรวาลหนึ่งที่พลาดไม่ได้ในงาน คือ “จักรวาลข้าวไทย” โดยกองพัฒนาผลิตภัณฑ์ข้าว กรมการข้าว กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ หน่วยงานที่เป็นเบอร์หนึ่งของไทยเรื่องข้าว รวบรวมสายพันธุ์ข้าว GI ที่เป็นสายพันธุ์ข้าวเฉพาะถิ่น ได้รับการขึ้นทะเบียนสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ของประเทศไทยมาจัดแสดง รวมถึงเปิดให้ชิมข้าว วันละ 10 สายพันธุ์ ที่ถูกคัดมาแล้วว่า เป็นความอร่อยที่สุดของวงการข้าวไทย นางสาวสุจิต เมืองสุข บรรณาธิการเทคโนโลยีชาวบ้าน สื่อเกษตรนัมเบอร์วันของประเทศ เปิดเผยว่า พื้นที่จัดนิทรรศการ “จักรวาลข้าวไทย” ที่สามย่านมิตรทาวน์ ฮอลล์ ชั้น 5 เป็นครั้งแรกของการจัดงานของเส้นทางเศรษฐี ในเครือมติชน ที่สามารถรวบรวมพันธุ์ข้าว GI มาได้มากที่สุด โดยงานนี้นำมาจัดแสดงได้ครบทั้ง 21 สายพันธุ์ ได้แก่ ข้าวหอมมะลินิลสุรินทร์ ข้าวหอมมะลิทุ่งกุลาร้องไห้ ข้าวฮางหอมทองสกลวาปี ข้าวไร่ลืมผัวเพชรบูรณ์ ข้าวหอมมะลิทุ่งสัมฤทธิ์ ข้าวหอมมะลิดิ
