โกโก้

ผู้เขียน : ชนุดม สุรัตน์ ช็อกโกแลตเป็นหนึ่งในของหวานที่ได้รับความนิยมทั่วโลก ด้วยรสชาติหวาน มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว และเนื้อสัมผัสนุ่มละมุน หลายคนอาจไม่เคยคิดว่าแท่งช็อกโกแลตที่วางขายในร้านนั้น ต้องผ่าน กระบวนการหลายขั้นตอน ตั้งแต่ต้นไม้โกโก้จนถึงแท่งช็อกโกแลต เมล็ดโกโก้เป็นหัวใจสำคัญในการสร้างรสชาติ แต่ละขั้นตอนของการแปรรูปตั้งแต่การเก็บเกี่ยว การหมัก การคั่ว ไปจนถึงการบดและผสม จะมีผลต่อรสชาติ กลิ่น และเนื้อสัมผัสของช็อกโกแลตในที่สุด แม้กระทั่งช็อกโกแลตที่ทำเองที่บ้านก็สามารถสร้างรสชาติและคุณภาพใกล้เคียงคราฟต์ช็อกโกแลตได้ ถ้าเราทำตามขั้นตอนอย่างตั้งใจ บทความนี้จะพาไปรู้จัก การเดินทางของเมล็ดโกโก้สู่ช็อกโกแลตแท่ง แบบเรียบง่าย เข้าใจง่าย เหมาะสำหรับผู้สนใจทำช็อกโกแลตเอง หรืออยากรู้จักกระบวนการผลิตที่ใกล้ชิดธรรมชาติและสามารถทำตามได้ที่บ้าน 1. การเก็บเกี่ยวผลผลิต  ผลโกโก้จะสุกเมื่อมีสีเหลืองหรือส้มสดใส นี่คือสัญญาณที่บอกว่าเนื้อผลและเมล็ดภายในมีความพร้อม ทางฟาร์มจึงคัดเลือกผลที่สุกเต็มที่มาคัดเก็บ การเก็บในจังหวะที่เหมาะสมสำคัญเพราะผลที่ยังอ่อนหรือสุกเกินไปจะส่งผลต่อปริมาณน้ำตาลและสารตั้ง

ผู้เขียน : ชนุดม สุรัตน์ ในยุคที่เกษตรกรไทยจำนวนไม่น้อยเผชิญปัญหาความผันผวนของราคาพืชเศรษฐกิจ อาจารย์ไพฑูรย์ กระโทกนอก อดีตครูผู้เคยยืนสอนอยู่หน้าชั้นเรียนเมื่อเกษียนเลยเลือกก้าวออกมาสู่เส้นทางใหม่ในฐานะเกษตรกรเต็มตัว ด้วยการสร้าง โกโก้ฟาร์มลำตะคอง ฟาร์มเกษตรผสมผสานขนาดใหญ่กว่า 300 ไร่ ติดกับเขื่อนลำตะคอง จังหวัดนครราชสีมา ที่วันนี้ไม่เพียงเป็นแหล่งผลิตโกโก้คุณภาพ และยังเป็นศูนย์เรียนรู้ต้นแบบให้เกษตรกรรุ่นใหม่ได้เห็นว่า พืชชนิดนี้คือหนึ่งในพืชอนาคต ของไทยอย่างแท้จริง อาจารย์ไพฑูรย์ กล่าว่า “ผมจะเออร์ลี่แล้วจะอยู่เฉยๆ มันเป็นไปไม่ได้ มันต้องรู้ว่ามันจะทำอะไร พอเรารู้ เรามีเวลาประมาณนี้ จะทำอะไรมันก็โอเค”  จุดเริ่มต้นจากยางพาราที่ราคาตกต่ำ เดิมทีพื้นที่แห่งนี้ปลูกยางพาราเต็มพื้นที่ ผลผลิตออกดีแต่ราคากลับผันผวนหนักจนขาดทุน การทำเกษตรในรูปแบบเกษตรอุตสาหกรรม ที่ปลูกทีละมากๆ จึงเริ่มไม่ตอบโจทย์ ความคิดในการหาพืชทางเลือกจึงเกิดขึ้น อาจารย์กล่าวว่า “ถ้ายางราคาตก เราต้องมีพืชสำรอง ต้องหาพืชที่ยั่งยืนได้จริง” เมื่อศึกษาพืชต่างๆ พบว่า โกโก้ เป็นตัวเลือกที่น่าสนใจมาก ด้วยเหตุผลหลักคือ แปรรูป

“ภารกิจของ ‘กานเวลา’ ที่ทำมาตลอดและตั้งใจมากๆ คือ การยกระดับช็อกโกแลตไทย เราไม่อยากให้คนมองช็อกโกแลตไทย เป็นแค่สินค้าท้องถิ่น สินค้าพื้นบ้าน มาซื้อเพราะความรู้สึกอยากช่วยสนับสนุนชาวบ้าน เราอยากให้คนมองช็อกโกแลตไทย เป็นสินค้าที่มีคุณภาพสูง ทั้งรสชาติ คุณภาพการผลิต และความปลอดภัย แล้วผลพลอยได้จะส่งไปสู่ชาวบ้านที่เป็นเกษตรกรไทย”  คำบอกเล่าของ ‘คุณธนา คุณารักษ์วงศ์’ หรือ ท็อป หนุ่มเชียงใหม่ผู้ใช้เวลาศึกษาและคลุกคลีอยู่กับเกษตรกรไทยผู้ปลูกโกโก้ จนมองเห็นโอกาสที่ ‘โกโก้ไทย’ สามารถไปได้ไกล มากกว่าการเป็นเพียงสินค้าเกษตร ไม่ใช่แค่ปลูกมา ขายไป แต่นำมาสร้างมูลค่าเพิ่มเป็นคราฟต์ช็อกโกแลตพรีเมียม ‘KanVela’ (กานเวลา) แบรนด์ที่อยากเห็นเกษตรกรไทยมีคุณภาพชีวิตดีขึ้น มีความสุขขึ้น และอยากส่งต่อช็อกโกแลตให้คนทุกเพศทุกวัยทานได้ ในราคาเข้าถึง คุณท็อปและน้องสาว (นิรมล คุณารักษ์วงศ์) จึงช่วยกันพัฒนาสินค้า จากครัวเล็กๆ หลังบ้าน สู่สร้างรายได้เฉียด 50 ล้านบาท ในปี 2024  กว่าจะเป็น กานเวลา คุณท็อป เรียนจบปริญญาตรี ด้านฟู้ดไซน์ และปริญญาโท ด้านการเงิน จากนั้นทำงานในสายการเงินมานานกว่า 10 ปี จนรู้สึกถึ

“โกโก้” พืชมูลค่าสูง หลายคนมองว่าเป็นพืชขายฝัน ปลูกแล้วสร้างมูลค่าไม่ได้จริง ไม่มีตลาดรองรับ แต่ถ้าหากคิดในแง่ของการต่อยอด “ปลูกเอง แปรรูปเอง” โกโก้ถือเป็นพืชที่น่าสนใจมากๆ . ในเรื่องของการปลูก โกโก้เป็นพืชที่เหมาะสำหรับการปลูกเป็นพืชแซมในสวนไม้ผล ปลูกไปไม่ต้องทำอะไรมาก เคยดูแลรดน้ำใส่ปุ๋ยพืชหลักยังไง ก็แบ่งให้โกโก้เล็กน้อย เพียงเท่านี้โกโก้ก็สามารถเจริญเติบโตได้แล้ว สำหรับพื้นที่การปลูกก็ไม่ต้องมีมากมาย ไม่ต้องใช้เงินลงทุนเยอะ ให้เริ่มจากพื้นที่ 1 ไร่ก่อน ปลูกได้สัก 100 ต้น ใช้เวลาปลูกประมาณ 2 ปีครึ่งให้ผลผลิต จากนั้นสามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ทุกๆ 15 วัน ถ้าขายเป็นผลสดอาจจะขายได้กิโลกรัมละ 10 บาท แต่ถ้านำไปแปรรูปสามารถสร้างมูลค่าเพิ่มขึ้นมาได้เป็น 10 เท่า #โกโก้ #ปลูกโกโก้ #แปรรูปโกโก้ #พืชมูลค่าสูง #พืชแซมในสวนไม้ผล #ช็อกโกแลต #เทคโนโลยีชาวบ้าน #technologychaoban

บริษัท ชิโน ไทย ซิงกวาง โกโก้ โปรดัก จำกัด และสหพัฒนาทองมี  สร้างความเชื่อมโยงตลาดรวบรวมผลผลิตโกโก้ ผ่านสหกรรณ์และวิสาหกิจชุมชน  เพื่อแก้ไขปัญหาไม่มีผู้รับซื้อโกโก้ของเกษตรกรในจังหวัดตรัง ภายใต้ความร่วมมือระหว่างภาคเอกชน ภาครัฐ และสหกรณ์  เนื่องจากปัจจุบันตลาดโกโก้และช็อกโกแลตกำลังเติบโตอย่างมาก มีการนำเข้าผลิตภัณฑ์มูลค่าสูงกว่า 9 พันล้านบาท  การรับซื้อโกโก้จากเกษตรกรสามารถลดการนำเข้าได้อย่างมาก และเป็นการช่วยเหลือเกษตรกรได้อีกทางหนึ่ง เมื่อเร็วๆ นี้  นายทรงกลด  สว่างวงศ์   ผู้ว่าราชการจังหวัดตรัง เป็นประธานในการจัดประชุมสัมมนา “อนาคตโกโก้ประเทศไทย” จัดขึ้นโดย บริษัท ชิโน ไทย ซิงกวาง โกโก้ โปรดัก จำกัด และสหพัฒนาทองมี ณ โรงแรมเรือรัษฎา  อ.เมืองตรัง  จ.ตรัง การประชุมสัมมนาดังกล่าว เกิดจากความร่วมมือระหว่างบริษัท ชิโน ไทย ซิงกวาง โกโก้ โปรดัก จำกัด, กลุ่มสหพัฒนาทองมี, กลุ่มสหกรณ์และวิสาหกิจ ชุมชนในจังหวัดตรัง และส่วนราชการในกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ภายใต้การนำของเกษตรและสหกรณ์จังหวัดตรัง พร้อมด้วยหน่วยงานสำคัญ ได้แก่ สภาเกษตรกรจังหวัดตรัง , สำนักงานสหกรณ์จังหวัดตรัง, สำนักงานเกษตรจังหวัดตรั

นิตยสารเทคโนโลยีชาวบ้านได้รับเกียรติจาก สำนักงานเกษตรอำเภอท่าม่วง โดย นางสาวกวินทรากานต์ มาลัยทองแก้วสุภา เกษตรอำเภอท่าม่วง และ นางสาวสายชล พ่วงคำมี นักวิชาการส่งเสริมการเกษตรปฏิบัติการ พาไปเยี่ยมชมแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรในพื้นที่ตำบลท่าตะคร้อ อำเภอท่าม่วง ได้แก่ สวนไม้ตัดดอกเขตร้อน ของ คุณประเสริฐ ลมพัด ประธานกลุ่มไม้ตัดดอกเขตร้อนกาญจนบุรี และ สวนโกโก้ ของ คุณโอภาส เกษตรสวนเพชร ด้าน นางสาวกวินทรากานต์ มาลัยทองแก้วสุภา เกษตรอำเภอท่าม่วง กล่าวว่า สำนักงานเกษตรอำเภอท่าม่วง ได้รับนโยบายจากกรมส่งเสริมการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ที่สนับสนุนให้เกษตรกรผลิตสินค้าเกษตรปลอดภัยตามระบบการจัดการคุณภาพหลักปฏิบัติทางการเกษตรที่ดี (GAP) แบบเดียวกับหลักการเศรษฐกิจพอเพียงของรัชกาลที่ 9 ที่มุ่งใช้ทรัพยากรที่มีของตัวเองให้เกิดประโยชน์สูงสุด ได้ผลผลิตสูง คุ้มค่ากับการลงทุน โดยยึดหลักการตลาดนำการผลิต เช่น สวนไม้ตัดดอกเขตร้อนของ คุณประเสริฐ ลมพัด และ สวนโกโก้ ของ คุณโอภาส เกษตรสวนเพชร ซึ่งเกษตรกรทั้งสองรายกำลังดึงเรื่องการท่องเที่ยวเชิงเกษตร เข้ามาเป็นรายได้เสริมเลี้ยงตัวเองและยังเปิดโอกาสให้ชาวบ้านในชุม

คุณมนูญ ทนะวัง เจ้าของสวนโกโก้ ตั้งอยู่ เลขที่ 141 หมู่ที่ 4 ตำบลสถาน อำเภอปัว จังหวัดน่าน ได้นำโกโก้ 3 สายพันธุ์ ได้แก่ พันธุ์ไอเอ็ม 1 พันธุ์เอิร์ทเซฟ เนวี 1 และพันธุ์ชุมพร มาทดลองปลูกภายในสวนจนประสบผลสำเร็จ สามารถเก็บผลผลิตนำมาแปรรูปสร้างมูลค่าเพิ่ม คุณมนูญ เล่าให้ฟังว่า สมัยก่อนทำงานบริษัทเอกชน แต่รู้สึกว่าการทำงานยังไม่มีความสุขตรงกับที่ใจชอบ จึงได้ย้ายกลับมาอยู่บ้านเกิดที่จังหวัดน่าน ซึ่งคุณพ่อคุณแม่ของคุณมนูญมีสวนไม้ผลที่ทำเป็นอาชีพสร้างรายได้มานานแล้ว เมื่อมีโอกาสได้กลับมาอยู่บ้าน จึงมองหางานที่สามารถทำควบคู่ไปกับสวนไม้ผลของครอบครัว จึงได้เริ่มลงมือทำสวนโกโก้ ซึ่งเป็นพันธุ์ไม้ที่เขาชื่นชอบ “พอคิดว่าต้องกลับมาอยู่บ้าน ก็มองเลยว่าเรารักเราชอบอะไร เพราะสิ่งที่เราชอบมันจะส่งผลให้ทำสิ่งนั้นออกมาได้ดี ก็เลยมองว่าเราชอบทานช็อกโกแลต หากได้ทำสวนโกโก้ สิ่งนี้ก็น่าจะอยู่กับเราไปได้นานเพราะงานสวนที่บ้านก็มีความชำนาญ ส่วนต้นโกโก้ก็มีความชอบส่วนตัว ดังนั้น ถ้านำมาปลูกและสามารถมีผลผลิตได้ ก็น่าจะเป็นสิ่งที่น่าจะทำออกมาได้ดี เพื่อเป็นอาชีพในระยะยาว” การทำสวนโกโก้ในครั้งนี้ คุณมนูญ บอกว่า ได้เลื

ราคาโกโก้ที่ปรับตัวสูงขึ้นมากกว่า 8,000 ดอลลาร์ต่อตันในตลาดโลก ทำให้เกษตรกรไทยผู้ปลูกโกโก้หลายคนตั้งความหวังว่า จะส่งผลดีต่อราคาโกโก้ไทย “ประชาชาติธุรกิจ” สัมภาษณ์ “กนกเกศ ละอองศรี” กรรมการผู้จัดการ บริษัท มาร์ค ริณ ฟาร์ม จำกัด และบริษัท มาร์ค ริณ ช็อกโกแลต จำกัด จังหวัดเชียงใหม่ ผู้ผลิตและแปรรูปช็อกโกแลตรายใหญ่ สัญชาติไทยแบรนด์แรก MarkRin Chocolate มาสะท้อนภาพตลาดโลกและตลาดไทย รวมถึงการดำเนินธุรกิจของมาร์ค ริณ 30 ปีพัฒนาพันธุ์ส่งเสริมปลูก มาร์ค ริณได้ใช้เวลากว่า 30 ปีในการปรับปรุงและพัฒนาโกโก้สายพันธุ์ไทยขึ้นมาในชื่อพันธุ์ I.M.1 (ไอ.เอ็ม.1) ซึ่งเป็นโกโก้ที่จัดอยู่กลุ่มพันธุ์ Trinitario และได้เริ่มส่งเสริมการปลูกให้กับกลุ่มเกษตรกรทั่วประเทศมาเกือบ 20 ปี มีสมาชิกภายใต้เกษตรพันธสัญญา 3,000 กว่าราย รวมพื้นที่ปลูกประมาณ 6,000 กว่าไร่ โดยทำสัญญาระยะยาวครอบคลุมถึง 30 ปี เนื่องจากโกโก้มีอายุ 50-60 ปี จึงต้องมีสัญญารับซื้อชัดเจน และครอบคลุมไปถึงการควบคุมคุณภาพในการรับซื้อผลผลิต ดังนั้น เรื่องพันธุ์ตามสัญญาจึงเป็นสิ่งสำคัญต้องควบคุมอย่างเคร่งครัด เพื่อไม่ให้เกิดผลเสียกับการทำตลาดทั้งในปัจจุบันแ

ราคาโกโก้พุ่งทะลุเพดานตลาดโลกตั้งแต่ต้นปีที่ผ่านมา ราคาขายในตลาดล่วงหน้า (Cocoa Continuous Contract หรือ CCOO) มีแนวโน้มปรับตัวเพิ่มขึ้นมากกว่าสองเท่าตัว จากราคา 4,275 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน ในช่วงวันที่ 2 มกราคม 2567 ปรับตัวเพิ่มขึ้นในวันที่ 22 เมษายน 2567 เป็น 11,516 ดอลลาร์สหรัฐต่อตัน ทั้งยังเป็นสถิติราคาที่สูงที่สุดในรอบ 47 ปี หลายคนมองว่าราคาพุ่งสูงขนาดนี้เกษตรกรผู้ปลูกโกโก้ในประเทศไทยที่ล้มลุกคลุกคลานมาเนิ่นนาน น่าจะสามารถลุกขึ้นลืมตาอ้าปากได้ “ประชาชาติธุรกิจ” ได้สำรวจมุมมองของเกษตรกรผู้ปลูกโกโก้ในภาคเหนือ ภาคใต้ รวมถึงผู้ประกอบการและตัวแทนภาครัฐ ว่าความร้อนแรงของทิศทางราคาโกโก้ในตลาดโลกจะมีผลสะท้อนต่อราคาโกโก้ไทยอย่างไร และจะผลักดันโกโก้ไทยไปสู่เวทีโลกได้หรือไม่ คุณภาพเทียบชั้นตลาดโลก นายภูริชญ์ ฐานะวุฑฒ์ เจ้าของร้าน “ภราดัย คราฟต์ ช็อกโกแลต & คาเฟ่” (PARADAi – Crafted Chocolate & Cafe) ซึ่งได้รับรางวัล “Overall Winner” Best Dark Chocolate 2022 จากงาน International Chocolate Awards – WORLD FINAL 2022 ด้วยคะแนนสูงถึง 91.80 คะแนน ถือเป็นรางวัลในการผลิต Craft choco

บริษัท เอกณรงค์ฯ ประกาศรับซื้อผลผลิตโกโก้ทั่วภาคใต้ไม่จำกัดจำนวน หลังได้ลูกค้ารายใหญ่ “โรงงานอุตสาหกรรมแปรรูปกาแฟ” และยักษ์ “อาลีบาบา” รับซื้อ ส่งผลราคา “โกโก้” ไซซ์ใหญ่ ราคาพุ่งเป็น 10-12 บาทต่อกิโลกรัม ผลแห้ง 250 บาทต่อกิโลกรัม ชี้ผลผลิตราคาดีต้องได้มาตรฐานที่กำหนด นายจีระวัฒน์ ภักดี กรรมการผู้จัดการ บริษัท เอกณรงค์ หมากไทย จำกัด ผู้รับซื้อผลผลิตทางการเกษตรหลากหลายชนิด เปิดเผย “ประชาชาติธุรกิจ” ว่า ขณะนี้ทางบริษัทได้เปิดรับซื้อโกโก้ทั่วพื้นที่ภาคใต้ไม่จำกัดจำนวน เพื่อส่งเข้าสู่โรงงานอุตสาหกรรมแปรรูปกาแฟ และบริษัทอาลีบาบา (Alibaba) ประเทศจีน ซึ่งมีความต้องการผลผลิตโกโก้ที่มีคุณภาพจำนวนมาก โดยมาตรฐานที่ลูกค้ากำหนดต้องมีน้ำหนักลูกละ 500 กรัมขึ้นไป เพราะจะมีเมล็ดข้างในที่ได้ขนาดมาตรฐาน โดยโกโก้สดจะรับซื้อราคาประมาณ 10-12 บาทต่อกิโลกรัม ส่วนโกโก้แห้งรับซื้อราคา 250 บาทต่อกิโลกรัม ที่ผ่านมามีตัวเลขการขายพันธุ์โกโก้ให้เกษตรกรเป็นหลักแสนต้นในแต่ละจังหวัด เช่น จังหวัดพัทลุง สตูล ตรัง และนครศรีธรรมราช แต่เมื่อผลผลิตออกจำนวนมากกลับไม่มีตลาดรองรับ ทำให้มีปล่อยทิ้งต้นโกโก้ไม่มีการดูแล บางรายโค่นต