91 ปีแม่โจ้ จากโรงเรียนฝึกหัดครูประถมกสิกรรมภาคเหนือ ก้าวสู่สถาบันการศึกษาที่ติดอันดับโลก จากการบุกเบิกและพัฒนาแผ่นดินแม่โจ้ โดย “พระช่วงเกษตรศิลปการ” จนมีคำกล่าว “ไม่มีพระช่วงฯ ไม่มีแม่โจ้”
14 สิงหาคม 2476 พระช่วงเกษตรศิลปการ ยืมม้าจากนายอำเภอสันทราย บุกเข้าดงแม่โจ้ พร้อมคนนำทางมุ่งหน้าต่อไปตามทางเกวียนใช้เวลาชั่วโมงกว่าถึงดงไม้และป่าโปร่งที่เรียกว่า “ดงแม่โจ้” มีพื้นที่ประมาณ 800 ไร่ มีหมู่บ้านเล็กๆ อยู่ชายป่าประมาณ 10 หลังคาเรือน ถึงแม้ผืนดินแห่งนี้จะมีสภาพเป็นดินเลว แต่มีแหล่งน้ำเพียงพอที่สามารถปรับแก้ไขสภาพดินให้ดีขึ้นได้ ท่านจึงสร้างสถานีกสิกรรมภาคพายัพขึ้นบนผืนดินแห่งนี้
ต้นเดือนเมษายน 2477 เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี รมต.กระทรวงธรรมการ (สมัยนั้น) มีบัญชาให้จัดตั้งโรงเรียนฝึกหัดครูประถมกสิกรรมประจำภาคเหนือขึ้นที่ดงแม่โจ้ ติดพื้นที่ด้านทิศใต้ของสถานีทดลองกสิกรรมภาคพายัพ แต่งตั้งให้ พระช่วงเกษตรศิลปการ ดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่
17 พฤษภาคม 2477 นักเรียนรุ่นแรกเดินทางมารายงานตัวครบทั้ง 46 คน (ภายหลังมาอีก 2 คน รวมเป็น 48 คน)
7 มิถุนายน 2477 เปิดการเรียนการสอนครั้งแรก โดยพระช่วงเกษตรศิลปการ บิดาเกษตรแม่โจ้ ผู้บุกเบิกและก่อตั้งแม่โจ้ พร้อมทั้งจัดให้มีพิธีไหว้ครูขึ้นในวันนี้ ได้เชิญข้าราชการชั้นผู้ใหญ่ ข้าหลวงประจำจังหวัดและธรรมการจังหวัดมาร่วมให้โอวาท ซึ่งเหตุการณ์ครั้งนั้นได้ถูกจารึกเป็นประวัติศาสตร์อันสำคัญของแม่โจ้ ถือเป็นจุดกำเนิดแม่โจ้และพัฒนามาจนถึงปัจจุบัน
ในปี 2567 มหาวิทยาลัยแม่โจ้ได้รับการจัดอันดับโลกโดย World University Rankings เป็นอันดับ 9 ของประเทศไทย โดยเป็นอันดับที่ 3 จาก 10 มหาวิทยาลัยที่มีคุณภาพด้านการวิจัยที่ดีที่สุดในประเทศ ซึ่งเกิดจากผลงานโดดเด่นของ 5 ตัวชี้วัดในการจัดอันดับมหาวิทยาลัย ได้แก่ การเรียนการสอน การจัดการระบบนิเวศการวิจัย คุณภาพการวิจัย รายได้จากผลงานลิขสิทธิ์นวัตกรรม และความเป็นสากลนานาชาติ
ล่าสุด SCImago Institutions Rankings จัดอันดัมหาวิทยาลัยแม่โจ้อยู่ในอันดับ 13 จาก 15 มหาวิทยาลัยที่ดีที่สุดในไทย และเป็นอันดับที่ 11 จาก 15 มหาวิทยาลัยไทยที่โดดเด่นด้าน Chemistry ซึ่งบ่งบอกถึงความก้าวหน้าและการพัฒนาด้านการวิจัย ซึ่งเป็นประโยชน์ เกิดการต่อยอดไปสู่การพัฒนานวัตกรรมใหม่ๆ ให้กับสังคม
นอกจากนั้น มหาวิทยาลัยแม่โจ้ ยังติดอันดับ 12 ของมหาวิทยาลัยไทย อันดับ top 401 – 600 ของโลก มหาวิทยาลัยที่มีการดำเนินงานเพื่อสนับสนุนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (Sustainable Development Goals: SDGs) หรือ “THE Impact Rankings” ปี 2024 อีกทั้งได้รับการจัดอันดับมหาวิทยาลัยสีเขียว เป็นอันดับที่ 11 ของประเทศและอันดับที่ 143 ของโลก และยังอยู่ในระดับ Top 10 ของมหาวิทยาลัยรัฐที่มีผู้สนใจเข้าศึกษาต่อมาโดยตลอด
7 มิถุนายน 2568 แม่โจ้ครบ 91 ปี มหาวิทยาลัยจัดให้มีพิธีทำบุญวันคล้ายสถาปนาโรงเรียนฝึกหัดครูประถมกสิกรรม ภาคเหนือ ประจำปี 2568 โดยจะมีกิจกรรมดังนี้
- เวลา 07.09 น. พิธีบวงสรวงพระพิรุณทรงนาค นำโดยนายกสภามหาวิทยาลัย นายกสมาคมศิษย์เก่า อธิการบดีพร้อมคณะผู้บริหาร ณ ประติมากรรมพระพิรุณทรงนาค
- เวลา 07.59 น. พิธีทำบุญทางศาสนาและพิธีเปิดป้ายอาคารสำนักงานสภามหาวิทยาลัย ณ อาคารพระช่วงเกษตรศิลป์
- เวลา 08.59 น. เป็นต้นไป พิธีวางพวงมาลาอนุสาวรีย์พระช่วงเกษตรศิลปการ “บิดาเกษตรแม่โจ้” ผู้บุกเบิกก่อตั้งแม่โจ้ และได้รับเกียรติจาก ทายาทพระช่วงเกษตรศิลปการ เข้าร่วมพิธี
ขอเชิญชาวแม่โจ้พร้อมใจกัน เข้าร่วมกิจกรรมวันคล้ายวันสถาปนา โรงเรียนฝึกหัดครูประถมกสิกรรม ภาคเหนือ ประจำปี 2568 ในวันเสาร์ที่ 7 มิถุนายน 2568 ตั้งแต่เวลา 07.59 น. เป็นต้นไป มาร่วมกันแสดงพลังสามัคคี ร่วมรำลึกถึงปูชณียบุคคลสำคัญ และเส้นทางการเติบโตของแม่โจ้ที่มุ่งสู่สากลได้อย่างภาคภูมิ
“แม่โจ้: มหาวิทยาลัยแห่งชีวิต”
สอบถามเพิ่มเติม กองส่งเสริมศิลปวัฒนธรรม 053-873-305
สั่งจองพวงมาลา สมาคมศิษย์เก่าแม่โจ้ 053-353-140
“ไส้เดือน” เปรียบเสมือนเพื่อนในไร่ ที่ทำหน้าที่สร้างความอุดมสมบูรณ์ต่อระบบนิเวศ สร้างอินทรียสาร และมีส่วนช่วยทำให้โครงสร้างของดินดีขึ้น โดยการเคลื่อนที่ชอนไชในดินทำให้ดินร่วนซุย เกิดช่องว่าง และเพิ่มปริมาณออกซิเจน ทำให้การระบายน้ำและอากาศไปสู่ดินได้ดีขึ้น วันนี้เทคโนโลยีชาวบ้านได้รวบรวม ไส้เดือน 4 สายพันธุ์ที่นิยมเลี้ยงในไทย ไปดูว่าแต่ละสายพันธุ์เหมาะสำหรับแบบไหน และข้อดีข้อเสียคืออะไรไปดูกันเลย✨ 🪱สายพันธุ์ แอฟริกัน ไนท์ ครอเลอร์ (African Night Crawler) หรือ AF ✨เป็นไส้เดือนขนาดใหญ่ ลำตัวมีสีน้ำตาลแดงปนเทา สามารถเคลื่อนที่ได้รวดเร็ว มีความสามารถในการย่อยสลายขยะในปริมาณมากได้อย่างรวดเร็ว ผลิตปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพดีจากธรรมชาติ ปรับปรุงสภาพดินให้ร่วนซุย ช่วยเพิ่มและแพร่กระจายจุลินทรีย์ในดิน เป็นประโยชน์ต่อพืช ช่วยกำจัดขยะอินทรีย์ เหมาะเป็นอาหารสัตว์และเป็นเหยื่อสำหรับตกปลา 👍🏻ข้อดี กินเก่ง โดยเฉพาะอาหารที่มีโปรตีนสูง ขยายพันธุ์เร็ว ลูกดก ตัวโต เหมาะในการนำไปใช้ประโยชน์เป็นอาหารโปรตีน เช่น อาหารกบ หรือนก 👎🏻ข้อเสีย หากผู้เลี้ยงฝึกให้กินแต่โปรตีน หรืออาหารดีๆ ไส้เดือนพันธุ์นี้มักไม่กินขยะ ตัวมัก
เรียบเรียงโดย เพชรลดา ศิริโยธา ในยุคที่หลายครัวเรือนหันมาให้ความสำคัญกับความมั่นคงทางอาหารและการลดค่าใช้จ่าย การปลูกผักกินเองกลายเป็นทางเลือกที่ได้รับความนิยมมากขึ้น โดยเฉพาะการปลูกผักในภาชนะ ซึ่งเหมาะกับคนเมือง คนอยู่คอนโด หรือบ้านที่มีพื้นที่จำกัด หนึ่งในวิธีที่ช่วยลดต้นทุนได้อย่างเห็นผล คือการนำของเหลือใช้ภายในบ้านมาดัดแปลงเป็นอุปกรณ์ปลูกผัก ไม่เพียงช่วยลดขยะ แต่ยังต่อยอดของใกล้ตัวให้เกิดประโยชน์สูงสุด เป็นการปลูกผักแบบประหยัด ทำง่าย และปรับใช้ได้จริงในชีวิตประจำวัน การปลูกผักในภาชนะให้ได้ผลดี สิ่งสำคัญคือ ภาชนะต้องเหมาะกับลักษณะผักและมีระบบระบายน้ำที่ดี ภาชนะที่ลึกพอสำหรับราก น้ำไม่ขัง และเคลื่อนย้ายสะดวก จะช่วยให้ผักตั้งตัวไว โตสม่ำเสมอ และดูแลง่ายขึ้น ซึ่งในแต่ละไอเดียด้านล่าง จะมีจุดเด่นและข้อควรคำนึงแตกต่างกันไป ควรรู้อะไรบ้างก่อนเริ่มลงมือ หลักง่ายๆ ในการเลือกภาชนะปลูกผัก 1. ภาชนะต้องพอดีกับนิสัยผัก ผักแต่ละชนิดต้องการพื้นที่ไม่เท่ากัน ภาชนะจึงต้องเลือกให้เหมาะกับพืชที่ปลูก 2. ระบบระบายน้ำต้องดีเป็นพิเศษ ดินแฉะเกินไปทำให้รากอ่อนแอ ผักเหี่ยวเร็ว ภาชนะไม่เคยขาด “รูระบายน้ำ” ไม่ว
ในวันที่โลกกำลังเผชิญวิกฤตสภาพภูมิอากาศ ทั้งภัยแล้ง อุณหภูมิสูง ดินเสื่อม และต้นทุนการผลิตที่พุ่งสูงขึ้น การทำเกษตรจึงยากกว่าที่เคย โดยเฉพาะปัญหาราคาปุ๋ยและคุณภาพดินที่ถดถอยต่อเนื่อง จนเกษตรกรจำนวนมากต้องลงทุนเพิ่ม แต่ผลผลิตกลับไม่เพิ่มตาม “ไบโอชาร์” จึงถูกมองว่าเป็นหนึ่งในทางรอดสำคัญของภาคเกษตรยุคใหม่ เพราะไม่ใช่เพียงถ่านธรรมดา แต่คือคาร์บอนจากชีวมวลพืชที่มีโครงสร้างรูพรุนสูง ช่วยฟื้นฟูดินถึงระดับโครงสร้างพื้นฐาน ทำให้ดินร่วนซุย อุ้มน้ำได้ดี ลดการสูญเสียธาตุอาหาร และช่วยให้จุลินทรีย์ที่มีประโยชน์เติบโตได้มากขึ้น และสิ่งที่น่าสนใจคือ เกษตรกรสามารถผลิตไบโอชาร์ใช้เองได้จากเศษวัสดุในไร่นา ไม่ว่าจะเป็นฟางข้าว ใบอ้อย กิ่งไม้ ซังข้าวโพด หรือเศษพืชจากสวนผลไม้ เพราะพืชทุกชนิดล้วนมีคาร์บอนเป็นองค์ประกอบ เมื่อนำมาเผาภายใต้สภาวะออกซิเจนจำกัด ก็จะได้ไบโอชาร์ที่สามารถนำกลับไปฟื้นดินในแปลงของตัวเองได้อีกครั้ง คุณประสาน สุขสุทธิ์ อดีตหัวหน้ากลุ่มอารักขาพืช สำนักงานเกษตรจังหวัดสระแก้ว และเจ้าของสวนไผ่โป๋ยแจ่ม สระแก้ว ได้ให้มุมมองในเรื่องของไบโอชาร์ไว้ว่า แม้ไบโอชาร์จะไม่ใช่ยาวิเศษที่แก้ได้ทุกปัญหาในทั
“มีนาว” (Me Now) แบรนด์มะนาวแปรรูป Case Study ความสำเร็จในการแก้ปัญหาสินค้าเกษตรราคาตกต่ำของสหกรณ์ผู้ปลูกมะนาวบ้านแพ้ว ดำเนินสะดวก ที่รวมกลุ่มกันเพื่อแปรรูปและสร้างมูลค่าเพิ่มในช่วงที่มะนาวมีราคาถูก สร้าง “Value Chain” นำมาสู่การต่อยอดผลิตภัณฑ์ต่างๆ ซึ่งได้รับความสนใจจากผู้ประกอบการไทยและต่างประเทศเติบโตอย่างแข็งแกร่ง ที่พร้อมสร้างอนาคตเด็กรุ่นใหม่ สานฝันเกษตรไทยสู่ “Smart Farmer” ร่วมกลุ่มจัดตั้งสหกรณ์ผู้ปลูกมะนาวบ้านแพ้ว สร้างความแข็งแกร่ง คุณนิวัติ ปากวิเศษ ประธานสหกรณ์ผู้ปลูกมะนาวบ้านแพ้ว ดำเนินสะดวก เล่าถึงที่มาให้ฟังว่า วัตถุประสงค์ที่จัดตั้งสหกรณ์ขึ้นมาเนื่องจากพื้นที่อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร เกษตรกรชาวสวนมะนาวได้รับความเดือดร้อนจากภาวะมะนาวล้นตลาด ส่งผลให้ราคาตกต่ำ ด้วยเหตุนี้ คุณนิวัติจึงได้ศึกษาตลาด ทำให้ทราบว่าจริงๆ แล้วตลาดต้องการอะไร และคาดว่าการผลิตน้ำมะนาวขึ้นมานั้นน่าจะตอบโจทย์ได้มากที่สุด ด้วยเหตุนี้ ในปี 2556 คุณนิวัติและเกษตรกรชาวสวนมะนาวบ้านแพ้ว ดำเนินสะดวก จึงลงมติกันว่าจะตั้งสหกรณ์ขึ้นมา โดยจดทะเบียนกระจายไปทั้งหมด 12 จังหวัด ซึ่ง 80% จะเป็นเกษตรกรที่อยู่ในจ
