โรคระบาดในสัตว์
ในช่วงฤดูร้อน สภาพอากาศร้อนแล้งและมีภาวะอากาศแปรปรวน ส่งผลโดยตรงต่อสัตว์เลี้ยง ไม่ว่าจะเป็นสัตว์ปีก สัตว์กีบคู่ และสัตว์น้ำ หากดูแลไม่ดีและสภาพแวดล้อมไม่เหมาะสม สัตว์เหล่านี้ไม่สามารถที่จะปรับตัวได้อย่างกะทันหันส่งผลให้สัตว์ที่เกษตรกรเลี้ยงเกิดเจ็บป่วยและล้มตาย เกษตรกรจึงควรเตรียมการป้องกันและเฝ้าระวังโรคระบาดในสัตว์ ที่อาจเกิดขึ้นได้ในช่วงที่มีสภาพอากาศเปลี่ยนแปลง สัตว์ปีก โรคระบาดในสัตว์ที่มักจะพบบ่อยในช่วงฤดูร้อน ได้แก่ โรคหลอดลมอักเสบ โรคอหิวาต์ โรคฝีดาษ โรคบิด และโรคที่เกิดจากสารพิษจากเชื้อราในอาหาร สัตว์กีบคู่ โรคระบาดที่พบ ได้แก่ โรคอหิวาต์ในสุกร โรคท้องเสียติดต่อ โรคติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ สัตว์น้ำ “ฤดูร้อน” มักเกิดความเสียหายขึ้นในกับสัตว์น้ำได้ง่ายและรุนแรง ด้วยปัจจัยจากอุณหภูมิที่สูงขึ้นในช่วงกลางวัน แต่อาจมีพายุฝนในช่วงบ่าย น้ำในแม่น้ำไม่มีการไหลเวียน เสี่ยงต่อการเกิดโรคระบาดต่างๆ ได้ง่าย เช่น ปลานิล เกษตรกรควรเลี้ยงปลาในแหล่งน้ำเปิดหลีกเลี่ยงการเลี้ยงในแหล่งน้ำตื้น อัตราการไหลของน้ำมีน้อย หรือเป็นจุดตกตะกอน แหล่งน้ำที่ใช้วางกระชังปลาต้องเป็นน้ำสะอาดมีกระแสน้ำไหลดีตลอดเว
ครม. ไฟเขียว แผนรับมืออหิวาต์แอฟริกาหมูเป็นวาระแห่งชาติ หวั่นระบาดคร่าชีวิตหมูไทยสูญรายได้เฉียดแสนล้าน นายกฤษฎา บุญราช รมว.เกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า คณะรัฐมนตรี (ครม.) แผนเตรียมความพร้อมรับมือโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร (African Swine Fever : ASF) ของประเทศไทยเป็นวาระแห่งชาติ ภายใต้งบประมาณ 148.542 ล้านบาท โดยปีงบประมาณ 2562 เป็นเงิน 53.604 ล้านบาท ใช้งบกลาง รายการเงินสำรองจ่ายเพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็น ในปีงบประมาณ 2563 เป็นเงิน 52.419 ล้านบาท และปีงบประมาณ 2564 เป็นเงิน 42.519 ล้านบาท และโรคนี้ยังไม่มีวัคซีนป้องกันและควบคุมโรค เชื้อโรคทนทานในผลิตภัณฑ์จากสุกรและสิ่งแวดล้อมสูง สุกรที่หายป่วยแล้วจะเป็นพาหะของโรคได้ตลอดชีวิต สุกรที่ติดเชื้อมีการตายเฉียบพลันเกือบ 100% การเสนอครม. เพื่อเตรียมแผนรับมือสถานการณ์การระบาดของโรคอหิวาต์แอฟริกาที่ระบาดเป็นวงกว้างขึ้น โดยตั้งแต่ปี 2561 ถึงปัจจุบัน พบการระบาดใน 17 ประเทศ แบ่งเป็นทวีปยุโรป 10 ประเทศ ทวีปแอฟริกา 4 ประเทศ และทวีปเอเชีย 4 ประเทศ โดยในทวีปเอเซียมีรายงานการระบาดครั้งแรกที่สาธารณรัฐประชาชนจีน พบมีรายงานการทำลายสุกรในจีน 950,000 ตัว ประเทศมองโ
เมื่อวันที่ 5 มกราคม ผู้สื่อข่าวรายงานว่า จากสภาพอากาศที่แปรปรวนในห้วงฤดูหนาวพร้อมกับฝนตกลงมาอย่างต่อเนื่องในระยะนี้ ทำให้ผู้เลี้ยงสัตว์ในจังหวัดเชียงรายต่างเอาใจใส่สัตว์เลี้ยงของตัวเองเป็นพิเศษ รวมถึงกลุ่มผู้เลี้ยงช้างในพื้นที่ตำบลป่าอ้อดอนชัย อำเภอเมือง จังหวัดเชียงรายด้วย โดยเฉพาะโรคปากเท้าเปื่อยและโรคคอบวม หลังพบว่าก่อนหน้านี้มีปางช้างอย่างน้อย 2 แห่ง มีช้างประมาณ 5 เชือก ป่วยเป็นโรคปากเท้าเปื่อย ล่าสุดทางปศุสัตว์ได้เข้าไปให้ความรู้และแนะนำวิธีการดูแลให้แล้ว นายพืชผล น้อยนาฝ่าย หัวหน้ากลุ่มพัฒนาสุขภาพสัตว์ ปศุสัตว์จังหวัดเชียงราย เปิดเผยว่า ช่วงที่อากาศเปลี่ยนแปลงบ่อยโดยเฉพาะห้วงฤดูหนาวจะทำให้สัตว์เลี้ยงเจ็บป่วยได้ง่าย ดังนั้น ผู้เลี้ยงจึงควรดูแลเอาใจใส่สัตว์เลี้ยงให้มากขึ้น โดยส่วนมากจะพบเป็นโรคปากเท้าเปื่อยและโรคคอบวมมากที่สุด ซึ่งโรคเหล่านี้ในโคกระบือทางปศุสัตว์ได้มีการฉีดวัคซีนป้องกันให้อยู่แล้วทุกปี ส่วนช้างนั้นมีโอกาสเกิดโรคนี้ได้น้อยมาก แต่ที่ผ่านมาก็พบการล้มป่วยในจังหวัดเชียงราย ซึ่งบางแห่งได้ฉีดวัคซีน บางแห่งไม่ได้ฉีด หากพบอาการป่วยเหล่านี้ ให้ผู้เลี้ยงรีบแจ้งทางปศุสัตว์เพ
เนื่องจากขณะนี้เข้าสู่ฤดูฝนทำให้สภาพอากาศแปรปรวน ส่งผลให้สัตว์เกิดความเครียด ร่างกายอ่อนแอ ภูมิคุ้มกันโรคลดต่ำลง มีความเสี่ยงต่อการติดเชื้อโรคและเกิดโรคต่างๆ ได้ง่าย โดยเฉพาะโรคปากและเท้าเปื่อย และโรคคอบวมหรือโรคเฮโมรายิกเซพติซีเมีย นายสัตวแพทย์อยุทธ์ หรินทรานนท์ อธิบดีกรมปศุสัตว์ กล่าวว่า โรคปากและเท้าเปื่อย เป็นโรคติดต่อที่สำคัญในโค กระบือ แพะ แกะ และสุกร มีสาเหตุจากเชื้อไวรัส ซึ่งสามารถติดต่อและแพร่กระจายได้โดยการกินหรือสัมผัสกับสัตว์ป่วยโดยตรง หรือเชื้อที่ปนเปื้อนจากคน ยานพาหนะ เป็นต้น เพราะเชื้อไวรัสจะถูกขับออกมาจากสัตว์ป่วยทางน้ำมูก น้ำลาย น้ำนม มูล ลมหายใจ และบาดแผล สัตว์ที่ป่วยจะซึม มีไข้ เบื่ออาหาร มีเม็ดตุ่มพองเกิดขึ้นที่ริมฝีปาก ช่องปากและไรกีบ ทำให้น้ำลายไหล กินอาหารไม่ได้ และเดินกะเผลก เนื่องจากโรคนี้เกิดจากเชื้อไวรัสจึงไม่มียารักษา แต่จะใช้ยาปฏิชีวนะหรือยาม่วงลดการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนเท่านั้น ส่วนโรคคอบวมหรือโรคเฮโมรายิกเซพติซีเมีย จะทำให้สัตว์มีอาการคอหรือหน้าบวมแข็ง หายใจเสียงดังหรือหอบ ยืดคอไปข้างหน้า ส่วนใหญ่มักมีอาการแบบเฉียบพลันคือ ไข้สูง น้ำลายฟูมปาก หยุดกินอา
